KAATAIOT TAAHNOT
a n a n t a.
CLAVDII GALENI
OPERA OMNIA,
EDITIONEM CVRAVIT
D, CAROLVS GOTTLOB KtfHN
PROFESSOR PHYSIOLOGIAE ET PAXHOLOGIAE IN LITERARVM VNIVERSITATE LIPSIENSI PVBLICVS ORDINARIVS ETC.
T O M V S Y I I I.
L I P s I A E
PROSTAT IN OFFICINA LIBRARIA CAR. CNOBLOCHII
1 8 2 4.
45674
MEDICORVM GRAECORYM
OPERA
Q V A E EXSTANT.
EDITIONEM CVRAVIT
D. CAROLVS GOTTLOB KUHN
PROFESSOR PHYSIOEOGIAE ET PATHOLOGIAE IN
literarVm vniversitate lipsiensi pvblicvs
ORDINARIVS ETC,
y o l v m e n viilJ
CONTINENS
CLAVDII GALENI T
45 6 7 4
L I P S I A E
PROSTAT IN OFFICINA LIBRARIA CAR. CNOBLOCHII
1 8 2 4.
|
i a t a x x |
a a v 9 |
|
it a a? a i |
io.it mi 2 - |
|
iaJTTO-0 |
87JCAJ: |
|
QHTAX T3 3AT no ;?;/.3iaxrj: ktat!; .3X3 8-fu.ry ■/ |
dO'sZYH'I HOa?’! iflXYI/Xf KYHXf ITCitfO ' |
|
:irx / Vi a m * |
nor |
|
g V -£y , v, |
oo |
|
I H a 1 A 0 |
i X (i ? a : |
|
■ a At a a |
I J |
r A AHN OT N ITEPI Ti2N IIEIION©OTflN TOUftN BIBAION A.
Ed. Gliart. to. VII. Ep. 378.] Ed. Bah to. Hi. (p. 248.)
Keq>. a. T-onovg bvofiuCpvoi xa jxooia rov cco[ia~ to g ov% ol vtmxtqoi ftovov, ai.'/.a y.al xbbv naXaiwv laxowv ovx oXiyoi, onovdciCovai xt diayivdbaxtiv x a hut ctixovg vzu&t], dtoxi y.al %rtv fiiqanuav vitaXXavxcd&at av/xpalvu xaxce xag SiacpOQag avrwv. onooov fiev ovv n to nqog tag iaaug sari yqr; m/iov lx xijg xotavxtjg yvuxnmg, iv xrj xtjg &t- Qantvxixrjg [H&oSov nQay/iaxucf d/jXovxcu" vvvl (Se fiovov, onmg av xig diaytvwaxoi xa itaoyovxa fibqia, nqoxtnai oxo- ixua&ai. xci fiev ovv intnoXTjg hoijuog vnoninxti xaTg
GALENI DE LOCIS AFFECTIS LIBER I.
Cap. I. .Liocos nominant partes corporis non re- centiores folurn , fed et veterum medicorum non pauci, ac affectus ipforum dignoscere Undent, propterea quod pro ip- forum 'diflerentiis curationem quoque immutari contingit. At quam utilis ad curationem fit liujusmodi notitia , in opere metliodi medendi declaratur. Nunc vero, quomodo afiectae partes a quovis pofliat dignosci, fpeculari dunlaxat propo- Jitum efi. Igitur partes in fuperficie coniHtUtae una cum C.U.ENUS tom. vni. A
a PAAIIEOT IIEP I TQN nElIOK0. TOIISiN
Chart. Vir. [378. 379.] Ed. Baf. III. (248.)
alab-tjaaaiv aua raig idtaig rav ita&wv' baa d’ sv rm fiad-at xaraxsxqvnrai, yiyvfivaafievov Salt at rov loyiofiov avSq'og sv rs rats svsqyeiaig rav fioQtmv teal yqsidtg , ovy lyxiara 8s y.qv ry TTQotjyovusvy rovrcov avarouy , yrig I8l8a%tv ij/xag .allccxs itolld xal tijg ovaiagxx&oroti XtypldioiyTa. abifut yovv n yov8om8sg aqrt . yard -rag rov it vtvfxovog rqayuag uQrtjQLag , o xdlodarpQ’oyyLOV , ov’ rrjV Idioryra fiovoig ioig re&aansvoig vndoyu yiyvwoxsiv. brav [isv ovv non rovro fitra fayog dvanrva&y , fisyiarov slxog e| avafawtiicag Zj ai]~ ,'jtaS.ov.og iv- ycveupovt %oy£,6(ts& vnaQysiv. sari fisv ydq xal xa{? blov rov rgayylov, sv r <5 \xaru\v qidovyyoq rs xal nvev- ~jjtqvd£) rj roi'avrt] (pvaigrob aoojXarog’ alX ovy olov rs ryh- \dvtrjv slxafatV §vidv&oZ ysviaftai’ ' [379] qp &aasi yaq ano- '-■O-ttv&V r d'"£c3or' |P 8s rto nvivitOVi Syvarbv, mg av aijrco- 'fisvovxs rov atiX&yyybv' 81 vyQoryttt Qcebicpg , vnb rs \xoy&y~ v(ZmV: fyjxmv eroiiicog avafhpQooaxo'ixtvov , raiv re ^Qoyyioiv sv ~dwc& aixixgmV 'foiciQXjovrtov' ov8s ydq bids (tbgiov avrcov 'diibaanyvai dvvccrby, ' alt olov avivtyfi-yvai ro @Qoyyiov
aflectuum ideis facile fub fenfus cadunt. Quae vero in imo corpore delitescant , exercitatae rationis virurn defiderant cum in partium et actionibus et ufu , turn vel maxirae in eas praecedente anatome , quae nos docuit cuxn alia, permulta turn cuj usque partis eflentiae proprietatem. Corpus igitur quoddam cartilagineumeftfecundum- asperas pulmonis arte- rias , quod broncbion appellant; cujus proprietatem. fobs ipfum intuitis cognoscere conceditur. Id fi abquando per tuJbm ejectum fit, maximum ulcus ab erofione, Tel putredi- ne, in ptdmone efTe:exiftimamus. Eft enim et per totum quidem collum,;;iijiter;guttur etpubnonem media, tabsxor- poris natura ; tam grandis tariien uleeratio in ipfo baudqua- • quanv fieri poteft, prins enim mors animal oceupabit., In pulmone vero fieri poteft, quum boc viscus et ob bumidita- tem facile putres.cat.y et a-Tidofis bumoribns prompts. eroda- tur,, et broncliia ipfius exigua fint'; . nequaquam enim ulla pars, ipfortun jexpr\ti^'spfere poteft , '. fed .'totum bijoncbium rej-
BIBAION A.
3
Ed. Chart. YU. [379.] , Ed. Baf. Iir. C=48. 249.)
avayxaZov ear tv, rdov avvanrovrcov airo rolg avvtysaiv vpt- vasdtov Staumv anoXv&evTcop , oTuvsg nuoyovai noli ngors- gov rtov fiqoyyimv aircbv ’ ra fisv yag yovSgdbr] re sari xai oxltjoa xai nayta , Isnzoi ds xai aa&svsZg oi avvSovvrsg viis- vsg avra. .xai fisv 8rj xai ayysiov n fiogiov oi a [uy.gov ava~ ffyy&sv i&iaaaiisOa , aarpag svdeixvifisvov xai rovro roZg ifi- ■nsigoig avarofirjg, cog ex rov nveifiovog. sari, ra fisv yag y.ara rljv sv up rgayrjlcp r gaytZav agrr\glav ayysZa rgiyoudij navi sariv, mar oi fiovov tj rtjg oiaiag ISiorrjg, alia xai ro [isyt&og svSuxvv{p.^cj)rai nollaxig oix aaacpcbg, bnoiog rig sariv o nenov&iog ronog. ovrto y ovv sv SvasvrsoCcc •Osaaufiivog rig ivrsgov yirwva Siaycoqij&evru , xai nlarsi xai nayii [UiQova rwv sv rotg lenroTg svrsgoig, oix av albymg rixfiaigoiro rtjv slxwatv iv rotg nuysaiv svrsgoig sjvai. xai fisv Si] y.qni rov [leiquxiov rov [lira (jqybg uvanrvaavrbg nors yiroiva nayvv xai yliaygov snxfirjgafit&a ro xara rov lagvyya aw fax ro i'vSov , o xai ri[v smyhorriSa avviarijaiv, sivai. s-degansv&rj y ovv ro fi'uguxiov , oi now zi ngoa-
jici necefle eft, membranofis vinculis, quae ipfum cum con- tinuis partibus conjungunt, exolutis, quae fane ipfis bron¬ chus multo pi'ius afflciuntur ; haec enim et cartilaginea et craJTa et dura funt ; membrahae vero , quae ipfa colligant, tenues et irifirmae. Quineliam porlionem quandam vafis baud parvam tufliendo rejectam vidimus, et ipfam diflectio- -nis.peritis plane demonftrantern fe ex pulmone fuifle edu- ctam. Nam quae ad afperam in collo arteriam perueniunt vafa, omnia capillacea funt. Proinde non folum eflentrae -proprietas, fed magnitudo quoque faepenumero baud ob- fcure indicat, quis fit affectus locus. Sic igitur qui intefiini tunicam per dyfenteriam alvo dejectam confpexerit, turn latitudine turn craflitudine tenuiorum inteftinorum tunicis .majorem, non abs re conjiciet ulcerationeni in crallis intefti- nis confiftere. Ac fane et in adolescentulo , qui tufliendo •tunicam craflam viscofamque expuerat , conjecimus inter- mum eflegutturis corpus, quod epiglottida conftituit. Itaque fanatus eft adolespentiilus, non admodum fperantibus nobis ;
4 rAAUNOT IIEPI TSiN I1EII0NQ. T0HS2N
Ed. Chart. Vir. [379.3 Ed, Bar. III. (24g.)
Soxcovrcov fpimv , ixaxm&ij psvroi rqv cpmvrjV. t] 8s r 7jg ov- cstag Idwrqg xal ra xarct rovg vscpQovg WXxq rmv tv rf; stu¬ ff ra 8ioqiQu, xu&oit xaVlnitox^afrjg s'yoaytv sv dcpoqucuotg' ret [isv iteralwSrj roicnv ovqokuv ifjqitooiuva r/jg xvoremg sXxcooiv atjfiaivti, r ce 8s GaQxc&dt] rcov vecpQmv. aX7.ce xax rcov mQii-jrofitvtov sv run jioqtoig ovenmv ovx o7.iyaxig tjpXp iv8i&,ig yivsrai rovninovOorog ronov. sv MtrvXrjvj] y ovv stqcd&i) viavioxog vno giepovg a%Qi pd&Ovg Ixavod neql r/p> eSqecv, ifvtsqwv re rQiCov rcov nqcdrmv ctairog rt xal unorog udvag, r'qv retdgzrjv fierce rrjv •Oeqantiav rqacftlg . xal stimV, sir a-ufhg fjXiov dvvoviog {teqaicevofievog s^sxQtve 8ue rod rqavuaiog ovqov xorvXag mg rsrraoag, vv8 o7.cog 'nqdreqdv ovq^xcog j$ ovneq stv'/S rqcoQeig ' xal 8lj xal rod -peiQOvg arirp.XaWai rtl.ioig ecprj rtfVixadta rod hqot s- qov dveedvrog avrpv sv. rm v.ara to xaXovpevov tepf paiov xcOQtm. StjXbV' Ovv rjv in l rovSe rtp> xvouv rs- r(>wa&ui‘ S/jXov 8s xanl rod xonoov dicoxqlvavrog xarct ro rqavpa rcrqma&at n rcov ivTtqeov' mansQ ys xal el
jnanfit tamen vox vitiata. Praeterea fubllantiae proprietas ■ a velicae ulceribus ea quae in renibus confiftunt, diftinguit, qua ratione in apborismis feripfit Hippocl-ates : Quae cum urinis excernimtur ,■ laminarum Jpecietn ref zrentia , veficae ulcus Jigni.ficanl ; quae uero carunculis fimilia funt , re- nUm. Imo- et a rebus in- pattibus quibusdam contends non ’Taro locus affectus deprebenditur. Itaque Mitylenis ado- leseens quidam fecuridum fedem vulneratus eft gladio, vuL- 11 ere fatis profundo; ac tribus primis diebus quum line ci- bo e.t potu' permanfiffet, quarto polt curationem cibum fum- ;piit ac bibit, deinde oecidente foie iterum adbibita cura- ■tioiie lieminas urinae circiter quatuor per vulnus excrevit, vquum prius ex quo tempore vulneratus erat, liaud prorfus minxifl’et ; turn vero ab onere, quo in ea regions quae circa pubem vocatam eft, gravabalur prius , fe perfecte liberatum -effe dixit. Itaque ill ilto conftabat vebfcam fuiiTe vulnera- ;tani. Coultat autem et in eo qui dercus per vulnus ex-cre- vit, inteliinorum alicui vulnus efle illatum. Quemadmodum
BIBAION A.
s,
Ed. Chart. VH. [379- 38o.] ^ Ed. Baf. III. (a4g.)
rqoyq now UtavkXft.oi, r'qv yaortga tsxQwoftai Sqhbati. xal (iqv xal yvucexog r lvi ysvvqftsvxog vitsgavoo rov (lovfioy- vog, mgsxitvqoai, rsfiovxog rov laxgov , xoitqog inqy.o7.ov- ■ftqotv, scpavq r s Gay cog anoaxq^a ysyovog iv y.cb7.a>. rov 8k avrov yivovg xovxoig iorlv y.al to rov ftuogaxog r gcbftsv- rog ixcpvocofisvov nr tv pa xal to t qg aQxqglag ixyto(tsyov aiua. itokkaxig yovv adq).ov itgbg r'qv aloft qow ovxog rov . nxqa>(isvov od>(iaxog, av.gifiqg diayvcooig ix rovxcov yivsxai. to (iiv yuQ iv ratg uvunvoaXg rov ftcogaxog ixyvGcoucVov nvtvua rov vntC,ooxoxa rag nhevQug vfisva ttxowoftai oq- ( lalvu * to 8 e^ay.ovxit,otiii'ov aiua ocpvyficodcbg agxqgtav ' svftvg 8s rov to xal ■ftsgfioxsQOV ion xal 7^nxousgtoxsQov xal \avfto XcQov rov xaxa rag cplJfiag. coghiq 8s ravxa oayij r'qv Stayvmoiv kysi, y.axu rov avxov roonov , lav intn7.ovg itoxk oyftij ngonsoatv 8ia rguvuaxog, [38o] q ri rcov ivx s- qcov, avayxaiov son Snjgqoftai .to rttQixovaiov ' si 8s itvtv- fiovog oyfttiq ri nsqag 7.opov ngonsoov s%a> rov rgavuaxpg, svSsixvvtai ovvxcxgcooftai rov ftoogaxa' Siaysgsi 8' ovS'sv
ft quibusdam cibus egrediatur, ventriculum vulneratum efle declarabit. Jam' ortum fupra inguina cuidam tuberculum,- . u± pus excluderet , quum medicns incidiflet, ftercus' fubfe- . quotum eft, et iii colo factus abfceflus manifefto appai-uit. Ejusdem cum iflis generis eft etqui vulnerato tborace fpiri- _ tus efflatur, et fanguis qui ab arteria edunditur. Quum igitnr faepe vulueratum corpus fenfui abditum lit, accurate ex his dignotio percipitur. .Nam ex tborace fpiritus inter refpirandum eiflatus membraham eoftas fuccingentem \rul- neratam efle fignificat; fanguis faliendo ejaculates arter . riam; fed hie protimis eo, qui ex venis ermnpit, et.caiidior, et tejiuior et ilaviis magis eft. At ut haec diliicidam babent dignotionem, .ad eundem modum ft aliquando omentum,, au.t . inteftinorum aliquod procidere per vuluus videatur, peri to- . naeurn divifum cire necefle eft.. Si vero -.pulmonis aliquod librae extremum iu externum ynlnus prolapfuiii. videatur, tboracem confoilum efle oftendit; . aique; nihil refetl, . five
6 r a Aim or iiepi tun jiejionq, toixqn
Ed. Chart. VIE [38o.] Ed. Baf. Iir. (249.)
rj xov ima'Qcoxoxa xsxQmG&ai Xsysiv , % GWXSxgijG'd-at xov &ca- Qay.tx. xai fiijv xax xatv bxupvoftsvcov sgxiv oxs yvcoqUjtxai 6 neixov&cog xonog’ ISioxcjg fi sv yao xTjg ova lag sail ycov kti- cpvofisvcov , Sgtxsq xcov fivvrjxcov xoTg sv xrj xsqiccXrj xaxayfia- atv, oxav i] [iT]Viy% i ) nsnov&via' ISioxtjq d’ txsQct naXiv, oxav qgxovv nsnov&i] xaxa xi fxoQiov. lx xovxov Ss xov ye~ Vovg iaxl v.al fj scptXxig ovofta^Ofisvi] ' SrfXox yao tjXxcoGd-ai to fiooiov exsivo, v.a$ otxsq av svxQvdxiaa qtaivrjxai, fierce (isv xcov ovqcov vixtX&ovoa, xcov ovQrjXtxmv xi ' ftsxa 8s prj- yog avay&eTaa , xcov avanvevGXixcov' si S’ ifit&sfy , xcov vaxcc xov crcbfiaypv xs xai yaaxef/a ' xa&axxtQ ys xai si ftsxa xcov SiaycoQrjftaxcov imsX&oi, xcov svxsqcov xiVog sXxcogiv h’Sslxvv- xai. sxtaog Ss xgonog soxi Siayvcoaswg ex arffistcov xcvcbv, oxav sv aXXoxQia ycbqof ns^isytjxai xi-mxqu cpvaiv, otov -sv VSipQoig Tj xvgxsl Xi&og,- nvov sv &WQaxii sv. xovxov Ss xov ysvovg SGxlvxai d-QOufiog atfiaxog', sv co n sq av t/ nsQisyops- vog, jj xig sxsQog yvybg analog sv xtp Gcoyaxt xov 'Qooov ysv?
fupcingentem membranam vulneratam effe, five thoracein confoITum dir.ere. Jam vero ex iis etiam rebus, quae adnas- cuntur , affectus locus quandoque dignoscitur ; proprietas enim effentiae eft eorum quae adnascuntur , quemadmodum fungoruru in fracturis capitis , quum meninx fuerit affecta. Atque rurfiis alia proprietas confpicitur, quum os partis eu- juspiam affectum fit. Ilujus generis eft ramentum ulceris appellatum, declarat enim ulceratam effe partem, a qua ex- cretum edrnatur; cum urina quidem fi/eruperit, urinae dr- - ganorum aliquod; at cum tuffi eductum, fpirabilium ; fi au- tem v-omitu exclufum fit, gulae ac ventriculi; quemadmo- dfim, fi-cum alvi excremeutis exierit , intefiinorum aliquod ulceratum effe indicat. Eft praeterea ex fignis quibusdam- alius digftotioms modus, quum videlicet in alieno fpatio ali- quid praeter naturam pontinetur, ut in renibus ant vefica la¬ pis, aut pus in tliorace ; ex eo autem genere cenfetur et gru- mus fangninis, ubicuiique contineatur, aut alius quidam humor moleftus in- annnalis corpore genitus, vel extrinfeeus
BIBAION A.
7
Ed. Chare. VII. [380.] Ed. Baf. III. (24g.)
vq&fig, -rj i'l-a&tv intiGay&tCg. o&tv xal'^xtjGtg , ovdev fisv tig x a xrfg laxQixijg xtyvqg sgya avvxtXovou, Xoyiv.wxlguv 8s xiva fttagiav sypvatt , nolloTg xdv vtcoxigav iaxqdv lysvtxo , noxtqov lx xdv ntnovdoxav romov lari xal rcc xoiavxa xdv nagd cpvaiv Iv tjulv yivofievav, rj xonog j asv ovStlg ninov&sv, IvoyXuxai 3s xo t,dov vno xijg naqci q>vaiv alxUtg. oxi 8 cog scptjv, ayg^axog Igxiv r\ xoiavxt] tyxijGig, svtoxi c,oi yvd- vai gqdicog , Ivvor/Gavxi xo yQtjoifiov tig x'r\v xl'/vrjV lx xav Siayvdatwv. vn oxtio&a yovv.xig qfitgdv xgidv /iijd' oXag ovgtjxcog’ uq ovv ovx sv&iag tyxrjoOfitv , Iv x in [ioqico xov odfiaxog loxiv fj xov GVjinxdfittxog aixia ; noxigov Iv xoig vtcfQOig, tj xoig ovQrjrtjgGiv , r\ y.axu xtjv xvaxiv , rj x'axa x'qv ovQtjO-Qavg ov jif]V Iv rpxaxL yt xai nvsiuovi y.al onh jvi xal yaoxgl y.al y.ugdtq fyxtjGOfitv avxr\v , ovS* oXag Iv alia fiogia, Sioxi ovSsv Ixtivav laxiv ovgr/otcag ogyavov. ti 8s y ■tjyvoovfitv , ag Iv fisv xoig vtcpgoTg ngdxov rj xdv ovqidv yi- vtxai diay.niaig, Iqtt^ijg 8s dice xdv ovqrfcrjgav Ini xt\v xvaxiv utpixvtixai , xctnux Ivxtv&tv Iv.xqivtxai xatf ov luu&ofav XQonov s'finqoG&tv Iv xoig xdv cpvaixdv Ivtqytidv XoyiafioTg,
appulfus. Unde et janiornm medicornm compluribus orta quaeftio eft, ad medicae quidem artis .opera nihil conferens, led logicam magis habens contemplationem quandam, utrum liujusmodi res in nobis praeter naturam genitae ex afiectis lint locis, an loco nullo aflecto, animal a canfa praeter natu¬ ram male alficiatur. Sed quod inutiiis , ut dixi, lit lmjus- > modi quaeftio, cognitu facile tibi eft, ft confideraveris, quan¬ tum dignotiones ad artem conferant. Subjiciamus ergo ali- . quern tribus diebus nihil urinae prorfus excrevifte ; nonne protinus , in qua corporis parte lit hujusmodi fymptomalis caufa, inveftigabimus ? an in renibus, aut ureteribus, ant ve- . Ilea, aut urethra? neque enim inliepate, pulmone, liene, ventriculo, corde, aut alia quavis parte ipfain quaerenms, quod nulla ipfarmn lit mejendi inftrumentum. At ft igno- raremus, urinae fecreLionem in renibus primum fieri, dein- de earn per ureleras ad veficam pervenire, ac demum inde excerni, quemadmodmu antea in dispulationibus naturalism*'
8
TAAHNOT IIEPI TS1N 2IEIIONO. TOTIQN
Ed. Chart. VIE [38o. 38i.3 Ea..Baf. III. (2490
ovSiv ay tommy evquv fjSvyrj&rjpiy. ov pijv ov<f aygi rp- aovxov nqotl&tTy aqxsGU ‘ Gxeipaa&ai yuq apnvov , rjxig note xmv dQtjpevav air La , SI rjv iayixat.xb ovoov. fj Ss oSog xtjg oxtyemg tjSt. navx iniGv.ixpaG&ai yqrj xa tana-, qovxa xai xa nqoyeyovoxa Gvpnxmpaxu , xu pev naqovxa ■Qtaacijiivoy avxov, oaa S’ epnqoG&ev sysyexo Sianvv&avo- pevov ov x ov v.apvovxog povov, alia y,al xmv plxdmv. sgxco xoLvvv , svixa naqaSuypaxog , oyxog pev , xig v.ax'a xo xtxlovpivov eyrjfiaiov , sv mqiyqacpij aacpmg ivSnv.vvp.ivog mnlijqma-d-ai xtjv .xvaxiv , iv.xqivia&m Ss ptjSsv , aq ov nqo- Srflov, mg tjxoi naqalilvG&ai xjjv anoxqixix'ijy xmv ovqmv sviqytiav avayxaiov ioxiv, r\ xov xtjg ovqrftqag nbqov eaxe- yymo&ai; nqmxov piv ovv imaxtuxsov , d n aqalelvG&ai Svvaxbv, avapvrja&evrag , bn mg rj xmv ovqmv sxxqioig yiVc- xai xoig vyiaivovGiv , oxay avxoi nqoilmyxai , xov piv iv y.vxlm mqificfilripdyov [38 1] x qa/rjlm xtjg v.vaxtmg pvog nav- Gupivov xtjg eveqydag, am ijg Ss xTjg xvaximg sviqyovGrjg. son Ss t] pay xov pvog svsqysia xaxa xijv tjpixtqav, yiyoptvrj
actionum didicimns, nihil hujusmodi invenire potuiiTemus. Verum nec eousque proceffifle fufficiet; quin perpendere praeiiat, quaenam lit dictorum caufa, ob quam urjna fuppri- mitur. Eft autem via contemplationis haec. Intueri opor- tet omnia turn praeterita, turn praefentia fymptomata praes- entia’ quidem ipfum infpicientem ; quaecunque vero ante- celferunt, non folum a laboraute, fed etiapi ab iplius famili- aribus , interrogantem. Sit igitur, exempli gratia, tumor aliquis in pube quam vocant, evidenter quidem in circum- fcriptione veficam impletam efie oftendens , nihil autem. ex- cernatur: nonne plane conftat, aut expellentem urinae actionem necelfario refolutam, aut urethrae meatum efie conftipatum ? In primis igitur conhderare oportet, num re- folnta elfe potuerit facultas , memores, quomodo bene va- lentibus urinae fiat excretio, quum ipfi volunt; ubimuscu- lus quidem cervicem veficae circumdans ab .aclipne guieve- rit, ipfa autem yeiica fuo munere fungatur. Musculi autem actio ad'arbitrium noftrum perficitui' , at veficae actio et in-
BIBAION A.
9
Ed. Chart. YU. J38i.] Ed. Baf. Ill; (nig. a5o.)
iTQoa'iQcGiv , fj 8k xtjg y.vaxicog anQoaiQtxog n y.al cpvoimj. 8t8tiv.xai yaQ iv xoig x&v cpvGixcby Suvuanav vnonvrj(iaaiv, iv anaai' G/tSov xi xoig xov Gcopuxog fioQioig anov.Qixiy.rjv xmv itiQixxconaxcov vnayyiiv dvvafiiv, r\v eyu [ikv ad riavxa, '/qrjXaL 8 avxrj , oxav vno Xwv •jitQixxwuaxatV avia-O-rj. xav- x ijg ovv naO-ovGijg xijg axoxQixix^g Svvafitcog , lyycoqii itoxs yweo&ai x r\v ovoua^outvijv loyovqiav ’ a)X lav ovxa g-/j]-. fiaxloTjg xov gcv&qootzov , cog y.axa^oonov dvai xov uvyiva xrjg y.VGXtcag, iiu&Viipijg x i xaig ytoaiv xov naqa cpioiv oyy.ov, ly.y.QvO-tjatxai to ovqoV d 8k xuvxa itanuguvxi aoi (irjSiv yt- yvoixo nXtov , ayiaxucj'&ai fikv yQij xtjg y.axa xrjv huquI.voiv air lag , SGXtyv&a&ai 8k xijv ovgq&Qav VTtolafiftavtiv’ o yuq xoi fiyg 6 niQiv.ilfitvog avxjj naqalvOdg ovx iGyovqiag, a)X uxovgiov y.ivca(aoo)Giwg xcov ovqcov aixiog yivtxai. xaxa nOGOvg Srj XQonovg iyycooH axtyvco&rjvai Xov hoqov xov XQa- yijXov t’/jg y.vGrtcog , ov ovo\iaZ,ovGiv ovQrj-OQav , icpt^Tjg uv urj oy.inxiG&ai. i/ioi \iiv Soxovgi XQiig oil n uvxig tlvai, rtx o» xov aco/iaxog avxtjg dg oyy.ov xiva rcaou cpvGiy aQ&tvxog ovxca fisyav, cog in avxov y.axahjqjd-ijvai xov hqqov' tj xivog
voluntaria eft et naturalis. Naan in common tariis de natu- ralibus facultatibus declaratum eft, in omnibus propemodum corporis partibus effe facultatem excrementorum expultri- cem, quam babent omnes perpcluo,' fed ea utuntur, quum. ab excrementis vexantur. Ea ergo facultate excretrice la- borante, contingit aliquando urinae fivppreflionem fieri ; fed ft hominem ila figuraveris , ut declivis lit cervix veftcae , ac manibus tumorem praeter naturam comprefleris, excernetur urina ; quum autem baec feceris, ft tibi nibil magis oboria- tur, a caufa paralyfeos credita defiftere , atque uretbram conftipatam efle fuspicari oportet : nam musculus' ei circnm- datus ft refolvatur, non fuppreflae , fed praeter voluntatem emifiae urinae caufa eft. Itaqne quot modis contingat, cer- vicis veftcae meatum, quem uretbram vocant, ftipari, dein- ceps conftderandum eft. Equidem tres in univerfum efte cenfeo ; aut quum corpus ipfius in tanlum tumorem praeter naturam attolbtur, ut meatus ab ipfo occupetur ; aut -quum
FAAHNOT IIEP I THE JIEBONQ. T0IIS2N
10
Ed. Chart. VII. [38i.] Ed. Baf. III. (25o.)
inixqaqievTog ccvrw n aqa cpvGiy ijrot Gaqxoetdov g rj ncoqoei- Sovg Gcoficcrog, rj zed q>qa%aviog nvog tov noqov. ccvto fiev Si] to aw ficc nqog ut-ioloyov oyxov imSidoiect cpkeyfiaivov, 1] GXiqqoVfltVOV , Tf CKplGXOCfliVOV , 7] bltWGOVV olStOXOfliVOV' eniTQaytfatTui ds rw noqw aaq% fisv, ekxwatwg Tivog nqoij- . yqaa/ievijg, eceqce de rig ovoice yqovw noilw y.ata §qayv yvfiov nceysog xai yXivyqov ytvvt]dccvTog amrjv. eficpqaypr]- Gtzai d’ imo re liftov teal ti-QO/ifiov y.ai nvov xwi yvfiov stay log rt y.ai yXLayqov. tccvt ovv yotj dioqi^tG&aT navra, fit] fiovov roe naqovra av/mrcoficeTcc ■Oewfiivov, aXXa eccel %a ercqotfytjGttfiiva. epeqt yaq , in oxtio&w naidiov fiev to xccfivov, epnqoo&tv d’ avvw yiyovtvai tu tov Xi&ov aif/uia, to fiiv ovqov idaTwdtg, inoGTaoetg de Tivtg ipafijiwdu g ev avrw, y.ai y.vwfitvov to aidoiov avvtywg, xai yaXwutvov ij evtuvo-' fjcivov aXoywg, sniit eigaicpvtjg iayovqrjGav r ini tovtw tig ovx avev Xoyov inovoqotitv civ, ifintnTwxevat ria Tqay/]Xw ti]g y.vGTiwg tov Xi&ov. vnTiov Tt ovv ayifficcTiGGig to naidiov, V\ pijXovtqa Tt ngXXw tov Xoinov GWfidxog iqyaaafitvog tcc
ei quaedam moles praeter naturam, vel carnofa , vel callofa, iimascitur, aut a re quapiam obftruitur meatus. Corpus quidem ipfum ad infignem tumorem attollitur, fi vel inflam- matione, vel feirrho, vel abfcelTu, vel alio quovis tumore fuerit affectum; in meatu autem caro quidem orietur , 11 pTaecefferit ulcus ; alia vero fubHan tia longo temp oris fpa- iio ex craffo lentoque liumore paulatim nasci poteft. ' At obftruetur meatus vel lapide, vel grumo, vel pure, vel ci’affo lentoque humore. Igitur liaec omnia diltinguere opor- tet, non folum ex praefentibus fymptomatis, fed etdain ex iis, quae praeterierunt. Age enim , fubjiciatur puer aegro- tus; appariierint vero antea calculi ligua, urina aquae limi- lis, fedimenta in ea fabulofa quaedam ; ipfe infuper aflidue p"udendum fcalpat, idque vel laxum vel intentum praeter ratiouem ; poltea urina derepente fupprimatur : non line ra- tione coiijecerit quivis huic calculum in veficae cervicem hi- cidiffe. Itaque fupino figurato puero , oruribusque reliquo corpore niuito fublimioribps redditis, multifariam ipituii
BIBA10N A.
Ed. Chart. VIE [38i. 38a.] , Ed. Bah III. (260.)
a-zM.rj , Siaotlotig nolvuSmg, buxtyviofiivog bmtotTv x ov no- qov x ov Xl&ov. sntiSav Ss xuvra noa^j/g xsXtve xcqo-&v~ [irjdijvai ro natS'iov ovqtjaai ' v.civ fiiv imaxovay x 6 sqyov, b (XQtt&ij xe xo ovqov, afia xtjg x alxlag axctifitj Siayvcooiv layty/.svai xu.1 xtjg &t(tantlag evnoQijxsvai TiHG-Otjoi] * fuvov- atjg Ss 8X1 xtjg layovQiag , ex Stvrsqov Staotlotig ocfoSqoxtqov' el be biuGiiuavrog xal vvvsu fisvoi, dice xov xaXovuevov yjx&sxtjqog cc/xu fi'tv aiubstj xov Xv&ov lx xov xqaytjXov xtjg xvaxtatg, aua Ss noSrjytjGttg xotg ovqoig. tl Ss xa usv Xitiov otjfiHa fit] cpaivoixo nqoytytvijod-ai xtjg loyovqiag, alfiaxog Ss xig sxxqioig, slxog tlvui -Q-Qouflov suynaxxovxa xtjv ovqtj- ■Bouv ‘ lyycoQti Ss xcel xtjg xyaxtmg ^Xxot/isvijg sxxqioiv fi'tv a’cuaxog fit] xtQot]y!]oaoBai , xaxa §oayy St ovoxijvai B-qou- ftov * syyatQti Ss xax xatv vtcpqcov alfia Sia xatv ovqtjxtjqmv slg x t]V v.vuxiv qviv tlqyao&ai xov 'O’QOfifiov, aXXa y.uitl xmv xoiovxav oxoyacrfiatv 6 xa^txtjq yqtjGifiog, aunty y.anti- Sctvnvov, ijyyfiog xig xcayyg xal yXluyqog vnovorjxui xaxti- Xtjcpevai xov noyov. [38a] tig Ss xtp xoiavxtjv vnbvoiav
concuties, fatagens, ut lapis ex meatu excidat Qui- hus peractis , jube ut puer urinam reddere tentet ; quod h res fucceflerit, pi-ofluxeritque urina, limul accuratam cau- I'ae diguotionem te liabere et curationem tibi fuppetere certo credideris; perfeverante nihilominusurinae fuppref- hone, rurl'us concuties vehementius ; h vero concuflione facta adliuc he permanferit, turn demiho catlietere vocato limul et calculum .a velicae cervice repelles et urinae iter praebebis. At nullis calculi hgnis retentam urinam prae- cefhfle apparentibus , fed aliqua faiiguinis excretione, par elt, grumum urethram obftruere; at datur etiam, ubi ulce- rata eft vefica, paulatim in ip/a grumum concrefcere, non praecedente faiiguinis flu ore ; accidit etiam, ut fanguis ex renibus per ureteras in vehcam defluens , grumum efficiat. Atque in hujusinodi conjecturis catheter utilis eh, quemad- modum et quum vel pus, vel cralTum lentumque humorem meatuiu intercepifle fufpicamur. I11 hujusmodi vero con—
12 TAAHNOT JIEPI TS2N IIEHON0. TOUQN Ed. Chart. VII. [382.] ' Ed. Baf. III. (260.}
ciydgofis&a dice rijg rcbv nQoyiysvijfisvcov yvcbaecog ovrcog. tl yitv yuQ Ijvoi v.uxa v.vanv rj vtrpQovg urj ri nQoyeysvijfievov nce-Oog, cog Ijj avrov dvvua&ui ‘icQooSoxrjaai nvov rfiqoia-Qui roaovrov re y.ai roiovrov , vcp oaov re y.al oiov cpQay&rjvas:. rov noQov elv.bg sari dvvarov ilvai, aroyaaea&ai , dice rijv air lav ravrrjv btloyeo&ai. ro ovqov ’ rj el y.ai avcorsQco rcbv vecpQcbv cifcbatcjua naif . irtoov r 1 fiooiov nQoyeytvijusvov elij, . ov. Quyivrog tly.og sari ro nvov tig vecpQovg /j.erahjcp&?jvai. fiijdevog ds roiovrov nQoijyrjaafievov , rryv diairav bgsraaoyitv, si uQ-y'og, rj dice no)Xwv ebeofiarcov nay tig rj yl.layoovg tQya- ’Qoy.ivmv yvfiovg, ovna ds tl teal accQy.ariva di slxcoaiv sni- rQaqitiaav iyyov\isda r'ov rQayijlov rijg v.varecog ificfQarreiv, . ex re rcbv n Qoijyrjattjiivcov rov iXxovg arjfisuov ey rt rov s it- . vio&ijvcei ro ovqov ini rw xutierrjQi av)Xoyiov\eeSct.. y.ai non y.cel ysvbjitvov oida roiovrov n naihjfea ’ dii[i8aX7.oy.i- vov yovv rov y.ce-O-trTjoog , ijXyijuev v.cer b/.tivo rov noQov ri (eeQog, ev&a y.ai nQ'oreQov brexfiijQafiedie r'tjv elxcoaiv ilvai’ ■dlaa&tiotig de'rijg auQy.bg vno rov xa&er.TjQog., jpcoXov&qael [isv jeer a rijv rcbv ovqcov sv.v.Qiaiv aljiarog re n v.ai i)-Qv[iuara
jecturam. ex praecedentium notitia hoc pacto'inducemur. Etenim five vefica, five renes antea affectu aliquo Iabora- verint, per quem tale tantumque pus colligi potuerit,. ut par fit ab ipfo meatum fuiffe obfiructum , probabiliter con- jicies , banc ob caufam urinam fupprimi; aut fi etianx in parte aliqua renibui fuperiore fuerit abfceffus, quo rupto, baud abfurde pus in renes transfiumptum efie putaveris. . Quod fi nibil bujusmodi praeceflerit, victus rationem in- quiremus, an in otio educatus, vel Inultis cibis crafios vifeofpsque liumores generantibus fuerit ufus. Sic etiam, ubi ob carunculam aliquam ab ulcere innatam veficae cer- vicem obfixuctam .efie putamus, et ex praecedentibus ulce- rjs fignis. et ex eo, quod demiffo catbetere urina vacuetur, intelligemus.' Nam et bunc affectum abquando vidimus; qiiippe deroiffus catheter dolorem movit in ea meatus, parte, ubi et antea ulcus efie conjiciebamus ; fractaque Tub catbe- tere came., fequuta funt urinae excrelionem et cruor aliquis
BIBAION A.
4 8
Ed. Chart. VII. [38a.] _ Ed. Baf. III. (260.)
irfi oapxbq. xavxcc [tsv ovv iiprjxal pot rrj g irpoxeifievrig ZSia irgayuaxeiag bvxa, seal ytyovev tjdt] Sijlov cos Xoyixtj fio- -vov saxlv 7] [iixpov sarcoou-Otv dptjittvij tyxrjcng, ovdsv quag -axpeXovoa npog ret xijg xiyvrjg epya. to yap xoi yoyGipov el s xavx earl, yvwvui tov itopov £jj.necppayfievov vno ftpofipov xivog, el ovxcog s'xvyev , ?} X'u&ov - to <? ezxe ita&og etvai Xexxiov tov nbpov to yeyovog, eixe al'tiov loypvpfeig ev, x& '■rebpm mpieycG&ai , xcov ayoijoxcov elg xtjv xeyvtjv eijxiv. -Agyiyevqg d' ovx ot<5’ oncog iv xoTg xoiovxotg oxtauani ypo- ■vOgei, [itx a y.al tov yoatfeiv aoacpag ovxcog map avxcov, cog firjSeva vorjtjat. izuXiv ovv avuluflovxeg tov Xoyov iizl Tu avVi/Tj izpoiX&couev , cbg ix xebv izQoyiyevrjuevtov xe xalxav vvv ovxoov gvutzxcouuxcov 37 xTjg layovniag alxla yvcopcC,exai. ■•jihyyeig yap x.ig loyvpcbq v.uxa to xaXov/ievov neplvaiov , hti- ■y.evojitvi]g xij irhy/ij cf\eyy.ovr\q , ovxe ovpeiv rjdvvaxo xal ■npoq/a va>g t] xvoxig avxw izeix?^pa>i ievrj xaxa nepiygacfrjv ixt- ■xaxo. tizeixa xovxm xa&ex Tjpa itpoacpepeiv ovx ISoxei, ita- po^vv&tjaouevijg viz avxov xljg cpXeyfiovtjg j at.’Lu xuxavxXetv
et carnis fragmenta. Atque liaec diximua, ut quae ad inlti * tutum opus proprie pertineant ; conltatque jam quod paulo ante citata a nobis quaedio logica dimtaxat lit, quodque nihil ad artis opera conducat. Ad liaec enim utile fuerit cognoscere meatum elTe obftructum a quodam grumo , 11 ita contigerit, aut lapide; at quaerere, utrum morbum elTe me¬ atus factum, ail caufam fuppreflionis urinae in meatu conti- neri dicendum lit, ad artem inutile. Arcliigenes autem quo- modo in hujusmodi quaellionibus immoretur me fugit, polt- quam de iisdem adeo obfeure feripferit, ut intelligatur a ne- mine. Igitur rurfus oratione refumpta, ad confequentia •progrediamur , quomodo turn ex- praecedentibus turn ex qiraefentibus fymptomalis fupprelHonis urinae caufa depre- liendatur. Perculfus enim veliementer quidam in perinaei vdcati regione, fuborta inilammatione percullioni, urinam Teddere noil potuit; ac ■ vefica ipfi repleta nianifefte fecun- dum circumfcriptionem intenta erat. Iluic poftea, ne irri-: taretur iniiamniatio, catlieterem adhibere noluimus, fed aqua
l4 TAABNOT IIEP I TUN IIEHONQ. TOW2N
Ed. Chart. VII. [38a. 383.] Ed. Baf. III. (2S0.)
vda>Q ’&£Qftbv) e'Xaiop nayay/ovrag ; aueivov icpaivero' xal cyedov myaig rgiGl roiivo noitjoavTtq , ineiSq rrjv re ruoiv icoymixev Ixavmg xeyaXaopevqv xtjv r oSvvijv, mg avrog m/io - Xoyei, nqqoriqav yeyeyquevqv, naytxeXevoafie&a nyo&vpfjS/j- ycu neql rryv ovyrjtnv * ovvco re nya^avrog, inr&Xixpapev rjQS- ficc rov oyy.ov rijg xiiGremg elg to narco (ha&fievoi, xal. r avia noirjoavrmv ovyijoev 6 veaviaxog. ini fiev dq rmv toiov- rmv Ivayyu g ijuTv tj rtjg loyovyiag curia diayivcboxerar’. war evia de rmv aXXmv oiix ivayymg, akh 6 GWfj&mg ovo- lia&fievog vn 6 navrmv f Stj yorjomog rjuiv reyvrx.bg oxoyaoy.bg, og iv rm yetu%v nmg ionv axyiftovg re yvmGemg xal navre- Xovg uyvoiag. o&ev oiide dvvaroy ioriv ini navrmv. rmv voarjuarmv noujoaodai rag vno rmv iuntiQiy.mv ovoyatpyii- vug na&oyvmyovixaq ovvbuoyag , aXX oney o EyaoiGryarog liw&ey Xeyeiv , aXq&ioraxbv iartv * yeyvyvao'&ai yoq roy Xo- yiG{ uov, oong ysXXei diayvmaeo&ai xaXmg oil yovov to. na- &og bnoiov ioriv, aXXa xal rov naayovra ronov. r) yv- [383]uvaoia de yevqoerai nyoaqxovrmg , ovx lav tyrmyey,
calida aflufa, oleo perungere fatius elTe putavimus ; quum- que fere tribus boris id feciflemus , quum tenfionem abunde laxatam ac dolor em, ut ipfemet fatebatur, leviorem, factum efle confpiceremus , imperavimus , ut urinam reddere tenta- ret: quod, quum feciflet, nos veficae tumorem ad ihferiores partes impellendo fenlim prellimus, bisque faetis juvenis uri- nam reddidit. Atque in bis a nobis caufa ifcburiae mani- .fefte deprebenditur ; at in aliis quibusdam non manifebe, fed quae pro confuetudine artiliciofa conjectura ab omnibus jam'vocatur, nobis irtilis eft, quae inter accuratam notitiam et univerfam ignorantiam media quodammodo exiftit. Pro- inde fieri non poteft , ut in omnibus morbis dentur , quae patbognomdnicae fyndromae ab Empiricis nominanturj. fed yeriffimum eft id , quod ErajGftratus dicerfi folebat : Oportet hominem exercitation r.altione effe , ■ quicunque valuer it non folum, aff'ectus ipjius qiialitatem , Jed affectum quoque lo- cum probe dignoscere, Verum fixer citatio decenter fiet,
BIBA10N A.
Ed. Chart. VII- [383-3 , Ed. Baf. in. (>5o. 25i.)
un %(>r] (par at mnov&ivcu tor xgaffllov xijg xvotimg 8ia xov ipcpQa^avra li&ov ij ■OtJOfiflov , lire xovxov psv vnuQyH? ana&ij , xijv 8k evegyuav ptphxq.&au xuvxa. per ovv 6 ldo~ yiytvtjg tfjru, niQixxa nQog xijv xeyvijv' exiQoi 8k xovxcav ■insxeiva nQo'Covxcg ovdk xrtv evigynav (jtft/Mq&cu cpceoi' yi- rid&ai yaq avrrjV , gvtijlivov pkv xov ocptyyovxog pvog xov xgayijXov Xfjg y.vaxtcag, niQiarilloptvtjg 8k xijg zvoxiiog rat ntQuyopkvm y.ctx avxijv ovqco, avvani-dltpovxtov 8k xav xax .IniyaatQLOv pvcov. oxav ovv q xe xvaxig a^).a^7] xrjv igvxijg irsQ-yetav ky-r/ xov g Xt uvg rj ngoctigtaig tug av i&th] nagcc- oxtvaQrj , xovg pkv ava&cy iytuvovaa , xov 8k Ini xm xqcc- %facp yaXdxrcs , nmgavexi, cpaoi., dtovxcog rig vnolafioL fe- .pXatp-d-ai xijv EvtQyiLCtv ; avcty/.uQovxai xoiyaQovv ovxot, xo Xijg layovgiag na&og oi (je^laupavrjg xijg ovQ^oaiog, aiX kprcoSt'Qopivqg yiytg&cet Myuv, wirneg axptlovyxsg xi xijv j luxQuijy , (i xo (jifiXacp&cu Qrjpa ptxa&tvxig kpno8iC,(G&ui My our. at pkv Sij xbiuvxat ‘QijxljGiig, (25 1) tug k'cpijv, Xoyixac riyig elaiv xai yvpvugovoi xov Xoyurpov, Ovx tig xijv xwy
.lion fi quaeramus an dicerc oporteat, veficae cervicem oB lapidem Tel grrnnum obfiructam affectam eiTe ; an ipfa non affecta, actionem laefara elTe. Haec igitnr ad artem fuper- vacanea Archigenes quaerit; alii vero ultra haec proceden- tes, ne laefam quidern efle actionem dicimt; fieri enim ip- .fam, musculo vellcae cervicem conftringente laxato , vefica autem ipfa circa urinam in fe contentam contracta, mnscu- lis vero abdominis limul exprim entibus. Quum itaque et .vefica illaefam fuam functionem habeat et musculos volun¬ tas prout imperat moveat , fuperiores quidern intendens, cum vero, qui cervicem circumdat, laxans , quomodo, inT quiunt, recte poterit aliquis fuspicari laelam elle actionem ? .Quapropter ifii dicere coguntur, ilchuriae affectum fieri non Jaefa, fed impedita mejendi actione; tanquam arti medi- cae opem ferant , fi vocabulum laedi transmutantes irnpe- diri dixerint. Sed hujusniodi quaefiiones, utdiximus, lo- gicae quaedani funt ac rationem exercenl, neqne-adaffe-
1 6 TAAHNO T KEPI TUN KERONQ. TORSIN Ed. Chart. VII. [383.] Ed. Bah III. (>5i.)
na&cov.diayvcooiv ovz elg zt]V zcov nenov&ozcov zbnorv evoe- civ GWTtXovGctL ‘ Vj d’ vcp Tjiiibv aqxl cog leyofievij zrjg nqoxei- fiivrfi nqayixazeiag ebxlv olv.ua, v.al cpalvexai zb ye zoaovrov ijdt] v.az avzijv , cog yqrj yiyvcbav.uv nqcbzov [iev ilg dvazofirjg ixdazov zwv fiooiwv av.oificog x'rtv ovoiav, onoia zlg eazev' enetza Se zrjv eveqyeiav ze v.al nqog zd ic%i]<siuC,ovxa [ibqia xoivcoviav, oneq iv zcq zrjg diaecog ovb[iazi ntqtkajipdvcTat. v.al firjv v.al r\ yqela zcov [loqicov ev.daz&u [ieyaXa avvztl.et nqb.g zl]v zwv mnov&ovwv zonwv evqtaiv ' &l'[tev ydq Ivdq- yeiai v.ivrjGtig elal Sqaaziv.al zcov fioqlcov, at yquai d’ ana- aiv imaqyovcn , v.uv utjdev Ivtqyovrnv. ini ye zoi zcov v.azct zljv ovqtjGLV t] [iev iveqyeia zTjg iv.v.qioecog xrj mgiGzoVy zrjg v.vazicog ylvexai, bvvem^oTj&ovvzcov evtoze v.al zcov v.atf inch— yaoTQiov fivcov , ozav rjvoi navzanaaivoliyov ij zo rngieyo- l iivov ovqov , rj azovog rj xvazig' an aw a Se za'/J.ayqr.Gifi sgzIv nqog zryv eveqyeiav^ ti [irj yao r\ ze v.vozcg avxrj zo v.v- zog ol.ov ovzcog saytjfiaziazo, v.al 6 zquyijkog avzrjg ezezqrjzo 8i oXov, v.al rj'Xcbv ovqtjzijqcov e'ficpvaig elg avzljv iyivtzo
ctuum dignotionem, neque ad locoriun affectorum inveniio- nem cpnferunt. Verum quae nuper a nobis prolata eft, propoiiti operis propria eft. Intelligilur autem ex ipfa jam tantum, cognoseere oportere primum qiiidem per anatomen accurate cuj usque partis fubftantiam, quae et qualis lit; de- inde vero et actionem et focietatem, quam cum proximils habet partibus, quae fitus vocabulo comprehenditur. Quin- etiam et partiura ufus ad affectorum locorum inventionem xnagnopere conducit ; acliones enira motus funt partium aeti- vi ; ufus vero omnibus infunt, etiam nihil agentibus. Ergo quod ad urinae redditionem pertinet, excretionis actio fit a velicae contraction e, concurrente interdum musculorum ab¬ dominis anxilio, quum vel admodum pauca continetur uri- na, aut vefica ipfa infirma eft ; reliquae vero partes omnes utiles funt ad actionem. MU enim vefica ipfa toto ipatio fic figurata fuifiet, ac cervix ipfius tota fuilfet perforata, et ureteres oblique infer ti in ipfam fuilfent, fruftra liabuiffet
B1BAI0N A.
Ed. Chart. Yir.. 1383.] ( Ed. Bat IIL J25j.)
Xo%ij , [icct>]V av tlye xijv TtioiaxaXxixijv xivij&iv. e§ ovv x ijg xovciov. yvtootoig ij xwv '•n&rov&ormv [ioqioov 8iayvooaig clua xoig xai uv via yivtxai nufttoiv, ovx ex xov tyxetv , the yotj iTtrcov&tvcu cpdvai to ifiTceqQctytiivov oqyavov,. ux ana&ig tip at. itaQttTtHjaiov 8e xovxov £ rjxrjfid taxi xai to tuqu tzu- ayovxcov flap ext uoqicov, ovSenco 8 ’ eyovrmv tv eavxotg 81a- Siistv oly.tiav ’ olxtiav 8* ovofxd&vpi Sia&taiv, Sxav xoy xcoiovvxog ayx}\v alxioy ycoqiG&tvxog , £&' vnoytvij " Kara xovxo yovv to axtyfia 7tai.1v ieyovaivevioi, (xtjdtv ntnov&s- vai xrjV xtcpaXrjv tv txdvaig xaig xtq>aXaiyiaig , baai yiyvovxai 81a yoXwStj yyuov tv xr/ yaaxQi ntQityoycVOv ' ifit-dtpcog yag avxov TtuvtG&ai nuguyorjua xljv xtcpulaXyiav , cog eiye-.xai fxtxa xov e'fitxov exi dia/itvoi, xijyixavxa Ttenoy&evui \i- yovai x rjv xtqiairjv * ttoXv de dtj (lakiov , oxav buoia £ otg xcov vnoytoytvooy Gvynxwyaxa yivrjxai xaxa xovg ocp&uk- (iovg iqi av aOooiQixa'i xi mgixxaya xaxa to xtjg yaGxgbg oxo(ia ’ xavxi yag olov axiag x wag tivai na&av. tv xoig xoiovxoig anaai ‘CyxryaGi nXtovaoavxtg oi ttqo ryav bi/ir- yiaxa mgi xijg xcov ntnov&oxoiv xonav eygaipav diayvwatag’
contrahendi motum. Ex liorrnn itaque notitia et affectae partes et affectus ipfaruin dignoscuntur , non ex ea quae- ftione, qua inveltigatur, utrum dicere op or teat, obflructmn inltrumentum effe affectum, an affectione carere. Confimi- lis liuic eff quaeffio et de iis quae adhuc afficimitur partibus, fed in fe nondum proprium affectum habent; vocant autem proprium affectum , quando feparata caufa ipfum efilcien te, permanet; liac igitur conlideratione rurfus dicunt nonnulli nequaquam aflectnm effe eaput per eos capitis' dolores, qui a biliofo liumore in ventriculo contento proveniunt ; eo nam- que per vomitum ejecto, capitis dolorem protinus quiescere ; ut ii poll vomitum nihilominus permanferit, turn dicapt affe¬ ctum effe caput ; idque multo magis , quum Emilia I’uffufioni fymptomata oculis oboriuntur, cumulatis in orificio ventri- culi excrement^ haec enim veluti umbras quasdam effe af- fectuum. In omnibus bis quaeliionibus plurimum occupati maiores nollri pauca de affectorum locorum dignotione fcri- GA&ENUS tom. vm. g
X 8 rAAHKOT IIEP I T.QN HEIION0 . TOIIS1N
Ed. Chart. VII. [383. 384.] Ed.Bar.Iir. (a5i.)
uX)l quiTs xryv [384] Ivavxiav oSov ixtivotg fiabiov/ttv, yvp - vuQoviiq xt xai a>g av unot xtg xtjvovvxtg xov g ioxtovbay.o- Tccg Stayvcooxixovq ytvia&at xcbv ntnov&bxcov uoQttov. oxsntQ ovv oX'iyov euTiQOfj&iV vntxtixo , Siaxtrafiavtjg xrjg xvoxttog, abvvaxav 6 uv&Qmnog ovquv , ovxoo vvv vnpy.iio&co yco(>iq tov Kara xrjv xvoxiv oyxov yiytvtjitdvi] f; xtbv ovqtov in toy t- otg. avayxrj brjnov xata xrjv xotdvxrjv ioypvQtuv rjxot xovq ovotjTriQag tj xovq veqioovg ifimtpQay&ou. naXtv ovv ivxav&u cxin xiov ioxlv xu n qo x/jg laypvotaq ovftnxcbftaxa, nbxtQa Xi&iwvxmv xibv vicpQibv, tj cphyfiatvovxojv , tj xi alio xuxov naoyovxajv' intaxtnxiov be xui mql xrjg iv oha xto ocofiaxi btcc&eotajg , tvu btoQioa/ie&a v.a$ ooov olov xt oxoyuoytto xtyvtxw , noxtgov iv xotg veqtQOig uiixotg tj k’utpga^iq iytvtxo bta Xt&ovq xtvag, rj naytig yvuovg , rj xuxu xovq ovQtjxtjgug xalov/xivovg , o'l nig tlotv ot uno xav vttpQwv&tl xtjv xvoxiv ixxexccfiivoi nogoi. xivu utv /uq tig uxQiprj biayvtootv ijxn, y.adantQ oXlyov eungoo-Otv iXeyofUV ntgi xav iyufuviCpvxtov xijg Tttnov&viocq ovotaq xqv Ibtoxijxce' xivu be vnonenxwxt
pferunt. Nos vero contraria incedemus via , exercentes et ut dixerit quispiam, inftruentes ftudiofos , ut dignotionis partium affecfcarum' peritiflimi evadant. Igitur quemadmo- dum pauio ante propofitum erat , quod diftenta veilca homo urinam reddere non poflet, ita nunc fubjieiatur, citra vefi- cae tuinoretn urinae fuppreffionem factajn elTe. Ergo ne- cefle eft per ejusmodi ifcliuriam vel ureteras vel renes efle obftructos. Quapropter rurfus liic intueri oportet, num antequam fupprimeretur urina, aut lapidis, aut inflammatio- nis, aut alterius cujuspiam mali praeceflerint fymptomata. Confiderauda quoque eft univerli corporis dispofitio, ut pof- limus, quoad artificiofa conjectura permiferit, diftinguere, utrum in ipfis renibus a Iapide , vel craffis bumoribus fuerit obftructio , an in vocatis ureteribus, qui meatus funt a reni¬ bus ad veftcatn exporrecti. Quaedam namque ad exquifi- tam veniuut dignolionem , ut pauio ante dicebamus. de iis quae aflectae fubftantiae proprietatein declarant; quaedam
BIBAION A.
*9
Ed. Chart. VII. [384.3 ' Ed. Bar. IIT. (2S1.)
ztyviv.w azoyacjfjcq , seal 5ccc zavza ys [taseqqg 6 Xbyog ytyvt- zai, v.av unoGv.tvuaijzal zig zovg cocpiazag, coansq dtiiXzt v.al vvv [AaxXtjmaSov v.arzifQov^aafizv uDMv.oxa yquxfjavzog, cog Sl szsqcov s^iX.TjXsyxzai, nsql zrjg zcov ovqcov u&qoUjtcog sv v.vazu. xazeyvcoozai d jjSij nqoq dnavxcov zwv avazo- fj.iv.coi> seal zu ntql zov ztjg tyvyjjg ryytfiovMov ytyQUfifiiva zoXg tv xt] xaqdlcf vofiiQovaiv vndqytw aizo , v.al o'L yt mql zov Aqyiyivtjv fitjz anoaztjvat cpavtqcbq zov Soyfiazog vnofJtvov~ zig, e^tXtyyofievov zt avzo Sice zt noXXcbv aXXcov OQMVxtq, ovy tjxicjza ds seal xazee zdg ■Dtnanilaq zcov tpQtvixtxcov zt teal Xrj&uqyiv.wv , uveo zt seal xuzco zovg Xdyovg oxQtcfov- aiv , aXXoz> aXXu Xiyovztg , it seal fiifSev oXcog anoaa- (fovvztg , olov dfitXti seal zb zqlzov iozl mqlzwv ntnov- ■doxcov zoncov Aqyiytvovq. rtuXv ds ntql fliv ry/tfLovixov ipvyrjq iv zoXg ntql zcov ‘innoxqdzovg seal JHuxcovoq Soyfia- zcov inl nXuciTov ziotjxui' vvvl d’, cog cenodedeiyfisvov , zrjV
STTCOZilplV HOlTjGOflt&a ZCOV TtiTtOV&OZCOV fJOQLCOV. 071 to St
iozl xoivbv ini nuvzcov zcov nenov&oxcov fioqicov seal zoncov,
vero artificiofae conjecturae fubjacent, proptereaque prolixa evadit oratio, etiam ii quis ableget fophiftas, quemadmodum et nunc fane Asclepiadein liegligimus , qui de urinae iri vefi- ca collectione, ut alibi coarguimus, feripht abluida. Porro ea etiam quae de principe animae facultate feripta funt ab iis, qui earn in corde conftftere exiftimant, omnes anatomici jam damnarunt, atque Archigenis fectatores , quum ab liac opinione aperte discedere non fuftineant, eamque convinci vi deant cum per alia multa , turn maxime iri pbreniticorum letbargicorumque curationibus, furfum ac deorfum lermones fuos volutaut, alias alia dicentes , quamvis nihil omnino de¬ clarant, cujus generis eft et tertius Archigenis liber de locis affectis. A nobis vero de principe animae facilitate in li- bris de Hippocratis Platonisque placilis copioliJBme dictum eft; nunc vero, velut hac demonftrata, affectarum par- tium contemplationem perficiemus. Quod autem omnibus affectis partibus locisque commune eft, id non in logi-
20 rAARNOT n£PI TQN HEI10N&. T07T.QN FA. Chart VII. [384.3 Ed. Baf. III. (a5i .)
oiiy, tig Xp'j'txijv ^rjxijaiv, u/X avayxaiav ixxtivoutvov , rjfirj
OOl SicUll.
Keep, ft . Tmv v.uxu to om/ia xov t,mov naomv IvtQ- ytimv sxaoxijg t i /xooiov i'Siov loxiv , Si ov ytvexai. v.ui xoirvv v.ai pXanxto-Oai xrjv ivtqyuav ava.yv.aXov son, nadov- ■xog xara %i xov SijuiovQyoi/vxog avxrjv. vxaoyei Ss noxs pisv ovxcog svXvxov •na&og , tig ev-ditg cifia xm Sqaoavxi ymot- a&svxi ntnavo&ai, noxs S' ovxmg SvnXvxov, mg naoautveiv ■ini nXeioxov ■ soxir S’ ore xai ro Sqcov avxo SidSevov, ovn eorrjoiyfisvov iv r m tioQim ro na-O-og inyuQtxai, xai xovx sl- ■y.a’Qii tr/.iil nccOovg 6 Apycyivng, mg ini xmv‘ oiioia roig vixo- ■ytofievoig qiavxagofievmv oq&aXumv , icp mv iv xm oxofiaxi xtjg yaoxQog ij&poioxai xxtQixxmpia i^nxopiiQtg ' axfimv yap xivmv ivxtv&ev elg xovg ocp-daX/iovg avacptpopisvmv , ntoi- •ninxovoa xovxoig rj onxiy.rj Svvapug, otioimg epavxa£txai xjj y.axu xovg vnoytoutvovg ' xai jiaXioxu ye ovpipuivti to xoiovro icp mv aiixo xe to xax ce xovg oqj&aX/iovg vyq'ov axQipmg ion xa&apov ?j x onxiy.ij Svvapug alo&ijxixmxaxtj.
cam, fed neceffariam quaeftiohem porrectum, jam enarrare aggrediar.
Cap. II. Omnium corporis animantis functionum unicuique pars quaedam propria eft, per quam editur; sic proinde functioneni laedi necefle eft, parte ip fain efficiente aliquo modo affecta. Interdum vero acciditadeo facile mor- bum folvi, ut fimul atque efficiens caufa fuerit feparata, quamprimum ipfe celfet; interdum ita eft folutu difficilis, ut diutius permaneat, caufa etiarn ablata. Accidit etiam nonnunquam , ut efficiens caufa pertr an liens , non firmatum in parte faciat morbum, liuncque Arcbigenes ciun umbra af- fectus coniparat, veluti quum fuffufts limilia quaedam oculi imaginantur, collecto in ore veutriculi teuui excremento; nam inde vaporibus quibusdam in oculos fublatis, in eos vi- dendi facultas incidens, iisdem imaginibus, quibus per fuffu- fiones, affieitnr; idque maxime evenjre folet in iis, quibus oc.ulonun humor exquilite pnrus eft, et optica facultas. quarn
BIB AWN A.
Ed. Chart. VII. [385.] > _ Ed. Bar. IIT. (aSi.)
[385J zax'u 8s xi/v avxrjv air lav ini rs xcov atuoqqayijGov- rcov iv voaoig, ij ipsoovrcov , ivioxs nqocpaivsxai xa xoiav ta ovunxcbpaxa, Y.ai yqacpsi ye nsqi avxcov 6 Innozqaxqg ivxcq nqoyvcoaxr/.cq xavxi ' oaxig d’ av iv nvqsxcq fit] &avaxco8sc. (ftjai x'rjV ztcpaXqv aXystiv, t] zed OQcpvcbSsg x i nqo bcpdaXpStV (paivso&ai, ijv. zaqduoyp.bg xovxeco nqooysvqxai, yoXcoSqg sjis- xog nagiaxai. zai psx bXiya naXiv" oloi cT av iv xoiovxo- xqbncq nvqsxcq zscpaXqv alyiovcnv avxi fisv xov bqcpvcoSig xi noo xcov ocpSaXpcov cpaivsa&ai appXvcoyfibg yivsxeu, q paqpaovyai noocpaivovxai, avxi 8s xov zaqSubxxsiv iv xcq bnoypvSqicq ini dsigta q in aqioxsqa %vvxsivsxai xi, firjxs %vv 68vvt] firjxs %vv cphyfiovij, cupa Sea qcvcbv xovxscq qvq- vac. TCQoaSoxifiov avxi xov ifiexov. avxai fisv.al xov ‘inno- y.qaxovg qifGsig’ idiSaige 8s 8i avxcov, cog ini yvfioig noXXa- zig rj&QoiGfisvoig iv xjj yaoxql avfifiaivH xiva epavraopaxa yiyvtG&ai zaxa x'rjv bipiv. aiX sinsq oXcog ano xcov yypcav ini xov g ocpOaXpovg avscpeqsxo ptjSev, o v8s xcov xoiovxcov ovpnxcopaxcov syivsxo xi , ' za&dnsq oii'T si nqog xov g xcov
facillime fentit. Eandem ob caufam , ubi fanguinis eruptio, aut vomitus per morbos expectatur, bujusmodi fymptomata interdum apparent, de quibus Hippocrates in prognoftico liunc in moduin fcripGt: Quicunque pero in non lethali fe- bre dixerit caput dolere , aut ante oculos tenebrofum quid- dam, obuerfari , ft cardiogmos acoe fferit , is bilem epomet. Ac paulo poft: Quibus vero in hujusmodi febre caput do- lentibus pro . tenebris ante oculos apparentibus pij us Tiebe- ludo contingit , aut vibr antes fplendores ipjis objiciuntur, ac pro cardiogmo in hypochondria dextra aut Jinifira ali- quid contenditur,. neque cum dolor e , neque cum inftamma- iione, his pro vomitu fanguis e naribus fluxurus expectan- dus eft. Iiaec eft verborum Hippocratis feries, quibus do- coit faepenumero contingere, ut ab bumoribus in ventriculo collectis imagines quaedam ocubs objiciantur. Quod bni- bil omnino ab bumoribus ascenderet ad oculos , nullum bu- jusmodi fymptomatum eveniret', quemadmodum neque II vel
22
rAAHNOT HEP I TS2N 1IEIIS2N0. T0IIS2N
Ed. Chart. VII. [385.] Ed. Baf.III. (a5i. 25a.)
corcov rpifftt] nooovg, rj xovg x ijg Qivog, rj to xrjg yXcoxxqg Gcoucc. v.qv rode drjov , cog anolavaai xi yoj xijg v.axd xjv yaareqa diu&daecog xovg ocp&aXfiovg, el fidXXu naQoxftto&ai to Zyaov. ovxcog de xuntidccv unrf nakiv 6 'innoxqaxqg' oTui yoXcodta dtaywotjuaxa , xoocpoocriog iniyevoyidvqg navexai , xau aitcsi (25?) xcocpcoaig, yoXcoddcov iniyevojidvcov navtxai' rig ovxco Xqqcodq g i^qyqxljg, cog iaaag iv raj Xoycp x a coxa na- Gyuv , ineidav ini xovg ocp&aX/iovg dpevey&ijvai avfi^ij xrtv i’finqoo&ev iy.y.tvovfidvrjV dice x ijg xoiXiag yoXljv , xqvixavxa cpaoy.rj ytvda&ai xi \v xcdcpcoaiv; atl xoivvv avayxaiov sgxiv unytcy&ui fj.lv ano xov xijg pefiXafiudv/jg ivtqytiag oqyavov, Zl~ tup d’ icpelgijg, oGTig 6 xqdnog avxco x ijg phxpqg ioxiv , docc yt diadhccvg tjStf fjovifiog, ij yivofUvtj filv exi, xd fidvifiov de ovnco nqoaeiXqcpvTa' xai el yivofidvq, noxiQOV iv avtw xcq fJOQioo niQityofidvqg xijg noiovGijg xd nu&og arc tag , rj dio- devovaqg avxd. ^qQav&dvxog fiiv yuq a/xdxQCog xov XQvaxaX- Xoudovg vyQOV , fiovtiiog t] fiXafirf xco fioQioo, v.ai xd nu-Oog idiov xijg ovaiag avxov ‘ nayvfuqovg de vyqov avvioxafidvov
ad aurium, vel ad naiium meatus, vel etiam ad linguae cor¬ pus, quicquam transferatur. Unde inanifeftum eft, quod oportet oculos parb'cipes fieri affectionis ventriculum infe- ftantis , fi videndo debeat animal errare. Ita etiam quum rurfus dicit Hippocrates : Quibus dejectiones biliojae Junt, J'urditate J uperuenienle finiuntur ; et quibus furditas adejl, dejinit quum dejectiones fequuntur biliojae ; quis eft adeo demens interpres, ut omittat in hujus fermonis enarratione aurium affectum , ac turn dicat nasci furditatem, quum bilis, quae ante per alvuin vacuabatur, ad oculos effertur? Igi- tur fem’per incipere lieceffarium eft a laefae aclionis inftru- mento ; deinde quaerere, quis fit ipfi laefionis motns ; utrura affectus jam ftabilis ac firmus, an qui a dime quidem fiat, ftabilitatem autem nondum lit adeptus ; quod fi fiat, -utrum caufa, quae morbum efficit, in ipfa parte continealur, an per ipfam tranfeat. Eteiiim arefacto immodice humore cryftal- loide , perfeverabit in parte laefio et fubftantiae ipfius pro- prius affectus ; fi vero craffus humor in pupilla conftiteril,
BIB AWN A
a3
Ed. Chart, vn. [385.] ' ^ Ed. Baf. III. (a52.)
y.atu x rjV xoqtjv , ovSinco fisv rj ovate peftlarrTca , to Se rov ovfnrxcouaxo? aixiov sv avvio niQii/txui xco 6'f&aluio - 8i£q- yitat 8* avrov , oxav o ccxixi^cov yvuog sv tij yaaxol irsoieytj- ■tai. to 8s xijvixavxa fiovov rj'/iiG-&cu nenov-frevai to f. ioqiov , oxav xij? ovaia? avrov fiovifio? dia&toi? yivijxai , vofio&(~ rovvxtav saxiv £8ia atj/xaivofisva xcdv 'EhXyvixcov ovofiaxwv. btl usvxoi xidv ahyovvxwv (sq>o§Qoi? xax svxsqov, saxtjQiyftsvto Ss xatf ev n pego? tc5 novca, xai oTov diaxixomvxi, ncog av vi? r\ o%cog ntnov&svai to Svxsqov, tj fifj to mx&o? tivai nax avxo Xsyoi ; xcdxoi y evtoxe uia xaiQov (ioirij roe roiavxa xiav dl.yrniaxcav snavaaxo, yvjxov xivo? vuXcbdov? txxoi-Osv- tog * ov fitjv ov!f aXko re to xtjg odvvijg aixiov vrcoXaptZv svStytrai n aqa x ov sxxqv&sv ra yvfiov. (p yaq sxxQv&svxi TxaQttyQrjiici navaao-dai xrjv oSvvtjv tjxohov&rj&cV , anavrt? av&qayitoi xovro rij? odvv/]? aixiov tivai neiuaxtvxaoi , yvai- xov Tiro? ci^iwuaxog vnaoyovxog civroZ? tavxov tckjtov nqog xrjV rwv xoiovxcov aixicov yveotfiv. ov yaq xoi i pavoV- x os fisy ijuciiv yivtxai rode x i to na&o?} cmoywqriaavro? da
fubftantia quidem nohdnm laefa eft, veruta fyhiptomalis caufa in ociilo ipfo continetur; fed turn per ipfum tfanfit, quum evaporaiis humor coiififiit in ventriculo. Tunc au- tem folum arbitrari affectam elfe partem , cjuum fubftantiae ipfius affectus permaneris fnerit, legislatorum efl, qui Grae- cis nominibus propria fignificata inftituunt. Enimvero ubi vehemeris dolor inteffinum cruciat, firmato in iiha quad am parte doibre, ac tanquam pertundente, quo pacto vel liequa- quarn affectum elfe inteftinuni , aut affeetrim in ipfo non elfe quis dixerit? quaiiquam interdum bujusmodi dolores , ex¬ creta viti-eo quodam humore, vel unico temporis momenta finiunturj non tainen aliud effe quidpiam doloi’is caufaiii conjectare licet, praeter humorem excrettim. Quo enim excreta illico dolorem fedari fequitur, id omnes homines do- loris caufam elfe credttnt, natiirali quodam axiomate, quod ex feipfo ad bujusmodi caufarum dignotidnem fidem babere videtur. Id'Bnim , quo nbs tangentc liic aliquis affectus fit.
2 4 r A AH NOT TIEPl TS2N HEIIONQ. TOIWN
Ed. Chart. YII. [385. 586.] ' Ed. Baf. IH. (25a.)
itaQuy/ilqua navexai, xovx aixiov ilvai neniaxevxaai n avxeg av&Qionoi. oiivmg o'vv xal to nvQ xov xaUiv quag aixiov ilvai nenloxevxai , xal to tycpog rov xtfivtiv, exaaxov xe x cdv [386] aXXcov coaavxwg. ■ aixiov ovv r/yijxeov ilvai xcil xov xe- V-oOtvxa yvubv xov ,ylvo[ievov it a&ovg, fjvlxa iv xeq uoqhq moniyexo' noxeqoyde xqj xpvyeiv acpodqcog, rj xqi deqjialvtiv, ■fj oXcog xaxd 3vaxQaoi(xv rjvor/Xn xov xoitov , vj xqj die^io- yeo&ai ovvr/ij ocouaxu ^LaCpiitvog ini xrjv ixxoiGiv, ?j dia nvtvaa (fvcrmSig in avxov yevouivov, cog diaxuveadai to neqdyov, ?; dice (haiav GCprjVcoGiv , rj xqj duxpiftqiaGxiiv xal daxveiv, ovdsnto drjXov ex ye xtjg fuxa xtjv xdvcoaiv wcpiXeidg, al.'ll oxi fiovov iXvnei mQicyouevog. ov \ibvov oiv aixiov tjyrjxdov ilvai xov xoiovxov yv[ibv xijg odvvrjg, aXXce xal to [ioqiov iv co ntQii'iyixo naoyov iv ixelvcp xcq yqovcq , xax? ov todvvuxo dice, xov yyjibv. ovxco ye xoi naayeiv Xdyofiev xal dice xi xwv elgcodev nqoamnxovxeov, j]XOi dcQuceivovxwv , cog to nvq, % V/vyovxoiv, cog rj %ia>v, ij dXcovxcov, cog 6 Xidog, ov
et quo feparato ftatim ceflat, caufam elTe omnes homines crediderunt. Sic enim et ignem uftionis et gladium fectio- nis caufam efle credimus , atque unumquodque aliorum eo- dem modo. Ergo et vacuatum humorem ejus affectus cau- iam fuifle, qui quo tempore in parte continebatur, fiebat, putandum eft ; fed . an ob id quod vehementer refrigeraret, aut calefaceret, aut in totum per intemperiem locum infe- ftaret; an quia per continua corpora transiret, ea ad excre- tioriem vi quadam excitans ; aut ob flatulentum fpiritnm ab eo exortum, qui continentem partem extenderet; aut ob vi- olentam impactionem; an quia eroderet et morderet ; non- dum ex utilitate poft evacuationem manifeftum eft; fed fo- lum quod, quum continebatur, molefte laederet. Igilur non ftolum putare oportet hujusmodi humorem efle caufam doloris, yerum partem quoque , in qua continebatur, illo temp-ore aflici, quo ob humoris praefentiam dolore crucia- tur. Sic etiam afHci aliquem dicimus, quum aliquid extrin- fecus incidit, vel calefaciens, ut ignis, vel refrigerans , ut nix, vel contundens;- ut lapis, quo feparato protinus finilu's
IS IB Ail) & A.
Pd. Chart. VII. [3860 ( ( E<3. Bar. III. (ate.)
ywoid&ivrog ev&vg' ntnavrui ro na&og, ovSevag dice, rovx igovvxog tog ovx macs/tv , on [ujdefUa v.ata to (ioqiov imt- leintro diademg. cog ovv ovxmg t][uov ati ygijGOfievcov rco Toi; na&ovg ovotiaxi xai rqs rov naoyiiv Qtjjxaxi, nigoar/e rov vovv roig fetfhjaoitevoig, iniGxonovjxtvog iv avroig to /Qijai- fiov tig re rag ngoyvcooeig xai rccg fi-egunsiag. ivioxe fiev yuQ vno /iev alxiov rivog yivtrai to na&og ,, oi [ii[V ij8>] mog ftovifiov eyti rrtv dia&eoiv , el yioQio&eii] to 'axxiov' avion, 8* ojSij ytyovev , art xe yivtrai’ noXXaxig 8s nenavrat [isv yivo- fievov ofyojttvijg r>jg alxi'ag, r\8t\ 8s sari {lovi/iog tj Sia&tGig* oloy ini dvoevregiag 6 8axvib8ijg yvfiog ainog ioxiv rov nu- i >ovg., iv ccoyij n'sv anofjgvnxcov re xai %voov, iv ygovcg 8s ihecoy to svxtQov. el n'tv ovv ngiv skxmaai navoerai 8ie%iwv, ovdtnco Svaevregia ro na&og ioxiv * el 8* . ehxco&tjvcu q>&u- auev ro svxeQoy, ovx av exi Gvymavoaixo rco yvfico ro ytvo- fievov na&og, ov8sv rjfiag tig r a nagoyra rov nagce yuxgbv loyov Ivnovvxog, ov xai Gcogtirijv ovo^a'Covcnv ' xoivij yug % i% avrov ngog no)Xa rmv xaxa rov §iov anogia, negi co v
fuerit affectus ; nemine propter hoc dicente, partem non fu- iffeaffectam, quod in ipfa nulla affeclio reliqua fit Igitur tanquam nobis et nomine affectus et verbo affici ad hunc modum nfuris, ita dicendis animum adhibe , in iplis infpici- ens utilitatem, turn ad praenotiones turn curationes. Fit enim nonnunquam a caufa quadam affectus , non tamen , fi qua ratione fit feparata caufa, is jam permanentem habet dispofitionem ; interdum autem partim jam factus eft, par- tim etiamdum fit; faepenumero fieri defiit, abeunte caufa, jam vero perfeverans manet dispofitio. Veluti in dyfente- ria mordax humor caufa eft affectus , ut qui ab initio et ab- fterget et abradit, dein temporis tractu ulcerat inleftinum ; quod fi antequam ulcus induxerit, effluere definat, affectus ipfe nondum dyfenteria dicetur ; fi vero ulcus praeOccupet inteftinum , non amplius factus fimul cum humore finitur af¬ fectus. Nec officit quicquam nobis in praefentia paulatim progr ediens oratio , quam acervalem vocant ; communis enim eft ex ipfa difficultas ad multa vitae utilia, de quibus
20 rJsiHNOT TlEPI T£2N TTEI10EQ. TOnSiN Ed. Chart. VII. [386.] Ed. Baf. Itt. (*5z.)
HQijrai xui dedeixrai roZg rtQO eixov qdxtabqoig re xal iarQoig' dio xafiol jivqfiovevetv avxutp neoirxop , eyopxi ye star avto rovro rijg reyvqg to fit yog inidei^ai r'qv anogiav. on fi'ev yaQ e'v nvi XQovco yiverai x a xta&q, rap ouoi.oyovuepcop etsriv' el S’ caaneo q olxia v.at? op yiverai yqovop ovdtnco pep eortp olxia, to d’ oXov rovro yivofievq olxia , r'ov av- rov rgonov exaarop rap voaquaxcov ip cu yiverai yoovoy yi- poiie pop [itp ear ip, oV 8' ovSenco, ^qrqaecog ulgtop ' ovdeyag 7] avxq qvaig sot ip duaprcov rap yipopevcop , ui.K oca fiev ofioioficQq re vnaoyei y.al ay qua ovucpvxov eyei fxqStv, ovaia rovrcop ev&vg l| aQ-yijg eonv q avxq * rwv Se qxoi noluetdcov rqp [lOQtpqv, q avouoioueooiv , eyycoqeX rqv ovaiap vareoav elvai rijg yeveoecog. oil yaQ a/xa yirerai rijg olxiag ra &eut- i.ia y.al ol roiyoi y.al q oqocpq y.al 6 xtqafiog at &vqui re y.al at &vqiSeg , l| cop andvnov cbdi it cog avyxeqitpcop star elg fiia v fioQcpqv dvayouepcap avv&erog iariP q rijg olxiag ovaia. to Se ye &eQ[iop vooqfia xal to ipvyQop vyqbv re xal %qQov ev&vg If agyijg, eneiSdv ngtorov viteQpaXq rovg vyieivovg
. nobis priores turn medic! turn pbilofophi loquuti font ac demonftrationes fecerunt; proinde milii fupervacaneum el- fet ea mine recenfere , praefertim quum babeam in ipfa liac parte artis , unde difficultatem oftendam. Quod enim in quodain tempore generentur affectus , omnes concedunt, an vero quemadmodum , quum downs fit, nondum eft domus, fed totum hoc fimul, quae fit domus, eodem etiam pacto unusqiiisque morbus quo tempore fit, eft quidem in fiepi, nondum tamen exiftit, id quaeffione digiium eft. Neque enim omnium quae fiunt eadem natura eft ; fed quae et fi- inilaria font et nullam figuram congenitam habent, eorum fubftantia protinus ab initio eadem ell ; difflmilaria vero , et quibus varia eft forma, efientiam generatione pofieriorem liabere poffunt. Ivon enim domus fimul fiunt fimdamenta, parietes, fafligimn , tegulae', januae, feneftrae, ex quibus omnibus eo modo compOfitis atque in unam forniam reda¬ cts, domus ipfius fubftantia compofiia efl; morbus vero et ealidus et frigidus et fiumidus et ficcns, quum prim um ab
BIBAION A.
27
Ea. Chart, yrr. [386. 387.} Ed. Bar. nr.
oqovg xijg xqaamg to Gcbfict, xrp iwxrjv iavxco cpvoiV e%tt. y.al yccq el did Gpixqoxrjxa noXXdxig Ixqitvyu rip ■& yptxeqav biuyvcoGiv xal xrjv xmv xapvovx cov c&rthjatv, aXi.a to ye elSog e%H to olxeiov. [387] ovxco be xal rj cpXsypovt], v.a-d- o xi mo av eit] psqog xov tfoov psyioxov rj Gpiy.qoxaxov , ev y.al xav xov saxt mx&og vmj/J.ayfievov ovz Idsaiq , alia fieys- &ovg Siacpoqa ‘ oxi da syymQat two, na&ypaxa nsql xotg Gco- jiaaw elvca , dia GfuxQoxtjxci fiydenm cpaivopava, xey.pjQtov y.al tj y.oiXaivovGa xqv nexqav iv XQ0V<? xtXeiovi qavlg, scp y yal xovxo to snog OQ&tag slqyG&ai niGXcVixae,
Uexqyv y.oiXalvei qavlg vdaxog IvdeXeytiy. yal u.)jV ov& vno fuag y dv.oXv y xqicov y xexxdqcov nXyycbv xov vdaxog elg xyv nsxqav spnsGOVGcbv , onov y ovd' v<p sy.ut'ov, alo&yxy nox mcp&y xoiloxyg, ovxt dvvaxov eoxi xyg fuug nqwxrjg [iydsv Iqyaaa^evyg xyv devxeqav iqydcaaG&at xl' xov avxov ydq e%ei nqog xyv nsxqav Xoyov, ov enyev y nqcbxy ' Set xolvvv, el dqaGti xi neql xyv nsxqav y devxsqa
initio corpus fanos temperamenti limites excefferit, eandem fibi ipii naturam habet. Etenim n is ob paryitatem plerum- que et noltram dignotionem et aegrotantium fenfum efiugiat, propriam tamen habet fpeciem. Ita vero inflammatio quo- que, in quacunque animalis parte conftiterit, maxima vel minima, unus atque idem eft affectus, non fpecie, fed ma- gnitudinis differentia varius. At quod poJTmt aliquae affe- ctiones in corporibus confiftere, quae ob exiguitatem noiir- dum appareant, argumento eft gutta longo temporis tractu faxum excavans , de qua recte carmen hoc proditum efie creditur,
Gutta cavat lapidem. J aepe cadentis aquae.
Neque tamen uno vel duobus vel tribus vel quatuor aquae ictibus in faxum incidentibus, quando ne centefi- mo quidem, lenfibihs vifa eft cavitas ; neque etiam fieri pot-* eft, ut prirno nihil efficiente, alter aliquid facial 5 quippe qui habet eandem, quam primus habuit, ad faxum rationem. Ergo ft fecunda gutta in faxum quippiani effecerit, ipfum a
VAAUNOT 1LET1 TUN llNUONB. TOJlSiN
Ed. Chart. VII. [387.] Ed. Baf. IH. (252. 253.)
(/avlg, vnt]7.7.dyS-ai xi xaxd xrjV TtQOXtoav , cog fit] navvy 8ia- (itvuv txi xotavxrjv, oiantQ £§ agyrjg vnrjoytv. tl yaQ avxr n v.ax'a ndv rj avxr] 8iautvoi y.ai to Sqcov tig avxyv aixiov tj oavig xov vSaxog, uvuyxuTov avx't]V, coaneQ sni xtjg nQcoxyg jnXyyrjg, ovxco -/.uni xtjg dtvrtqag ana&r] 8iaqyvhxy&ijvai ' tl 8s xovxo , v.uni xtjg xQixyg ' 6 yaQ avxog 7.oyog‘ ovxco da v.dni xr,g xtxdoxrjg y.ai nafiixTijg y.ai nuGcdv xcov scpt^rjg ’ dyqi yaQ uv coaavxcog tyovarj xy ntTQu nQoaninxy xavxov aixiov, ovdsv ioyaQcXai nltov. tl 81 fitxa yikiag n7.yydg ala&rjxrj tj xtjg nsxQug cpavtit] y.oi/.oxrjg, avayxuiov saxiv sxdaxijv nXtjytjp cpavai to yihoGxov (avxijg) fitqog sQydaao&ai xov cpavivxog xtqcoxov alcid->]Tov na&ovg Ip xij ntxQa. y.ai xoivvv y.ai xcov alxicov xcov Sqcovxcov tig x 6 Gcoua to /cep xov na&ovg tidog •«§ doyjjg xavxov, acpavag 8 ’ IgxI Sid guixqoxijxcc. xd 8 ‘ ovxco G[u(253)xqcc nct&t] ycoQio&tvxcov xcov noiovvxcov alxicov avxiy.cc navtxai , xtjg cpvatcog Uofitvtjg avxu. nova yaQ txttvct dtixai x7jg elgco&tp (S otj&tiag, cop did to / utytOog adwaxtc y.Qaxtiv t] cfvGig. coGxt xaxu xov 7.6 yov xovxov, oxav nQcoxov
prim a non niliil mntatum fuilTe necelTe eft, nt non omnino 'idem, quale ab initio fuerat, permanferit. Etenim ft ipfum omnino idem permaneat, atque agens quoque in ipfum cau- fa aquae gutta, necefle eft, quemadmodum a primo ictu. non affectum eft, ita neque a fecundo ; quod ft fateare , ne- que a tertio, nam eadem ratio eft; ita vero et de quarto et quinto et reliquis deinceps omnibus ; etenim quoad eodem modo fe habente faxo eadem quoque caufa accefferit, niliil amplins elftcietur. Quod ft a milleftmo ictu fenftbilis vide- atur Taxi cavitas , necefle eft unumquemque ictum dicere millefimam partem effeciffe apparentis primum fenfilis in fa- xo affectus. Quum itaque caufae agunt in corpus , fpecies affectus ab initio eft eadem, tamen ob exiguitatem non appa- ret. At vero ita exigui affectus , feparatis caufis eflicienti- bus, illico finiuntur, natura ipfos fanante; nam illi foli ex- terno egent auxilio , quOs ob magnitudinem natura vincere non poteft. Igitur bac ratione, quum primum mordax liu-
BIBMO-N A.
2 9
Ed. Chart. yil..[387;] / _ Ed. Bat. HI. (a53.>
6 dcexvcoS ijg yyu.bg uno%mrj xi rcbv avvepcov, & Keel pijdanid cpaivtxai to ytyavrytvov ci’tX ij yt did&aotg hr x£> t% dm nv- reQkc? ioziv tlSu. xu&anaQ ovv sXxtj noXXuxig ytvopna ijfu- jt Qa ycopig qjciQfiuxov navxog r\ cpvoiq idiQccnivocv , ovzco y.cd ra xebv lyxapmv ^vopava. v.az'u. xovzov [isv ovv zov Xoyov ' ovd’ ulrj&sg sox iv oXcog, o Xsyovoi ting , cog ovSev vnoXei- ntTca Kara, ret xoiuvza Gvyrtxwpaxa izii-Oog roiv omudzov' iimQ tjv cdtj&sg , aiX otzoxs ye novog dgioXoyog vno x/jg Xcbv SiayMQOvfitvwv dptfivxijxog dva^i^Qcooxoirevcpv rcbv hztQoiv sylvtxo, xijvixcevxa encxesyi xd evzcQcc. cpvXaxxeod-co da xovtf fjtuv Sotzeq r i oxotyeTov ev anavzt rep fiaza xavza Xoycp s xal yivtcydw xijg pa&odov xcbv EVQi-O-rjaofiivwv neitovO-tvac xo~ iuov aoyt] to firjdtTzoxt fiXunxioOcu ycijSmiuv evtQyticiv ctveu xov iteitov&ivcu x 6 noiovv uvztjv poQiov. y.cd ydq lav oSvvt] rig fj v.ax avzo, ntnovOi ndvxcog xi, xqv oyxog rig nuQcc cpvotv, sxt Se pccXXov, ozav avepyiia (iXdinxtjxai. itQptiprjTcu d’ oft y.cd xrj xcbv ixxQivoftevcov cpvoet xaxftaQxeov iozl n apt xov nanov&oxog xonov. bn da dtzxcbg xovzo notijzaov, eon
jnor aliquod inteltinorum deralerit, quanrvis id, quod la- ctum eft, nondum videatur, uibilominus affectio ipfa fub dys- enteriae fpecie comprebenditur. Quemadmodum igitur na- tura .parva quaedam ulcera, quae nomiunquam eveniunt, citra quodcunque raedicamentum fanavit, ita et inteftinorum abraftoiies. Hac ergo ratione neque verirni eft omniuo, quod a quibusdam dicitur, nullum per hujusmodi fympto- mata relinqui corporum affectum. Quod ii verum effet, tamen inteftina turn erant affecta , quum ab ammonia deje - ctionum corrofts inteftiuis dolor notatu dignus percipieba- tur. Hoc autem in omni fubfequen ti oratione tanquam ele- mentum quoddam a nobis obfervetur , litque boc initium metbodi, qua inveuiri debent fedes affectae, liullam actionem unquam laedi, nili pars quae ipfam facit, affecta fit ; Ii enim vel dolor, vel tumor praeter naturam abquis in ea lit, om- niiu> abqua re affecta eft: etmagis praeterea, quum actio laeT ditur. At antea etiam dictum eft, quod ab excretorum 11a- tui-a affectae fedis conjectura facienda lit. Id yero bifariam
3o rAAIINOT IIEPI TQN TIEJION0. T0I1S3N Ed. Chart. VII. [387. 338.] Ed. BaJT. Iir. (a53.)
Srf/.ov, r\ xaxu xrpv ISioxrjxa xtjg exxQivouevtjg ovaiag, rj ano xebv nsQtt%ojievtov iv avxcb. I.shxxai S' oil xux xebv imcpvo- [isvcov Ivtoxt x iy./irjQcuj&cu Svvaxov sari mol xebv .nenovOo- xcov fioQimv ’ sort- Ss ex xov ysvovg xebv ovunxcoudunv xotl xavxa, natinolhriv v/pvxa ngog ah.rf/.a Siacpogav, vnlg rjg av&ig tlQijatxai.
Keep, y . [388] Nvvl Ss nahv in dg-/)]V dvaycofiev
xov loyov , iq? ixadxov pioglov tyxovvxeg svqsZv oq/ieZa, xa fisv cog xijg IS lag ovaiag avxov Srjkovvxa xa na&tj , xa S’ cog ogyuvov. xa$ ixaxigbv xe nahv dcpogi'Qovxsg xe teal Sia- xgivovxeg ano peer xebv yeyevq/ievcov r\Sr\ naScbv xcc yivoiievu l isv sn, pcovcpiov Ss ovx e-fpvxa xqv . xaxaaxevrjv * ano Ss xebv iv avxcb xeb nenov&oxt negie^opeeveov alxieov xa SioSeg pcovov avxco xQcoptsva ‘ nqoSrfLov S oxi xal avv&txol xiveg ix xebv iloripcevcov saovxai xgonoi. Siogiaeopiev Ss xal xa xaxu avjinu&Hav sxsgov peogiov yivbpievu na&rj xebv xaxu ISionu- •Oeiav' olxeibxegov yug vSionaQeiav ovoikxQuv, ov%cog si&ioxai
oportere fieri conftat, vel ah excretae fubftantiae proprie- tate, vel ab iis quae in ipfa continentur. Similiter dixi- mus ab adnatis interdum rebus de locis affectis conjecturam fumi pofie; funt autem de fymptomatum genere et haec, permultasque habent inter fe differentias , de quibus ruiTunx dilferetur.
Cap. III. Nunc vero rurfus ad principium fermo- nem reducamus, in fingulis partibus Iludentes invenire figna indicantia turn eos , qui in ipfarum propria fubftantia con- fifiunt, affectus, turn illos, qui ipiis ut organis infident; Rurfus in utrisque feparemus et discernamus a factis jam affectibus eos , qui etiamdum fiimt , fed permanentem non- dum babent dispofitionem : item a caufis quae in affecta parte continentur, eas , quae ea tanquam tranfitu duntaxat utuntm-. Quod vero ex dictis quidam componantur modi, fatis conftat. Praeterea diftinguamus affectum, qui per con-' fenfurn alterius partis accidunt, a propriis affectibus; nam magis propriiun fuerit proprium affectum, quam, ut medici.
BIB AWN A.
3l
Ed. Chart. VII. [388.} ^ Ed; Baf. III. (=53.)
rotg ictrqol g hqw tonu&uav, avriSimpovfttpqg rtjg gvfma&iiag rrt Idiona-Odct. tcvqtcog ovv ovouaQuv fiovlojicvot, rffv jrQaaroira&tia dtvxtQOTcdO-eiav jj vGxtQond-Otiup avrixtio&ui qrjaoucp, ISiond&ttav os rf/ avunadda. xal ovvtk&eTv yt. tjvvctxuL noXlaxig tig ravxo xaxu ovunadtiav re xal xax - ISiona Oticcv tjSt] voGttv, ovav raj naaypvxi fioqUo fiovifiog tyytvrjxai dia&toig ' ov /uq dtj nQioTona-Ouv avxo rijvixavxa (prjtjoftey, aU.ct dtvxtQona&uv re xal idiona&eiv. ivaqycag de rovxo cpaivtrui x'qnl rdav exxog' Sontg Stay ecp eXxti ytvoutvov fityij.ov (jovpaivog iv TtXtj&coqixaj amtiaxt , r 6 fitv i’Xxog tig oiiVijv ay&fj, ptsyr] 8* 6 §ovfiwv, tjrot y tig cpXty- [ tovijv iy.nvl'oxofitv/jp (itxa^aXXoov , i] tig Gxijjqwdrj dia&totv rjV nQOGuyoQtvovGiv yotqaSa. xara mMrona&tiav pity ovv ovx ay rig fair} ytyovtvai ra roiuvxa voo^piaxa , rtQoqyijtja- (itvov y sxsqov na&ovg, ecp to avvtorrj ' xara Gvpmcid-tiuv (ityrot ytvopttva jitTUTtiGtZv tig roiavcrjv Idiona-O-tiav , dag tl xal nQoaroiux-Ociu rig avtotg aqy/j g Gvveittatv. avauvija-O-dj-
fitv-8' tig xu nuQovxa yotjolpicog xal rdav tv rf] mol laxqixmv
folent, primarium affectum, nominare, oppolito in divifione affectu per confenfum , proprio. Ergo , quum proprie vo- cabulis nti voluerimus, primario quidem affectui fecundari- rim, aut pofferiorem oppouemus ; ei yero qui per confenfum ell, proprium. Equidem in idem evenire faepenumero poteft, et per confenfum et propria affectione jam aegrota- re, quum in affecta per confenfum parte permanens facta eft dispolitio ; neque eniin primario , fed fecuudario et proprie ipfam turn aflici dicemus. Id yero dilucide et in externis videri poteft ; ut quum in corpore pletliorico, oborto ingenti bubone ab ulcere, ulcus inductum l’uerit cicatrice , perrna- neat autem etiatndum bubo, vel in fupipuratam inflammatio- nem tranliens, yel in fcirrliolum affectum, quern ftrumain appellant. Nemo igitur primarios dixerit bujusmodi mor- bos, qui ob alium praecedentem evenerunt; at per confen¬ fum factos ad bujusmodi transire idiopatbiam, perinde ac li protinus ab initio protopatbia ipfis aceidiffet. Atinpraes-. entia utiliter meinineriinus eorum, quae in libro de mcdicis.
32 r a ah not tiepi thn hehonq. toimn
£a. Chart. VII. [388.] Ed.Baf. III. (253.)
• ovofiaxcov nguyuaxtue lel.eyueycov , I'v&a nsgl xwy arjuaivo- fievcov o ioyog a xaxaig avyytovcHV ovx ok'vyoi vSv veco-> Xtotov laxocov xe xal fyiloaocpcov. rj usv yag xvgicoxax/] ygij- ait; egti xtjg nu&og cpcovijg avri-xu/ievt] xy r7jg eyegyeiag, Ivegyeiv fiev leyou&vov xov xtj-v y.lvtjmv eyovxog tavrov, nuayiiv St xov xrtv xlvijotv Eyovxog e| sxsgov. xivrjmcog S’ ova/]? v.axa y&vogSixxtjg, ahloicoatcog xe v.od yooag, oxav tig fioviciov acfixrjxai Sici&eaiv -rj allotcooig , bvoiiutjtxai voGtjjia, naga cpvoiv ovoa Sglovoxi Sca&eai g’ xaxayjgcoftefvoi S’ ev'toxe xal x ijv xoiavxryv SiaQ-eoiv ovoyuQovGiv nu&og. d>axe uv xig . enrjxai xfj ligei xcov ‘EVpvcov, xtuayeiv jiullov igetxu fiogia, y.atf aneg uv com xtvrpeig rcagu cpwiv, cog xa ye Sia&taei g lypvru -itagu cpvGiv , lav fiev v.vgUog ovouuQr] , voaevv jiaiXov i] naoyeiv IgeX, xuxaygcbfievog S’ ov vootiv fiovov, alia xal mx- ayuv. on eg S aei leycov Siaxtho , xov to xal vvv egc 5 ' xaxce xug imaxtjfiol’ixug ScSuoxaliag ugxet xovvofia fiovov elnovxa, xal xo oqiiuivouevov.slg avxov , xatf 6 xmeg uv o SiSaaxcov l&eXrj, ngotgyeG&ui loinov irtl xtjv xcov ngaytiuxcov vcfryytjaiv.
nominibus diximus , ubi de fignificatis eft fermo , quae pelft- me a recentioribus turn medicis turn pbilofopliis confun- duntur. Maxime enim proprius vocabuli ajfectus ufus eft contrarius voci actionis ; agere nempe id dicitur, quod ex Te ipfo motum obtinet ; affici vero, quod motum babet ab alio. Quum itaque duo fin I genere motas, alteratio etlatio; ubi ad perraanentem affectum alteratio pervenerit, appellator morbus , ft videlicet lit affectus praeter naturam ; fed abu- tuntur interdum, et bunc etiam affectum pathos nominant. .Quare ft quis Graecorum dictionem Tequatar, partes potius affici dicet, quibus mo tus inTuut praeter naturam; ut eas, quae affectus jam habent praeter naturam, ft proprie lo- quator, aegrotare potius quam affici dicet; quod ft ab ufu recefferit, non folum aegrotare, fed et affici. Quod autem Temper dicere confuevi, nunc quoque dicam; in eis doctrinis, in quibus fcientia acquiritar, Tatis eft, ft quis vocabulum atque ftgnificatum ejus pro doctoris volun- tate proTereus procedat deinceps ad reruni enarrationejn.
BIBAXON A.
33
Ed. Chart. VII. [389.] ^ ^ ^ Ed; Bab III. (a53.)
[3 89] eyco 8s 81a iovro vvv ipvt^povevGa roov Gijpaivopevcov, on nqog rm BiuGTQefpuvevioi zanpog roov EXXrjViv.oov q>io- vav SrjXovpivav.ai roig v.ul.ooq yqwpevoig iyy.aXovai. xoiov- roi 8 ’ dal v.ai oi cpaGv.ovng sv raig (ItfiXapfidvaig eviqydaig l irjS'ev nuG-ytiv avion roc peqrj , S10Z1 ptjdinoo diu-dioiv ayti poVipov, aaniQ ini v.eqiaXaXyiag rijg. Sia rovg Iv rrj yciGrqi ittpuyopevovg yvfiovg yivopevijg. vnaXXa\ag yap av rig , ti povXoiro nepi rcov ovoparuov epiQnv , olxeiorepov ipftfjvivoi, naayuv pev Xeycov rrjv vecpaXrjv , orav uvpna&Tj rjj yaaxql, vootZv 8\ orav l8iona&?j ’ v.ai uvxi-jv ye rrjv yaarepa naoytiv fiiv, orav vno poy&rjQoov ivoyXZjrai yvpcov, vooeZv 8' , orav rytoi v.ara Svmqaaiav Idiuv, tj Sici qjXeypovijV, rj eXy.og , rj anoatijiia, naqci cpvGiv eyy. il S’ oXoog rig i&iXoi r a rot- avra diaXcxxiy.ioxtpa uv.o ipuXoyeZo&ai ^ijrtjGH, none. jiiv apa rep ditqt&ap&ai ra oiria v.al rtjg neipcwg rrjv ivipytiav iptZ fepXdfqf&iou, nore 8^ afiXaffi piv ilvai ravnjv, Siey&up&ai 8 ’ ixtZva. rpeZg yap at npionai v.ai oiovyevixmxaxui rryg
Ego vero propterea nunc inemini Ilgnificatorum , quia nonnulli non folum Graecaripu vocabuloram ligiiificata pervertunt, fed et eos, qui recte utuntur, calumniantur. Tales autem funt ii, qqi dicunt, in laefis actionibus . partes interdum non affid, eo quod nondum permanen- tem babent affectionem, ut in capitis dolore propter bum ores in ventriculc; contentos oborto. Nam mutata rati one, 11 quis de nominibus certain velit, magis pro- prie interpretando dicet, affici quidem caput, quum ven- triculi confenfu 'afficitur; aegrotare vero, quum proprio affectu laborat; et ipfum quoque ventriculum affici qui¬ dem, quum a pravis vexatur bumoribus; aegrotare vero, quu. i aut propria intemperie, aut ob inflammationem , vel ulcus , vel abfcelTum , praeter naturam afficitur. Quod B. quis oniiiino voluerit accuraliori quaedione iita disputare more dialectico , interdum limul atque alimenta luerint cor- rupta , coctionis quoque actionem laefarn ede dicet ; inter¬ dum banc quidem illaefam elTe, ilia vero efle corrupta. Nam corruptionis ciborrmi tres primae ac veluti generalifli- CJXEXTJS TOM. vnr. C
I' A AH. NOT 1IEP1 TSiN IIETI0N9. TOII.QN
E3. Chart.. YU, [3894 ^ , Ed. Baf. III. 0*530
Siacp&oqdg xcov oixicov vnuQyovaiv ai SiacpoQcd , fiia piev ini . voGijuacuv ISioig xijg yaoxQog, ixiqa Si ini yvpoig pioy&rjqoig . ci-Q-QoiQopiivoig iv .avty , xai xqixr] Sid xijV xcov iStGuaxcov noioxrjxa. Tee yovv ryvoi cpv/JH Xi xviacoStg, fj ogiaScg , rj oXcog tvcpdaqxov syovxa, xai ret rep xqoyccp. xijg oxtvccoiug it's Tivu xoiuvxtpv rpyfitva Siudiaiv , ivStjXov fitv oil Siacpdeiqixui y.arcc xi/V yuaxeqa, xai xaxa tovx dv jprarr jjG&cii Xtyoiro. Siacpcovtixui Si ntqi xov mnovSivai r tpvixuvxa npv nenxixipv .iviqytiuv etc avxcov, iy'mv fiiv dna&ij navxanciGiv iv raig xoiavxaig dmxpiaig tivai rpuGxovvcav avxijv , iv'icov St mnov- ■ Qi vizi, v.ai pup. *ai tqlx ip rig ion S6%a tSiv nqS* tjrttmx'ij- c-Oai xd.xoiavta Xiyoi’Tav, alia pit] nmicp&cu fiovov , cog ov xuvxhv ov ij Si anocpccGioog re SrjXovv, rt Siu x-ijg .xaXoppiivijg limb xcov StuXtx/cixmv GxiQtjxixijg epeovijg. xaxa xrjv avxi]V evr rotav, oiuac, xcd b’EacsicrtQatos gXtyt m ylyuqxa xai xa (jrjciufiu xcd ndvxa xa Siaycoqovutva navxdnaGiv aarjnxd xe y.ai uuixdfiXriTa, .pii]Stiiiav ivStixvva-Oai xco £<?<?■ yeycvtpuavijv d.rtcpiav , dXX aiixo Si] xoiixo, fir] mniq-Oai, piovov.
.mae, funt differentiae , mia quidem per proprios rentriculi .morb&.s , altera a pravis liumoribus in ipfo accumulate, ter- tia ah aliinentorum ’ qualitate- Quae igitur fua natura aut nidorulentauj , aut acidarn, aut viruleu tarn, aut putridam, •aut omniuo corruptioni obnoxiam habeut, quaeque ex pvae- parationis uiodo ad liujusmodi affectionem aliquam deducta -font , cl ar urn, eft ea in ventriculo corrumpi; atque lioc mo¬ de ineoncocta eil’e forlaHe dicentur. ; Sed oritur contrpverlia de allecta. tunc .ob liaec concoqueiuli funptione , jiohwullis ujuideui per liujusmodi cruditates cam liaudcjuaquam aflici .contendenLibus, aliis vero aflici. At-cpie invenitur tertia tpiaedain opinio eoruin,- qui liujusmodi alinienta ne dicunt quidem incocta efle, , fed folum non con cocta elFe ; tanquam non Jit idem per negationem aliquid enunciare, aut per pri- xantem vocatam .a dialecticis dietjonem. Idem inlellexilTe EraLilLintiiiu puto ,.. quum acinos et fel'ama . et rpliqua om¬ nia, quae oinuino imputria et iminUtata dejiciuntur, nullam dixit.iudicare in animali factaxn effe apepliaui; led hoc ipfum duutaxat, non elle concocta.
BIB AION A.
,35
Ed. Chart. VII. [389. 390.] Ed. Baf. III. (253. 254.)
Ke q>. 8- Ovxovv uaeluv ovd* ev xovxoig nqoar\xei, alia 7iQO<j(2.5i)&yovTUi rov.vovv axqfag, 00a fev elg loyi- y,rtv avuyexai £ rjXrjGCv , Idea xaxahneiv, baa 8* elg diayvaacv tov TtcTtov&oxog : axQipag emaxoTceZa&ai' xoyuqxoi nqoyc- vaaxeiv (ilv xo fiei.l.ov iaeG’d-cU, S-eqaiceveiv de nqoarjxovxag to ysyovbg ijdt] mx’O-pg, evxev&ev fj/xiv ntQiyivexai. dio s tai yaqig xtbv cefj.qjia§r;xov^iycov ovofiarav eveaxi to yqrjaiuov ex twv nqay\iaxav Xauftctveiv code nag. eaxco tivcc Xeyecv em&ev dvaoxdvxa xvtaadeg eqvyyaveiv, ij n exeqov, olov wav to- yfjviaxcbv , rj dvacodeaxeQov xai aanqov’ b/xoloyuv de t ov fih xb xviaadeg lovyyavovxa (iexa -to deZnvov edrjdoxevai nXaxovvxog xnacbdovg, onoZog eaxiv b did [3go] rov ekaiov y.uilxqiov axivatpiievoq' exiQovde, t aytjvtaxcov wav, bfxo- Xoyovvxa xal xovxov avxav exeivav eqvyydveiv’ alXov de qacpavldav ixolXav , ag av Txdvaadeg xal Gxmqbv eqvyydveiv. oxi fiev ovv ov xaXcbg eTtecp&ij xa oixiu xovxoig, b(ioXoyrj- govgi navxcg ' avxtj ye pjv, rj yaarljQ ovdev six am :a neicov-
Cap. IV. Verum neque in Ms negligentms verfari decet, fed mentem accui-ate adhibentes,' quae ad logicam quaeflionem reducuntur, privatim praetermittere , quae vero ad affectae fedis dignotionem confer ant , accurate infpicere; bine enim et id quod futurum eft, praenoscere, et affectum jam factum decenter curare poflumus. Itaque line conten¬ tions nominibus ex rebus ipJjs ulilitatem confequi licet hoc modo. Eflo- fuppoiitum, aliquem mane exurgentem di- cere nidorulentum fe ruGtum emittere, aut quid abud ovis frictis iimile, aut : etiam foetidius ac putre fubolens; ilium itaque qui nidorulentum ructum percepit, fateri fe a eoena placentam nidorulentam coinedilfe, - quales funt quae ex oleo et itriis praeparantur. Alter vefo confiteatur fricta ova fe ingeffilfe, atque nunc illoi'um nidorem eructare. De¬ lude alius complures radiculas eomedertty n t foetens ac putre aliquid • eructet. Igitur cibos in’ iis- noii bene fuilfe coiieo^ ctos onmes concedent , ; quam-vis: ex hae re ipfe ventriculus baudquaquam fuerit affectus ; neque etiam , .quod ad ip bus
36 TAAHNOP HEP l TQN JIEIION0. TOMiN Ed. Chart. VII. [3go.] Ed. Baf. III. C2&4.)
&ty, ovS'e y.axa xbv savxijt J.oyov iaqahq ntni x'rtv ivtqytiav, arantq ovS‘ oxuv biMxhjqa x a yiyaqxa dtaymqrjatj xtg. ti fisv y.aq intfpvxti y.axa rrjv xmv av&Qcbncov yuaraQu (itxapaXXtiv xa yiyaqxa, rot av ijxubfitO-a to aatpa xrjg xoiViug avto, y.al j.io/jd’ijQwg eyew ivouiQoutv ' inti 8 ’ ov ntcpvxtv, a)./. sari xrjg xutv yiyaqxarv ova lag avpnxcoiia to fir] nsxxto&ai, xavxa ■fisv tlxoxag ItyOrjatxai /.it] nintcpQ-ai , to Se x rjg yaaxqog afitjia xaxa qivaiv tyuv , onsq iaxiv yoijaifiov iyvfio&cd « y.ui duoqcoOui . r-oig luxqojg ; uxs 8s fltfilaqi&ai %pj qxxvai .rrjv ivtqytiav avxrjg tv xaig xouivtaig diaymqqatciv , tixt fiij, iztQixTmg fyxtixcu nqog ye xa xrjg iuxqixrjg xtyvqg sqya. qsqs 8rj nakiv vvv iqvyyuvuv ft tv xiva xviaSr8tg, i8rj8oxsvai 8s firj-
■ 8sv y.vtaw8tg, ini xovxov ■&tqfiaaiav xiva nvqcbdt] y.axa xrjv jyaaxiqa qqaofitv vnaqyuv , tUf ilgijg 8ioqtovut&a, nbxtqov .ino Svaxqaaiug xov cooaaxog xrjg v.ou.iag avxov xovxo yeyo-
■ vtv, gav&tjg yoltjg iv ai/xy ntqitypptvrfi , rjxoi y.axa x'rjv ivxog .wqvyroqiav , rj diov avantno(itvtjg Svatxvinxcog tig xovg yixar- vag avxrjg. ov p 'rjv ovd' ivxav&a, tyjxrjaoptv 8 ’ iq>t%ijq, ti&.
ration era pcrtinet, circa actionem erraverit , ut neque ubi , quis iutegros acinos per alvum dejecerit. Si enim humano ventriculo innattun eflet acinos transmutare, accularemus turn ventriculi corpus, ipfumque vitiatum eiTe putaremxts ■, .quuni vero id fuae actionis non lit, led acinorum fubbantiae fymptoinata aion concoqui, liaud abs re dicetur, bos non _$be concoctos , ventriculi vero corpus fecundum naturam fe habere , quod fane et nolle et definire medicis utile elt; sed quaerere, an dicendum lit actionem ipbus per hujuscemodi dejection es fuifle laefam, an contra, ad medicae artis opera fupervacanenni eft. Age rurfus, nunc quispiani nidorulen- turn ructum emittat, nibilque nidorulentuni comederit, buic .igneum quendam caloreni in ventriculo elTe dicemus, ac de- inde. rurfus diliinguemus, utrum ab iulemperie corporis ip- .bus ventriculi hoc obortum bt, aut a bava bile, quae in ipfo continetur, aut in Ulterior e fpatio,; aut in ejus tunicas, ut difficibs expiu'gatiouis bt, imbibita. Ac jiebic quidem con-
BIBAION A.
3 7
Ed. Chart. VII. [39°-] < ~ Ed. Baf. III. (25.4.)
rynuxog y.ay.onqayotivxog 6 roiovro g a&go ferai yvpog , ht |g olov xaxaqqen rov uoxparog, are y.al star avtijv yaaxiqa. tavxa n 'ev yap civayy.aibxaxa [itvianv iyvaki&ai , Seitai d* avdqog yeyvpvaofi&vov rbv Xoyiofibv evtniGxrjp'i] rStv nqaypu- rwv avxwv , ov ratv StjXovvxmv ovopaiatv avxa. ov yap SoTtiQ % xtjg Siaf-OoQag idea, rtyv no irjaaauv alxLav ivSh.tv.mxai aacpatg, ovrco wed neql rtjg m x dvrt]v yiveaeatg eoxiv cvqhv woiGfitvtjv evdedgiv. el j uiv ovv v.viGovxai xa a lx Let y.uxa rtyv yaoxtfta, fit] Sax' rtjv eavxwv efivenv, avay/.uiov isxi rtjv ravr iqya'QouimjV air lav tivai &t(tfirjp’.' & d’ b%vverai, ipvyqav ' ov i ul]V ijStj ye nco SijXov, hire SvGy.qaala rig son xatce to Gtttfia xtjg xotkiag, ure yyuog rig poy&tjpog ‘ akX.ci dioQLaciG&ai ■ytti] Sovxa Giria rtjg evavxiwraxt).g (pvaicog rep rponcp rtjg Sia- cp&opag, aprov plv el rvyoi y.al yovSqov iip rov v.viGovxai, pelt S ’ iff rov otgvvexai' v.unux iniGxonHG&ai ra r euov- pivu y.al ra diaycogovueva , noxtqov aua yvficp r ivi, ra (iiv yohbSii xal fcapep, ra. Si yXeypaxcbdci ml ij'vyqcp lUfiftavti
fifiemm, fed quaeremus deinceps, an jecore male fuam fun- ciiouem obeunte liujusmodi Humor accunniletnr ; an is ex uuiverfo defluat corpore; an etiam in ipfomet generetur ventriculo. Haec enim funt cognitu perquam neceflaxia, fed viro indigent exercitatae raiionis, qui res ipfas potius quam nomina, quibus explicantur, feire ftuduerit. Noil enim quemadmodum corruptionis idea eflicientera caafam aperte oltendit, lie etiam licet invenire deHnitam iudicatio- nem ejus generationis. . Igitur Ji in ventriculo cibi in ni- dorem transeunt, non fnapte natura, effieientem caufam ca- lidam; fi vero acescunt, earn fxigidam efle necefl& eft ; non- dum tamen jam conftat, utrum intemperies aliqna, an vitio- fus quispiam Humor veniriculi corpus obfideat; fed diflin- guere oportet datis cibis natutae maxime contrariae modo corrnptionis, ut pane quidem exempli gratia et alica illis quibus in nidorem transmutari cibi con fueverunt; melle an- teui iis, quibus acescunt; deinde confiderare turn quae vo- muiitur; turn quae per alvuin dejiciuntur, nmn Humor ali ■
38 r-AAHNOT IIEP I TQN HEHON&. TOnSN
Ed. Chart. YII. [3go. 691.3 Ed. Baf. III. (254.)
rrjv xevcoaiv, i] ycoqig yvuov rivog pQaytZuy rivet ytrapo/.tjv iayrjxora. rtjg y.oillug ysv yap avrrjg bvay.qarov ysytvrjuivrfi tiara -Otpybrijra tivqwSi] ycoqlg yvyov , rov aqzov yai top yovSqov oifju biaycoqolyiva p payment jg tig air a ytrapoltjg ytytptjftsvtjg’ si ds yvyog rig tit] yoyfi-rjpog o cp&UQcov rrjv rqacptjv, avra rt ra aria dtdtvytva cpalvtrai r& roiovrcp yvyop i cat aacpsartqov rjlhoicoysva v.ara rr\v hv&qytiav avrov. ■itolv ds by yallov sysroeg dioqit'erui ravra, pqdlcog ntcpv- xorog sytiv rov v.uuvovrog, cog rov ys yrj dvvaytvov avay- xaCyuv suiiv ovv. mirqbuov. akXa ravra ysv, orav ifmJJij rep v.vxu rtjg s toiKiag 6 Ivncdv yvy.bg ' avunmoysvov 8“ tig r.ovg yirdvug av[3gi]rtjg, vavrlai yev nuvrcog sitovrai, dhpog dsnXtov ml roZg Sspyorspoig, woneq oqt%ig rj nobg ra curia roig tyvyooreQoig ay.olov&tiv ntcpvv.tv. smav.cmsio&tti ds yot] xai tl dna&ig sari ro ryaaq, ij nsnov&s n * y.al rb ira-Oog onoiov airov , irortqa tisquov sanv, rj ipvyooV ebaavreog dsxal ntql rov anhjvog. ix yuq r?tg rtav roiovrcav anav-
quis, cum illis quidem biliofus et calidus, cum his vero pi- tuitofus ac frigidus, firnul excernatur ; an nullo vacuato hu- moreppfa exiguanj quandam mutationem liabnerint. "Enim- vei-o ubiigneo calore ventriculus fine bumore intemperatus , evafit, panem et alicam dejici videbis, perquam exigua in ipfis facta transmutatione ; fi vero humor quidarn pravus fit, qui cibum corrumpat, videntur cibi in hujusmodi humore fubmerfi et. ab ipfius actione manifefiius alterati ; at baec multo magis vomitionibus discernuntur , fi laborans fuapte natura facile vomere poflit 5 nam cogere eum, qui vomere non potefi, abfurdum ell. Atque baec ita deprebenduntur, quum in fpatio ventriculi noxius humor innatat ; fi vero in tunicas ipfius imbibitus fit, haufeae quidem. omnino confe- quuntur, litis vero magis in calidioribus , quemadmoduru ciborum appetentia, in fi-igidioribus fubfeepi Tolet. Verum confiderare oportet, utrum baud affectum fit bepar, an a(Te- ctu quodam laboret ; etqualis fit ipfius affectus, utrum ca- bdiis , an frigidus. • Eodem mode et de fplene. Nam ex
BIBAION A.
'
Ed. Chart. VII- [N*-.] _ . ' Ed. Baf. IJJ. (254.)
taJp exioyjiVjiswG, aua rjj rcov ia&iouivcov 17 mvoftevatv offrj- liSQUL neioq , SvvrjaiTcd tig uxQi§<og tvQtZv ov (lovov rov ite- •nov&ota ronov, aO&u xai rqv dia&hnv avrov-. xQqaijua- rtQci yctQ fj ravrrfi yv£>Gig iotiv, itccy oaov'fj 't’Sjg.btQcintwig ISta star avriyv tvnovrai. rtjv yovv ■deg/iijv SucOiGiv utl (iiv xyvxreov, iv onoico -nor av tit] ycogico * to 8* ayqi noa&v ipvxriov , y] bvriva rQonov, fj dice tivog vhjgj 6 itmovZhog GvvtvSuxvvrai tonog. il fiev &vv dvro Srj rovro yovov ei>], dvGY.gccGia rig iv tip "odftati tqg yaarQog avxw , xpvyeov fiev rtjV&iQy-ijV, diofiaivcov Si rrjv 'ipv/nav, uxptkrfGiig.avx'ixa rov av&QiOTtov' i'ardi Si aoi xai rTjg vtxokrjipiag rjv sayeg ovAlull] ■ S6%a 'pivov, a)£ STCiGrijiii] Gdctpfj.g , xai puiXXov , iav ixaxeQio- . &ev avrijv fittGuviGyg, ml (uv toZg ipv/oxiai (faQfiaxqig re xai SiairrjiiaGiv cocpeXovuivov bomv rov av&Qamov , mi SI ring SiQjxaivovGlv pXanxoficVov ' fj rovvayriov mi fdv xoZg {Stopa'i- vovgiv wcpiXovpievov, ml 8s roZg ipvyovai (jXa’ritOfievoy. iav Si yv/xog rig rj itiQiiyofiiVog iv uvroZgtoig yixwGi rrfg Xoiliag, - al fiev vavriai ywQ.lg ifiexov yevrjaovxai xtvai, Gnuqaxcovaai
liorum omnium confideratione , limnl cum quotidian a ediili- orurii potionumque eXperientia, excjuilke poterit qui's iuve-l nii’e non foliun locum affectum , fed etiam ipfius ' affectum. - Hujus enim nbtitia ell utilior, quatenus-curationis 'Ipecies- per ipDmi figuratui- ; . Sam calidus affectus temper refrigerau- dus ell, quacunque in regione fuerit; fed quousque, aut quomodo, aut qua' matei’ia , refrigerandum , locus affeetiis commonftcat. Igitur D id ipfum duntaxat fuerit, in ipfo ventriculi corpore intemperi'es quaedam, calidam refrigeran- do, et Dlgidam- calefaciendo, illico juveris liominem ; neque nudam duntaxat opinionem , venui etiam feieutiam manife- Ham fusceptae habebis conjecturae , ac magis, li ulvinqoe ip Dun examinareris , refidgerantihus quideni turn inedica- mentis, turn vietUS: ratiohe, -videndo^lioniinem juvari , cale- facientibus vero laedip vel contra a Qalefacieiitibus qtiidem juvari, a refrigeraiitibus autem laedi. . Ouod fi humor quis- piam in ip (is ventriculi tunicis conliueatur, ■ naufeae- quidem. vexabmit irriLae fine vomitu, -quae convellaiit duntaxat,
4o FAAHNOT HEP I TUN JIEllONe. TOnQN Ed. Chart. VII. [3gi.] Ed. Bat III. (254.)
fiovov, ov fitjv hextpov&ect ye xiva yv/iov, cog e<p cov ev avxaj ittQiilyeco zvxh xijg yaoxQog v.cixu xrjv e'vSov avx’ijg evQvyoo- Qtcev ‘ at S' sQvyal xoig [iev o^cbStig eGovxat, xoig Se y.vl- GcoStig’ cocptXrjGti Se xovg fitv xo.Sid xQia>V ixtitegtcov qsaq- ficmov , i] xl xoiovxov , Sl vSaxdg, r\ oivov itoSev' xovg S ixegovg aipiv&iov xt s lai fj Sice xljg aXoijg laga, v.akoicn S' ccvxip evio.i zcel ixlzquv. eav ovv tv&toog d(ia xij itgcoxi] it tig a cpalvijxai it g'og xatv olztuov cpagfidy.cov rj tbcpeXaia Gacpijg «*«- xtgwv xav :/v[id>v ytyavijiievt], xrjv xa Sidyvcouiv imaxijuonyJiv e^aig ijSij xfjv xa ■fttguittlcig vcprjyijGiv , cog biiy.ayovxa xoig avxoTg aztiegccitevGai x'ov av&gcoxxov’ ecev Se bti xotg atftXtiv tl&iGpevotg cpaQuaxoig 'ev.axegav xr\v SiU'&aGiv uzolov&rjGi] it ox e p%ap>] , ittgi xt]v Sidyvcoaiv tvg>jGtig sGcpaXfievov guv- x ov. rj yug xoi fSt^aioxdxtj yvioGig aitaocov xcov, xoiovxcov Siadeotcov yivaxui xolg azqipcog emoxafitvoig v.cp oTcov lacid- xcov SY.aGXri za&LGxaxai. sycb yo.vv ev.iQvg xcov ovoy.a’C.outvcov woXizcbv. luGci[L)jv xij ixoati x ov Sice xfjg aXoijg epagudzov, xazi.i}]guixtvog fiav dvaitanoa-Oai Saxvcodij yvfiov tig xovg -fixoi-
nullum liumorem evacuantes, quemadmpdum fieri folet, ubi fecundum internam fpatii latitudinem in ventriculo 1mm or ccntinetur ; ructus autem aliis acidi, aliis nidprulenti erunt. Auxiliabuntur an tern illis quidem medicamentum ex tribus piperibus, aut aliquod bujusmodi, ex aqua, vel vino potum ; bis vero turn abfihtbium , turn biera ex aloe , quam nonnulli picram quoque appellant. Igitur fi per primam . protinus experientiam a familiaribus medicamentis in utroque bumo- re manifeftum videatur auxilium , jam babebis. et dignotio- nem fcientificam, et curationis metbodum, ita ut b in bis perfeveraveris, bominem fanes. At fi a folitis auxiliari medicamentis ntrumque affectum interdum laefip fequatur, deceptum te ipfum circa dignotionem invenies ; nam certijfi-; ma omnium bujusmodi affectuum notitia ab iis deprebendi- tur, qui exacte inteliigunt, qnibus quisque praefidiis ad na- tm-alem datum reduci pofiit. Sic equidem quosdam cplicos vocatos lanavi dato in potu medicamento ex aloe; fane conjiciens mordacem bumprein in affecti inteftiiii tunicas ini-
BIBAION A.
4j
Ed. Chart. VII. [3gi. 092.] , Ed. Baf. III. (254. 255.)
j iag tov nenov&qrog svteQov, Sovg re rov cpaqfiay.ov, dcori nccvtcog rjntGtdpjp in avtoy xtjv roiavryv §ia&taiv coq oeXt]- &f]GO{itvrjV • cog d’ cocpeltj&t}., yvovg on xaXcog eGtoyaGayrjV, nXtov edldovv avrijg. akK lx xivog ye xl]V IXnlSa ravrrjv s'ayoy, (255) dyuvov tlntlv. icoqcov tov uvdqconov enl yev to eg •d'iQiAotg edeGfiaal re xal qsaoyay.oig xal oXcog dtaiti'jixaGi naQolgvvofievov , enl Se toeg evyifioig re xal xaraxtoaurixoTg ovoyaXfiytvoig cocpeXovyevov *. scoqcov de xal nqog trig aaixiag avxov pXanroytvov. cog Se xal nvv&avoyevcp yoi xal ntol tlyg xuxa tt]V oSivrjv ideag sept] Say.vcoSrj nvd indqyuv av~ tl]V, etc 8e xal ydXXov elg ehcLda trjg aXrj&ovg dcayvcoGecog ucpiy.oy.tvog iroXyrjGa Sovvai xovmxQov cpaoudxov" •d-eaad- I aevog re nqocpavcog cocpeXij&syta tov dv&qconov IneiG&rjV syvor/Jvat [3g2] pepaicog, tj rig eaxiv r\ diudeaig. extqov S’ vno tcov evnenxcov oiricov naqo'£,vvoutvov avrjQcoxt]Ga xd npoiy/riGayeva , nv&oyevog re ore fierce xa-Oaorixov cpaqydxov cioGiv elg ravxrjv yy&rj ryv Sid&eocv, av&cg te incoxrjGag, vno tlvog air lag enl rrjv rov epagyaxov yQrjacv tjxev, axovaag re Si ccXyrjfiara daxvcoSrj re xal diapQcorrxa , noXvycrov’uog ev
bibitum, da toque medicamento, quia feiebam omnino bujus- lModi affectum ejus ope adjutum iri ; quod auxilium ubi con- tigit, intelligens recta me ductum conjectura, plus ipiius ex- bibui. Sed unde banc fpem babuerim, pi'aeftiterit enarrare. Vidi bominem a calidis turn cibis turn medicamentis atque omnino victus ratione irritari ; rurfus juvari ab abmentis boni fucci et contemperantibus nominatis; vidi praeterea ab inedia ipfum laedi ; ubi vero doloris fpeciem percontanti mi- bi mordacem efle refpondit,- magis ad fpem etiam verae di- giaotionis appulfus, anfus fum amariun ei medicamentum ex¬ bib ere. Pollremo. confpiciens bominem aperte adjutum, quis fuerit affeetus certo me deprebendiffe putavi. Alterum, quern cibi concoctu faciles irritabant, de praecedentibus in¬ ter 1-ogavi ; refpondit is fe in bane deductum affectionem fumpto purgante medicamento. Rurfus quoque interrogans, .quam ob caufam ad medicamend ufuin veniflet, intellexi ob lnordaces erodentesque doloyes multo tempore in locis ad
42 TAAUNOT IIEP I TUN iiehonq. toup.n
Ed. Chart. VII. [692.] Ed. Baf. III. (255.)
rots v.ara rr\v yaorsqa ronoig dcapitvovra, y.ty.uxcoGDai to evitQov vito toil y.a-daqrtxov cpaq/iuxov oroyaaautvog, iv dia- &tati rt yeyovsVai qtviiariy.ij , y.al d&yeo&ai qqdlcog tig eav ro ¬ ta ntQirta tov tjnarog, emSiacp-Odottv r t ravra, roocptp edtoy.u Svacp&aqrov rt y.al arvcpovouv * icp ij torv rt drj^tcov- inuvaaro y.al ditycoQijijiv ovv. in ovdiv, ijinooG-Otv ad fitra tag drjlgtig hxqlvcov Sity&dQpievct rt apca y.al vyoa y.al dvacodtj. vrqontnvGfiivog 5’ ort yqovcq nXdovi fitra rtjv drfeiv 77 SugoSog aiiroav iyivtto , tcov fitrtwqaiv ivtiqcov saroyaoaiirfv tlvai rqv cha&tcsiv , cog icp srtqov rt ray dag ini t ij drfeti rqg ixy.qlotcog yivofitvr[g, itty.fiifQafirjv tlvai r cov xuno rl]V Siadtmv. ixtt- vov fitv ovv iviati cpaqpiay.ov , rovrov Se rot g dq^utvoig iSt- cfiacnv laoaqrjV , enioratitvog rt rovro fttftalwg, on ru piev iyyvg rij yuarql rotg avcoUtv in&ioutvoig rt y.al nivopiivoig sroifiortQOV aicpiktZrui, ru 5’ ov noqqco rrjg e'dqag rotg xa- ico-Otv. ovy aiiXcog ovv nQoorjxu axonttaHui rovro fiovov,
■ tl rj yaattjQ ninov&tv, ij-’t 1 tcov ivrsqcov , alia y.al rt to
ventriculum fpectantibus peiTeveranl.es ; hinc vitiatum fuifle a purgante medicamento intefianum cpnjiciehs, ac in rheu- maticam devenilTe affectionem , et facile in fe ipfum jecoris excrementa recipere, eaque poftea corrumpere , cibum ex- hibui baud facile ( cof ruptibilem et adiiringentem ; unde et mordaces dolores mitigati funt et nillil poftea dejecit, quum antea femper poll mordacitatis fehfiun corrupta quaedam et liquida et foetentia excerneret ; quum vero niulto poft piordicationem tempore eorunt dejectionem fieri audiilfem, fuperioruni intellinoruni affectum elfe coujeei ; tit in alio quoque, ubi celeriter a mordicatiope lieret excretio, judica-. vi inleriorum inteftinorum afFectum elfe. Hunc igitiu- in— jecto medicamento, ilium vero dictis jam cibis exliibitis fa- navi ; quippe certo fciebam, quod proximae ventriculo par¬ tes exliibitis fuperne turn cibis turn potibus , quae vero non procul a fede diftant, inferne infectis medic amen lit prom- piius adjuvarentur. Non funpliciter itaque lioc folum con- liderare conveuit, venterue alTectus lit, aut aliquod intefti-
BIBA10N A.
45
Ed. Chart. VII. [3g2.] Ed. Baf. III. (o.55.J
nu&og sari, xal dioQiaaa&cd ye, rlva / ikv.tdia tcov na-dcov lari arjfitia, Viva 8k Tcov naaypvnov [i>wv* oiov an To'fikv ananrtZv yuotgog lan avfinrmfia , to 8 ini to xvioa>8eg rj ogwStg ixvQeneoSai tcc i8i]Sea/.ieva t&v xut avrtjv alriobv re xal ncv&tjiTaTcov. ovrco 8k y.anl twv xarci to svteqov o re ypovoq rrjg 8ie£o8ov xal. Tap ixv.Qivofievcov rj Idea y.al tcov av/Jinrafiarcoy fj 8iaipoQa fra a tcov noorjy?jaaiiavcov y.al twv vvv tig ntZoav aydfievcov h ’detigerai avvaucfortQov apa., to Te nu&oq avro y.al to fxoqiov iv co 'avvearrj. cpeqe yaq ix- y.qh’uv Tiva Kara yaarsQu note pkv icpeXzld'ag ■ rj olov vjie- vcb8ij ^vaixara, rj olov aijiarcoSeg t i, nova 8 ’ apu Taira itavta’ to n'sv fjXy.cbo&ai to eyrtQov ovx av ajicpia^rjrrjaeis Tig, tire 8k iv roig Xtnroig ivreQoig early , rj iv t oig nayeaiv rj eXxcoaiq, ovSenco dijXov, ah)l ex re rrjg tcov Igyajiatcov ISiaq cog SjmQoadtv ecqrjrai, v.ax tov ypovov Ttjg 8ie%6dov xal Ttj'iTOv tov jitjiLyd'ui t rj xonqco to jikv fiaXXov avvatv , to 8k rjxrov rj xal jUjdoXag jiejiiy&di , SiOQiadrjOcTai. at jikv yuQ iv Totg xaTcorarco fiiqeatv eXxcoaeig ovd ’ oXcog kyovaiV
norum, fed et quisnam fit affectus , turn quae ligna propria lint affecL'uum , quae partium affectarum, diftinguere; ut apepfiam Ventriculi effe fymptoma; at ciborum ad nidoru- leritum vel acidum ructum converfionem ad caufas et af¬ fectus ipfiusreferendam. Sic autem de inteflinis et tempus exitus et excretoriun fpecies atque fymptomatum differen¬ tia cum iis , quae praecefferunt et nunc in experientiam ducuntur , limul utrumque, affectum ipfum et partem in qua conliftit, oliendent. Pone enim per ventrem cuidam dejici aliquandd quidem rarhenta, aut veluti membranarum rafuram, aut veluti cruentum quid, ac aliquando fftnul liaec omnia; inteftinmn ulcere affectum nemo dubitaverit ; at vero utrum in exilibus inteftinis, an erallis, ulcus confiftat, non- dum manifelium eff ; fed, ut riuper dicebamus, et ex ramen- torum fpecie :et exitus tempore et tertio ex inixtione cum ftercoi-e, modo maibre ,• rnodo min ore, aut etiam milla , di- ftinguetui'. Nam infirmarum partium ulcera nullomodo ul-
44 r a Aim or iiepi tun heiionq. tott.qn
Ed. Chart, vrr. [392. 3g3.] Ed. Baf. III. (>5S.)
avapepiypepu xotg diayooQrjpatri xa xoop eJ.zdov ypaqiapaxu' xaig 8 ol'r/ov uvmztQco pepizzai pep, alX ini ftqayv' za- &uneq ye rwv ini ni.iov avcoteqco zal t] pfeig ini nliov' ext da 8tj pullop ini reap vipr/lozatcov ivxeqoov dvapipizxai xjj zonqco xa xr\g ilztoGeoog idicc.
Keep. a. Uolldzig 8* apa xonov xe zal 8ia&sGecog. ivog yv<oqyGpaxdg ioxip fj evSeigig , tj ronov xa apa zal [393] cchiov ' olov ini pep reap xonap and xt xij g peplau- pipijg ipeqyeiag zal xoop ixxqipopspoop zal xtjg ■deGtoog zai xtjg zaxa xijp bdvprjv u$idxr]xog zai xvjv olzeioop avpnxcopa- xcop tj spSe&g, ini 8k zap nadmp and xa rijg xwp izzqi- popipwp ISeag zal zijg xov xdnov cpvGtoog zai xTjg zaxce xrjp odvvtjp Ididxijxog zai xoop olzeioop Gvpnrmuump. and p'tv ovp xtjg (lepXappiprjg ipeqyeiag ep8ti%ig xov nenop&oxog poqiov yivexai zaxa xovSe xop xqonop. e'C xtpi avpnxcopu xi xTjg zaxa to (theneip iveqytiag iGrip, bcp&alpog eg apuyzrjg izeipcq nuGyet * noxeqov 8k zax ISiona&eiap , 1} zaxa Gvpna&aiup, oj zaxa apepoo , Sevxeqov up ei'tj azippa. xrj 8k xoov izzqipo- pipcov ideep Stayipodazerai xo nenop&og poqiop, tog epnqoG&ep
cerurn habent notas alvi excrementis admixtas ; partium ve- ro paulo fuperiorum ulcera mixtas quidem cum ftercore ha- bent notas , fed leviter duntaxat ; quemadmodum , ii multo hnt fuperiores , vehementior erit mixtnra ; praecipue vero in fupremis intehiuis ulceris propria vehementer ftercori hunt admixta.
Cap. V. A.tcjue faepenumero ex uno hgno hmul et loci et affectus prodilio eft, aut loci una et caufae; veluti locorum indicalio et ab actione laefa et excretis et htu et doloris proprietate et propriis fyinptoinatis fumitur ; affe- ctuuin vero et ab excretorum fpecie et loci natura et do¬ loris proprietate et propriis fymptomatis. Sane ab actione laefa affectae partis Jjgnihcatio datur hocce modo. Si ali- cui fymptoma quoddam videndi ht actionis , illi ocnlus ne- celfario afficitur ; verum an proprio affectu, an per confen.- fum, an utroque modo, alia coiihderalioue inquirendum eit. Excretoram Ipecie ah'ecta pars digiioscitur, veluti jam antea
BIBA10N A .
45
Ed. Chart. VII. L59^1 _ s Ed. Baf. III. (255.)
eiQtjxai, bid x e xtbv r ijg ovalag dvxov fieqwv xal xcov neoie- ypytvav Iv avxw. xal y'rtv xal 5} ■O'ioig txavtj ovvevbeflgaadai xo nenoV&og fiinog. oyxog yovv oxhjqbg Iv neqiyqaqiij xaxct x o Senior vnoyovbqiov ov anltjv'og, dbt fjnaxog yvcaqiofid eat i nanyouxog ' loaneq ye xaxcc xo aqiotcQov ovy tjnaxog, abba onbijvog. ouolatv xe xcbv IxxQivojiivcov ovxcov 7] S-isug ivioxe ovvevbelxvvtai xo nacjy.ov. el yovv vyevcbbovg yixco- vog hxqi&elrj yoqtov, oxi uev ebxcoolg Ioxl nov, b^bcxtoev" x b 5’ OTtolov ,xov yoqlov, naqct x rjg ■deoicog bidcr/ftr/G?]. xo yev yao Ijxovjieyov ijxoi yaoxobg , rt rov oxofiayov xo na-frog eiyui orn ualyu' xb b’ avapqmbfitvov ijtoi xov buqvyyag , tj xtjg xqaytLag aqxtjqlag * xo St nxvoyevov yexa xo yqifirpaa&at xljg cpaqvyyog' el b* ovqtj&tlt], xljg ovqijSqag avtljg' elds bid tSqag exxqtOelrj , xmv evxiqmv xivog' . el be bi albolov yv~ vaixelov.y xwv xaxct xrjv ytjxqap. oxi be xal xmv obvvcbv ixdoxtj xara xtjv. -Oicuv evbelxvvxai xo nenov-dog fioqiov, ev- bqbov ' ovxcog ye xoi xal x a nqoeiqrjyiv.a bwOLLfitai' aqiielatv ydq cpavivxcav ebxovg Iv iy.it at, oxenxiov. eoxl nbxeqov.lv
dictum eft, et per partes ipfius fubftantiae et per contenta in ipfa. Ac fttus quoque ad affectam partem commohftran- dam fatis eft idoneus ; itaque durus et circumfcriptus in dex- tri hypocbondrii regione tumor non lienis, fed jecinoris afiecti liota eft ; quemadmodum et ftniftri non hepatis, fed fplenis. Ac nbi ftmiliter fe habent excreta, fttus interdum affectam partem commonftrat. Si enim membranolae tuni- cae portiunculae excefnatur, id ulcus efle alicubi oftendit; verum in qua lit parte, ex fitu discere poteris. Nam ft vomeiulo fuerit rejecta, aut ventriculi, aut ftomacbi ; ft tufti- endo, gutturis, aut asperae arteriae ; ft fcreando , faucium ; fteumurina, urethrae ipfius ; ft afede, alicujus inteftino- •rum; ft per mulieris pudenda , uteri affectum effe ftgnificat. Ita vero etiam conftat, quod finguli dolores pro fttus va- J'ietate affectum locum ofteudupt (hoc etiam pacto ea, quae jfiipra propofuimus , diftinguere opor tet ; ) nam apparentibus per voinitumulceris fignis, auimadvertendum. eft, utrnm ill
46 rAAHNO T IIEP I T-QN HEHOE&. TOUS2N
Ed. Chart. VII. [393.] Ed. Baf. III. 0*55.)
Toig nooaoi fieotGip y.axa to inoyovSqiop , rj v.axa to fiexa- cpQtvov onio&sp oSvvq rig sotiv. SLoqiG&rjGtxai Si Tijg flip SfmQQfF&f# oSvpijg v.axa rtjp ■ yaGvsqa , r>jg S' onioco y.axa top GTouayov yivofidvijg. ul.la y.al avvtjg t 7jg yaoxobg to
GTOflCC T 0V. -AVTOVg WGClVTOOg StOQlG&rjGtTCU, tl TWP y.UTUTU- poudpcav Sqtudap to flip rw GTOfiaxi t >jg yaoxqog. iqyciQoixo Ttyv S/j§iv rj xaTooTeQco., to S' ip ttj y.axa top diboaxa SioScq' Ta yaq xoiavxa nuvxa ttj ■&bgu Sioq%ixai , xadaneq alia ttj rtjg oSvvqg Idea. Xiyfi-yjGixai S' ini n 7.dop in iq a7.yijiiaxo)V ip tco Stvvdqcq yqdiiuaxL, pvvl Si rjSrj.y.uiqbg elneiv t i naqu- Seiyfia Ttjg dno Tap oly.tmv GVfinTooudxoop ivSiSgtcag ronov nenop&oxog. eunooG-Otv flip ovv Iy.ugtov twp imcpvofidpcov TOtg sXxtaiv IS tap epdidgiv i%tyo[itp tivai, pvvl Si y.al xa TOiavTct nqoGy.iiG-Oo). ' uGibSug flip ini GTOfiaxi yaGTqbg nd- cyoPTi yivovTcu ’ nlvficni Si y.qtdov ofioia y.evovvxai. xcaco SI dxoviuv tjnaxog ' iqv-Oqu Si to. firp.u yivovxai xoXg mqinpev- fiovixoig. a)JXa y.al xdov na&iop avxmv Ip flip roig ixy.qipo- fiipoig i'Sia Gijfiua, tov flip ehxovg icptXxl g‘ at Si ipccfifiob-
anterioribus hypochondrii parfibus, an poilerioribue circa metaplirenum , dolor fit aliquis; dignoscetur aixtem , quod qui dolor in antei'ioribus percipitur, ventriculum; qui vero in. polterioribus, fiomaclium occupet. Sed et os ventriculi a fpatio. ipfiua pai-iter diflinguetur , fi devoratis quibusdam acribus , hoc quidem in ore ventriculi aut parte inleriore mordicationem excitet , illud vero in tranfitu thoracis ; om- -nia enim haec fitu difiiuguuntur , quemadmodum alia ex do- loris fpecie. Venun de doloribus latius in fecundo libro dicemus. Sed nunc, jam tempus eft producendi exemplum quoddam. indicationis.loci afl'ecti ex propriis fymptomatis. Itaque fupra diximus fingula, quae ulceribus adnascantur, propriam iudicatioueni habere;’ haec vero nunc addantur. Orificio quidem ventriculi affecto , faftidia fuboriuntur; per hepatis vero imbecillitatem loturis carnium fimilia per in- feriora vacuantur ; maxillae vero rubrae fuccedunt peri- pneumonicis. . At etiam propria aflectuum ipforum figua in excretis deprehenduntur , ut r amentum ulcei'is; arenofa
BIBAION A.
47
Ed. Chart. VII. [5g3. 3g4.] ' ^ ^ Ed. Baf. III. (abb. 206.) Sh? vnoaxciaiig Xi&iaaacag’ at Ss rolg Trjg xoXoxvp-Oijg antn- jiaaiv ixxqlaaig bfioica TxXataiag sXutv&og. ano d'$ to ov to- .hmv avi.mv svdai |<s tov voatjuatog yiv&ai dice to Tivug idv ftovov g itaa/uv hetZvo to viaqpa, (206) r ivag 8s fidvovg n't] it ao -/hp. vnoyaovxcu u'&v yuo ol otp&aXpoi fiovoi, fa&imet S's vtcpQol xal xvang, mg S’ e'pcoi (pact, xal xmXov ' sXuiv&eg ,f ip ivTtQoig ysvvmviai' t'i]V xaodiav S' civ itetkiv advvaxov anoffnjfia jra&iiv , coanaq oSvvi]&rjvaL -nvaviiovl Taxed avv ?- Sioaotg. onto Ss rrjg xmv av pinto) uarmv Idiovrytog evStigig ytvaxcu. tov nd&ovg sv toioSs. yqvnovvTai piav ol ovvyag ini rat's cp&ivcodsai [3g4] voaoig’ aXoyov Ss qTyog dpia nvoirm mpuhopJijU yXeyfiop/jg \vaxa$aXXova ijg slg ifmvqua' n^Xaivo- H ivt] Ss yXmaaa xuvamdovg nvqsxov atj/uiov, mansq ya xal tj t ov yoojuuTog tStorrjg sv oho rto (jw/aciti Si r\n uq pep ■ttioa, Sid (mlrjva 8\ dXXrj , nh dvvauavij Xa-Osiv Toy sniOTrj- (iova, xa&dnsq ,ovd tj Si atuoqqo'i'dag. sand oXtya navv twv na&mv avimv idia ormtia, ymqig tov avvavdauxvva&ai top mnop-Oota xonov. at n'ev 7aq njg evsqysiag §Xa(Sai
fedimenta lapidis ; cucurbitae veto feminibus ilmilia excre- meuta latorum vermium.. Atque . a locis iplis morborura indicia fumuntur, eo quod quibusdam fobs morbus bic acci- dat, quibusdam vero folis jion eveniat. Nam foli oculi fuffuftone laboraijt ; lapis iii renibus. etveftca nascitur, atque, Ut noiinufti uarrant, eliam in colo ; lumbrici in inteftinis gignuntur: rurfus impolllbile eft abfeeffum cor pati , quem- admodum pubnonem et ligamenta dolorem. A ftymptoma- tum. quoque proprietate affectuum in bis indicia oriuntur. ■Per tabibcos morbos ungues adunci evadnnt. Sine ratione invadens rigor uua cum febre iuflammaiionisad fuppnratio- nem trauseuntis indicium eft. Lingua nigricans ardentis febris fignum eft;, quemadmodum etiam colons in univerfo corpore proprietas, alia quidem per hepatis . alia vero per fplenis alfectus apparet, ita ut doc turn medicum baudqua ■ qua m poftit fallere, ficut nec. quern baemorrboides. induxe-r runt. At pauca funt admodum ipforum affectuum propria iigua, quae fimul locum affectum non eftendant j , etejiim acti-
rAAlINOT HEP I TP-N I1EH0NQ. TOJIS2N
Ed. Chart. VII. [Sgi.] Eb. Baf. III. (aS6.)
fiovov dtjkovai to ntitov&bg jioqiov , at d’ iv avxaTg diacpo- Qcel to itu&og avxov. jiova xotvvv iv.tXva xwv ita&ibv ioxiv tdia atjpi.ua, t a y.axd xi avpipaft tjv.bg avxotg tnopitva. (0x1 jttj- dsvog nu&ovg iv'toxt txsqI tcc rtjg cpatvijg avxtjg I'dia pioqia yt~ yavtjjievov, avpipaivu plcntxats&ai xtjv cpwvtjv dnott'ta xtjg vhjg *1 rjg iyivaxo) cpavctxcu da 001 xovxo txacpaoxsqov iv o).ij xov %oyov T7j dit%6dtq ' tpavsixai dk xai xu xoiva itd&ovg xe aucc xai totcov ndoyovxog , tj dvotv itu&otv , ij pioqloiv dvotv.
Keep. ax'. *Ev dk Taj nccQovxt xov itcqI xobv Idiona- ■9-ovvxoov xs xai avaita-O-ovvxojv Xoyov k'yvcov.a irqoo&iig, sit avxov xaxaitavoai to §i§7.lov, uvajivrjaag nqdxtqov , tog xtjv vito ctav alhov laxocbv ovopia'Cppitvtjv 'itqtoxoitu&siav olxsip- TcQov equjv Idiond&tiuv ovopiaQaad-ai ' diucp'tqti yt fitjv ovdkv, ovd? al nqtaxoiiddsiav Tig ccvxtjv xafaZ' fitXxiov yaq ov iteql tojv ovojxaxotv iqiQuv, al/.cc xebv itqaypidxcov iirioxaG&ui tag diatpoqag. ox uv pisv yaq iv. x rjg v.oil.iag, tjxoi ys axjicbv fioydtjQcbv , rj y.al xebv yvpitbv avxtbv ctvacpeqopisvcov ini xov
onis laefiones affectam duntaXat partem ; earum vero diffe¬ rentiae ipfius affectum declarant. Ea ergo fola fimt affe- ctuum propria figna, quae per aliquod accidens ipfos fe- quuntur. ( Quod nullo iuterdum affectu in propriis ipfius vocis partibus oborto, vocem materiae, ex qua fit, penuria oblaedi contingat). Id vero tibi clarius in univerfo hujus operis decurfu patebit; nec non videbuntur communes quo- que notae, quae fimul et affectum et fedem affectam , aut duos affectus, aut duas partes affectas, indicare pollint.
Cap. VI. Huic autem libro in praefentia finem im- ponere fiatui, 11 de propriis affectibus et iis qui per con- fenfum eveniunt , aliquid addidero, admonens in primis, quod affectus, qui a reliquis medicis primarii vocantur, commodius proprios affectus appellaverim ; quanquam nihil refert, liquis eos primarios nominare voluerit; 11am fatius eft rerum differentias intelligere, quam contendere de nomi- nibus. Enimvero quum vel vaporibus vitiofis , vel ipfis quoque liumoribus a ventriculo ad cerebrum ascendentibus
BIBAION A.
49
Ed. Chart, vrr. [3g4.] , ^ Ed. Baf. IH.- (a56.)
lyxscpaXov, rj Siavoia pXanxrjxax, nqwxwg pisv ovx av rig (pair] xcaoytiv top lyxscpalov, ov [ii]V ovS ’ aita&jj ys-navxa- ■xaotv vnciQ'/uv, u)£ 6 n ntQ vn avxwv sxtivwv opioXoytZxai, dice xov avpinctoytiv qrpipaxog ahj&sqxaxov stsxiv. dqlovxcu yctQ ov to fitjSohog mxoysiv ix xrjg ovfiitaoyiiv cpwvijg, alia to ovv sxsqw naoysiv. apitivov 3s xal oacpeoxsgov sep svs'gcp naoytiv av sinoi xig to avpntaoyov. ontg ovv svioi xwP laxarav vivotpxccai fdv apivdg cog, wonsg bvuqwxxovxsg , ovx sigfjxaoi 8s oacpwg, oxi pirjds syvwxaoi, xovx syw fioi doxw 8iSa%uv avayxaioxaxov ov tig xtjv TCQOxtifisvipv ngaypiaxdav, au^apitvog svxsv&tv. s'viat xwv svtgytiwv l| vlrjg snixtjdsiov ytvopisvai nponaoaoxtva^opiivijv avxtjv vcp sxtgwv fioo’uov lau,§avovoiv ' slxoxcag ovv soft oxs, rnx&og idcov ovdsv syov- xwv xwv olxtUov xrjg svsqytiag bqyavwv , anollvo&ai avpfis- (Sr]Xiv avxrjv anogia xrjg vlrjg rjg sysvsxo, xa&antg eni xtjg cpwvrjg syst. dtdtixxai yap Iv xoig mgl avxijg loyoig rj sx- cpvorjoig vltj jisv ova a xrjg cpwvrjg, yijrofisvi] <f vno xwv jitoo-
mens Laeditur , primigenio quidem affectu cerebrum turn la- borare dicet nemo ; non tamen affectus expers omnino effe, verum verbo per confenfum affici , quod ab illis ipfis con- ceditur, id veriflimum eft ; nam ex voce* per confenfum af¬ fici, nequaquam partem non penitus affici , fed ipfam cum aba affici, declaratur. At quivis melius clariusque enarra- verit, beam partem quae per confenfum afficitur, ob alteram affici dixerit. Igitur, quod multi medicorum veluti fomui- antes obfeure intellexerunt, atque ipfum , utpote non intel- b'gentes, baudquaquam clare enunciaverunt, id equidem vel- uti inftituto operi perquam necelfarium docere aggredior, bine fumpto initio. Nonnullae actiones ex idonea materia genitae ipfam ab aliis parlibus praeparatam accipiunt ; pro- indeque decenter interdum , nullo exiftente in actionis pro- priis inftrumentis affectu proprio , actionem ipfam deperdi contigil, defectu materiae ex qua fieri confuevit, ut in vo= ce res fefe babet Naminlibro, quern de ipfa confcripfi- mus, oftenfum eft, quod efflatio materia quidem vocis eft,
CALENDS TOM. VIII. D
5o I'AAHNOT TTF.PT TS2N IIEJIONQ. T0J1QN fea. Chart. VII. [3g4. 3g5.] Ed. Baf. III. (*56j
nXtVQlmv, fivcov cvGTiXXoptvov rov {hoQuxog ' or av ovv ovroi IcTjy.tT ivtQydooiv , aqnovov yivefai to tfoov , ovStvog na&ovg ivioxt ntpl ra rijg cpcbvijg aiirijg. idia {ioqicc yeytvtjfiivov. iavva o earl Gv\?>§5'\v£X6vri fi'sv tintZv 6 GVfinag Xapvy%, dark fiepog 8 ’ sQfirjvevovToov , o'L rt rqtZg avtov yovSqoi xal 8t mvovvTtg ainovq fivtg r qtZg aucc roZq an: eyy.tcpaXov vtv- Qoig, eri rt nqog xovroig rj svSov rov Xaqvyyog smyXcorrig, ij risq sgti to -AVQicorarov opyavov rijg cpoovijq * avrrj yaQ vno r&v fiv&v avoiyo/rtvi] rt xai ovvayofisvq fitTQicog sqyaC,trai rug ifcavag ’ aXX ov% olov rt ytvtG&ai ravrag avtv rov GcfoSocag £§co cpeqtG&ai to nvtvfia * rovro 8 vno rwv fUGO- nXtvqicov sninXiitdi fiviov. v.ai rig cccp v\\o]Xov ntacbv, cog tqtZaai Kura rijg yijq rijv ccq^v rov (itraifqivov , ntqi fdv \rjv TQictjv ijptQav navu [uxqov tcp&eyytro , rij 8e rtruqri) rtXtcog rjv aqoovog, aua rip naqaXiXvG&ai ra gxsXij, firjS'tv rutv ytiqcov {SipXuuuivuv , oil firjv oil r anvovq ovrt 8vg- nvovg iysvtro • nuqaXv&ivrog yaQ oXov rov fitra rov rqu'/t}- Xov vmnaiov, Gvvdpi] rco {Tcoqaxi noog rt rov diacpqayfiarog
el efQciant earn contracto thorace intercoftales musculi ; igi- tur his nihil agentibus , animal vocis fit orbum , et quidem hnllb iiitqrdum in propriis vocis partibus genito affectni Sunt vero eae fummatim quidem loquendo totus larynx; H Veto pai'ticulatim explicare volueris , Ires ipiius cartilagi- nes, et qui eas movent musculi tres, cum nervis a cerebro ; ac praeterea laryngis ligula , quae maxime proprium vocis iiiflrumentum eft.' Etenim quum haec a musculis moderate et aperitur et committitur, voces efiicit; quanquam eas red- di impollibile eft , nih vehementer foras fpiritus feratur ; id vero intercoftales musculi perficiunt. Ac lapfus quidam ab aito , ut in terrain dorfi initium aHligeretur , tertio die exi- guani admodum vocem eihifit; quarto deinde omnino obmu- tuit. refolutaque fimul fuerunt crura, m ambus omnino il- laeiis ; fed neque fpirationem amittebat neque difticulter fpirabat. Quum enim tota fub cervice fpinalis medulla ef- iet refoiuta , accidit thoraci ut per ftp turn transverfuih et
BIBAION A.
5l
Ed. Chart. Vflr. [395.] _ ^ Ed. Baf. III. (a56.)
fit xt teal xeuv . viptjXcav fivcbv tuPtiaSxet xcbv ££, inuSt] xcc vevqa xovxoig lx xov xaxa xov xqay^lov ioxi vcoxtaiov’ xcc tie xoov [itooitXtvQicov [tviov vwqa n'avx i’na&tv, vcp mv fj Ixcfvatjaiq idtiy&tj ytvo/isvij. povlofievwv ovv xoov laxQeop §v&/XrjetiP tlxrj, xoig [isv axeXtifi, Sibxt nagttxo, xm Ss Xa- 'Qvyyc dice Xo xtjg tpcovijg na&ijfia, xwXvoag iycb, fiovov nQot- pofjcafirjP xov ntnov&oxog xouov , xal ytvojxtvov acpXey- f lavxov xov vioxiatov fitxa x r\v ipSopjv fjjisQav inavijX-QcV rj x t cpcovl] xal fj xibv bxtl&P xivijbig xto veavtoxcp. xo /isv Stj xoiovxov uSog xygpXajjijg xvquoxiqov cep xig ovofimtu c,v\v- na&tiav, qntQ oxcev ini yvfiotg riai xaxa xi)v yceoxsQce ntQi&- yofievoig aXyrjiia ylvtjxcu xy xtqtaXrj ' uvacflqtxai y 'aQ xt ngog avxljv iv xa ig xoiavxaig Sia-dlceaiv , ov ptjp ini x a oxiXrj yz (pioexcet xt xcbv pXanxovxcov iv xaig UQrjfiipatg Sia&easotv, alia x ovvavxiov anooxtQtixai dvva/xecog tjg nqoxi^ov avxotq iyoQrjytt 6 vcoxiatog. o Ss XaQVy% ovx anooxtQtixai j usv tig xo navxtlzg xov nvivfiaxog iv xatg acpaviaig ‘ ext yaq ixnvtZ xo £c bov Si avxov' oxtQtixai Se xijg ixqivorjotcog , ?} xig tjp
musculos fupernos fex moveretur , quum his nervi ex fpi- nali medulla cervicis prodeant: at intercoftahum musculo¬ rum nervi, per quos eiilationem fieri diximus, omnes affe- cti erant. 'Quum itaque fruftra medici negotium facere vel- lent, cruribus quidem , utpote refolutis , gutturi vero , pro¬ pter vocis affectum , prohibui , atque afiecto duntaxat loco curationem adhibui ; proinde finita tandem (pinalis medullae inflammatione a’ feptimo die vox refiituta ell juveni et cru- rum motus. Hujusmodi ergo laefionis fpeciem magis’pro- prie quis per confenfum evenire dixerit, quam ubi ab hu- moribus quibusdam in ventriculo contentis capiti dolor ac- cidit. JNTam per hujusmodi affectiones elevatur ad ipfum aliquid; fed in dictis nuper affectibus nihil noxium ad crura defertur, fed contra privantur ea facilitate, quam antea fpi- nalis medulla ipfis fuppeditabat. Guttur vero, quum vox ablata eft, non omnino privatur fpiritu, nam animal per ipfum etiamnum expirat; at efflatione privatur, quae ell D 2
52 rAst&KOT ILEP1 TS3N IIEIIOEQ. TOIISiN Ed. Chart. YU. [3g5.] Ed. Baf. III. (256.)
u&qoa (poQcc rov nvivyarog noXXov Sid Xdqvyyog rov Xfoov. ntgl pev St] rddv ovoyarmv . ertQoig cpiXovtixtiv &u- XQtnreov' i] yXv 8' dqy.toti ntqi rwv nqayyazmv , cov ixtivoi navranuaiv dyvoovai, duXSttv. aXXwg yiv ini rotg tv ya~ atQi yvyoTg xtcpaXceXyovai, rwv dvacptqoyivoov SrjXovdzi yv- (iwv &tqyaiv6vza>v rt auci v.ai Siazuvovziov r a y.cerce rijv y.t- jpcfkrjV ' all cog 8s rd rmv vn.oytoy.tvwv rideyovtil (pavzdoyaru, yijze ’Otoaaivoutvwv rSv dqiSaXyiov yijzt Siazuyoysnov, dXXd yovov dryov Siodtvovzog avzovg ' szi rt nQog rovroig ertqcog yiv 6 cpQayOtig rov an systtqpdXov y.a-drjxovza noqov ovy oqk, xai rovra natyanXijoioig yiv ncog, eriqcog 8s, 6 did ri]V rov v tov Latov qiXtyyovqv naq:sdsig *d oxiXiy' y.uxf sz toov Si XQonov 6 xijv qxovijv dnoXiaag , 1] fiXafittg. tig yiv yag rd oxsXt] Svvayig rig dcpvxviia&ai y.tv.d>Xvxai ytaqig ova tag, tig 8s rovg ocp&aXyovg ytr ovaiug , tig 8s rov Xu.avyya rrjg dcpty.vovytvtjg vXijg xtxcbXvzai rd nXij&og' ini 8s rov 8ia rt] v ytaonXtvqicov yvd>v avvzqrjaiv dqnbvov yt- yovbzog dnbXwXt rtXscog rj rijg qnovrjg vXrj. bong 8i 6 rqd- nog roig mesXtai rtjg naquXvatwg yivtrai yard rag tlgijyivag
multi fpiritus extra animal per guttur affatim facta emiffio. Sed de nominibus contendere caeteris permittamus ; nobis enim res, quas illi penitus ignorant, pertractare fatis fuerit. Equidem aliter dolet caput, ubi contenti in ventriculo Iiu- mores elevantur, qui fimul et calefacere et diftendere ea quae funt in capite polfunt; atque aliter fuffuforum apparent vifa, neque calefactis , neque diftentis oculis , fed folo vapore per ipfos transeunte. Praeterea aliter cui meatus a cerebro de- feendens obftructus ell non videt, aliter ille, quamvis hu- ic quodammodo fit fimilis, cui propter fpinalis medullae in- llammatipnem refoluta funt crura, atque aliter is, cui vox aut periit, aut vitiata eft. Etenim ad crura facultas quae- dam citra fubfiantiam descendere prohibit a eft; ad oculos vero cum fubftantia ; verum ad guttur materiae pervenien- tis multitudo prohibita eft; qui vero ob int.ercoftalium mu¬ sculorum perforationem obmutuit, is totam vocis matefiam amifit. Sed quemadjnodum crura per dietas fpinalis medul-
BIBA10N A.
53
Ed. Chart. VII. [3g5.,3g6.] ^ Ed. BaT. III. (256. 257.)
rov vcoxiaiov Siec&tGtig , 6 avr'og y.al rep hxqvyyi, rcov rtvqcov rwv qicovyxixcbv rpy&svx cov y Pqbycq 8ia7*ycp&tvxcov. bvopa- X,uv 8s txeo&a cpcovyriy.a vsvqcc r a nqog yucav tvqs&tvxa , rcov SidaGxaXcov ponce ra naqa ruig aqryqiaig tlSbxcov. axoXov- psv ovv xaxsivoig opocovg y.ay.eo&cTaiv uncblna epcovyg, on y.al ra rov Xaqvyyog iSiu vsyqa, rce nahvSqopovvta nqogipov xly&iv xa, poQia ryg ovalag avxebv eoxtV [3 9 6] tig nollce 8k y.al alia poqia vsvspypsveov (267) avxebv, ovy. syu nqoay- yoqiav oly.uoxtQav ryg rcov eptovyrixcov , antg 18 1a rcov ryv epeovyv qv&piQovxcav bqyavcav ItrrtV. 6 yt pyv rqonog ryg (Slupyg roZg pvol rov hxQvyyog b avxog sonv, uxs ra nahv- Sqopovvra vsvga v.av.w&uy , text r a naqa raZg aqryqiuig, ty.arsQ<ag yaq anoqovai 8vvapteog epvyixyg, yg ycoqlq ovy oiov rs y.ax 'u nqoalqtoiv avxoig xcvsZo&at. y.al pyv y.al y rcov xi- vovvxcov ryv sncyXeoiriSa pvebv ropy, rtXseog pkv aepcovov iqyaCpxai ro XJoov ' alX ov xarce rov avxbv anavxy rqonov, ov pyv ovSk navvy Siaeptqbvxtog, y tl ra vtVqa piaptly * ro y.oivbv yaq ryg (SXapyg cepcpoZv saxtv iv rep orsqlaxsc&ai ryv
lae affectiones refolvuntur, ita etiam guttur, vocalibus ner- vis Tel incifis vel laqueo intercepts ; vocare autem vocales nervos cohfuevi eos, quos ipfe inveni; nam praeceptores mei eos duntaxat, qui apud arterias funl, cognoscebant. Igitur ob liorum quoque vitia vox perire folet, quod pro- prii gutturis nervi, quos recurrentes nominavi, ip forum fubltantiae pars lint ; fed quum hi ad multas alias partes dis- tribuantur, nullam babent magis^propriam appellationem ea, qua vocales appellantur, qui ad inftrumenta vocem con- cinnantia proprie pertinent. At idem eft modus laelionis gutturis musciilis, live recurrentes nervi, five if , quifecun- dum arterias funt, vitieritur ; utrinque enim anirnalis facul- tas defideratur, fiiie qua voluntatis imperio moveri illis non contingit. Et quidem musculorum ligulam moventiuni incifio animal penitus mutmn efficit, fedneque fimili omnino mo- do,' neque etiam in to turn diverfo, quam fi nervos laeferit ; nam habent utrique banc communem laefionem , quod ligula
54 rAAHNOT HEP I TBN HEIION&. TOflSiN Ed. Chart. VII. [3g6.] Ed. Baf. III. (267.)
iitiylcoyxcda xtjg ng'og x'rjv xivovuav dgyr\v Gvvsyuag, yiyixai ts tovto lav re xovg yvg lav xi xa vivga xduTjg , vf pQoyca 8iala^ijg, y &hxGijg, tj oncoaovv tcllmg Y.ay.tOGrfi. iyco yovp oida y.ui ijjyy&dvxcov ini nlitov xdav nahvdgofiovvxcov vtvgcav ev yugovgyia. xivi v.axd xgayylov ev ytiywvi ytvofidvrf v.ax.ca- -O'ciaav xrjv cpcovrjv , cog ol.iyov deep anoldo-Q-ai ' xal ovvidvxeg ye xovx avx 6 ■digyacvoyai cpaguux.oig avx'yv avexalsadfiid-a, nyv v.axa cpvaiv y.quglv dvaY-TyadfitvoL xoig vsvgoig. toantg 8 ini xaig xov ■&d>gaxog GvvxgyGiGiv ctnollvxai y (fcovy axt- QijGu xrjg vlyg, ovxco x.qv xi\v xgayuav aQyyQiav olyv 8iaxs- pyg * ov yag exi nagayivtxai xo nvevfia ngbg x 6 xijg cpcovtjg iSiov'ogyavov. ixdgcg 8s xgoncp xavxov IgyuCfxui figoyog olcg xco xgayylop mgixsOttg * utX ovxog fiev ovy, acpcovov fio- yov anoxtldi xo £coov, alia nviyti, oxigioy.ooy xijg avanvoijg’ fj d’ ctgxrjoLa dtuQi&iiaa cpcovyv yep plunxei, xijg 8 ’ dva- n voijg ovx aqiaiguxat xo ‘Qcoov ' at 8t xvvayf_ai v.alovfi.ivai, qtliyfiovai xcov svSov xov Icxgvyyog ovaai acofidxcov , avalo- yov uyfbvrf GXiQlay.ovGi xyg uvanvotjg, Ificpgdxxovaai xov
continuitatej quam ad movens principium babet , privetur ; idque fieri folet, five nervus, five musculus incidatur, ant laqueo intercipiatur, • ant contundatur, aut quomodobbet ab¬ ler vitietur. Equidem vocem vitiatam futile memini adeo, ut pene.perderetur, refrigeratis vebementer nervis recurren- tibus , quum per biemem in collo adbibita fuiffet quaedam cbirurgia ; quod quum intelbgerem, calefacientibus remediis naturale temperamentum nervis refiiluens, vocem revocavi. Caeterum ut ob materiae privationem perforate tborace , ita etiam afpera arteria Iota incifa, vox perit ; non enim etiam- num • ad proprium vocis organum fpiritus accedit. Idem efficit abo modo laqueus toti collo circumdatus ; verum. bic non Mum mutum reddit animal, fed etiam fuffocat, tollendo refpirationem. Arteria autem diiTecta vocem quidem lae- dit, Ted animal refpiratione non privat. Angina vero yo- cata, quum fit internaruin gutturis parlium inflammatio, fixangulationi fimibter refpirationem tolbt , ipfius meatum
BIBAION A.
Ed. Chart. VII. C3g6.r " _ Ed. Baf. in. (?5.7.)
itoQov avtijg,.Sib d'qxat pcAurrcc toy r rjg cpcovijg opyavov jf£- &og iiSiov tlaiv, ecptZrjg Se rcov )&ev avvov pvcov f/ §la§t] " xcov <? aXl.cov omavrcov ay Siijl&ov, ovy. zSiov, aXXa y.fcrcc avpna&eiav jJ.aD.ov. Iv.xonxmv yovv Tig ix rpa^ylov ZQiga- Sag sv rip (Sa&ei-xiipeyag , dtu Se dg to. pi] r tpfiy r i uyyeXpy. ov Ty pr}Xrj repvcov royg vpivag, aXXu roig oyylgi oiaanwp, sX a&tv viz ayvozag ovvSiaonaoag rcc naXivSqop ovvra vevgu ' xal ovrco rcov per ‘foipaScov vyieg cnzecptjve to vzaiSupiov , pcpcovov Se diQyaaaTo. v.ul rig aXXog enqov izaZSa yeiQovo- yiov opoicog ypicp covov Inotrjotv, ini -durecicp pov.cp vtvpco pXaftevn’ Y.al ptv roi ymi ■&'avpuorbv iSoy.u tzug.lv , on prtre xijg roaydag , pyre rov laovyyog tzu&ovtcov n, ryv cycovqv. {Slafirjvai <svv£§ri ' 8u%Qevrwy S’ avtoig viz ipov rcov cptovr]- x IY.WV vtvQcov , htavGayro ■daypa'Cflv reg. icp cov ovv rycoi y iiXijg y Svvupxog y /opiyyia Siacp&dperai , m&avoog ay rig Xi- yoi fitfiXacpOut rryy, ivtijyHaVj aSXupovg zpvXurropevov fay noiovvrog avrrjv popiov ' ro S vnb ■/ypojv y urpcbv erepcp- •&(V ijY.ovrcov dg avro fiXamopivov ovv. lev dxozcag anuOeg
obftruendo; iccirco vocalis inftrumenti- maxime proprius affectus eft , ac deinceps externorum ipfius musculorum xa; caeterarum vero partium omnium, fiarum niemiiiimjijj non proprius, fed per confenfum potius aflectus eft. Qumq ergo ex cervice puidam ftrumas in profundo litas excideret^ ac deinceps ne fecaret aliquod vas , membranas non fpecillo caederet, fed unguibus evelleret, imprudens ob ignqrantiani •fimul recurrentes nervos diftraxit; atque hoc pa.cto pueru- lmn liber avit a ftrumis, fed mutum reddidit. Quidam alius in alio puero fectionem faciens , ipfum fimiliter femimutnm reddidit, laefo -videlicet altero duntaxat nervo. Mirabantup vero omnes, quod neque aspera arteria neque guttur,e quic- quam affecto, vocem laedi contingeret; at quurn vocal.es ner • vos illis demonftralTem, admirari defierunt. Quibus igitur partibus vel materiae vel facultatis fuppeditatio corrumpi- tur, actionem laedi probabiliter aliquis dixerit, parte ipfam faciente neq.uaquam laefa: at ypro ‘ ft yel a yappribns ; yel luunoribus alimide ad ipfam venieptibus laedatur ; ;e'am pop
56 TAABNOT IIEP I TQN JIEIIONQ. TOTISiN
Ed. Chart. VIE [3g6. 397.] Ed. Baf. III. (267.)
tlvai Xiyoixo ' u i&avibg S’ ovdsv ijttov qv rig Xtyoi xqnl riov ye crxtQtoxoyevcov vXrjg nvog rj Suvaytcog ptpXdq&ai to I U0Q10V, ti yt lv rip na^aXaypdvtiv xavra xrtv v.axu cpvoiv H'fi dioixijoiv. wore v.qx rijg roiavrrjg tig sxdrtQov invftiQr\- oecog ayo^urog cpaivexcu rtov XoyixStv nQOpXrjjxdxwv 37 oxtifug, ov dev ovx [397] elg x'fjv Siayvcooiv r iov na-Oav ov x tig rtjv Caoiv ovx tig rtjv riov drxop/jGO/iepcov itqoyvcomv coqtXovoa. ■Otaaai yovv, omog syco ycj3' dxpdytvog avxijg Sitjyqaoyai ■O-cQamlav lx rijg rov mnovOoxog rorcov yvcoatcog tvoe-O-tioav. eymv rig huv.uu.evov cpapyaxov rotg rgioi Sav.xv1.oig rijg yeigog, i'cpcioxt tqiuy.ov$ ■f][ie<)cov ijS/j r rjv aio&tjoiv avxcbv anoXcoXt- vai, rijg xivrjotcog dpXapovg cpvlMxroysvrjg, bv'ivaodai rt yrj~ Sty vno riov InixxQcfiivwv qaouuvojv. onto ovv el'co&a noitiv ini rwv rotovxcov , ovds rbre naqiXmov , aXX TjQcortjoa v.a- Xiaag rov iroovoovyevov avxov riov SaxrvXcov laxqov, bixoioig nol ^Qijaafitvog el'ij <pany.dv.01g ' cog Ss roig nnoarjxovoiv tv- Qov, e^rjxovv rrjv qlxiav rov yijSiv cbcpt?.tio-&ai rov dvOqamov,
recte dixeiis affectam non efle. Neque minus etiam proba- biliter quis dixerit, partem vel materia vel facultate priva- tam laefam efle, G his recipiendis, dispenfationem fecundum naturam habebat. Proinde ex liujusmodi in utramque par¬ tem argumentatione logicorum problematum con&deratio inutilis apparet, neque ad effectuum dignotionem, neque ad curatidnem, neque etiam ad futurorum eventuum praefagia, quicquam conferens. Animadverte ergo, quomodo cura- tionem ex aiTecti loci notitia inventam , hac conGderatione neglecta, narrabo. Quidam habens medicamentum tribus manus digitis adhibitum dixit triginta jam diebus ipforum fenfum fe deperdidifle, illaefa fervata motione, nihilque praeGdii ab impoGtis medicamentis percipere. Ego vero id, quod in hujusmodi caGbus facere confuevi , ne tunc quidem oblivioni tradidi ; fed vocatum medicum, qui digitorum ejus curationem fusceperat , iuterrogavi, cujusmodi remedia ad- hibuiflet; quae qunm intelligerem ad hancrem elTe idonea, caufara inveGiga re coepi-, cur nullum ab ipGs homo praeG-
BIBAION A.
57
Ed. Chart. VII. C397-3 ; Ed. BaC III. C=5y.)
jjQcorcay re ra nQorjyrjGauiva av/inxcofiuxa. rov de [irjxe (fXeyyovrjV nvce [if]Xe tpvgiv firjxe nXrjyi^v avxm nqorjyijna- cScu cpuvrog, aXt lx rov v.axu pqayv xqv aloB-rjoiv anoXi- c&ul, Bav fiasco v nahv rjqbytjv, el filj rwv avaxeqco n yo-* qicov inXry/tj. rov de Kara yev xryv yeiqa yqSev elnovxog, ev &QV,I S'e r°v pHxaqjqivov nXfjytjvai (faoxovxog, av&ig tjqoytjv onwg re v.al onox btXijyij. xal yevxoi xal unoy.Qivay.ivov, xuxa rtjv elgcPa>y>]V odov rjvlx efceneae rov byyjyaxog elvai rov yoovov ov noXv nQOxeqov rj rovg Say. xvXovg aogaa-O-af. na~ ayeiv, ixev.yqQauQV ev ry nqooxy rov yex a rov epdoyov onov - SvXov vevQOV dtey.nxcoau yoqiov xi ini rrj nXiyyij cpXeyyTjvav oyMQoodt] dia&eoiv eayrjxivai. rovxo S’ evoijaa, yiya-0>jx(hg Sia rijg avuxoyijg , oxi xa vevqa y.axa neQiyqaqtrjv yev ISiav, ag.alcpXe^eg, ev.tfvbyeva tpaivovxai , xal- So%aig av ev av.qi- (jtag exaoxov avxav iinuqyeiv, waneq xal rrfv q>Xi(la * xa d? ioxlv ev&mg and rfjg &Qy/jg noXXu , ocpiyyoyeva anavxa xal owf/ojitva xoivotg neqiy.Xrjyaviv ano reap yrtviyy<av iy.necpv^ xooiv. xal roivvv rov xtXevxalov xwv ex rov r qayjjXov
dium confequutus fuiJTet , inquirens quae praeceflerant fym- ptomata. Ipfo autem dieente, neque iuflammationem , ne- que refrigerationem , neque ictum praeceflifle , Ted paulatim fenfum periifle, captus admiratione, rurfus interrogavi, num fuperiorum partium aliqua icta fuiflet, ille refpondit, ma- num quidem non fuifle ictam, fed doi'H initium fuifle. De¬ lude quomodo et quando id ’ accidillet quum interrogarem, refpondit, fa, quum Romam prolicisceretur, a veliiculo de- cidiffe, ac non multo poll digitorum incepifle aifeetum. Quocirca conjecturam feci,: in primo delapfu nervi poll fe- ptimam vertebram prodeuntis partem quampiam ob iotum inllammatam feirrbofum induifle afiectum. Id vero intel- lesd , doctus ex anatome , quod nervi per propriam ciroum- feriptionem, veluti venae, exoriri videantur, adeo ut unum- quemque eorum exquilite unum efle putes , quemadmodum et venam ; vermn protinus ab origine multi funt, fimul con- creti et commuuibus involucris contenti, quae a cerebri me- ningibus exoriuntui'. Ergo nervorum, qui a 'cervice prod-
£8 TAAIINOT IIEP I TQN JIETION0. TOIIS2N
Ed. Chart. VII. [3g7.] Ed. Baf. III. (257.)
VcVQcov t] Tantivy uoioa fiqog rovg [uxqovg acpixvtiTui So* v.tvKovg , tig ro ntqiiyov aitxovg Siaontiqofievyj Siqua, xal itqoasTi.Tov fiedov SaxvvXov to jjfuav fitqog ‘ oittq S'y xal SavfiaauovaTov sdoxti xoTg laxgoTg, on to ijuiov fiovov Zcpal- Vcto mnov&og' ifie 5' aiizo tovto itqoafjyayt fiaXXov, tog sv.uvo fiovov tirj tov vtvqov to fitqog itmov-Oog, o v.axu top itijyvv anocpvofitvov avxov TtXtvTu itqog xovg tlqijfievovg Sa- XTyXovg ‘ cfito^qiipai Tt xtXtvaag to cpaqfiav.ov , o star avxbov tTtty.HTo , star ZxtTvo fiaXiaxa ryg qaytwg Znd&yxq to fitqog, p Tt]v aqyyv tlyt tov naayovxog fioqiov. xal ovtoog eyve^i], xa&aittq ISoxti xoig oqtaai, ■O-avfiaaiov Tt xal itaqddolgov , ol Tfjg ynqog SaxxvXoi dia xcuv iniTL&ifievoov ttj qayei opaqfiav.cov •d’tqaittvofitvoi. xcimiSlj TtXscag dnyXXayy tov na&ovg, 'Cy~ t r\tng sysvtTO Toig larqoTg, ijxig hot rjv y dta&ioig x tov vtv- qcov, ev rj x'yv fi'tv xlytjcuv avvcov oisoCiaQai avfipalvti, ttjy S' alo&yoiv ditbXXvtsQai. xctycb to faXty/idvov tfSij rial tap s’fi- •Jtq.oij&tv laxqoiv ilitov, cog fj fisv al'a&ijacg tv t eg naaytiv , tj ids xivyaig ev t q> tcoiuv ti yiyoixo * xal Sice tovto qwfiyg fisv
punt ultimi , Irumilior pars ad minores pervenit digitos, per cutein disperfa ipfos continentem , ac praeterea per medii (digiti medietatem ; quod etiam caeteros medicos in maximam .duxit admirationem , quod dfinidia duntaxat pars videretur affecta; id vero milii perfuafit potiflimum, earn tantum ner- vi partem , quae in cubito ab ipfo egrediens jam propofitis digitis finitur, efle afiectani. Igitur adliibitum eis medica- xnentum abjicere jubens, illi praecipue fpinae parti , quae ailectae partis iaitium obtinebat, ipfmn adaptavi ; fecutaque pit res , ut aspicientibus videbatur, et admirabilis et inopi- nata, quod digiti.manus, adhibitis fpinae medicamentis, ef- fient curati. Veruin affectu pmnino fuinmoto, orta eft inter medicos qiyapjfio , quisnam fit file nervorum aiFectus , per quern fervalo eorum motu, fenfus pereat. Atque ego id ipfum dicebani, quod priores jam medici dixerant quidam, quod fcilic.ejt fenfus p.atiendo , motus vero faci.endo aliquid fit ; quapfopter, ut quis rpoyeatui^ opus efi r.obor.e ; fed ut
BIBAION A. 5y
Ed. Chart. VII. [397- 398-l , Ed. Baf. III. (?5j. 258.)
dtitaj xivrjoqvn, rco S' ala&ijaoftivco v.ui tj ppayvrcir^ Svva- pig apy.it 8b%avxog S' avxoig op&ibg tlp/jq&ai rov Xpyqv, 11 ovv , tlnov , ov xal rovvavxlov i&taoao&s non , r>jg at- a&ljBiwg moXppivtjg ixXdomvZav rtjv xlvijoiv) ot psv ovv a/U- 7.oi aytSbv ndvxtg ovSenoif [3g8] iapaxivai rovv ecpaoav,- ilg Ss ug mpo7.6yu, y.ai rovvofia. yt xov na&ovxog eXtyi, xal pdqxvpag enijyyeXXixo napk%uv. So$avxog Si rovxov pdyt- o&ai roig elprjpivoig ini (258) x&v xivovpivutv fnh> poplmy, ov pyv alo&avouevmv ' ooov piv yap in iy.eivcp rip 7.oycp, navranaatv aSvvaxov ianv anco7.m7.viag .alo-drjo toig in xi- ytia&ai xaxa npoalpioiv' aii&ig iSeovxb pov rt]v alxlav dxovoai rcav cpaivousvmv apcpoxepcov. eon Si oacpijg roig imorapevoig avaxopliQ vtvpmv , pioa roidSt ' anaoa piv 37 %tt& opprjv xlvijotg vno .pvav ylvixai’ vevpov yap ovSdv ionv avxo xa&' iavxo ympig pvog oySi plav ipyatypivov iv roig rov ’Qcaov pooling ovdapod-iToiavxrjv eveqyuav , aX7.cc Sia peomv rwy pvmv ndoag rag npoaiptxixag ovopdCppivag xivrjoug ininXii. xadryxovoiv S' ilg rcc xivij-Q’tjaoptva popict
fentiat, vel minima facultas fizfficit. Quumque recte me hunc dixilfe fermonem putarent, quid igitur, inquam, mm* quid vidiftis aliquando. contra evenire, ut fervato fenfu inotus periret? Turn caeteris omnibus fe nnnquam con- Ipexifle dicentibus , unus id confitebatur , ac nomine labo- rantis citato, teftes quoque fe adbibiturum pollicebatur ; quod quum pugnare videretur cum enaiTatis de partibns, quae moventur quidem, non vero fentiunt ; etenim quod ad banc rationenj pertinet fieri baudquaquam poteft ut, per- dito fenfu, motus a voluntatis imperio prodiens fervetur; rurfus orabant, ut caufam explicarem , quamobrem utraque appareant. Ea vero plana eft iis, qui nervorum diffectio- nem didicerunt, talisque eft. Omnis voluntarius motus a musculis perficitur ; nullus enim nervus per fe fine musculo ullam liujusmodi in animantis partibus actionem efficit, fed per medios musculos omnes a voluntate prodeuntes motus perficit. Ad partes vero movendas musculi ipfi. aliquando
60 FAAIiNOT IIEP I TQN IlETIONQ. TOUQN
Ed. Chart. VII. [3g8.] Ed. Baf. III. (258.)
note ucv avxtxgvg ol fivag avxol, noxe Si Sice fuccov ireyov- xcov, ovg wnovavgcoceig svioi ngoGayogavovGiv. Ijc xovxov xov yivovg iwl y.ai ol xovg Saxxvlovg y.ivovvxag x tvovxag, ofioicog xoZg xovotg ovoua^ofievoig vcp . Imxoy.Quxovg nagicpa- gtZg. lav [iiv ovv xu X&v fivcov vivoana-Brj , x'tjv xivtjaiv cmollvovGiv ol Saxxvloi * xcov S* tig x o Siofia nagayivofU- vcav nw&ovxcov rj v.axct xrjv acptjv ai'ad/jGig Siacpd-algaxat' y.axa Si xug olcav xcov y.colcov itagalvGaiq, cog av xrjg xotvtjg agpjg nanovdvlag , ocficpoxagai Gvvanollvvxai , xiv/joitg xi y.ai ala&^Giig. Hal xov ya itgcoxorcadovvxa xonov lx xov mlrj&ovg xcov ficpXafiuavcov vavgcov fiovov e'gxiv i&voaiv, lav ye xig axgiftcog iS rj xag y.oivag av xcov aoyaq , leg iv xy xcov vavgcov avaxofiTj Siijldov , ovStvog xcov ngo Ifiov xijv cevaxo- [ii]V xavxrjv av.gipcoaavxog , alia xcov [iiv \utQov , xcov S slaxxov acfaltvxcov. 6 d’ ovv yayv/ivaafidvog iv avxoZg fio- vog axgificog loyl'Qto-d-ai Svvaxai, y.axct xlva anovSvlov 6 vco- xiaZog ena&tv, tjxoi ya olog, rj x 6 exagov avxov pegog' egxw oft yag l]> x eg Salgicp aovov avxov fioglcp x 6 it ado g loti,
quidem manifefie perveniunt, aliquando vero per medios tendones, quos aponeurofes aliqui cognominant; atque ex hoc genere font tendones , quibus digit! ruoventur, Jimiliter iis, qui toni ab Hippocrate nominantur, rotunefi. Si itaque musculorum nervos affici contingat, motus digitorum perit; fi vero eos qui ad cutem perveniunt, tangendi fenfus cor- rumpitur; led ubi tota refolvuntur membra, quum videli¬ cet GOmmurie principium affectum eft, fimul et fenfixs et mo¬ tus pereunt. Et locum quidem primario affectum ex lae- forum nervorum multitudine duntaxat invenire licet, lx quis exquilite cognoverit communia ipforum principia, quae in nervorum diffecdone percurrimns, qdum nullus ante me huj usmodi diffecdonem accux-ate tractaffet, fed alii plus, alii minus, ei'ralTent. Igilur folus ille, qui in iplis fuerit exer- citatus, exquilite conliderai’e potei'it, in qua vertebra fpi na¬ bs medulla fit affecla, live tola, five altera ejus pars ; nam accidit aliquando , ut dextra ipfius pars duntaxat afiecta fit,
BIB AION A.
,61
Ed. Chart. VII. [39.8-] ^ ; .. Ed. BaL III. (?58.)
jvjSiv &UTSQOV ita&qvzog * % itakiv Tovvavvlov, ana&hg flip s'fiHVi Tovto , fiovov S' eita&e to eimvvfiov' xal y.citu tovto note fiiv clnavTa t a Iv Tolg tvcopvjioig -iraoaXverai , T&p 8e- %i6)v u:taf}o)V qvXccTToutvcov, ivioxt S' efiitahv sita&4 rs xal itaoAv&rf tu de%iu fiegij fiovov. fitfSiv fiivTot na&ovToq aiirov rov vcorittiov , fiovijg de fiiag ixipvueiog vevQov , reap fioQMV exilvcov naocey.olov&u naQaXvaig, elg a to vtvQov SiaondQiTai' xal [itjv xal 8vo xal TQilq IvioTt jipvai rmv btcpvaemv ena-Dov , ana&ovg tov vcoTialov cpvXay&tVToq. ovtcogyovv iTicTtov&ci xal o TuXha Ttjg yugog ilnavta it aoa- Xvdexg, mg pqtt aloSaveo&ai (irjte xivelo&ai , xqxa de Tovg TQtiq daxxvXovg fiovovq eycov diaow^ofisvifv Trjv aZa&if- tnv. alXco S’ ovx avxrj fiovov , a).Xa xal at xivrfaeig iaio- tpvro t cop fivmv ixeivwv, elg ovg rj fiera top ifSofiov mtovSvXop excpvoig diev&fieto. xal Tig alXog ex xataitTia- aemg ayoSgag ixelvovg fiovovg Tovg fivg itage/.v&if Toiig ex tovto v tov vevgov XafifiavovTaq fiogia' Tip 8' avTip tovtco xal tov dig/iavog ixeCva fiova tijp aicv&rjmp cmioXeoep, oaa
altera nequaquam laefa; aut e contrario, ut ilia manente .In¬ tegra, fola finiftra affectum ferat ; atque Lac ratione inter- dum tota pars finiftra refolvitur, dextra parte manente il— laefa; interdum contra dextra pars duntaxat et affecta eft et refoluta. Ubi vero non affecta fpiualis medulla eft, fed tautum unus nervi proceffus laefus, earum duntaxat partium •refolutio fequitur, in quas nervus ille diftribuitur; atque in¬ terdum duo, aut tres duntaxat nervorum proceffus affecti funt, quum interim fpiualis medulla citra affectum fervetur. Sic igitur affectus erat is > qui per reliquas manus partes omnes ita fuit refolulus, ut neque fentiret, neque moveretur in folis tribus digitis fenfum babuit fuperflitem. Alteri non folum ipfe fenfus, fed etiam eorum musculorum , in quos nervorum propago fub feptima vertebra exorta difti-ibuitur, motus fervati funt. Atque alius ob cafum ab alto vehe- mentem folos eos musculos refolutos babuit, qui bujus nervi partes fuscipiuut ; idem etiam ille in iis duntaxat cutis par-
62 r A Aim or hepi tqn iieiiono. toiiqn
Ed. Chart^ VII. [098. 599.] , Ed. Bar. III. (258.)
naQtx rov Itktyptvov vtvQov rag anovtpyatig l).apfiavtv. Sang ov'v fiovXtrat '/vooqiQuv , Iv nolo? onovSvbcp ro ncc&og eanv, rjxoi povyg rtjg Ixcpvotmg vtvoov nvog, y xal rov vco- riaiov fivzXoV j v.axa xyv rwv vtvqwv avdxopqv yvuvaaaa&oi, (xi&obov [399] syav Iv anaai xoivyv, rovg naQalv&ivxaq jivg Imaxonuv apa rco ryv. ai'a&yaiv anolcoltv.oxi di'Qpaxi. rov psv yap vatxiulov na&ovvog o’Kov v.axa nva anovbvh)V, anavxa ru v.axta pipy naoal.vtxai * v.axa. ds ro extpov pspog il filcc fitly, ‘d’dxtqov ptvovxog anaO-ovg, Iv roig v.ax tv&v ptotatvy napal.vaig eaxeu povov ' tl be ptQa vtvpov na&oij ra psv uk’ka ru v.axa) rov ntnov&oxog ovSsv ndotxai , pova <f Ixuva naqa%vdl]acxaL r tbv poplcov , tig a sxaaxov rwvvtv- po>v diaondptrat. ravr ovv lav av.ptfiwg pa&yg, ovxir Ivojfi.yaugroignapuW.vplvoig v.mlotg, atpdgryv payiv, a)X in tv.dvyv aqnxoptvog Ix&tpantvadg ro ntnov&og. ovrco ds v.av py xaxcc ryv payiv, aXXa v.axa n rcbv pircc ravxyv ficoQicov ro vtvpov nu&Tj , yvaplatig lx rdov pvtav rt xal rov
tibus fenfum amifit, ad quas praedicti nervi dilh'ibutiones demittuntur. Igitur quisquis fcire defiderat, in qua verte¬ bra lit affectus, live in fola nervi cujuspiarii propagine j live in fpinali quoque medulla, in nervorum diffectione exerci- tatus lit, conimunemque babeat metbodum, qua refolutos nnisculos una cum cute, quae fenfum amiferit, obfervet. Nam. fi fpinalis medulla in aliqua vertebrarmn tota affecta lit , omnes partes inferiores refolvuntur ; fi vero in altera parte laefa fit, altera manente illaefa , in partibus duntaxat illi e directb refpoiideritibus erit refolutio ; fi vero nervi ra¬ dix affecta lit , reliquae partes omnes affecto loco inferioros liiliil afficientur, fed folae illae partes refolventur , in quas linguli nervi diftribuuntur. Haec igitur fi accurate didice- ris, refoluta membra, relicta fpina, non- amplius vexabis, fed buic adbibitis reriJediis , partem affectam curabis. Sic etiam, fi non circa fpinain , fed in regione quapiam illam fequCnte, nervus' affectus fit, ex miisculis et cute quaeren-
BIBAION A.
63
Ed. Chart. Vn. [3g9-]_ ■ Ed. Baf. Ilf. (25&.)
Siqyiaxoq. to fuv ovv StQfia qaSiwg yvwqiatig, vmminrov yt roig 6<p&a7.uoXq ’ oi 8s fCveg ex rear anolwXvtwv sviq- ytiiov Siayivwaxovxai. %qrj roivvv at v.ai ntqi rwv jxvwv avaxofirjv yeyvfivao&cci , xai yivwaxuv rjarivog sxaaxog sveq- yuag saxiv oqyavov' ovxw yaq vnaq^ei aoi jiovwg diuxqwuv Svvcto&oti , rivwv pxv unoiXvxai fioqiwv rj eveqytta, fitjdsv voarjfia rijg awfiauxijg ova tag avxwv naa^ovatjg, rivwv 8s voarjfuc nqorjyeXxui , yivousvov, ij ytyovoq. ola&ct 8s xa xe y'tvrj xwv voaijuaxwv xai rag diaqoqag arcaaag tv triqw pifiUco ysyQafiptvag , o neql trig rwv voGijfiaxwv Siaqoqag imytyoanxai, xa-daiteq sv sreqeo itsqi xijg rwv avunxw- fxuxoov Siaqioqag' aXXce Hal ntqi x ijg rwv aixiwv sxartqwv 18 [a ytyqanxai, xa$ sv (itv n ntqi rijg rwv voaijfiaxwv, tv rqial 8s ntqi rijg rwv avfinxw/iarwv' sv olg anaai yt- yiqivaa&ai nqoaijy.u rov (itXXoyxa qaSiwg tvqrjastv rt xai 'SiaxqivtZv aixiav xai na&og xai ronov ntnov&oxa. xaxes ovvdqofiug f isv yaq ov% oiov re nuvxa didagai, xaixoi y u\iovvxmv ovxw rwv euntiqiv.wv ' atJKa xu xe •nqotjy/jauy.eva
dae funt notae. Cutem quidem facile cognosces, nam ocu- lis fubjicitur • musculi vero ex actionibus deperditis depre- Liendnntur. Proinde necefle eft, circa musculorum fectio- lieta te exercites, et cognoscas, cujus quisque actionis fit inftrumentum ; fic enim duntaxat discernere poteris, quarum parlaum actio pereat, nullo morbo coi’poream ipfarum fub- fiantiam afficiente; in quibus praecedat morbus, vel qui fiat, vel factus. Verum morborum genera et differentias omnes in altero libro feriptas didicifti, qui de morborum dif- lerentiis inferiptus eft, atque fimiliter in alio fymptomatum differentias; at de caufis utrorumque etiam feparatim feri- p turn eft, in uno quidem de morborum , in tribus vero de lymptomatum ; in quibus omnibus exercitari oportet eum, qui facile voluerit invenire discernereque et caufam et mor- bum et fedem affectam. Etenim fieri non poteft, ut omnia per fyndromas doceanhir, quamvis empiricorum ea fit opi¬ nio ; qui vero accurate et praecedentia et px-aefentia cogno-
64 r. A. AH NOT IIEP I TS2N IIEHON0. TOIMN
Ed. Chart. Vrr.'[399.] Ed. Baf. Iir. (258.)
ta naqovta Gvyntwyara yvovg axgipcog tig, ini tt t'rtv dice tij.g ■tltQantvtty.'ijg yt&o8ov ntipav aqny.6y.iVog , tvqrtr,ti to ntnovSog aya tr; dia&trjti. v.al nXtZatov vov r i'ativ ini twv iv tip (ja&ti tov acouatog tstayy'svwv yopUov, wg oXtyov synpoa-d-tv ini tqv aiG&rjGiv rt y.ivqoiv anoXXvvtwv i8tt%aytv. iGcog yip ovSev ytipov sti napayoaxpai t iva twv ytyovotwv, onoia xai tavt iotiv. nai8iov wg itwv s§ axoxJoiwg ano- nattZv i/ofaro , napjfXv&tvtog lg aicpvtjg uvtw toll vatu. ttjV tSpav yvog‘ iytvtto 8s y.al ytoovti non toiovtov avyntwya' xai xivi naXiv st'tpw naiSiw ritpi ttGGapiGy.atdty.utqv qXi- xiav axovaiog sxxQiaig iytvtto dxaywpqyatwv , ay a toZg y.ata tqv v.vGtiv uXyqyaoi , v.al aXXw yttu tijg tcov ovpwv inioytatwg’ aXXw Se naXiv av.ovGiwg ZgtxQcptto ta ovpa, y.al aXXw xai tavt a y.al ta diaywprjyata. ypq toivvv ini twv toi- ovtwv anavtwv nvvflavto&ai ta nqoytyovota ‘ tovnlnav yap r,toi xfw^ig tig jj nXrjyrj y.ata puyiv avtwv rjytZtai * fj ysv ipvlgig, sva yovov tov .ntnov&ota fiXuntovoa yvv, tj nXqyt] 8s
verit fymptomata, atqne He ad methodi medendi experien- tiam venerit, inveniet locum affectum fnnul cum ipfo affe- ctu. Atque id maxima ex parte accidit partibus , quae in intimo corpore conftitxiuntur, uti paulo ante de iis, qui fen- fun1 vel motum perdunt, demonllravimus. At nihil dete- rius fortalfis fiierit narrare quaedam jam facta, cujusmodi haec funt. Puei’ annorum fere fex invitus per alvum ex- crementa dejicere coepit, refoluto derepente circa fedem musculo; quinetiam feui quondam hujusmodi evenit fym- ptoma; atque rurfus alius puer, aetatis fere annorum qua- tuordecim, excrementa invitus per alvum deiecit, infeilante limul ve/icam dolore , atque alteri urina quoque fuppreffa ; contra alius urinam invitus excrevit, atque alius non folum urinam, fed alvi quoque excrementa. In hujusmodi omni¬ bus ea, quae praecefferunt, ferutari oportet; prorfus enim vel perfrigeratio quaedam vel ictus in fpina praeceffit; fri¬ ll11® quidem uni duutaxat affecto musculo nocet; ictus vei’o
B1BAION A.
65
Ed. Cliart. VIT. P99. 4oo.] Ed. Baf. III. (258. 25g.)
nlt'eovg cog xce n oM.cc‘ ndvv yaQ luxe anaviov ml 7tl>jyij Qaytcog tv a jivv na&tiv, cog dv rcov sxcpvojisvcov rov vco- riaiov vtvQcov tig iti.ciovag jivg yaxaayiQojiivcov. ciM.ce v.ai 8ia nXtjyijv avrov rov nmov&oxog jivog , djitkrj&siaijg ivloxe y.cci axL§Qcodeiotjg rijg btiytvofitvtjg , rjv.oi.ov&rjat nagakvoig uvroir eaxaeSs v.ai rovxo anaviov’ dMl rj ye x pvlgig ejjXaxjJc noM.ay.ig tva fivv, veal fiu'Uaxu rcov meno- Irjg xara r>jv eSqccv, ijxoi vecc&iaayrog ml cpv/oov Xe&ov rivog , rj iv vdare [4oo] i pvyQco diarglipavrog in ini. to v. 6 yovv naig 6 (jXafieig rrjv xvanv re veal i tar a rrjv e'Spav, tv noxajico ■d-rjQtvcov ly&vg , ma&ev ovrcog’ ivtoig Se vrj%a(iivoig iv vdan ipvyQco r 6 roiovro avvi§rj. rovg jiev ovxco nadovxag Idoaadai (25g) TXQocjrjy.ee BtQjiaivovxa fiorj- ■&rjjiara rot's nenov&oaiv ronocg nQoocpsQovxag’ olg 8s rcov aito rov vconaiov vevQCoy ena&s re, rij (jciyu nQooaxxeov ra (jotj&fjjiaxa. TcoM.dy.ig ye jxrjv ini yaxanxcdaeaiv acp vifjrji.ov ronov yeyojievatg, rj nhjyaig cq>odQuig, layvotog na&ovarjg rijg Qaytcog, fj cpltyixovij jieyQi nltiovcov ixxa-
magna ex parte pluribus ; nam perrarum eft , ut icta fpina nnus afficiatur musculns , quoniam nervi ex fpinali medulla orti in plures musculos dividuntur. Verum et ob ictum affecti musculi, oborta inflammatione neglecta et in fcirrlium coacta, refolvi aliquando ipfum conti git ; quanquam id raro accidet; at vero frigus faepenumero unnm laedit musculum, maxime enm qui in fuperficie fedis eft, five federit quis fu- per lapidem frigidum , five in aqua frigida fupra niodum fu- erit verfatus. Igitur puer, cujus et vefica et fedes laefa fuit, quum in fluvio pisces veriaretur , fic fuit affectus; nonnullis etiam in aqua frigida natantibus itidem accidit. Itaque fic affectos curare oportet calefacientia auxilia locis affectis ad- Libendo. Quibus vero nervorum a dorfi medulla ortorum quispiam fuerit affectus, fpinae adbibenda funt remedia. At faepenumero ubi cafu ex alto aut vebementi fortique ictu fpina laefa eft, infiammalio ad plures partes extenfa non
GALEN US TOM. VIII. E
66 rAAHNOT ILEPI TQN IIEIION&. TOIWN
Ed. Chart. VII. [4oo.] Ed. Baf. III. (25$.)
•Qtiaa fioQioop ov ; ibvov g xoiig fivg sflaiptv , alia xai xtjv xvaxiv ‘ ecp tov iayixat xa ovqay dice- xb xrjv xvaxiv av- x/]V xta&iiv ‘ ivioig 8 ’ ov xavxa fiovov , alia zed xa 8ia- ywqrjuaxa xtltmg entaye&ij , Tta&ovxcov dijlovoxt xeov iv- rtqcav. ahjntq yaq ol pvtg tig xa? nqoaiqtxixag Ivtqyuag (jIutcxomi na-dbvxcg , ovreo x'a evxtqa xai tj v.voxig tig rag epvaixceg, sntiSi) ntqioxtllo[isva}v avreov ezzqivtxai xa TTiqityoptvcc. .
Ktep. Ked 8iaeptqti ireepitolv xaxa xovxo xa epv- aixa xdov ipyyixeov bqyaveov, tiyt xovg [iev epvenzoig iStiyth] esvuepvxog r/ xtjg ivtqytiag Svvauig oveja, xoig ipvyixoig 8s arch x T/g aqyjjg iiuqqtiv ououog rjhaxeq (pcoxi. xad-airtq ovv fj fiayvrjXig Uftog iv iavxij Svvapuv eyti, xa& ijv el xu x ov tsiSrjqov, ovreo xai xeov cpvaixebv oqyavcov exa¬ ct ov , evert tirceq tjv povipog avreov rj obesia, fiijSiv 8ti- esQai fiq r aqxrjqiebv urjxt eplt^ebv' iirti Se xai xqteptej&ui dtZcai, xai xljv eyvputrotav epvlaxxtiv xijg ificpvrov ■O-tq- (laaiag, dice xovr avxoig iSetjere cpltfieov xai aqxqqtdv.
folum musculis, fed veficae quoque noxam intulit ; atque illis ob veficae .ipfius affectum urina fupprimitur ; funt qui- bus non folum urina, fed alvi quoque excrementa penitus retinentur, affectis fcilicet intelliuis ; nam ut musculi affecti actiones voluntaries, ita vefica et inteftina naturales actio- nos laedunt, quod ipfis contractis excernantur ea quae continent.
Cap. VII. Atque hac in re plurimum differunt na- tttralia ab animalibus inftrumentis ; fiquidem naturalibus in- liatam actionis lacultatem effe , animalibus vero a principio, veluli lumen a foie , defluere ofienfum ell. Ergo ut ma- gneti lapidi facultas ineft , qua ferriim attrabit, ita natura- lium inftrumentorum unicnique ; ita ut fi permanens eifet ipforum fubftantia, ncque arteriis, neque venis indigerent; veriun quia nutrimento egeut, fervataque iunati caloris fymmetria, banc ob caufam et venis indigent et- arteriis.
BIBAI0N A.
6 7
Ed. Chart. VII. [4oo.] ^ E'd.Baf. III. (aSg.)
ol 8s fiveg svtv.a fi 'tv rod cpvkattiG&ai r rjp ovmocv avvoav, cjijavra; diovxai cpvoty.oTg roig oqyavoig aonjQiwv xai/pks- fiutv ‘ ort 8 ’ ovx iyovoi avficpvvdv alG&r/Gsoig n y.ai y.wtj- atcog uoy/jV ) Sia rovto rcov vsvocov ad ypryjovai, yoQtj- yovircov avroig ravra, y.a&amo o rjkiog rijv avyijv uttugiv oig cpcori&t. y.ai 8iu rovto yt fiovov rots ala&avofisvoig rs y.ai Xivovfievoig fiOQioig GVfi^aivsi, firfisv Ivioxt (li(!hxUr- ytsvoig avroig, Oucog cmoXkvvai rrjv svtQ-yuuv ' ov firjv roig cpvaixoig oqyavoig rovto yt avfin'mrctv d'co&sv, a)X ad rtjg v.atu trjv svsQytiav ft.a§t]g avra naoysi itQortQa. y.ai fisvroi xai roig ipvyty.oTg ogyuvoig anaaiv t) q-vaty.ij Siofytf- aig vnaqyu , y.ai ypjj^ovGi ye xai avra rijg rwv aQtijQicov xai cpksfliov enixovq'iag yvlaituv rrtv ovatav avrav" xai yoij oy.oittTo&ai Gt fA.ai.iara xai SioQiQtG&ai , tiva fitv cog ipvyixoiq , tiva 8s cog cpvaixoig avfi(laivtt roig oQyavoig ’ oiov on to fih al.i.oiova&ai , cpsqs slnttv, vno rwv oyu- 7.ovvrcov avroig, cog cpVGixoig‘ to <$’ ule-fravsa-Q-ai rijg ak- koicoGscog, wg ipvyixoig’ ovno yovv xai xara rovg ocp&akfiovg
Mufculi vero, ut fubflantiam fuam fervent, peraeqhe ac natu- ralia inlirumenta venis et arteriis indigent; at quia congeni- tum fenfus et motus principium non habent, idcirco nervis femper indigent, qni illis ea fuppeditent, quemadmodum fol omnibus rebus, quas illuminat, fplendorein. Quamobrem folis partibus fentiendi et movendi vim habentibus accidit, iitipfis interdum haudquaquam oblaefis, nihilominus actio pereat; at hoc naturalibus inftrumentis accidere non con- fuevit, fed antequam eorum actio laedatur, femper laborant. Animalibus tamen inftrmnentis omnibus natui-alis dispenfa- tio ineft, et arteriarum venarumque adminiculo indigent ad fubftantiam fuam fervandam. Ideo accuratilfime intueri te ac discernere oportet, quae ut naturalibus, quae ut ani¬ malibus organis accidant ; Ut quod alterari verbi gratia a vicinis libi , ut naturalibus; alterationem vero fentire, ut animalibus eveniat. Sic igitur oculis quoque faepenumero E a
6 8 FAAHNO T IIEP I TSiN IIEIION&. T0IIS2N BIB A. A.
Ed. Chart. VII. [400.] Ed. Baf. III. (259.)
yivtrai noXhuxcg. oi yuq ano rrjg yaaxQog axuol navxojg a/locovmv avxovg , jov f/crjv aio&avovxod ys tijg ovrco fj.iy.Qag ai.Xoiaxsmg anavxig , u fj>] vmI rt]V ala&ijxtxtjv Svvafuv syonv ccxQipfj ’ i.eyco Se axQifSrf r ifv v.ai roc Gfuy.ooxaxa §Xtnovoar.
contingit; 11am vapores a ventriculo elati ipfos omnino alte¬ rant; verum tam exigua alteratio non ab omnibus fentitur, nifi exqnifitam babeant fenMcam facultatem; voco autem excpiifitam, quae res cernit etiam minimas.
rAAHNOT nEPI T&N IIEn0N©0Ti2N TOII&N BIBAION B.
Ed. Cliart. VII. [4oi.] Ed. Baf. III. (25g.)
Kt(f. a. TLq6‘/.ht(u fiev, t bg ^Eqaaiaxqaxog ad n a- qaxd.tvtxai , yvpva&iv top Xqyiayov d'g r t xalla xijg xtyvijg sqya xal xa vvv rjfuv nqqxdfuva ntql xag 8iayvwaug xwv TCinoV'&oxmv xancov. dal 8s xqug xqutcol yvjivaaiov itax ctvxa' nqwxog fisvxo xatf exaoxav xwv yqquov xov awuuxog, a xoirovg ovayaCpvai ’ Siixtqog 8s o xaxa xag alx lag xt xal Sia&song' xal xqaog 6 xaxa xag xwv avynxwyaxwv diaqo- qag. 6 fisv ovv xaxa xovg xonovg iaxl xoioa8i xig' iyxi - cpaXov naoyovvog 18 la avy.nxwy.axa xavxl, yaaxqag naayov-
GALENI DE LOCIS AFFECTIS LIBER II.
Cap. I. Scopus eft, ut hortatur Temper Eraftftra- tus, exercere mentem cum in aliis artis operibus , turn vero in ea, quam nunc' propofuimus , affectorum locorum digno- lione. Sunt autem circa earn tres exercitationis modi ; pri¬ mus per lingulas corporis partes , quas locos nominant ; al¬ ter fecundum cauTas et affectus; terlius Tecundum fympto- matum diflerentias . Igitur a’ locis fumptus modus liujusmo.- di eft : affecti cerebri liaec fuat propria, fymp toinala * vetu-
rAAHNOT IIEP I TON IIEHONO. T0H8N
7°
E<3. Chart. VII. [4oi. 4oa.] Ed. Baf. III. (269.)
pqi idia ravel , xihlov nuayovrog 13 1 a ravel, xa& sxaarov rt rtbv akhov 6[tol(of. 6 d’ ait 6 rS>v StwOsatoiv tz xal tojv alricov ’ cplzyfiovrii \itv iSia ram lari avunrcofiara ’ axi^gov 8s rave a ' v,al rpv^tcog /isp ravra' nltj&ovg 8s ravra, ml diacp&oga g rami, xara 8s ra av\mra>yuru ' ro fiev aXyrjua rods roivdc rcov Stad-sascov lari Stjlaanxbv rj rwvSs rwv to- luav , rj 8s firfe ravSt ' xal xar a rov avrov rnonov su.tr og, aluouguyia , Sta^goiu, anaaubg , (nyog, q)Qix>], naQuqQo- avvq. SioQitpfisvwv yaq ovratg an akXqXoov emuvnov av- r tap, svcpcoQorarov sarai ro xaXcbg xal ro xaxcog Xsyoutvov. on S’ ovruig sysi ravra , \ia$r\ar] oaipcog iq> sxaarov oxo~
norficvog,
Ksq>. ft. Oiovsvdtag, imiSq nXsovaCfii xar a rovro ro ysrog oAQyiysvqg , he rrjg reap aXyqiiavav diaqsogag qyov~ [ioajfisvog difXova&ai ra nsnov&ora pogia, axinrsov vnig- avroiv uxQifiwg. rov yovp vaQxioSq leovov in l vsvQoig yivi- a&al qnjatv, iqiagraviov noqqavwg. rj yao roi vaoxij 81a yv/oav ylvtrai dia&eaip, ovx iv vsvQoig / lopov ', aX’La xal cpXsipl xal aorqglaig xal aag%lv , v/isai rt xal yiratai xal
trjcnli affecti haec propria, coli aCPecLi haec , atque in reli- quis fimiliter. Ab affectibus et caufis tabs eft- inflam- mationis propria hujusmodi funt fymptomata, feirrhi liujus- modi, refrigerationis liaec, plenitudinis haec, corruptionis haec. A fymptomatis : hoc doloris genus hosce affectus fi- gnificat, aut hosce locos, tuffis vero hos; ita et vomitns, fanguinis profluviuni , fluor alvi, convulfio, rigor, horror, delirium , ft enim haec omnia inter fe hoc pacto diftinguan- tur, facile intelligetur , quid bene vel male dictum fiierit. Quod vero fic fe res habeat, plane disces, ft ftngula conft- deraveris.
Cap. II. Itaque primo, quandoquidem in hoc genere copiofior eft Archigenes , ex dolorum differentiis locos alfe- ctos fignificari exiftimans, exacte de iis confiderandum eft. Stupidum dolorem in nervis fieri dicit, fed plane peccat. Nam ftupor a Irigido affectn oritur, non in nervis duntaxat, fed et in venis, arteriis , carnibus , membranis, tunicis et
BIB-dlON B.
71
Ed. Chart. YIT. [4o2.] , Ed. Baf. III. (239.)
dtouari. el S' on navra ravra dia vevqcov eyei rtjv aia&tj- civ, xal **S vevqa rijv diufteoiv dvacpeqei, ri oi/l xal ra g, aXXag cindaag diacpoodg rd>v dXy/jfiurcov Idiag rwv vevqcov ecvai (p/jGiV ; o yaq rot novag aia&ijaig ianv dviaqd , xa-Oa- neo T] i]doir\ ngocyvijg aiq&ijaig. ovx.ovv 6 vaqxcodijg povog iv ViVQoig eyei rtjv yiveaiv, uXXd xal rwv dXXcov anavreov txaarog, ovg avtog eyoaipev d Aqyryivijg. lav d’ axqi^eare- qov imaxom-g , ovdi diaepoga rig iv itovoig o vaqxcddrjg ear bv^ ebaneq ovd* iv e'Xxeai to cpXeyuaXvov, dXXd fidXXov dvoTv avvodog nqayfiaroiv , cog ini rovrcov eXxovg re, xal (pXeypo-. vqg ianv , ovrcog in ixeivcov novov re xal vaqxtjg. tj yug roi vdoxt] ijwlgig rig ianv ovx dytvvrjg, xal did rovro dva- aia&tjaiav re xal dvaxivijaiav bncpeqei roig ovra diared-eiai acdficifflv’, dxiniQ ye xal r Ijv reXeiav dvaia&ijaiav re xal dxi- vrjCiiav rj reXela xavdipv^ig. on de dia&iaecog ovoyd ianv ri vuQxt], xal ovx ala&tjaecog r; novov, dedrjXcorai xal nqdg Innoxqarovg elnovrog code’. vdoxtj yotQ jurqhj ddvvr\g Xvrixry. ■yiverai ydqrj vdqxtj xal did ipv$iv, cog oqurai cpaveqcdgini re
'cute. Si ob id) quod liaec omnia per nervos fenfum babe- ant, ad nervos affectum refer t, cur non et reliquas oinnes dolorum differentias proprie ad nervos pertinere dicit? Nam dolor moleftus fenfus eft, ficuti voluptas placidus eft fenfus. . Ergo non foluin ftupidus dolor in nervis liabet or- tuin, verum etiam reliquorum dolorum omnium, quos ipfe Archigenes deferipfit-, unusquisqne. Quod ft rem accura- •tius infpexeris, ne doloris quidem fpecies quaedam eft ftu- pidus- dolor, ut neque ulceris fpecies ulcus inflammalum, fed duarum potius rerum, ut in bis ulceris et inflammatio-. nis, ita in iilis doloris et ftuporis concurfus eft. . Eteniin ftupor refx-igeratio infignis eft, ac idcirco corporibus ita af- fectis et fenfus et motus diflicultatem iuducit, quemadmo- dum completa perfrigeratio et fenfum et inotum omniim tollit. Sed quod ftupor affectionis fit nomen , non fenfus aut doloris, etiam, ab Hippoerate fic dicente declaratur : Stu¬ por enim mediocris dolorem foluil. Rain ftupor etiam ob reirigeralionem fit, ut plane videre eft in bis', qui bieme
rAAHNO T TIEPI TSiN IIEIIONQ. TOIUiN
72
Ed. Chart. VII. [402.] Ed. Baf. III. (2%. 260.)
rcoviv'yeipwvi dice y.qvovg oSoinoQtjoavxoov , ini re xwv \pv- yovrwv cpaQficcxwv , olg av rig ini rtliov «'|c o&ev yQtjotjrai, vagxvSeg anoxeleixai to poqiov, oooniq ye y.al navrekcoq avaiod-ijxov iv rat? l(5-/vQ0xaxaig xaxaipv^eaiv , ova b t (pao- pay.ov povov, cilia y.ay. rov neqdyovxog rjpag atqog ywopi- vatg, oldce. yovv nvm oXovg rovgnodag ovxcog 1 pvyevxag, cog elg avaus&qoiav .pev hqcoxov aqnv.£a&ui , vey.Qoo&evrccg de iv xcdg i^ijg rjpequig anoaantjvat. y.u&aneQ ovv xal rj n av~ neVjg tpv^ig avaia-d-rjo.iap re y.ql axivtjolav imcpegei r eleiav, ovxcog xal fj . pergitoxigu. SvijatoO-tjolav (260) re y.al Svaxi- vijai(fP‘ ovofiiCerat-S!, tog ecp/jv, fj rotavxt] cpv^ig vagxi]. y.al roivvv to vaQy.coSeg ah/ijpa dtcc&eoiq igyaQexai ipv/oa re apa y.al odvvijga , d/jXowt] g rijg Xelgecog ovx odvvijg diacpogav, tag ecptjv , pit odvvijv a pa xal ijxoi Sioc&ecnv yivyguv ij rtjv vn avxr\g yivopevpv iv nop pop top dvoaioOrioiav re y.al dvoxivy- oiav ■ topev S ’ on y.al roZg -OlicpSeloL pogloig loyvgwg iyyi- vexcu vuqxij pal rotg aipupevoig rov Xyhov r/jg vagy.tjg etc %mr£. y.ai ocsoig ye y.axcc ni roov xcahav iytvexo vuqxij, r&v
p'er frigora proficiscuntur, atque in refrigerantibus quoque medicamentis , quibus II quis extrinfecus immodice utatur, pars ipfa Gupida redditur, quemadmodum et omnino fenfus expers. in vehement! flimis perfrigerationibus , non foluin a medicamenio factis, fed etiam acirqumfufo nobis aere. Equi- dem novi quosdam adeo refrigeratis univerfis pedibus, ut primum quidem in fenfus vacuitatem devenirent ,. fequenti bus vero deinde diebus emortui putrescerent, Ergo ut per-r feeta.refrigeratio ,et fenfum penitus aufer.t et mo turn, Gc mo¬ deration et fenfus et motus difficultatem inducit, nomina- turque,, ;^t dixi, hujusmodi refrigeratio: ftupor. Itaque Gupidum dolorem affectus effiqit frigidus Gnml et dolorificus, indicante nojnine non doloris, ut dixi, differentiam, fed dolorem Ximul et vel frigidam affectionem Tel ab ipfa parti induqtam fenfus et motus difficultatem. Sjfimus autem, quod cqnfb'ictas vehementer partes-, atque- eos qtioque, qui torpedinem animal, dam adhuc- vivit, tetigerint, ftupor ob- Gdeat. Et.quibus meinbrum aliquod: ftijporem patitur-, ii
B1BAI0N J).
73
Ed. Cliart. VII. [4o2. 4o3.] ^ Ed. Baf. III. (260.)
Te xpavovxcov (x'qv) awvSqav e'yovGi xrtv aia&ijGtv, adwaxomi n xivtiG&ai, *ah si (ka£o vto xig, bSvvwv xca’ ycoqig Se rov itqoq xag xivifGiig sqyio&ai xov fiev naQ-ovg xtjq vaqxqg aU a&uvovzai o«cpe5g, oil fitjv bSvvutvxai ye. xaxcoq oiiv 6 Aq- yifsvrjg veiiqcdv idiov sivut qnjai xa vaoxtoSeg uKytjua , dia&e- ctvog yuq sgxiv , oil xcmov ntnov&oxog, vaqxij yvcoqiofia. xai xoivvv psx bViyov na7.iv aiixog 6 Aqyiysvqg id Lav tivai fiv'wV aiixrfV q>t]Giv‘ syti S’ iy.axiqa zcov 7J%tcov ovxtog , ?; ukv nqoxsqa ’ xa 8k vevqa Siaxtivtxui xt xai Gxhfqiivtxai Gvaxqt- qioutva * xai xaiixa per vaqxcaSuq snicpeqii xoiig novovg xai dylrjqwg Siaxttvovxaq. i] <5’ o7uyov vortqov aiiztjq ilqtjfiivij qrjGiq ioxiv ijSt ' fling 8s oaqxog is. xai vsvqov piypa zcov ISuofiaxcov , aus7.ii 8s xai aqzqqitiq sv xoig novqig avacpi-t qovai, acpqiycovxsg, cog av sinoi xig, xai [iir tvqv/wqiuq SiaztivofitvOi, xai vaqxmdtg G<pvt,ovxsg. xovxcav zcov qrjoicov sv ]ikv zij nqoxiqa xa [4o3] vtiiqa vuqxutSuq smcptqtiv xoiig novovg cprfoiv , lv 8s xij dtvzeqcf xoiig fiiiq vaqxwdtg acfii^uv, oil xoig nafoaiv avacpiqcav xo vaqxwdtg, a7.7.a xoig poqioig.
quicqnid tetigerint, oftfouro et hefteti fenfu percipiunt, ne- que naoveri pbffunt, et 11 cogantur, dolent ; at citra lioc quod moveri tentent, affectum ipfum ftuporis manifefte fen- tiunt, fed liequaquam dolent. Proinde male Archigenes enunciavit ftupidum dolorem ad nervos proprie pertinere; ffupor enim affectus non loci affecti indicium eft; atque adeo paulo poll rurfus Arcbigenes proprie ipfum ad muscu- los pertinere ait, ac dictio' ntraque ftc fe habet , prior qui- dean: Nervi autem cantor ti difienduntur , et indurantur, atque hi quidem Jiupidos inducant dolores et dure inten~ dentes. Quae vero paulo poll Lane dictio enarratur, liaec eft : Musculi carnis nervorumque propriae fubjlantiae mix- tura, arteriarum quoque in doloribus mixtionem prae fe ferunt , turgentes, ut ita diver is , atqiie dijienti ae Jlupide pul/antes cum capaci latitudine. In horum fermonum pri- ore nervos aitftupidos inferre dolores,. in altero vero mus¬ culo s ftupide pulfare, ftupidum non ad affectus, led ad par-
7 4 rAAHNOT HEP I TQN UMIIONQ. TOIIGN
Ed. Chart. VII. [4o3.] Ed. Baf. III. (260.)
ecrtt 5, cos tlnov, oi uoglov xivoq iSiov rj vugzrj na-Q-og, ctXXa Siad’iatw g, cinaoi fxiv iyyivofisvijg rot g ocouaoiv, ovx iv ctitxoi Si ahj&tjTuiq cpatvofievijg , u)X izdvoig (covoig, boa necfvxtv oZoQavio&ai reap iv aiitoZg na&cov, xai v.ivticftai zara nqoa'intmv. ai.i.a xai ngog to cpaivoutvov ivagytgg ini rtov (iv cov 6 Xoyog aiitov (layttui (itxct xov aSiooioxcog ti~ grjo&ai" xuyu Si xai ayvoii, cog ovdauo&i xov aeguaxog avxlj xatf eavxrjv eon aag § , a/.lu xwv (ivmv ro uev vtvQwStg ev xe raig nlsioxaig xwv xtqialav rj xtXsvxmv ioxiv, ivOaSt xai ot xevovxt g, ooov Si iv xcg (itxaSy nav , rj ngog anavxcov avOgconcov ovoua^o/ievi 7 ouqS, iaxiv , ovStvog tlSoxog on (uj axgiflcoq avaxt(i6vxcov , bog ovx eoxi ycbvi] oug%, alia (itru rivoov Ivtov Aenxotatav , tig ag xo ytvgcoStg e).v&t] yevog. ■bvouuQoo Ss yevog vtvgcodtg tig (Uav ciyoov ngoaijyogiuv xovg xe ovvdeofiovg xai xovg xovovg' xovxcov yag Siantigouevcov XT) ouQxi , xrjV xwv (ivmv ovoiuv iSti^afitv avviozuuivtjv ' evtxa Se xov Siayeveiv aiixijv iStqOi] agxijgicov xt xai ffXtfcbv.
tes referens. Sed, ut dicebam, dap or non partis cujuspi- am proprium pathos eft, fed affectus, qui quidem in omni¬ bus corporibus fit, non in omnibus tamen fenfiliter apparet, fed in his duntaxat, quae fuos affectus fentire et pro volun-. tatis imperio moveri nata funt. Sed et his, quae man ifefie in musculis apparent, fermoipfius repugnat; quinetiam in- diftincte prolatus eff: ac fortaffe non intelligit nusquam in corpore carnem ipfam per fe inveniri, fed musculorum id quod nervofum eft, in plurimis vel capitibus vel extremis partibus effe, ubi etiam tendones inveniuntur, id vero to- tum, quod in medio continetur, omnes homines carnem no- minare, nemine intelligente, nifi quum exquifite diffecatur, jion effe folam carnem, fed cum tenuiffimis quibusdam veluti fibris, in quas nervofum genus refolutum elt. Voco au- tem nervofum genus in unicam appellationem cogeus turn vincula turn Lonos, quippe ex his per carnem disper- .fis musculorum olleudimus lubfiautiam confiftere, quae, ut perinauer-e poflet, venis indigebat et arteriis.
B113AI0N jB.’
75
Ed. Chart. VII. [4o3.] ^ Ed; Eaf. III. (260.)
Keep. y. Kal roivvv xal to aqv'Quv avcoSvvco g vTtaoyii fiornig xaig agTijolaig, vyialvovrog tov 'C,<aov' ijpley - fiovij g Ss fiiydhfg yivoiisvijg, t] tQvomilccTog , rj dnoavrjfia- rog, alo&avbfit&a pvv bbvvy tov o<pvy/iov rcov aqnjqimv, spTQOG&tv o<f vylatvs to gwuu fit] oti fitr bSvvrjq, alia [iijdk yatolg TavTrjg alo&avbfitvou son yuq d/j to ovfiSai- vov TOibvSt. t a (fhyfiaivovta uoqia yard bvo tovtov g v.ai- qovg odvvttTcn fiiyalcog } orav xt noog Tag sumja&s aytjxat seal orav •d’li^ijtai itQog tivcov. enuSuv ovv blog o tivg q>lty- fiuiVT] , yard Smov tqotiov oSvvrjg alod-avousOa, StuGnllo- fitviov twv aQTtjqiay, ovi re xivoyvrai xal on ff lifiovm ts aua t tjv ittQLXUfiivryv aaqy.a xal Qllftovzai it (tog dvtrjg. ovtog fiev b Toonog iavl tov xard tcc cpltyjiaivovta fibqia (Hfvyuov , xal tov rov fiovov ixalovv ol nalaioraroi Gtpvy~ fiov, vGTtqov 8s xal naGav ulG&r]Ti]V xlvtjGiv aqnjoiwv <x>Gav- Tiog (bvofiaaav . ov fvjv aywqiGvov yt fivbbv iraoybvTwv, tj olcog idiov ion to vaqxmSsg oyv&iv , on finite to Gq>v^tiv i'lcog, tov Gqtvyfiov dijlpvyvdg, (bguQifVai, to /ter oSvvijg’
Cap. III. Atqui citra dolorem pulfare ad Tolas ar- terias pertiuet, auimali bene valente, ubi vero ingens obor- ta eft inilammatio , vel eryfipelas, vel abfceiTus , arteriarum pulfum cum dolore fentimus, quum antea jjer bonam corpo¬ ris valetudinem neque cum dolore neque line dolore ipfum fentiremus. Eteniin res ad lnmc modum fe liabet. Dua- bus praecipue occafionibus vebemens dolor inllammalis par- tibus infertur , quum moventur et quum a quibusdatn rebus comprimuntur. Inilammato igitur toto musculo, duplici modo, dum attolluntur arteriae, dolorem fentimus, quod et nioveantur et ab adjacente carne comprimantur et iplam comprimant. Atque liic modus eft quo partes inflammatae pulfant, quem vetuftilfimi folum vocabant pulfum ; pofteri- ores vero oainem arteriarum motion fub fenfum cadenlem fimiliter nominaverunt. Non tamen ftupide pulfare infe- parabiliter aut omuino proprie ad inusculos ailectos pertiuet, quod ne pulfare quidern proprium eorum omnino fit , quum
7 6 I'^HNOT IIEP I TQN JIEUONQ. T0W2N
. Ed. Chart. VII. [4o3. 4o4.] Ed. Baf. III. (260.)
sv Zc yag rots axiggotg zed rots l8ieog ol8rjpaenv ngoaayo- gsvopsvotg ev zt rats yeaglg oyxov Svaxgaaieug avebdvvog ear tv r[ rcov agrijgiwv zivtjaig ' sv rs rotg cpXeypoviodsai nci- ■O-cGlv ovz dii fiix oSvvrjg, edX orotv ptiCfo ysvijrai ‘ zed Mv y‘au '/wQkuvos uvtrj v.utf iavz't]v rj agrtjgia cpXtypoveaStg nd&og na&ovGcc /ur oSvvtjg aepvQn' Xtyeo 8s dijXovori cpfay- povcbdsg na&og, tv a avventvotjrai zij cpXtypovrj r a r igvai- nihxra zccl ret unoarr\para. reap ovy rotovreov n a&cov ptiQovcav ysvopsvmv avpnreop iariv r 6 acpvt,tiv' si 8e ye vag- xeoSgg nor in avzeov 6 otfvypog epatvoizo ytvopevog, avt ep Stjlovort rep zauvovn, rovrep yag drj zed r 6 r/jg vdgzrjg nd- ■dog iarlv aio&rjrov ' [4e>4] larsov tlvai rijvixavree Std&tGiv iv rotg xetrcc r'ov pvv vtvgotg, ini nagdXvatv avrmv ctepixvov- psveov' rj psv ydg vagxibdtjg Std&tatg iv rep psralgv naga’lv- aswg r iari zed rijg vyutvijg xazaardoseng. 6 8s avv dXyrr pari aepvypog i-nszat <pXsypovc68tot nd&satv dgtoXoyotg, in uvzmv psv ctsi reap ccgzrjgiwv, ijSt] 8s zed r ebv mgtffpvreav a.vrug aeapquov, orav vno. arsvoyeogiag tiXifieoaip avver zui
pulfus, ut prius diclum eft, dolorem prodifc Nam in feir- rhis et oedematis proprie appellatis atque in inLemperiebusj quae fine tumore confiftunt, motus arteriarum dolorem liaud- quaquam excitat, et in inflammatoriis affectibus non fernper cum dolore eft, fed quum majores effecti funt ; quin etiam fine musculo arteria ipfa per fe inflammatorium fufiiuens af¬ fectum cum dolore pulfat;- dico autem inflammatorium af¬ fectum, ut fimul cum inflammatione et eryfipelas et abfeef- fus intelligatur. Ilujusmodi igitur affectuum , quum majo-r res fuerint, pulfus fjouptoma efle cenfetur. Quod fi quan- do in iis pulfus, ipfi fcilicet laboranti , ftupidus efle videa- tur, liic enim ftuporis affectum fenfire poteft, turn feire licet affectum in musculi nervis- confiftere, ita ut ad paralyfiu tendant. Nam ftupidus affectus inter refolufionem et inte- gr am valetudinem medius eft. At cum dolore pulfus fequi- tur inflammatorios affectus notatu dignos, fernper quidem in ipfis arteriis, at et in contiuentibus ipfas partibus, quum ob
BIBMON
77
Ed. Chart. Vir. [4o4 .] ^ Ed. Baf. TIT. (260.)
oTov nXyrrmot Siaon/.Xoptvat, rov naoyovrog psqovg alo&a- vea&ai nttpvxorog. ovr ovv ev ncQinvtvpoviu ytvrjotrai no- ■yog cqmyparaSijg ovr iv .nhvQhidi ■ 81a t/jv rmv poqkov ■yvoiv ‘ o piv yaq nvtvumv avaia&tjrog, fj nXtvqirig d'e vomjp ■earl rov rag nXtvqug vniQmv.broe, vf dvog, og iv oTg piv ouU.tZ rotg ocrrotg, sg ccvayv.tjg &Xlptrai, to pt rc£,v ds nav aOXinrov • r iariv av rov v.ai povov rm Xoycq r rjg cpXtypovijg oSvvmptvov. iv rovrcq raj ymquq v.ai aqrrjqiai tlolv at scarce ra ptoonXwqia xaXovptvu nraypivai, scarce rt ra nayea v.ai yuXaqct piqtj rmv nXtvqav, iv paOti rt xuptvai paXXov , cog pi] ipavuv rov. rag nXtvqag vntQmv.orog ytxmvog. ovr ovv per oSvvtjg ov$ oXmg ulo&>]ri] rm xapvovn rmv aqrijq ubv rovrmv iv raig nXtvqhioiv t] v. ivrjoig i'arai’ cpXtypaivovrmv pivtoi non rmv iv roTg ptaonXtvqloig pvbov, bSvvtjoav ccvayv.t] ytvioOai rijv SiaaroXijv rmv aqrijqimv, v.ai 81a rovro xaracpmqov avrm rm v.apvovti' v.ai vara to ptyt&og ro rijg tpXtypovtjg alo-drjotrai rov scar avrrtv acpvypov’ v.ai dice rovro yt ini rotg cqiodqoraroig acpvypoTg iv.nviaxttai ra
anguftiam ip fas premunt, dum attolluntur ac veluti percu- tiunt, modo pars affecta fentire nata lit. Ergo neque in pe¬ ripneumonia neque in pleuritide dolor pulfatorius oborie- tur ob parfium naturam ; nam pnlmo fenfus expers , pleu- ritis vero membranae codas fuccingentis morbus eft, quae ubi oIEbus quidem vicina eft, neceflario comprimitur ; at media ipiius tota pars comprimi non poteft, fed inflamma- tionis duntaxat ratione dolet. Atque in hoc fpatio arteriae funt, quae per intercoftalia vocata fpatia et per craftas la- xasque laterum partes extenduntur , ac in profundo magis delitescunt, ut fuccingentem coftas tunicam haudquaquam attingant. Harumigitur arteriarum motus in pleuritide ne¬ que cum dolore erit neque ab aegrotante omnino percipie- tur; inilammatis tamen interdum intercoftalibus musculis, arteriarum diaftolen dolorem inferre neceiTe eft, ac proinde a laborante percipi ; atque pro inflammationis magnitudine fentiet in illa pulfum. Ob haneque caufam, ubi vehemen-
7 8 I'AAHNOT TIBP1 TUN JIETIONQ. TO II Si N Ed. Ch art- VH. [4o4.] Ed. Baf. I IT. (260. 261.)
cpktyuaivovxu jMopwrj uc/akaig cpXtyuovau; enoyiyijg xrjg ix- ■nvtjGHog. it, ovv xcov Hocjutrmv Sijkov ijSrj, cog 6 Gcpvyycx- Sijg zb xcd acpvyuaxcodijg drofia£6/uvog vno xcov laxQcov ito- vog iv TCu&iGL xs yiyvtxai cphyuovcoStai xcd csmuucnv ala&yj- ru col;' xatu ykv avtonud"ciav , fj Idiomc&tiav , rj nQcaxond- Aktiuv iv do rrjoiaig , ovoyagirco yuQ txaoxog cog av idiktj' v.axdc Si zcjv ix xtjg ■d'hixptcag xcov cpuvovxcav xoivcoviciv iv rot’s dkXoig dnaacv ala&rjxixoig.
Keep. 8. Ovxovv ovS, iv xjnuzi yivoix av non xoi- ovxog ocpvyuog , ovS * iv vtqcjcng , oxt [itjd’ iv ixtivoig tig oka Siucsnuoixai xu GnXuyyya xa vtvqa, xa$ oxi fiijd ’ iv nvti- f love . xal Sea xovxo puoovg aia&rjGig in avxcov yivtxai , •ntQiniGoVTCov voacjuaGi xov yivovg xcov nccQcc cpvGiv oyxcov’ icp ixuozov yccQ xoi xcov tlfjrjutvcav anXayyycov 6 moiy.uyt- vog vu'rjv, tig. ov Sia(%6 i)ant!otxai to vtvqov , ala&ijxtxog vndoyji' Siaxuvoytvog ovv vno xov xuxd x 0 cnXdyyyop oyxov xoi xrjg odvvtjg tiSu xry nQooiyyoQMV nooGcntand- acao. xal Sid zoi/tf "inrcoxodxtjg yiv nqcaxog cygaipiv'
tilEmus fuerit pulfus, fuppurafur inflammata pars, conle- quente fuppuratione ingentes inflammationes. Conftat igi- tar ex jam enarratis, quod pulfatorius et pulfativus a medi- cis vocatus dolor per inflammatorios affectus fiat, atque in coiporibus fenfu praeditis ; per fe proprie primario affectu in arteriis, nominet enim quisque pi;out voluerit, in reliquis vero partibus fenfibilibus omnibus eo quod a vieinorum contactu premantur.
: Cap. IV. At vero neque in liepate neque in re- nibus unquam liujusmodi pulfus apparet, quoniam nec in illis nervi per tota viscera disperguntur , ficuti nee in pul- mone. Quocirca gravitatis in ipfis fenfus fit, quuin tumo- rum pr.aeter naturam. genus aliquod ea infefiaverit; nam in korum viscerum unoquoque circumambiens membrana, per quam nervus dispergilur, fenfu potitur; quia igitnr a tumo- re, qui eft in viscere, ipfa extenditur, doloris fpeciem ap- pellatione dotavit. Proinde Hippocrates primus feripfit:
J1IBM0K Ji.
79
Ed. Cliart. yrr. [4o4. 4o5.] ^ Ed. Baf. TIT. (a&i.)
y.ai tig vtq pgov .oSvvij pagtZa' fit x avxov % ovx biliyoi roiv (Iq'kstwv laxQutv ovx oSiivrjg oguag , alia paqovg ai'a&rjaiv tv xaZg r cov tig tju.lv cov cmlayyvt ov cpleyfiovaZg eepaoav ytre- o&cei.- xai firjv xai toug vulva; cog av ovx eyovxag Iv.lav- roZg aoxjjgiag, tlxoq Srjitov firj acpv'Qtiv, £>gtuq ovSk to Stgua, v.uv loyvQcog cplaynaivy ’ xara Se top avxov loyov ovSe xovg aSlvag,- ogoi ov fitxlyowtv agx^gicov ' alia v.atf tvce tqotvov alyr/aei r a xotavxa fiogia cp/.tyuaivovta , top xTjg xuaecog' . uycoQiGxog yuo ovxog loxt roov alaOijrixcov acofiuxcov unavxcov iv xdZg xoiavxaiq SiaSifftGiv.
Keep, e . [4o5] 01 S' allot itovot rial ptsv vixagyovm
fiopioiq, rial S' ov. fitfipcjG&at yovv avxcav ail yg'rj , y.ai yiyvcoGxovxa rrjv cpvtnv exucjxov xc ov totvcov inioxoTteZn&ai, xivag fitv iyyiogeZ Segao&at xgoitovg oSvvtjg , xivag S' ov. Itycofiev ovv av&ig avxovg uvalapovXtg. tig pt'ev xgonog ■bSvvrjg laxly 6 v.axu x'rjv uvebpa/.ov Svcjxoaaiav iv avxca rip naayovxi fiogico ovviaxafitvog , el xai fitjdtvbg iftavoi xoov eijen- &tv ' evtgog S o xaxa ti]V xaaiv ovx ex . tSiog fiovov xov
In.renem dolor gravis; et po.fi; eum optimorum medicorum non pauci non acuti doloris, fed gravitatis fenfum in prae- dictorum viscerum inflammadonibus fieri dixerunt. Quin- etiara menlbranas , ut quibus nullae infunt arteriae, non pulfare, rationi confentaneuni eft; quemadmodum neque cutein, etiamfi vebemens fit inflammatio ; atque eadem rati- one rieqiie adenes, quibus nullae funt arteriae; ' led lnijus- modi partes, quum inflammatae funt, unico duntaxat doloris modo vexabuntur, tenfionis; nam bic a nullo fentientium corpornm in hujusmodi affeedbus feparari poteft.
Cap. V. Caeteri vero dolores quibusdam pardbus infunt, quibusdam non infunt. Igitur meminifie eorum femper oportet, ac cognoscentes fingulorum locorum natu- ram, intueri, quis unicuique modus doloris peculiariter con- yeniat, quis vero contra. Proinde refumentes rurfus ipfos dicamus. . Equidem unus doloris modus eft , qui per inae- qualem intemperiem in aifecta parte confiftit , yel nulla re ipfam extrinfecus attingente.. Alius , qui ob tenfionem -fit,
8 o rAAHNO T UEPI TS1N EEILONB. TOIIQN
Ed. Chart. VII. [4o5.] Ed. Baft JIL (261.)
nair/avxog, alt eaiivoTtxai Sia xa nlr\oiaC,ovxa ytvofuvos ' allo$ 5’ ex xmv xpavbvtwv fibvov OQixcbfitvog tig to nuayoy, oxav riTOt dhponevov, ?; ■&}M[itvov, fj xixqcooxofuvov vno t ivog xStv nqoamnxovxcov odvvaxau o yt fi'rjv lx xov xivtZ- od-cu TQoizoq xtjg odvvtjg Sia fidaov xivbg exdqov xijv odvvqv lqyat,txai, xa&antq ini xijg aorrjgiag m‘-'r/a nqoxtgov ii.l- ytxo ' xai yaq xtivtxat x'o xivovfitvov slg avxov xai &Xi8txai noxt xai Slaxai xt xai xiTQooaxtxai nqodninxov xoig nlr^ia- tpvaiv’ tl 8s fitjStvi nqoaninxoi, xq> xiivso&ai (iovov xtjv 68vvrjv l| avayxijg syu ' big xa y vcp sxigmv ola xivovfitva, fvjStvog encoder avxbbv emxpavovxog , ov8tuiav oSvvtjv Im- v.xaxai naqa xrjv civayxaiav. nollaxig 8’ hv exdqoig tlqijy.cbg olda 8uo xovg nqcoxovg xqonovg odvvtjg, a&qoav alloiaxnv xqadtcog xai ovvc/uag liisiv, oTg ov y.aytxai xa vvy tlqrj- fisva. xai yaq to t tivoutvov xai to ■frlifiofitvov xai to •dlwfitvov xai to xixgioaxofitvov oSvvaxai, Ivofidvtjg xijg dvvtytiag avxov. ovSs yaq oxav vno ^slovfjg xiTQcoaxijxai xig, i-xtqov na&og nmysi rov yivoytvov xaxa x ijv vno Sgipdog
non ampllus foil affectae parti pr opr ius , fed qui ob vicinas interdum eveniat. Alius qui a tangentibus duntaxat in affe- cta parte generator, quurn vel comprella, vel contufa, vel a re quapiam fuperveniente vuinerata dolet. At is doloris modus, qui a motu procedit, quemadmodum paulo ante de arteria dictum eft, a re quadam media dolorem efficiente pen- det: etenim quae per fe movetur pars tendito, et ad vici- nas accedens comprimitur interdum et contunditur et vul- neratur; ft vero nulli incident, earn fola ten-done dolere ne- celle eft; veluti partes omnes quae ab aliis moventur, ft ni¬ hil extrinfecus ip fas tangat, nullo praeter eum, qui necefla- rius eft, doiore afficiuntur. Caeterum alibi me frequenter dixifle memini, primas doloris fpecies duas efle, repentinam temperamenti alterationem et continuitatis folutionem ; quae cum jam dictis baud pugnant, etenim pars quae diftendito, aut contunditur, aut vulnerato, dolet ob continuitatis folu¬ tionem. Neqiie enim quum acu quispiam vulneratur, alio afi'ectu laborat quam ft ab acri humore facta fuiftet erofio ;
BIBAION B.
81
Ed. Chart. VH. [4«5.] ^ _ Ed. Baf. III. (261.)
yvfiov dtafacooiv: iv ixariqw yi ran xa na&u diay&uocxai to avvtyig. ovy mcavxmg oiv o- Xc S.axvddtjg yvpibg bdvHtjv ■iqyatfxai xcd'o noXvg' alt o fiiv xto diapipqmcjxuv., 08s xm SiaxuvHV, mamq v.ai x 6 g>vom§eg nvtifia, xav. x dig layov- qiaig to ovqov. iv igvoineXaai xt xal cphypovaig xal oXcog rot g (fXtynovddtoi ‘na&tcnv oi xco xelvea&ac fiovov ini x r/ nXijqcoaii novovmv, aXXbc xal xy dvoxqaaia , ov PHiXQttv 6v8* dvxrjg dvvatuv iyovotjg nqog oSvvijg yevtotv, cog dijXovoiv ot i% oSoinoqtag iv yuumvL ucpoSqm BaXmiv udoomg nccga nvQl xug ytiqag iniyiiQr\aavxig * acpoQr;Tov yaq xivog odvvtjg alo&a- vovxca, y.al yiaXioxa xccxcc xag qiQag xmv bvvymv. 018a 3e v.ul ijiavtcq non ovapaaav oSvvqv , mg xQvnavcq SoxtTv dia- xixQuo&ai xctxce x 6 pa&og x >jg xoiXlag iv ixdvm naXiaxa xm ywqlip, xa$ 0 xovg ano xmv vtcpqmv ini x'rtv xvativ ovqtjxlj- qag ixxixtxfiivovg i'ofiev" tlx ivt&ivxog nqyavivov iXaiov, fit- xqov voxeqov anoxqtvai nQO&vfiq&elg avxo , ovvt^ixQiva fitxcc acfiodqoxaxijg o3vvt]g x ov vaXaStj nQooayoQCVo/civov vno Tlqa- \aybqov yv/iov, og vaXm yjyvfievy nqooioLXev xr\v yqoiav xal
at in utroque’ affectu continuum commipitUT. Igitur non eandem doloris fpeciem excitant mordax humor ac multus, fedille rodendoj hie vero diltendendo, flatulenti fpiritus exem- plo ac urinae in ifehuriis. Et in eryfip elate et infiamma- tione atque omnino in affectibus inflammatoriis , non folum quia diltendmitur ob repletionem, laborantj verum etiam quia inteniperie afficiuntur, noii exiguam etiam hac ad dolorem iiiducendum vim habente, ut declarant ii, qui per vehemen- tem hiemem profecti , manus ad ignem affatiui calefacere tentant ; intolerabilem enim fentiunt dolorem et maxime in unguium radicibus Ac memini mihi ipli accidifle dolorem vehementiflimum , ut mihi viderer in intimo ventre terebro perforari, in eo potiffimum fpatio, per quod a renibus ad veil cam ureteras feimus extendi. Injecto deinde rutaceo oleo, quum id paulo poll eXcernere tentarem, excrevi funul graviilimo ctun dolor.e humorem vitreum a Praxagora appel- lalum, qui vitro fufo turn colore turn confiftentia coniimi- caugncs rout. vni. . F ■
82 r^slHNOT IIEP I TS2N JIEIION0. TOIISiN
Ed. Chart. VII. [4o5. 4o6.] Ed. Baf. III. (a6i.)
ii]V GVGTaaw' s&sciisjt[up>. S' avxo rovto xal aXkoig tsvfipav. exi 8s ipvygoxaxog 6 yvjtog ovxig hsxiv , tigt]xai gsv Stj-nov keel Iigalgayoga xw xal ■tovvofia x&r avxov ■dxg.svw to %alc b~ 8tg ' ycdvixai 8s oacpwg Xal xaxa x'qv xtj? ayt/g ai&Oqijiv [4o€] avxwv x t xwv biitoxgivavxwv avxov xal si xtg axpaoQat fiovAtj&tit] icagayQtjfta' xal Haviiccoai y ioxi, mbg ijivygog vnonhtxei , gqSsv vnb xtjg xaxa x'^v sxnxwaev (Mag ■dxgfiaivo- gevog. eyw fisv ovv wrjd-tjv Xl&ov satptjvwG'&ai xaxa xbv SxtqoV xwv ovgrjxrigwv , ovxco (toe to xtjg oSvvtjg tiSoq avxov xw xtxqua&ai naqanlyciov lyaivtxo' drfl.ov <T eytvtxo, fiiza rijV s'xxqujev xov yvyov navaausvtjg xtjg oSvvrjg , wg ovis Xi~ &og rjv aixioq ovd‘ o nutsymv xoitog ovqtjxtjq tj vttpqog-, hXka xt xwv svxsqwv, xal paXl.ov laws xwv naytwv ’ ov yaq tog dice Xtnxov <ji bfiaxog t] Sit%o8og avxov pqayvyqoviog rjv, alX wg ex (la&ovg xevbg ytqojttvov 8iu •ttayyxsqov xivog y xaxa xov ycxwva xwv Itxxxwv svxsqwv. xavxij ftoi Soxovai xal ol laxqol tsysSov ait av xtg ovojtuoat xa zoiavxa xwv ul.yry [taxwv xwby.be , xalxot y ooov enl xtg ywqleg, xad- o xtjg
lis eft , atque id aliis quoqiie accidere coiifpexi. Quod vero hie humor fit frigidiflimus , jam et a Praxagora dictum eft, qui yitrei riomen ipfi impofuit; at manifefle qiioque percipi- tur fenfu tactus , turn iplbrum qui ilium excernunt, turn fi quis CGnfbftim ipfum tangere vbluerit, et dignum utique ad- miratiorie.eft, quomodo frigidus excidat, ab excretionis vio-> leiitia mi ui me calefactus. Equidem putabam lapidem in aJ- tero uretei-uin impactum, adeo erat, ut mibi videbatur, do- loris ipfius fpecies peribrariti fimilis; at poft vacuatum 1m- jnoreirt doiore fiedato , ma'nilefte conftabat , neque lapidem fuifie cauiam ' neque ureteras aut ren.es fuifie affectos, fed aliquot! inteftinorum, et fortaffe magisefafibrum; neque enim tauquam per tenue corpus brevi temporis fpatio pertrans- ibat, led taiiquam a profundo per craflius quoddam corpus, quam fit tenuium intefl-iaorum tunica, ferretur. Ideoque bujusmodi dolores onuies fere medici colicos nominare mihi videlUur ; quanquam quod ad regionem attinet, qua do] or
B1BAION B.
83
Ed. Chart. VII. [406.] ( _ ^ Ei' Baf. III. (261.)
oSvvry ala&avovtai, prjStvog puXXov ivStixvvptvov to xcoXov, rj ti Ttov Xcitnov ivtsqtov oSvvao-Uai. ra per St] roiavrcc Ttov aXyt]parc(ov cog vno tqvnavov yah'txai yivoptva, Ttov xapvovubv avuov ovrto g iqprjvtvovttav ' evtqa S' cog oy.oXa- nog ipnsnaqpivov tpatvttai, nayy per IvStixvvptva xal ravra to naoyov tlvai otopa, Siatpeqovxa S’ aXXt]Xcov rjxot xara to nXij&og, f] to nctypg , iy rtjv xtvrjoiv , rj rtjv Svvapiv r?jg iqyc&opevijg rtjv oSvvijV ova tag, tixt yypog the nvtvpa q>v- otoSeg u>]' to yaq eXaxxov tjttov oSvvr/oti tov nXtovog, toaniq yt xal to Xtnxoxeqov tov nayyTtqov, xal to pevov tov xivovpevov , xal to tov (hatov zijg ipvlgttog anoXtmopc- vov' aX)M to yt Trig oSvvijg-.tiSog ivTtqov naytog early, av ■& tog into oxoXonoq ipntnaqpevov Tig av $ tog vno tqvnavov Siaxixqao&ai vopiCy. xal SiaxqXvat yt ravra Tt]g and Xtdov acprjVtaottag ovn eon , nqlv ntqiptXvai r 1 Ttov itpt^/jg. ov ptjv ovSe fiXan Topt&a Tt nqog to nqavvai ttjv oSvvijv ix t 7jg Toiavtrjs uyvoiag ' xoiva yaq unavta Tu Trjq oSvvtjg ixaxtqaq ion (totj&rjpaxa , ■fruXiptig pev elgto&tv Tt xal Sia Ttov ivitpe-
fentitiir, nullum indicium fumi poteil, quod magis colon quam tenue inteftinum dolor afficiat. Hujusmodi lane do- lores perinde ac fi ferebro partes perforentur , moledare fo- lent , narrantibus ita infirmis; alii vero veluti palo infixo fieri videntur , qui et ipfi corpus affectum craffum effe figni- ficant, differunt autem inter fe aut mullitudine, aut crafll- tudine, aut motu, aut potentia rei dolorem facientis , live ea humor fuerit five fpiritus flatulentus. Nam paucus inulto et tenuior cralfiore et permanens mobili minorem dolorem excitare folet , atque qui ad vehementem refrigerandi vim baudquaquam accedit . uehementijjime refrigerante ; verum doloris genus cralfi inteftini efi, five palo ibi infixo five te- rebro perforari quis fe putaverit. Atque hujusmodi dolores ab eo, quo lapis impactus eft, discerni non poifunt, nifi pri- us quis accidentia, quae poftea confequuntur , expectaverit Non tamen ob hujusmodi ignorantiam , 'quod ad doloris mi- tigationem attinet, ullum damnum capimus; hquidem utri- usque doloris praefidia omnia communia funt, calorifica in
84 TAAIINOT IIEPITSIN TIBIIONQ. TOIIQN Ed. Chart. VII. [4o6.] Ed. Baf. III. (261. 2C2.)
vtov to iiQWTov , ini xavxaig di, it /i/j nquvvoixo , xalxbov avcoSvvcov xi v.alovuivwv qiaouaxiav , onoiov iaxiv to toi (DlXcovog. utX d f ikv li&og 6 xr\v oSvvrjv iqyaCpfitvog ■ eiij , noxk fiev avxog fiovog ixxQt&dg otpS^Gixai , note Si teal cuftaxog- aft aiixto. Gvvtgovqrj&ivxog , ^vaOtvxtov StjlovoxL xcov , acouccxcov a didgijX-dxv , xal [ta/J.ov d xftayvg 1} 6%vg 6 Xi&og tit]' xal [itxa xav&' vgxcQov imoxfnxofiivo) cot x a ovqu, ■ ipu]i}i(tidcig vnoGTccrmg dqt&f]G_ovxai' xov xtbXov S’ dniq tit] to na&og, oiixe xpafifiog ovxt Xi&og ov&’ alfia,. yvji'og Se x ig, olov tiizov, tj xaXla yt x a xax evxtQov nctGyov inupat- voiuva (jvfjtnxiojiaxa , naqayy)r]]iu ]uv ifiqivatjGtg rig, xal §ta- xaaig , t] navv nolJhal tfvaai , xal fiakXqv i£ vgxxqov , xal axQOfoi xiveg, xal SiuyxoQtjfiaxa tfvacbSr]' yvtOQLOHgd ’ air a xtq vm\? vSaxog snoyda&ai nQoatoixoxu.poXplxoig. aXXa xal t a xrjg oqe^xcbg xi xal nttpaog ydqat , nQoytyovoxa xe Xal yivofiiva xal ovwnofitva, xax a xt]V xftg ovvtydag xoi- vtaviav xto (262) nqtoxona&ovvxi Gvuna-dovatjq xijg yaaxQog.
primis, five ea exifinfecus adliibeantur five injiciantiir ; -deinde nifi mitigatus dolor fuerit, eorum medicamentorum, quae dolorem obtundere poflunt, aliquod, cujusmodi eft illud Pliilonis. Verum fi lapis 'dolorem excitaverlt, ipfe inter- dura folus , interdum una cum cruore exeernitur, derafis fcilicet corporibus, per quae tranlit, maxime fi vel asper vel acutus fuerit lapis ; ac fi pofiea urinas.infpexeris, fabu- lofa fedimenta invenies. Quod fi in colo affectus conftiterit, neque lapis neque arena neque cruor, fed humor aliquis, qualis jam dictus efl, aut alia, quae ad affectum inteftiiium pertinent, fymptomata, protinus quidem inflatio quaedam -et difientio, vel flatus complures, praefertimque poftmodum et tormina quaedam et excrementa flatibus plena videbuntur; -discernes autem ipfa, quod aquae innateht bubulo ftercori Jimilia. Quinetiam cibi turn appetentia turn concoctio dete- fior , turn quae praecedit morburn turn quae comitatur, quaeque confequitur, quoniam ventriculus per continuitatis coumuuiitateni fimul .cum ea parte, quae primario laborat,
SIB AlON B.
85
Ed. Chart. VII. [4o6. 4o 7.] Ed. Baf.III. (262.)
0i/ ryxiaxa be xai n^orjyiZxai xcov xookixmv bvofiuQoutvoiv na- &<ov anexpia xai nvtvuaxaxug, i'fitxog xt xai vavxiai fityni ■nokkov naoaaevovaai y.tvai , xai Srfeigxcbv y.ai f vnoypv- Soiov , aarj xt y.ai amnia nokkrj. \Jtoy~\ x a ( iiv ovv aq>ob no- tax a xtov xotovxcov akyy/iaxwv tly.bg ilvat xaxa xa nayvxtqa . xibv svxtQmv ' baa 8’ inuixeoxtQa , 8voZv &axtQov , y Iv xoig avxoZq fievtiv, Ol'ka bia ytiymxiyav aixiuv, rj iv xoig ktnxoZq ivxtqoig avviaxaa&ai. xa be fuxa dfecog ini yvfitn Saxvm- 8ti yivtxai Sia($i[}()(baxovxi to evxtQov' ati yovv bvatvxtQiag nQorjytXxai xa xoiavxa , xijg yi yttf ikxcootwg ivxtQcov yivo/ie- yrjq, rjvxai [lovov ovoya&vai bvatvreoiav o'i xt vecbxtQoi nav - xtq iatQoi xai xobv nukaiatv ovx bkiyoi' xakovai yaQ ol [isv xivtg avxbov ov [iovov xavxtjv dvatvxtgiav , akku xai xrjv ak- ktjv xi]V alfiaxcbbr) nQoaayoQtvoiiivijv Sta to xcbv ixxQiatcov tJSog, ivioxt ftsv a'ifiaxog axgifiovg xai nokkov SiaytaQovyii- : vov, noxs 8’ mantQ xivog ikvog avxov xai XQvyog, ovx oki- yov. to nk/f&og ov8s xovxov. avxt] yiv ovv ovfinTcopa iaxiv ynaxog naayovxog, rj 8 ’ alyaxoq axQipovg xai nokkov to
aflicitur. Infuper colicos nominates affectusmagna ex parte praecedit et cruditas et flatus et vomitus et naufeae , quae multo tempore irritae permanent et in liypocliondrio mor- dacitas et faftidium et jactatio multa. Igitur lxujusmodi qui- dem dolorum veliementiflimum in cralfls inteftinis confiftere par eft, qui vero mitiores Xunt, ex duobus alterum ant ini his ipiis , fed a leviori caufa ; aut in tenuibus inteftinis con- fiftere. Sed qui mordaces funt, a niordaci humore intefti- num erodente fiunt. Unde dyfenteriam fetnper hujusmodi: dolores praecedunt,' earn, quae cum inteftinorum 'ulceratione, fit ; quain etiam folam turn recentiores medici turn antiquo¬ rum non pauci dyfenteriam nominaut; nonnulli enim eorum non folum banc, fed aliam quoque, quae cruenta .ob: excretorum fpeciem nominator, dyfenteriam appellant; qua iuferdum fincerus multusque fanguis, interdinn veluti limus> et faex ipftus , non pauca copia excernitur. Verum haec. aflecli jecoris fymptoma eft; ea vero, per quam fincerus.
86 FAAHNOT HEPI TS1N JIEnONe. TOIISiN Ed. Chart. Vn. [4o 7.] Ed. Baf. III. ("262.)
avfinav ocbpa xevoX noXXaxig ovxcog cog at/iopgo'ig ij xu&ixQGig yvvatxtla. mol [isv St] xovxav v.al aii&ig iy/copii SitX&tZv, ini Si xcc xmv uXyrj(iciX(ov iiSrj nccXiv invvtifu' xovxo yap fiakioxoc nQov&efiTjv tv x code t<5 yQaufiaxi SiaGxiipao&au uQ%a>fit& oiv av&ig ano xov rnypaxcodov g bvojidQoiiivov, ovnaxccftivov xt ntql xov g vfiivag fiaXiaxcc, xijg fiev olov qi~ £,tjg xov 1 xot&ovg v.axa to vvx xea&cu Soxovv iQijQtiofumjg , sjs— xtivopivyg S’ ini nXiov iv xvxXco n tgl xovxo xijg odvvtjg * ovxw rot s ml x 6 xijg nlevolxiSog aXyqpa vvyfiaxcbStg iivai aftSov ctn aoi xoXg laxqoZg cb/ioXoyTjxcu, xaQamo to xijg cpXty-* [tovijg ocpvyfiaxcoSig.
Keep, ax . Ov [itjv alficoSlcc xi ngoatoixog 6 novog t-fti xdiv v[itvcoSaiv acofiaxcov, cbg^Ag^r/evtjg i'ygaxptv' lapiiv yuQ oxi v.axu to axofia /xovov, ovSi xovxo Gv/inccv , aXXa xovg bSovxug xt v.al xi ovXa ylytxai xi na&ogs o y.aXovuiv ai/wSiav, o nrjSi sQiitjvtvaai Xoyco Svvcixbv ioxi, uXt ix Xov nQorjyrjaaa&UL (itv iScodijv iStGy.cc xcov txvaxtjgav xt xal bjjscov , uxoXovdijaai Si xi ncc&og iv xotg oSovat xai xoXg
multusque fangnis excernitur, univerfum corpus plerumquo evacuat peraeque ac haemorrhoides aut muliebris purgatio, Verum de his pofthac rurfos. nobis agere licebit ; nunc ad dolorum fpecies redeo, eas enim hoc lib'ro perfequi potiffi- mum propofuimus. Igitur iterum incipiamus ab eo quem punctorium vocant, qui circa membranas potiffimum confix Hit, iplius affectus veluti radice eo loco lixa, ubi membrana pungi videtur, dolore .vero circa locum punctum ad ma¬ gnum fpatium circidathn fe fundente , hoc modo plenitudi- nis dolorem punctorium effe, ut inflammationis pulfatorium, apud omnes fere medicos in confeflo ell.
Cap. VI. Non tamen dentium ftupori fimile quid dolor membranoforum corporum habet, ut Arcliigenes feri- pfit ; feimus enim- ori duntaxat , neque toti tamen accidere, fed dentibus gingivisque, affectum quen dam , quem haemo- diam vocaraus. Hunc oratione enarrare impoilibile ell , fed qutun quispiam' aulteros et acidos cibos comederit, ita ut affectus aliquis fequatur in dentibus et gingivis^ eum in om-
BIBAION B.
87
Ed. Chart. Vir. [4o7.]^ ^ Ed. Baf. IH. (262.)
ovXoig, huGTtvGautv anaat yivetj&ai xavxbv, bqwvxeg iv rot's ■aXuGVoig opoioita&eig rjpag vnaqyovxag, cog ano rcov avxatv alxieov naG'fciv xa avxa. top piv ovv xoiovxov xtbvov iv rip 0x6 pax 1 pbvov iopev yivopevov, akXovg 8d xivag up lAgyi- yiprfi eypcerpev prj bxi yvooqibai yivopivovg dvvaxbv, a7.7,ct ptjSe voijaai l.tyopivovg , otov top oJ.y.ipov , Zj xov avoxqobv, jj xov ykvxvv , Zj xov layvmg otgvv, Zj xov aXvxov , Zj xov yki- oyoov , Zj axeiqov , r\ xov oxvcpovxa. rotavxa yap bvopaxa y.al xaxa xtjv ne pi xcov ocpvypcov nqayuaxelav eyqaxpev , ovbiv SiSa^ai dvvapeva xov axovovxa, diet ro nuaav entoxqpovi- x'/jv Si8aay.a7.lav ovopuxav deT<s&ai y.vnlwv' el phv neoi yv- pcov SiaXeyolpetia , xal o/.atg neql xa>v xTjg yXmxxtjg ISuov ala-d’qxaiv , avaxqoov yjpwv Ityovxcav xal oxQvqivov y.al oxvcpovxa y.al SaxvcbSt] y.al a).pvqov xal y7.vy.vv y.al it 1- xqov‘ el de neol xav anxdjv, v/qov ado pa xal tgrjQov xal ■Oeqpbv xal ipvyqbv vai xqayv xal ?.uov xal pal.axov xal oxXtjQov, ogv xe xal apft.v ‘ xa&aiteq ye xal el neql uov oqaxibi/j sqv&qov xal %av&ov xal pekav xal Xevxov xal cpaiov
nibus eundem efl’e credimus; fiquidem videmus nos magna ex parte fimiles efle in affectibus liabendis , ita ut ab iisdem caufis eadem patiamur. Talem itaque dolorem in ore dun- taxat fieri feimus. Alios vero quosdam ab Archigene feri- ptos non folum dum fiunt, cognoscij fed neque dum profe- runtur, intelligi poilibile ell, qualis ell tractorius , aulterus, falfus , tenax, rigidus, aftringens. Hujusmodi enim nomi- na in opere etiam de Pulfibus feripfi’t, quae auditores nihilo doctiores reddere polTunt, eo quod oniriis fcierrtifica doctri- na propria defideret nomina. Si enim de faporibus, aut omnino de propriis, quae lingua judicantur; fenfilibus difle- ramus, dicemus utique aulterum et acerbum et altringentem ct mordacem et falfum et dulcem et amarum; 11 vero de iis, quae tactu judicantur, liumidum corpus et aridum et cali- dum et frigidum et asperura et laeve et molle et durum et acutum etobtufum, ut de iis quae vifu discernuntur , ru- brum, llavum, nigrum, album, fiiscnm , aut aliud quidpiam
88 rAAKNOT IIEP I TC3N UEIIONQ. TOTIQN
Ed. Chart. VII. [4o8.] Ed. Baf. III. (262.)
[4o8] j ri toiovtov sxtgov. tl S’ vnalXdxxoi Tig avrwv rug ngoa/j/ogiag, aovvtxa xotg cc/.ovovaiv igti, xuddntg ini xov Gxvcpovxog fj avGxijgov novov. xov g-iv yug ykv/.vv ovS huvoTjaai Svvaxov , aviwvxog fttv atl xov novov xov TcaaypvTct , ndvrwvSs xwy yXvxiwv rjSiwv bvxwv. oxi fi'sv ovv cpilonovog tig x« xJjg laxgixijg sgyv yiyovtv 6 lAgyjyivijg, dhj’dsGxaxov ioxiv ’ onag Ss tig xce xoiavxu xwv ovog-d- xwv ixcpi gtxcci, noXXdxig (iiv iaxt/pd/vijv , tv guv <5’ ovx ijSv-- vrfit]V. . .
Keep. aOaov ovv iv avxoig.hrxi aaepeg imoxtyw- [it-Qa, xa&dntg bXlyov s'fingoaStv ini xov vagxcbSovg novov. Stxaiov yug ioxi xci [isv uGaq>/j xwv ovotiuxwv iv dSft.w xa- xakintlv, dygr/oxa vofii^ovxag , xu&.dntg tl fiyd’ oXwg s/£- yganxo ‘ x « Ss aacptj xqiyuv ov xcg Xoycg fiovov, allct noli/ ngoxtgov sxi ty ntigu, yod.tnbv Ss xo toiovtov xgixrjgtov, wg dv ixsgoig nofJXdxig dvuyxctQouivwv riiwv niattvnv / ovxt nagaxoXov&ovoiv Gonpiag otg ndoyovaiv Sice (taXaxiav ipv- y/jg, ovx, tl ml nagaxolov&oXtv , igcujvtvaui Svvafiivoig,
hujugmodr; Quod II quis appellationes ipfarum permuta- verit, quid dicat, auditorum intelliget nemo, veluti de ad- ftriiigente, aut auftero dolore. Nam quid lit didcis, ne fin-, gi quidem poteft, quum dolor Temper moleftet laborantem, dulcia quaeque jucunda lint. Igitur quam verillimum eft Archigenem circa medicae artis opera fuifle ftudiofum ; quo pacto ver o in bhjusmodi nomina incident, qunm faepenume-. ro inveltigaverim, invenire non potui.
Cap. YU. Itaque quid in ip fis manifefium fit, ut paulo ante in torpido dolore, fpeculemur, Nam juftum eft, nosobfecura nomina, in dubio derelicta inutifia repulare, perinde ac ft nunquam feripta fuiflent; quae vero clara ftmt, judicare non ratione duntaxat, fed multo pri.us etiam expe- rimehlo. Quanquam bujusmodi judicium perdilficile eft, quod plerumque aliis nos credere oporteat, qui Tuos affectus obraninn mollitieiu neque confequi plane, neque , ft eonfe- quaiitur , enarrare poft'unt, aut quia oralione , quid patian-
BIBAION B.
Ed. Chart. VII. [4o8/J ^ _ Ed. Baf. III. (262.)
tj raj iirjd' olcog o’Covg % tlvai loyco SrjJ.waat tccqI wv nu- a/ovdiv, ov yccQ iiMQcig Svvifieco g to toiovtov y rj rat /.iryf , tivai § rjtoy avxb. xaralelnaTui xolvvv uinbv KtKovd-tvai t'ov [tellovva yQtfipuv txauxoiv twv alyqfiaxcov rrtv IStdv , Iutqov Tt ovTcc v.al alloig efjutjVcVGca Swuxov , savvey r s •Kuary.abovQriv.Qia [ictu cpQovrjaew g, rjvix snadyev , avtv fia-. la-dag ipvyrjg. ov firjv unavxa ye tcc na&rj v.a& olov eavvov xbv §iov sita&sv Tig, el v.ui voocodtuTaTog etrj’ Sio v.al QavftaQv), Tag ISioxrjxag avxcbv avayiyvcbaxcov , oaag s/Qinpev 6 ^Aq-yiyevi -\g‘ cog -/uq avvog anavra nenovQwg Sajyeixai, v.aiToi y ov navv t 1 voacbSrjg yivofuvog' it Se v.al v.uQ Sv Tt jiOQiov t ov acofiaTog aaQevrjg v.al voacbSrjg 7]V, alt ovrno ye navva, xa&orn eg ovd 5 cello g Tig ovSclg avdQtancdv. ovde yuQ av tvqoig t'ov avxbv av&Qomov ci/ia xe xecpaV]V UGQtvrj v.al -Owqccxci xal Kvtvaova v.al rjnao v.al GTtlrjva xal yadveQa v.al vTjaxiv xal xbblov xal v.vaxiv, exuaiov . re tcov alien v. eoixev ovv imvolaig xialv ISlaig loyiv.aig, rj xij ntlgcc tcov Kenov-OoTcov , 6 IdQ^tytvijg
tur, declarare omnino nequeunt, non enim parvae facultatis ea res exiftimatur, aut quia affectus ipfe ineffabilis eft. Er¬ go relinquitur, ut qui fingulorum dolorum fpecies ferip turns eft, ipfemet paftus fuerit, fitque medicus et interpretan di aliis facultatem habeat et prudenter et fine mollitie obferva- verit fuos affectus , duni laboraret. Atqui nemo per totum aetatis fuae decurfum omnes affectus fuftinuit, etiamfi aeger- rimus fuerit. Proinde. miror , quuni eo’rum proprietates ab Arch) gene feriptas lego ; nam tanquam omnes ipfe perpef- fus narrat, quanquam non admodum valetudinarius erat; quod fi etiam unam aliquam partem infinnam et aegram fia- buit, at nondum tamen omnes, ut nec reliquorum mortali- um ullus. Neque enim inveneris hominem eundem, qui fi- mul et caput habeat infirmum et tboracem et puhnonem et hepar et lienem et ventriculum et jejunum et colon et vefi- cam atque reliquas id genus partes. Videtur itaque Archi- genes propriis quibusdam conceptibus logicis potius credi-
go VAAHNOT IOSPI TSiN IIJ2IION0. TOIIQN Ed. Chart. VII. [4o8. 4og.] , Ed. Baf. III. (262.)
aitoTuarevaai } 8ir\yovyivwv cog tjSvvccvto rag diaqioQag tcov aXyqyarcov,
Ktq>. t). Ip ovv n nXtov spool y.al naq rjuwv ol qtiboya&ug , avrag qqaeig avxov naqa&tyepoi, oaa y'&v aXq- d>j r early, afia y.al aacpij, ravx ivX8gag yova, niaxtvuv avrolg d^uoaco rovg daxovysvovg xaru rqv reyitqv ' oaa 8' ov rotavxa, naqeqpa&ai avyfiovltvaw. yeyiyaytvog .ci.vv o Aqpysvqg rip Aoxh^mado] ro ysv ntnov&og vtvqoV iv rdig aq&qiuatv avdSvvov tlvai Xiyovii, Stan yqS* oXcog ala&a- vtr at, rqv <T aita-d-tj aaqxa [4og] rij yecrviaaei ■d’Xi^oytvjjv bSvvaa&ai, ytxuxavxa yquqiH xaxu Xeigtv ovrcog' ra 8\ ay~ ytia artqtwg mi&hfibyeva rag avtv qiXeyyovijg xecpalaXylag htiyu, to an tq synxcoatcbg nvog tig avxa v.oolvoysvqg ' y.al 6 fiaQpaQixog 8ia8tay.bg, rote yaliaxa avvti. rag 8s atpaxe- Xt b8ug sxtqoxqaviag q 8 taxon r) avxcbv , y.al yat.Xov qrqg aqxqqlag, ntqiyqacpti. ryrig y.al atpvyytobq ya&rjyovytvrj xal Sid'iaaovxa rov novov eyfiaXXtt , xal axqoyyvkXtxai vno- (fiqtaaovaa bmaqyoog, waittq at ysv qsXtptg olop anoxtqaovv-
difie quam experientiae eorum , qui perpefli funt, qui do- lorum differentias ut poteranf enarrareiit.
Cap. VIII. Ut igitur fiudiofi aliquid uberius a nobis confequantur, propolita ejus oratione ipfa, electisque iis fo- lisj, quae vera fimul funt et manifefta , eos qui in arte exer- centur , adbor tabor , ut iis habeant fid em; quae vero fecus fiabent, ea praetereant. Igitur Archigenes, quum repre- liendiflet Asclepiadem dieentem in artbritidibus nervurn af¬ fectum citra dolorem efie, quod nibil omnino fentiat ; - car- nem autem, quanquam non affectain, dolere tamen , a parte vicina comprefiam ; poltea ad verbum ita fcribit: At vafa ‘Jolide comprejfa capitis dolores fine inflammatione obortos arcent , lit prohibita in ipfa incur fione , quod barbaricum vinculuni turn maxime perficit. Sideratas vero lieterocra- nias praecifio eorum, maxime arteriae , circumfcribit. Qnae pri/no ajfecla ,‘pnlfaiorium et emicantem dolorem in- ducit ac rotunda evadit, injigniter Jubkorrescens > quemad-
BIBAION B.
Ed. Chart. VII. [4og.] Ed. Baf. IH. (262. 263.)
x at, xa Ss vtvqa Siaxtlvtxai xs xal oxXijQvvtxai Gvoxqtrpb- fuva. v.al xavxa fkv vagxmStig imcpsQu xovg novovg, xal oxXrjQmg Siaxtivovxagxal fiv&iovg xal iuntnagpsvovg xal oxt- voyrngiag nlqgttg xal rjxiGxa xtyvpivovg ’ ol S" vpivtg xal ini nkaxog Siqxovxag avxovg naQS'/ovatv , xal avauuXovg , (Saxe xal alpmSia x 1 n gootoixog spiv, xt/p %r\g uvuSoGtmg xQayy- Xfjra. novel Ss noXXaxig ovxco xal rj inupavtia xal ol ftt- xa% v xr\g auQxog vpevtg , 01 xal tovg Siaonmvxag novovg ini- cpsgovGi. xovg (263) Ss cn to xS>v mol xu oaxsu ngoGxvntlq iVQrjGtig, mg avxmv Soxtlv xmv oaxtmv bvxag. at yXifag Ss (lagtlg xal xa&sXxovxag xal opalmg iunenXaopsvovg snaps - qovGiv avxovg , at Ss Gagxtg xtyvpivovg xs xal yaXaQmxs- Qovg' Sio cpalvovxui p>id“ ini noXv ixxsivofuvai, mg iphXtov - Grig tqayvpaai xigi Soxtlv xrjg alo&rjatmg. ol pivtg Si aagxog xi xal vsvqov pi/pa xmv ISimpaxmv , apsXti xal xijg aQxrjolag, iv xolg novoig avacpigovaiv, acpQtymvxtg, mg uv the 01 xig, xal l ax tvQvymQiag Siaxtivbptvoi xal vuQxmStg acpv^ovxtg, xmv
modum venae quidem veluti varicofae fiunt, nervi vero con- torti difteriduntur ac indurantur, Atque hi quidem Jlupi- dos inferunt dolores et dure dijlendentes et profundos et in/ixos et angujliae plenos et minime fufos. Membranae vero in latum etiam disourrentes et inaequales ipfos exci¬ tant, ut et haemodiae Jimile quidpiam habeani, transmijji- onis videlicet afperitatem. Dalet vero Jaepenumero hoc modo etiam fuperficies et membranae in media carne con- tentae , quae dilaniantes quoque dolores inferunt. Eos vero , qui a partibus ajfa circumdantibtis dependent , tun- dentes camper ies, ac Ji in ojjibus ipfis confifierent. Avenis graves et detrahentes et aequaliter infarcti dolores fusci- tantur , a carne autem fuji et laxiores ; quapropter non adeo extendi videntur , fed arbitratur labor ans fenfum asperis quibusdam rebus impleri. Musculi carnis nervo- rumque proprietatum , arteriarum quoque, in doloribus mixtionem prae fe ferunt, turgentes, ut ita dixeris, et cum kapaci latUudine difenti et Jlupule pulfantes. Ex reli-
rAAlmor IIEP I T£iN IIEIWN9. TOIIQN
92
Ed. Chart. VII. [4og.] Ed. Baf. III. (265.)
8’ allow 6 plv ilv.coSqg novog xcd iv slxscnv 6 iayvoog o%vg, xai ovy rjxiaxa 6 ylvxvxtqog xal xvqapov itqoaaycoyog , im- cpavuag soixtvwp' 6 8s vvypaxoodifg xov fia&oug’ 6 8s svs- qhScov xolnov nlrpiaCpvxog' o 8s diaxtvxcbv xa psv nt- TTOv&svai xi xav Iv xcp xonu> Siaaacpu, x a 8s utj, ovx ip pa-O'ct xrjv vnoaxaaiv sycov ' on aqua a tov 8s iaxiv o iv xo)*- ctoiq avviaxaptvoq. avxq psv rj nqcoxt] qijatg iaxiv ’Aqyiys- vovg ix xov nqcoxov xcov nanav&oxwv xoncov, htr/siqpvvxog 8i8aaxsiv, oncoq cep xtg svqiaxoi xa nsitov&oxa peqrj , x rj xwp novav diacpoqi £ Ttqoasycov xov Vovv. huaxiipcopifta S’ ait aqy/jg avxrjv fit] naqtqymq. xag acpuxiXio8ug , cpqalv, sxs- qoxqaviag f] diaxonrj xtav ayys'uav niqiyqaqiu. xivag psv ovv Isysi xag acpaxtXcaSug , yalsnov svqsiv , ovSs yaq capo- loyijxai xrjg acpaxtlog cpmvrjg x 6 atjq.aip6u.iPov , ivicov pep odvvijv Isyovxcov psyahjv dqlova&ai, xiv mv 8s cplsypovijg vmq^o7ytjv xrjhxavxrjv , tog situpsqsiv xlvSvvov qydoqag xov ■ psqovg , ontq i'vioi yuyyqaivav opouuCpvaiv * iv'aov 8s xrjp (pO-oqcev avxrjp xov naoypvxoq poqLov ocpuxslov ovopaQsadat
quis vero ulceroftus quidem dolor et in ulcsribus graciliter acutus, et non minime dulcior et qui pruriginem inducit, ad f uperficiem pertinere videtur ; punctorius autem ad pro- fundas partes ; imping ens autem vicino ftnu; ftimulans autem partim eorum, quae in loco funt, aliquid affectum ejje declarat, partim' contra , ut qui haudquaquam in pro- fundo fubftftat; lacerans autem eft, qui in Jinibus conftftit. Hie eft primus Archigenis fermo ex libro primo de locis af- fectis, quo docere conatur, quomodo ex dolormn differentiis partes affectae poffint inveniri. Igitur rurfus ab initio ipfum examinemus, non obiter. Sideratas , inquit, hemicranias vaforum diffectio circumfcribit. Igitur quas noininet li- deratas , inventu difficile eft ; non enim inter omnes conve- nit, quid Uaec vox, fphacelos , fignfficet. Sunt enim, qui dicunt ipfam vehementem dolorem declarare ; alii tantnm inilammationis exceCum, ut partem ad corruptionis pericu- lum induoat, quod a nounuliis gaugraena appellatur; alii partis affectae corniplionem ipfam fpbacelon dici volant;
BIBAION B.
93
Ed. Chart. VII. [4og. 4io.] , ^ Ed; Eaf. III. (263.)
(paoxovroov' aXKasv Se-ancea/iov’ aXl.cov x ov% dnldog anaa- fiov, d/.l.d tov ini q>).iyuovy ve vqcaSiav acofidrcov’ ivicov t ov tov ijSt] yivofitvov ananfiov, alloc tov nqoGSoxcbpavov ini fuyi&u (fltyfioviji ' ivieav d’ an lebg rdaiv lajVQav’ dllcav da oijmSova. to per Si 7 ocpayaXtbSeg ovofia, to xaToc Trjv nqo- y'cyoaufitvtjv qijaiv vnb ’Aq%Lyivovg dqijfuvov, tig togovtov aaacpeiag tjv.u, tag firjStv StjXovv, s^fjyqoiv bvojidvcav
. IciTQMcbv iv ETtQa nqaypaTitu yqmpavxog avvov. to Ss ntqi- yoaepu Tax <*v Tig vnovor\GUiV dqrjG&ai to olov Ta%t(ag rj navvtXmg locvai, v.al xuo&co y [4io] ovvcog iiq/ja&ai. to yuq dv Tig naQoi voiiv bqtyofitvog a fiyd* 6 yqdxpag avvog ionovuuGi voljaai ; acpvyfiavcaS^ ovv seal SiaiGGovvu tov nb- vov iupaXXuv- (pqaiv Tag aQvrjoiagy ovav avr at ScjXovott nqcavonu&SsGi y.ava Tag Gcpav-iXcaSug iviooy.qaviag. tov jiav ovv GfvyfiaTwdi] novov igiyyijiiai nQoo&tv , onoiog Tig iaviv, ovtu y.ai nqb T?jg i/iijg Hgij/rjoicag unaoi Totg lavQoig yvcaqi- (iov, ot ye scat Gy/intio/ia avvov that cpadi ipXiypovcav f it-
alii convulfionem, alii non llmpliciter coirvulfionem, fed ner- vo'forum corporum, quae inflammatione laborant ; nonnnlli non earn, quae fit, convulfionem , fed quae ex inflammation nis^magnitudine expectatur; alii fimpliciter veliementein tenfionem , alii putredinem. Ergo vocabulum JphacelodeSf in jam propofita Archigenis oratione feriptum, ad tantam pervenit obfeuritatem , ut nihil fignificet, quum ipfe nus - quam medicorum nominum enarrationem feripferit. Per verbum autem circumfcribit fortajfis intefliget quispiam dictum efle ab eo, veluti celeriter, vel ex toto fanat; ac po- namus ita dictum elfe ; nam quid facere poifit is , qui jntel- ligere cupit ea, quae ne is quidem, qui feripfit, intelligi vo- lnit? Deinde pulfatorium et einicantem dolorem arterias inferre dicit, quum ipfae videlicet per fphacelpdes hetero- cranias primigenia affectione laborant. Itaque qualis fit pulfatorius dolor , fuperius euarravimus , quamvis ante no- firain enarrationem omnibus medicis notns fit, fiquidem in- gen tium inflammationum fymptouia ip fnm efle perhibent
94
rAAHNOT IIEP I 1V.N HEI10N9. TOIIQN
Ed. Cliart. VIE [4io.] Ed. Baf. m. (263.)
yaloov. o S'e SwuooioV noVog early , bxav uianlg ano g'ifyjg agypyivog xov nganona-Oovvxog fiogiov cpegTjxai xayicag dg xu naQay.uu.iva, xai avfiftaivti rov to xaig acfoSgox ' xaig ov i exegoxgaviaig fiovov, tag Agyiydvijg ifivgfiovtvaiv , alia y.al tali xecpalaiaig ovouaXoyivaig. xai yag in ixdvcov iv lore cpavegcbg at ugxijgiai ngcoxona&ovaai xoiovxov eyovat xovnovov, olov elney 6 Agyiyivrfi, ma-tf buoloyuv iviovg} ■aia&avea'd'cu. xdiv ayyeicov avxav alyovvxcov, oneg igfi/]- ptvaai (lovlouavog axgoyyvllta-O-ai xrj v ugxijgiav vnoqgio- aovaav eqtrj. noxeoov oiiv wOntg rag agtggiag iv xaig
aqiaxilcoSiaiv exegoxgaviaig ovxco naayeiv ecfij , xai a xby
■avxov xgonov axovati xig avxov xai nigi x<av iplepeov,
xbg xaxa xovxo xo voatffia govov olov anoxigaovgevcov ; y xoivov avfinxcoua iaxi <ple(Sav oncoaovv naayovawv , ij tpleygaivovaiov fiovov; xad- oaov gev yag avvanxei xig xitgi xa>v agxrjQKov loycg xov negi xwv cpleficov, ini xav- xqv na&ovg tlxog vnolagfiaveiv iaxlv yiyvea&ai xovg 16- yovg avxcg ' xa& oaov S' iqie^Tjg vntg xt xi ov vevgtov ygacpet xa&olov xai xivcov allwv gogiav xoiovxcov, grj
Emicans autem dolor ell, qui a parte primario affecta veluti •a i’adice incipiens, celeriter in partes adjacentes transfertur; id vero non folum in lieterocraniis vehement! flimis , ut Ar- cliigeni placuit , fed in cephalaeis quoque vocatis, evenire folet ; etenhn in his nonnunquam arteriae primario affectae hujusmodi, qualem dixit Archigenes, dolore vexantur, ita ut fateantur nonnulli, vaforum ipforum fe dolorem fentire-; quod interpretari volens, arteriam fubhorrentem fieri ro-. tundam dixifc. Uti-um igitui- veluti per fphacelodes hetero- cranias arterias ita alfici dicit, ad eundem modum de venis earn fenfifie exillimandum ell, quod per hunc folum mor*- bum veluti varicofae fiant ? an commune fymptoma eft ve- narum qqomodolibet afiectarum , vel , duntaxat inflammata- rum? Ex eo euim quod fermoni de arteriis jungit fermo- nemde venis, par. ell, ut conjiciamus deeodemaffectuip- fum.fuilTe loquutum; ex eo autem quod mox in univerfum de iier. vis atq.ue de aliis hujusmodi partibus fcribit, non ad-
BIBAION B.
95
Ed. Chart. VII. [4i°.] _ _ Ed. Baf. III. (263.)
avvdntcav e vi voa quart xov vit'eq avzcov loyov, v.axcc toaov- tov av itak.iv cbaavxcog y.ai avrm vnovoqueig Wdyfiai iteqi x <ov cphpojv. duuvov d" cog tv ad foot?, Ini ytv r ijg qyiy.qa- ftag Tjytiff&ui xcov cp7.e[}<ov avxwv ay.cc xaig dqtqqiaig yvqyo- vtvtiv, anXcog de xcov aXktov bqyavcov , uvtv na&ovg xivog Acpcoqioyevov v.axu xt xa vtvqa r.ai xu xovzcov ecprfgijg , tv olg nd7.iv ecpt] xug cpltfiag de paqtig y.ai za&ehciovxag zai oyaXwg iyntnXaayevovg inicptqeiv xovg novovg. ravxl ytv ovv uyqiipoUav t-fti xiva‘ xb X ecpt^ijg eiqqytvov , ev&a cprr alv ‘ xu ds vtvQa diaxuvaxai xt y.ai oyhjqivtxai ovaxqtcpo- ytva ' cpavtQcbg anoycoqovvxog ytv taxi x Tjg xcov extqozqavicav dia&taecog , dnocpacvoyevov de y.a&olov neqi vcvqcov oncaoovv naaypvxcov. serve de xovxo cpaveqcog xjjtvdog ‘ ov ydq dnav ita&og vevQcov a xhjQvvet v-ui trvtrzQtcpei xrjv ovaiav avzcov, ctiX eaxiv a y.ai -fai.ana noitl xa vtvqa , za&dntq axqocfia <7 acpcbg' akXd y.ai itoX7.ay.ig ovdeytav cua&Jjxrjv tyovxa dia- <poQuv, a)X ay.Qipcbg eoixoxa xoTg vyiaivovmv , ovx ala& ry-
aptans tini morbo fermonem de ipfis habitmn , rurlus puta- bis ab ipfo itidem de venis quoque fuifle dictum. Itaque in hac ambiguitate fatius fuerit, ut exiliimemus in eo fermone, quern de liemicrania confcripfit, JImul cum arteriis ipfarum venarum quoque mentionem fecifle ; fimpliciter vero reli- quorum inftrumentbrum , fine ulio diltincto affectu neque in nervis, neque in iis, quae deinceps confequuntur ; in quibus mrfum dixit: venas graves ac detrahentes atque aequa- liter infarctos dolores inferre. Haec igitur nonnihil ambi- guitatis continent; quod vero deinceps fequitur, ubidicit: nervi vero dijtendunlur et contorti ■ indurantur ; recedit quidem manifeile ab heterocrauica affec.tione, loquitur autem in univerfum de nervis quoinodolibet affectis. Id autem pla¬ ne falfum eft/ non enim quilibet nervorum affectus ipforum fubftautiam indurat atque intorquet , fed nonnulli laxiores quoque faciunt nervos , ut atrophia manifefte ; quinetiam faepenumero nuftam feufu perceptibilem habent differenti- am, fed exquifite fanis fimiles flint, neque fenfum tamen
00 PAAIINOT IIEPI TQN JIEI20N&. TOIKiN Ed. Chart. Vir. [410. 4.11.] ^ Ed. Baf. III. (263.)
crews omt xtvfjGscbg Tt yoQtyyu -rots viioxixayyivoig acbyaaiv. tows ovy iv yovaig xatg (pXey[iovaTg , r\ rot's cphyyovcodiai voarjuauiv, tj rots re aoa cpvdiv qyxoig tcccgiV, i'cptj axkijQv- vtG’Oai xt xal GVGxgicpcGOai r a vtvga' xaivoi iv xoixoig ivag - ymg cpaivoyivov fort to xtivtG&ai xa vevqu, xal yag xal am rots rots s tayvovai xal ryuv rots ogcodiv am a cpaivtxai xu- vbtuva, dio xal Gnaayol xal xixavoi yrj &egantv&HGiV am rots enovxai. xal xoivov eoixt xov x ilrfai GVfmxcoua xebv elg oyxov algoyivcov anavxcov, xb xilvad&ai’ ' Xi&iayt&a yag jjdq xal agxqgiag [4 11] xal cpJJfiag yfayyaivovGag ivag- ywg xexafievag ‘ ras yiv, oxav iv axgcg rw xcaXcg cpXiyyovtjg yivopevqg inao&Tj fiovpwv, ovx oXiyaxig yap ivagymg oocp&i] XcXayivoy oXov ro ayyttov igv&gbugbv re xal ftig/ioxigov', bbvvrjgbxigov re ipavovxmv ytyovbg, d>g tivui it goSgXov, ort qiXtyyaivu Gvyntav , ag^aytvov ano xov ngcoxonad-rjaavvog jxoolov fit/gi xijg jxaa/aXtjg xal (jovftdivog. xal xaXmg vno xebv laxQtbv - iigtjxai ayidov anavxcov , eotv&og xal xaaig xal avxixvnia xal oyxog 'xal obvvrj xoig cpliyyaivovGi ye- QtGi Gvyfialvciv ' 6 Gcpvyy.bg d ’ ovy anuaiv, wg linoyiv,
neque motum praeftant fabjectis carporibus. Itaque in fo- lis fortafle inflammationibus, aut inflammatoriis morhis, aut praeter naturam tumoribus omnibus, dixit nervos indurari et eontorqueri ; at in iis manifefte apparet nervos intendi ; nam et aegrotantibus ipfis et nobis afpicientibus intendi ap¬ parent 5 quaproptcr, nifi curentur , et convulfiones et teta- ni ipfos JCequuntur. Atque omnium , . quae in tumorem at- tolluntur, commune fymptoma effe videtur, uttendantur; nam et arterias et venas inflammatione affectas manifefte tendi vidimus ; venas quidem, ubi, per fumm a membra Orta inflammatione bubo exurgit ; plerumque enim totum vas intentum videtur rubere magis et calere, atque maj.ori dolore, ft tangatur, affectum , ut lit manifeftum totum inflammari, incipiendo ab ea parte , quae prim an o affecta eft , usque ad alas et inguina. Proinde recte dixerunt omnes fere medici, inflamniatis partibus accidere, ut rubescant, tendantur, re- nitantur, inlumescant et doleant; pulfum vero non omni-
BIBJ.10N b.
97
Ed. Chart. VII. [4n.] Ed. Bah HI. (263. i64.)
aXK iv olg aQXijqUu xeslaiv ala&tjxal, xal to poqiov d ai- a&tjrcxbv y , afyoloyog 'it xaxa to psyedog tj \tphypov {]’ x rj- viv.avta yaq ol xapvovxtg ala&avovrai acpvypcbdov g oSvvtjg, xuv ptjdtv ala&ijxov ayyttov f] sear air 6 naayop aw pa. xa% ovv sorjasxai xig pt xa xatf sxaaxov bqyavov ZSia avpnxta- paxa ’ IsKcXxai 8> ijdtj xal nqoa&ev xal ov% anal;, wg rj (3la{j>] x ijg olxelag svtqyiiag ISiov sxaaxov poqiov avpnrcoua iativ, onoianox av xax iidog’ ovxe 8 5 aXXpxt avpnxmpa Ig avayxtjg avxoig ovtf at Siacpoqal xirjg pXafirjq vn aqyovaiv, ctXXu Kara xrjv idsav xt xal psyt&og xov na&ovq at diatpo- qal psv OgaXXaxxovrai , x 6 3s sldog, tj to yivog, rj onwg av e&ihrj xig bvopaQuv, aeiSiapsvu xov avpnxmpaxoq , o v.axa xtjv (kfiXappivijv svsqysiav sort, xal nXtovaaai ys xaXXiov rjV ’ 4q%iysvsi v.axa xovto ntqiXapovxi pt&odcp xo alpnav, (264) snsi8q xal xocg aKKoiq r\psXr\xai ‘ yiyqanxai d’ vcp rjpwv sv noXXatq aXXaiq nqaypuxtiaiq ovx oXiya xatv xoiov- xcov , taansq apsXsi xal vvv slqrjasxat 81a xmv sq>i%ijq, baa psv sxsqca&i xtXiimq s^siqyaaapsda , avvxopmxsqov , oaa 3s
bus, ut diximus, fed iis duntaxat, in quibus airteriae notatu dignae funt , et pars [ft fenfu praedita iit et notabilis magni- tudinis inflammatio; tunc enim pulfatorium dolorem fentiunt laborantes, vel nullo exiftente fenfili vafe in affecto corpore. Aliquis quaeret ex me fortaffe, quae lint fingulorum inftru- mentorum propria accidentia. Id vero jam antea, neque femel duntaxat, explicatum eft, quod propriae actionis lae- fid, qualicunque lit fpecie, cujuslibet partis propriuin eft fymptoma; neque aliud eis ex neceflitate fymptoma, neque etiam laefionum differentiae exiftunt ; fed differentiae quidem variant pro affectus turn fpecie turn magnitudine ; fympto- matis vero ad Iaefam actionem pertinentis five genus, fiye fpecies, aut utcunque nominare volueris, Temper manet. Et fatius fane fuiffet Arcbigenem totum metbodo complecteri- tem , abundantius haec perfequi , quum ab aliis negligeritius ftnt tradita, quorum non pauca in plurimis aliis libris con- fcripfimus, quemadmodum et pofthac deinceps dicentur, bre- viori quidem compendio ea, quae exacte alibi fuerunt exa-
OALENUS xb 7t. VIJI. G
g8 rAAimoT riEPi tsin nsnom. Ton sin
Ed, Chart.' YII; [4n.} Ed. Baf. III. (264.)
diuJguyvrirKov iv dlloig fiaxgorigov ivxavOa 8itg~
yomvmv Tjfimv avva. vvvi 8k xdg vnoXotnovg xmv novtov dtayoouq iittk-dcntiiv, oooov iiivyfiovtvocv 6 Idgyiysvyg iv xy xigoyeynauiiivt] gyatt. xo (ikv 8y vagxcoStig yivtuOai xovg •novovq xovg vtvgoig, orcmg yfidgxyxai, v.al dig ovx eaxt [io- qiov, xivog idiov y vagy.y nd&oq , a)£ alxiag x a xai dia&s- Gtwg, s’fmQotj-dev tigytat ' xo 8k axinjgmg dtaxtivovxag Isr avxoTg yivta&ai xovg novovq , og-O-oog tigyxai, xai v.ai./uov y av yv xo anXcog alqyusvov, dvtv xov GxXygioq. Siartlvovrtg yag tioiv iy.avwq ixaxigmcra xav vtvgwv ot novot , 816x1 v.al xtivexai ngog dficpco xa negaxa , xo xt xyg stgcoxyg agyyg vial xo xi] g iir/axyq r iXtvxyg, monag iv xaig xi&aoaiq alyogSai, y.ai gyyvvvTai ' yt no7.Lay.ig iv avxaTg at acfoSgwg xexafiivai, xai. 8td xovx dnoxeO-ifitvot fitxa xo ft lyoaa&ai xolg ogya- vbtg. ot xi& agio xai xdg yoqSag avidai. v.ai fikv 8y xai oxt xuvovxai oacpcog into xmv. ivavxicov aixicov xt xai Siu&iotmv, ov8tig ayvotl, xcfv vygov y xo ntgttyov , wove xai diccfigi- ytiv avtug xai n Xygovv, xav tgygov harms' tis loyaxyv yag
rata; Iongiori vero disputatione hie tractabimns ea, quab alibi brevier! ftylo. percurriinus. Nunc vero reliquas dolo- rum differentias., quarum in praefcripto fermone Arcbigene* mentionem fecit, perfequamur. Quod igitur peccaverit, di- C.ens torpidos dolores nervis evenire, quodque ftupor non unius cujuspiam partis proprius lit afiectus , fed caufae po~ tius ac. alfectionis, an tea dictum eft; quod -vero. dolores dure dijlendentes in ipfis fiant, recte dictum eft ; quanquam meli¬ us erat, J(i funpliciter dixiffet, dijlendentes, non addendo dure ; nam nervorum dolores utrinque vehementer diften- dunt, quia; ad utraque, extrema tenduntur, turn id a quo pri- nio incipiunt, turn illud in quo finiuntur, ut chordae iii ci- thara;, quae; faepenumero, ubi nimis in tenduntur, dirumpi foie lit; ac;propterea citliariftae, quum inftrumenta fua poft ufum reponunt, cliordas relaxant. Et fane quod eae a con¬ traries turn caufts turn aftectionibus intendantur, ignorat nemo,, five humidus fuerit ambiens aer, ut riget ipfas et im- pbeat, five veheiuenter aridus : ab utraque enim ambientis
Ed. Chart. VII. [4n. 4iz.] Ed. Baf. III. (264.;
ayiY.vovuivcu ruoiv iv lY.axtQu hough tov mgieyovrog, tl- itorcog qryyvvvrui. v.alag ovv 6 ‘ihnbzQanjg'rdvg cmaauovg 1 tov vivQcov ihl nhjQfoosi it v.ul v.tvmou ylvto&ai qnjoi , • ret- ctig uutioovg ov'aag 8t]).ovoti %5>v vtVQcov. to depvdiovg tlvcci roiig icovovg avrcov, &no Tebv avuBtftfXbTcov tlhpireti t otg nluoTOLg t<Lv vtvQcov. intidf] yaQ atl npcorai fitv ini- noXijg do t v at cp)J{jtg , iiptlgtjg S’ avrwv a l agitjQiai., Hal fierce ravrag ru vtvoa , dice rovr ev (la&ti rrjg raatcog uvrebv ot xajivovng ala&avovrai' rt[^iS]vovTtg ye [itjv nok).ol, vtv- Qcodtj a coiiar ovrtg, vn ivloov cevrixQvg bvofia'C.OfitVOt vtvga, roiig novbvg ov fiv&lovg , alX imnoJJjg eyovaiv, orav xal tevrol rvyaxnv ovrcog rtrafievot, y.a&antQ ol rovg Sar.TvXovg iv.ruvovrtg ‘ tloi 8 ’ aptXti xal ol za/inTovrig aiitovg huno- ).r\g fiev, alX ovy ofio'uog roTg ixxuvovGtv. 6 8 ’ ’Aftyiyivtjg rovg nbvoiig tcov vtvQtnv i/intnaQfiivovg ilvai q>t]ot, vicuq- ypvrog tov roiovrov r tjg odvvijg ti'dovg tco xcohp yaXl.ov, cog epn^oaOtv tlnov ‘ iyyiyvtrui 8s v.ul cor l ytra Tivog fcpvyftvv , Hal rap oSovrcoy raig fitiXaig, e'en 8’ Ore Hal
iieris temperie ad ultlmam tenlionem pervenimit ; unde non mirum , fi rumpantur. Proinde recte dixit Hippocrates, nervorum, convuljiones et a plenitudine et ab inanitione eve- hire , utpote quae lint immodicae nervorum tenfiones. Sed prof undos effe eorum dolor es, id ab accidentibus, quae plu-*- rimis nervis eveniunt, lurnptum eft. Etenim , quum venae quidem Temper priores in fuperficie lint, deinde poft eas ar- teriae, quibus pofteanervi fubduntur, idcirco laborantes eo*- rum tenlionem in imo fen Limit ) quanquam multi tendones, qui nervofa funt corpora et a nonnullis plane nervi nomi- nantur, non profurtdos, fed in fuperficie dolOres habent, fi quando ipfos quoque fic intendi contigerit, Ut illos qui di- gitos extendunt ; funt autem et qui illos incurvant, in fuper¬ ficie quidem,. fed non fimiliter, ut extendeUtes. Sed Archi- genes nervorum dolor es injixos effe dicit , quum Imjusmodi doloris fpecies , ut antea diximus , ad colon magis per tin eat*, accidit vtiam auri cum quadam pulfatione, atque dentibu*
lO'o rAAHNOT IIEP I TUN HEHON9. TOIIIiN Ed. Chart. VII. [4 12.] Ed. Bah III. ("264.)
roig ocf&aXpoXg , rjxiaxa Ss xoig vtvqoig epritnappivog vnap- fii novog' ixxeivexai yap ini nXtioxoV ixaxdpcoot pfy,Qi rap avca xt xal xuxco xov £cbov popicov. to <T icpetyg efyqpeyov vno xov Agyiyevovg , 8x1 xal axtvoyxapiag nXtjpeig tpu xcc VcVQa xoiig novovg, xaxotyhedg pev eiQtjxai xy Xefet' SqXoT d’ ovdiv nXiov xov ptx.avxo, xatf o cptjoi, y.al rjxiaxa xcyvpe- . vovg ' toj yap ovxi , xcfvpivovg rjxiaxa , xovx I’oxiv tig nXa- xog ixxtxapsvovg ovx eyet xovg novovg xcc vevpa, aXXa xccxa nepiypucpqv xw a paXkov, avco tt y.al xaxco xrjg xaaecog avxcov Siqxovarjg, xal pakXov y avco piygc xijg xtyahrjg' y.al xbxe npcoxov avxotg y.al anaapol v.al xexavot xov navxog enovxai roipaxog, ovSevog .xoiovxov Gvpfiaivovxog ovdipia xaati vtv- ... pov, nplv aipaa-d-ai xrjg xeq>a).rjg avxrjg. iytfyg Se xoig elprr ptvoig o AQ^iyivrjg eypaiptv nepl xmv vpsvcov , oxi pev ini ..nXccxog avxoXg diqxovaiv ot nbvoi , naapovrcov avxav, akr\- {hvcov ‘ or t d’ alpcoSia xi npoatoixog eyovaiv, ovx exi aXrj- JXtvmv. cog spnpoa&ev eiprjxai. to yt prjv avcopahovg ilvat .. .xovg novovg xcbv vpivcov, ov 81a navxog aXrj&eg, onov ye
molaribus , quinetiam quandoqne oculis ; minime vero ner- yis infixus dolor evenit; etenim magna ex. parte utroque .extenduntur et ad fupernas et ad infernas aniinantis partes. .Quod vero deinceps ab Archigene dictum eft, nerpo.s angu- . Jliae plenos habere dolor es , prava locutionis imitatione di- . -clum,. ac nihil amplius declarat quam quod deinceps dicit, et. minime fuf os 1 Re vera enim minime fufos , hoc eit in
latitudinem porrectos, nervi dolores habent, fed magis quo- dammodo circumfcriptos , utpote perveniente ipforum ten - done et ad fupernas et ad infernas partes, magis vero fur- fum .usque ad caput; ac turn primum ipfos univerli corporis et co.nvulfibnes. et diflentiones comitantur, quum nulli nervi tenhoni hujusmodi quicquam accidat, antequam caput ipfum attingat. Pod . haec confequenter fcripfit Archigenes de . membranis , quod quidem in latum discurrant ipjis dolores ; quum- afficiuntur, vere dicens, quod vero aliquid haemodiae Jimile habeant , . non vere, ut antea dictum eft. Neque J;etiam in to tom verum eft, quod membranarum dolores Jint
BTBAION B.
101
Ed. Chart. VTI. [4i2.] ^ Ed. Baf. III. (264.)
t ovvavriov dXtj&ig fxdXXbv iazcv ' ioty.aoi yccq v.axa ply tov - avtcov Xoyoy ofiaXoSg btupsQtiv Tovg novovg, eriiidrj v.ui to oto [ia tcuv vvxmv bjiaXov’ iy.de Tfjg itQog ra nXrjOiaCflVTct y.oivcovlag avcofiaXiuv tivu situpegti eoxiv oit v.ctxct r i ovfi- * (kfiqy.og. ovav yuQ ini to mitov&og avx&v jiigog ayrycai y.ai ’ TtivijTai tu neQi%,