Google

This is a digital copy of a book that was preserved for generations on library shelves before it was carefully scanned by Google as part of a project to make the world's books discoverable online.

It has survived long enough for the copyright to expire and the book to enter the public domain. A public domain book is one that was never subject to copyright or whose legal copyright term has expired. Whether a book is in the public domain may vary country to country. Public domain books are our gateways to the past, representing a wealth of history, culture and knowledge that's often difficult to discover.

Marks, notations and other marginalia present in the original volume will appear in this file - a reminder of this book's long journey from the publisher to a library and finally to you.

Usage guidelines

Google is proud to partner with libraries to digitize public domain materials and make them widely accessible. Public domain books belong to the public and we are merely their custodians. Nevertheless, this work is expensive, so in order to keep providing this resource, we have taken steps to prevent abuse by commercial parties, including placing technical restrictions on automated querying.

We also ask that you:

« Make non-commercial use of the files We designed Google Book Search for use by individuals, and we request that you use these files for personal, non-commercial purposes.

4 Refrain from automated querying Do not send automated queries of any sort to Google's system: If you are conducting research on machine translation, optical character recognition or other areas where access to a large amount of text is helpful, please contact us. We encourage the use of public domain materials for these purposes and may be able to help.

4 Maintain attribution The Google "watermark" you see on each file is essential for informing people about this project and helping them find additional materials through Google Book Search. Please do not remove it.

4 Keep it legal Whatever your use, remember that you are responsible for ensuring that what you are doing is legal. Do not assume that just because we believe a book is in the public domain for users in the United States, that the work 15 also in the public domain for users in other countries. Whether a book is still in copyright varies from country to country, and we can't offer guidance on whether any specific use of any specific book is allowed. Please do not assume that a book's appearance in Google Book Search means it can be used in any manner anywhere in the world. Copyright infringement liability can be quite severe.

About Google Book Search

Google's mission is to organize the world's information and to make it universally accessible and useful. Google Book Search helps readers discover the world's books while helping authors and publishers reach new audiences. You can search through the full text of this book on the web

aühttp://books.google.com/|

PATROLOGIA

CURSUS. COMPLETES.

^D -

T "24 1 of... DE E $E Sq. íwuw , Kost MV SS. PATRI M. D ToRIEM. sr gIPTORIE ΜΗ HT FNIASTICOBI M. UT - ME Στ DEC Ageerl ii.dsse edili bn πη ἔοι Zo ne7- HN pep £p ete tu mo ve ares

! ERU ERA 4NFER b Vo Qqa7Udp 07 UU! REG 0 (Mp ut mt" IN VMBET cupo c rhon 67 uM. FL ifm v τὰς

Pr —-FTIT-q4A*PAAKRP

Cd

SECULUM IV

EYZEBIOY

TOY ΠΑΜΦΙΛΟΥ͂, EIIIZKOIIOY THX EN IIAAAIXTINH KAIXAPEIAZ,

TA EYPIZKOMENA IIANTA.

EUSEBII PAMPHILI,

C.ESARE.E PAL.ESTIN.E EPISCOPI,

OPERA OMNIA QU/E EXSTANT,

CURIS VARIORUM, NEMPB : HENRICI VALESII, FRANCISCI. VICERI, BERNABRDI. MONTFAUCONII, CARO. ANGELO ΜΑΙ EDITA ; COLLEGIT ET DENUO RECOGNOVIT. J.-V.. MIGNE, BIBLIOTHEC.E CLERI UNIVERSE,

SIVE CURSUUM COMPLETORUM IN SINGULOS SCIENTLE ECCLESIASTIC;:E RAMOS. EDITORE.

TOMUS PRIMUS. | ;

T "$9 Q Qi — — —— ^

vote YENEUND SEX VOLUMINA. . LO e Mi - ENT * “Ὁ Η τον P $e D t τῶν

ἔ- ENCUDEBATULRH. ET VENIT APUD. J.-P.. MIGNE EDITOREM : IN VIA DICTA. D'AMBOISE, PROPE PORTAM LUTETLE PARISIGRUM VULGO D'ENFER NOMINATAM sEU. PETIT-MONTROUGI..

1851

ELENCHUS

AUCTORUM ET OPERUM QUI IN HOC TOMO XIX CONTINENTUR

EUSEBIUS. PAMPHILI GCESARIENSIS EPISCOPUS

OPERA | HISTORIA : Chronicorum libri duo. APPENDIX. DUPLEX : I. Samuelis aniensis temporum usque ad suam statem ratio

I[. Veterum scriptorum opuscula chronologica et astronomica ex recensione Dionssii Petavii .

l'arisiis, — Ex Typis J.P. MIGNE.

NOTITH:.

(Fanic., Bibliotheca Greca, ed. HanLEs, t. VII, Hamburgi 1801, in-&, p. 235; F. Patrologie, OEniponte, 1851; t. 1.) :

T. De Eusehii vita et doctrina. II. Ejus scripta Greece edita. Chronicon. Id,

. . . 9

Serm, Institutiones

Pr»paratío evangelica. Demonstratio evan -

kelica. Eon propheticze. HI. Historia ecclesiastica. IV. De martyribus Palzstin:e. V. Contra Hieroclem. VI. Contra

Marcellum.

Il. De ecclesiastica theologia. Υ ΗΠ. Epistola de fide Niczsna. IX. De locis Hebraicis. X. Commentarii in

Psalmos. XI. In Canticum canticor. XII. De Vitis prophetarum. X!lI. [n Isaiam Commentarii. XIV. Canones Evange . liorum. XV. De dissonantia Evangeliorum ad Marinum. XVI. Oratiode Constantini M. laudibus. XVII. Libri iv de Vita e;usdem (onslantini. XVIII. Fragmenta ex libris de Vita Pamphili, martyris. XIX. Ex collectione veterum martvrio-

rum. XX. Epistola ad Constantiam Augustam. XXI. Quse Latine tantum exstant, liber primus Aftorim XXII. Opuscula xiva Sirmondo publicata. XXIII. Acta spuría Silvestri 1 Papze. XXIV. Scripta inedi

I.

Eusebius , Pamphili, presbyteri Casareensis ac martyris, non filius vel sororis filius, nec servus , sed amicus (a) singularis (ut ab eo nomen tulerit), natus cirea A. C. 264 (b), frater vel consobrinus Eusebii Nicomediensis (c), [ natus, ut vero simile est, atque educatus in Palestina, ] Dorothei fortasse eunuchi, presbyteri Antiocheni discipulus , Cxsa- rez Palzsün:e , quz prius Turris Stratonis appel-

(a) Hieron. epist. 65 et c. 81 De 5. E.; Photius

cod. xin; Hanckius De script. hist. Byz., pag. 4. Sic,

C. Avianum Philoxenum, Aviani nomen, ab amico $uo, Flacco Aviano, consecutum scribit Cicero xui, epist. 25. Etiam Judas Jacobi et Petrus Damiani dictus, uterque a fratre. In jure Greco Romano, "t 293, Εὐπέθιος ὁ Παμφίλου ab interprete male redditur; Eusebius Pamphilides. FApric.—Pampbhili exposilionem capitum Act. apostol. edidit Moni- faucon in Bibl. Coislin., p. 18 sqq. ex cod. Han.

(5) Probabile esse videtur J. G. Walchio in Hist. eccles, N. T., szc. 1v, cap. 4 (uhi de Euscbio is est copiosus), Eusebium vita humana frui cepisse su extrema Gallieni tempora , auno fere 268, et for- tasse Casarez. Add. Chaufepié, Nosv. Dict. hist. εἰ crit., vol. 1, voc. Eusebius, p. 65, not. c. Secun- dum Caveum in Ilist. litt. SS. eccl., tom. II, p. 175, natus est Euseb. circ. a. 270. Walcbius quoque post Valesium aliosque et Chaufepié, not. d, defen- dunt Eusebium a crimine, eum tempore vexationis, cepte a Diocletiano contra Christianos, captum &ique in carcerem ductum, idolis, ut pristinam recuperaret libertatem, sacra fecisse. Ádd. que scripsi e£ quos laudavi viros doctos in Introd, M, 2, p. 216 sqq. Hinr.

(c) H. Valesius De vita et scriptis Eusebii ex epi-

i Origeue. ta. XXV. Deperdita.

A labatur, episcopus ab A..C. 515, ad 239, vel 540,

quo diem obiit major septuagenario. Vir Constan- tino imp. charus, quen genere etiam longius (4) , contingebat, οἱ sua «ἰδία eruditissimus fuit, ac Basilii De Spiritu S., cap. 29, judicio διὰ πολυπει- ρίας ἀξίοπιστος, atque, ut a Nicephora Gregora, lib. xix Hist., pag. 592, vero elogio appellatur, τῶν πότε λογίων πρῶτος. De illius vita, de qua liber Acacii (e) , post Eusebium episcopi Cossarecnsis , et

habuit, Inter alia. Acacii hujus scripta fuerunt libri xvi in Ecclesiasten. Hieron. Catalog. cap. 98, Συμμίκτων Ζητημάτων, sive, ut idem Hieron. epist. 152, ad Minervium et Álex., tom. lll, p. 495, lilrum. quartum. laudans, appellat, Συ.2.1εχτῶν Ζητημάτων libri v1 , id. epistole εἰ scripta nomine synodi CPol. a. 560 concepta. Philostorg. 1v, 13, Fidei formula in. synodo Seleuciensi a. 359 edita, uam Servavit Epiphanius txxui, 25, et Socrates ii, 1o. Ἀγτιζογίαᾳ adversus. Marcellum Aneyranum. Epiph. Lxxn, 5-9, ubi insigne ex illo libro frag- mentum. [De Marcello et Acacii libro contra illum v. Walch. l. c., p. 1514, qui etiam p. 1517 dc ejus et atroci cum Cyrillo Hierosolymitano contentione de principatu copiose disserit. Acacius enim , epi- scopus Czsariensis, inter Palestine praesules vi usus diutusni, a synodo Niczena confirmati , fuerat metropolitanus. Hunc honorem ac principatum, quoniam Cyrillus Ecclesie Hierosolymitanz, tan- quam matri omnium Ecclesiarum vindicare adnisus erat : magna controversia inter utrumque et reli- quos Ecclesie Orientalis episcopos exorta est; si- videm ii qui cum Arianis sentiebant , cum Acacio ecerunt ; qui autem veriorem prolitebantur doctri- nam, sleterunt a Cyrilli partibus. Illorum vero factione et crimine factum est, ut Cyrillus munere

stola Arii apud Epiphan. Lxix ὅ. Czeterum Doro- C suo dejiceretur, variaque experiretur fata. Hami.]

theum illum (de quo Euseb. vit, 52, Hist.) Baronius ad Marigrolog. 5 Juu. male confundit cum Dorotheo, Tyri episcopo. Vide Acia sanctor. tom. 1 Junii,

(4) Hoc inde colligo, quia Eusebius Nicomedien- sis nostri Eusebii frater, Julianum imp. genere conungebat, teste Ammiano xxu, 9. :

(e) Acacius, Casareensis episcopus , vitam magi- sii ac decessoris sui Eusebii scripserat, teste Socraie n, 4. Male Agapius legitur pro Acacio in Hist. iripariita wv, 5, licet claruisset etiam Agapius, Cesareensis episcopus ; seid is ante Eusebium luit, e4:3«ue in clerum ascivit et deinde successorem

ParnoL, Ga. XIX.

Acacio etiam tribuit Tillemontius, quod De fide adversus Sabellium &ub Eusebii nomine edidit Sir- mondus, Vide Tillemont. tom. V1 Memor. hist. ec- cles. , part. uw, p. 141 cdit. ruxell. Acacii hujus fragmenta quxdam. occurrunt. in catenis editis et mss. Alius fuit, licet ejusdem atis, Acacius, Tarsi episcopus, de quo Philostorg. v, 1; alius resbyler et archimanmdrita Beroensis, cujus ct "auli presb. Epistola αὐ Epiphauium , qua eum A. C. $15 ad scribendum contra hwreses invitavit, cum Epiphanii responsione, hujus Panario pre- mittitur. Nescio idemne Acacius Beroensis episco- pus circa A. C. 451 annos 110 natus, cujus episto- 1

15

EUSEBIUS CJESARIENSIS EPISCOPUS.

16

neum, $ 2. Henr. Valesius p. 10 ad Euscbii Hist. A rubris, ut hodie Kalendaria nostra solent, fuerunt

velustissimos codices laudat. Acutianum, Lipsii et Ortelii. Laudat quoque vetustissimam editionem Me- diolanensem , quam nec Pontacus nec. Scaliger vi- derit. Consuluit tamen Arnoldus Pontacus, episco- pus Vasatensis, prater codices mss duodetriginta , editiones octo, atque ex illis przclaram suam con- cinnavit, in qua mirum studium atque industriam non dubitavit etiam Scaliger epist. 104, pag. 572 Seq., atque alihi omnibus, laudibus prosequi, edi- torisque doctrinam, candorem, modestiam et. di- ligertiam celebrare. Et omnium correctissima vo- catur Jo, Morino pag. 277 Exerc. bibl. Prodiitque notis Pontaci et castigationibus illustrata una cum Prosperi Chronico , Burdigale 1604, fol., sed raro liodie reperitur. Neque ubivis obvia altera Auberti Mirzi, posteriorem tantum partem a Christo nato exhibens, additaque habens Chronica Sigeberti et Anselmi Gemblacencis, Antwerp. 1608, &(a). Confer ltigium De bibliothecis Patrum, p. 7&5. Fang.

Fabric. in nota quasdam nominavit edd., sed ple- niorem substituere juvat illarum catalogum. Penta- cus quoque sub finem Apparatus receusuit codd. quibus usus est, plurimasque editiones (b). Prin- ceps editio, qu:e etiam custoditur in bibl. academ. Erlangensi, est sine titulo, nota anni locique, sine virgis et lineolis transversis, in 4. Ab altera primi folii parte sunt tria editoris Boninii Mombritii epi- grammata, ex quorum primo apparet opus, quod continet Chronicon Eusebii a S. Ilieronymo Latine eersum, ab eodem et Prospero Britannico Matthzeo- que Palmerio continuatum, esse excusum per Phi- lippum Lavanium (Mediolani cirea ann. 1475). Plura dehac edit. v. apud Hanberger zurerl. Nachr. ll, p. 70; Clement. Biblioth. Vlll, p. 1710. scq., et quos laudavi in Introduc. l. c., pag. 918. Add. Panzer A. T. M, pag. 94.

Eusebii Chronicon, ab Hieronymo Latine versum, ab eodem et a Prospero et Matthico Palmerio, conti - nualum, ex editione y cum Mathie Palmerii supyle- mento. In fine rubro C. Joannes Lucilius Hippoda- mus (sive Santritter) Delbronnensis lectori salutem (sequitur epigramma tribus constans distichis). Erhardus Raldolt, Augustensis, — plurimis undique

impressi. Plura de hac ed. dederunt Freytag in Analectis litter., pag. 521 sqq.,et in Apparatu litter., Ill, p. 751; Clement. 1. c. p. 171 sq.; Fossius de hac et superiore edd. in Catal. codd. sec. xv in bibl. Magliabecch., tom. 1, pag. 6 seqq.; Theoph. Sincer. in Bibl. hist. crit. librorum | — rarior., part. i1, Norib. 1756, 8, pag. 196 seqq., ubi copiose agi- tur de illa edit., de Chronico Eusebii et num sil ge- nuinum, et de Eusebio ipso; aliique a Zapfio in Augsburgs Duchdruckergeschichte, parle 1, pag. 164, et a cel. Panzero lll, pag. 188, citati.

Eusebii — Chronicon, quod llieronymus — Lati- num facere curavit et usque. in. Valentem Casarem Romano adjecit eloquio. Ad quem et Prosper et Mat-

B tuus Palmerius, demum et Joann. Multivallis com- plura, qur ad hec usque tempora. subsecuta. sunt, adjecere, Henr. Steplianus. In fine : Absolutum est in alma Parisiorum——- per Wenr. Stephanum — i(- iius maxima cura et diligentia nec non. ejusdem el Jodoci Badii — expensis 1519, 4, de qua rara edi- lione plura scripsi in Introduct. |. c., pag. 218 seq., et Clement. l. c. pag. 172 not., qui preter ea ibidem multis recenset repetitam et in paucis tan- tum diversam Stephani edit. Paris. 1518, 4. Idem et Freytagin Apparat. litt. WI, pag. 575, referunt edit, Basileensem (quz etiam penes me est) ex edd. Ste- plan. ductam, auctamque, atque inscriptam : En damus Chronicon divinum plane opus eruditis. aucio- rum, repetitum ab ipso mundi initio, ad anuum usque salutis MDXI (c) Eusebii Pamphili Cesar. D. Hie- ronymo interprete, Hieronymi presbyteri, Prosperi Aquitanici, M. Aurelii Cassiodori patricii Rom. Her- manni contracti comitis Veringen., Matthei Palmerii Florentini, Mathie Palmerii Pisani, partim. munc a nobis invenium et editum, partim a mendis, quibus luborabat, plusquam cuiquam creditu facile est, sum- mo s!udio et diligentia repurgatum. Basilem excud, Henr. Petrus, m. Martio MDXXIX, fol., curante et pra(ato Jo. Sichardo.

Alias editjones cum aliis Eusebii scriptis et cum Prosperi ac Matthaei Palmerii Chronico enumerant Pontacus (qui ed. Basil. 1529 basin suz fecit) in Apparatu, sub finem, Justus Fontaninusin Historie

comparatis exemplaribus Eusebii libros chronicos ac y) litterar. Aquileiensis libr. (Roma 1742, 4), pag. 3,

reliquas in hoc volumine de (emporibus additiones — impress:t Venetiis α. salutis 1483, Idibus Se- prembr. E primis est libris, qui verbis et. numeris

(e) Clément, Dibl. curieuse hist. εἰ crit., tom. Vlll, p. 178. sqq., multus est de hac Mirzi editione, cujus inscriptio est : Rerum oto orbe gestarum Chronica a Ghristo nato ad nostra usque tempora. Auctoribus Eusebio — Ilieronymo, — Sigeberto, Gem- blacensi monacho, Anselmo, Gemblac. abbute, Auberto Mirco, Bruzell. aliisque. Omnia ad aniiquos codd.

mss. partim comparata, partim nunc primum in lucem.

edita. Opera ei studio cjusdem Aub. Μιταὶ, canoni- cis et scholarcha Antuerp. Antuerpie, ap. Hieron. Verdussium, 1608, à. Mirzus potissimum secutus est in Eusebio codicem initialibus 5, uncialibus lit- teris ante anuos tum mille plus minus | integre de- scriptum, οἱ ex Amandino sodalium Benedictinorum

et Clement, l. c., nemp. Basileg rec. est anteced. ed. apud Henr. Petr. 1550, 1542, 4549 (d), 1559, 1570, fol. — Paris. apud Michel Sonnium 1587, (e) fol,

apud Nervios cenobio. — De utraque Scaligeriani thesauri edit.v. eumdem Clement, p. 176 sqq.

t Vid. Patr. Lat. t. XXVII, col. 795-746. Enix.

c) llic annus diserte expressus est in exemplo quod babeo : Clemens contra, nescio an per erro- rem, scripsit MDXII.

(d) Fabric. olim in nota ad b. l. et Fontani» scri- pscrant notam a. 1548, sed dubitat Clemens, qui exemplum ad manus habuit, nua quidem anni de- sututum, in cujus vero fronte diserte dicitur opus ad annum usque hunc Christi — MDXLIX continua- tum. Ft Pontac. dedit a, 15419. 3

(ἡ ὕπο annum notavit Fontanin. Nota ἃ. 4581 &p. Fabric. forsan erat corrupta.

17 | — — NOTITIA, i8 cum czteris Eusebii Op. de qua ultima edi*. v. A ri docti notarunt, ipsius Scaligeri, qui illam ex scri-

Pontac. Haar.

Czterum ob praeclaras accessiones atque doctis- simas notas frequentissime in manibus eruditorum versatur editio Scaligeri (a), altera precipue ac posthuma Amstelodamensis a. 1658 fol. αὐ Alexan- dri Mori przfationem et Scaligeri commentarios ad Latinam Hieronymi interpretationem et. Grzeca Eu- sebii emendatos οἱ tertia parte aucliores (quam prior editio Lugd. Bat. 1606, fol., exhibet, et libros tres Isagogicorum chronologie canonum ejusdem

"'igeri subjunctos habet). Chronico Eusebiano subjecta sunt Hieronymi, de quo dixi, supplemen- tam et Prosperi Tironis (5) ab A. C. 579, ubi de- siit Hieronymus, ad a. 444, Victoris Tunnunensis Chronicon ab a. 445 ad a. 565, Joannis abbatis Bi- clariensis ab a. 565 usque ad annum Mauritii oc- tavum, A. C. 595; ldatii ab A. C. 579, ubi Hie- ronymus desinit ad 428; Marcellini comitis ab A. C. 319, ad a. 534, et veteris scriptoris sive inter- prctis incerti excerpta Latina chronologica ex Afri- tano, Eusebioet aliis, vulgata ecodice hibl. Putea- na. Post hzc sequuntur Grece, quz Scaliger vel- nt Eusebiana collegit ac digessit : Anonymi 'Exico- μὴ χρόνων (c) (Chronici Alez. vel Fastorum Sicu- lor. nomine vulgo venit), ab Adamo ad annum Ile- raclii vicesimum, ἃ. C. 629, ex codice Is. Casau- boni; Nicephori, patriarche, | yporo1pagía. Deni- que sequitur ἱστοριῶν συναγωγή οἱ Ὀλυμπιάδων

ptoribus editis οἱ ineditis collegit ac digessit, etiam Latinis, quorum loca Grace transtulitet hisce col- lectaucis inseruit. FABR.

Vallarsius novis curis receusitum suisque et alio- rum observationibus illustratum Chronicon Eusebii, etc., repetiit in sua D. Hieronymi Operum editione, tomo Vlll, Veron: 1740, fol. (quz editio recusa est, curis Vallarsii posterioribus aucta, Venet. 1766 — 1782, 4 m.)

Eusebii Chronicon Latine a D. Hieronymo reddi- tum et ad suausque tempora perductum, adjecta etiam continuatione Prosperi Aquitani. Nunc prim&m | col- lectioni Hieronymian. Operum adcensitum, genuinis Grecis (ragmentis ex Georgio Syncello, Chronico pas- chali, Cedreno, aliisque auctoribus vestitutis, et post Arnoldi Pontaci, Josephi Scaligeri, et Cl. Salmasii, atque aliorum recensiones ct curas, denuo ad mss. co- dices castigalum, notisque luculentioribus continenter illustratum, opera. et studio Dominici Vallarsii (to- mo [I addidit integros Pontaci Comment.,et in Prolegg. tom. 1 de edd. diligenter disseruit).

Hic et in przfat. et in notis szpe contra Scali- gerum disputat. At quanquam praelare de Eusebio- Hieronymiano Chronico, tamcn, quod in tali opere negotioque nec mirandum est, nec culpandum, non omnia perfecit. Hinc Hieronymus de Prato, lib. eit. psg. 425, dedit. Eusebii Graeca quxedam fragmenta ex ejus De temporibus libro primo (excerpta olim a

ἀναγραφῆ, non veteris scriptoris, sed, ut recte vi- (; Georgio Syncello), nova interpretatione, notis et ob-

' (4) Recensetur a Labbeotom. I De script. eccles., pag. 502, et Thom. lttigiolib. De bibliothecis Pa- trum, p. 745 seq. Emendationes Salmasii ex codd. Palatinis iv cum. Conr. Sam. Schurtzfleischii ad Eusebii Chron. observationibus edidit frater D. Henr. Leonhardus Scburtzfleischius, Witeb. 1712, 4 [ed. 1 correctior et access. supplementi auctior lenz 1715, 4] in notitia principalis bibliothecee Vi- nariensis, in quam editio Lugd. Dat. 1606, manu Salmasii notata, pervenit ex bibliotheca Gudiana. Inter codices Is. Vossii cum mss. collatos Coloinesius n. 1 memorat Chronicon Eusebianum editionis Sca- ligerianze, quod cum mss. commisit Cornelius Tollius. Bochelli observatt. mss. chronicas ad Eusebium lau- dat Berneggerus ad Justini libr. xvin, cap. 6. FABg.— Prior operis Scaligeriani editio inscripta est : The- saurus temporum. | Eusebii Pamphili — chronicorum canonum omnimode historie libri duo, interprete Hierongmo, ex fide vetustissimorum codicum castiga- ti. Item auctores omnes derelicta αὖ Eusebio εἰ Hie- rouymo continuantes. Ejusdem Exsebiiutriusque par- tis chronicorum canonum reliquie Grece, quo col- ligi potuerunt, antehac non. edite. Opera ac siudio Josephi Justi Scaligeri. — Ejusdem Scaligeri note et castigationes in Latinam Hieronymi interpretatio- nem et Greca Eusebii. Ejusdem Josephi Scaligeri Isagogicorum chronologie canonum libri tres, ad Eusebii Chronica et doctrinam de. temporibus admo- dum necessarii, Lugd. Bat. exc. Thom. Basson. sumpt. Commelinor. 4606, fol. llanced. minus fre- quentem uberius recensuit et vitam scriptaque eo- rum quorum libri in haccollectione comprehendun- tur, exceptis Eusebio atque Hicronymo, persecutus est Jo. Fabricius in Alistoria bibl. Fabric., tom 1l, p. 315 sqq. idem quasdam partim Conringii, ad quem olim pertinuit exeinplum Fabricianuw ct qui passim aliqua ascripseral, partim suas aliorumque

observaliones reddidit. Przeter ea animadvertit, opus. quidem a multis V V, DD. recte esse laudatum ; Ru- pertum tamen in Obss. in synops. minor. Besoldi, p. 578, adnotasse, Scaligerum in senectute, me- moria sua fretum, non consultis diutius libris, ca- lamo usum esse, atque sic etiam in opere Eusebia- no multas comnisisse hallucinationes. Multo acrius judicavit Hieronymus de Prato in Diss. de Chroni- cis libris, supra memorata, p. 359, de hoc opere et jactantia Scaligeri, quem pronuntiat pessime de Kusebio esse meritum, eique multos alienos et 3dulterinos supposuisse fetus. Longam et gravem ceusuram excerpsit Clément 1. c. pag. 180 sq. ubi a pag. 176 et priorem et posteriorem operis Scali-

eriani edit. copiose recensuit, notavitque errorem le Henr. Hottiugeri, qui in. Bibliothecario quadri- partito, p. 515, confudit Scaligeri opus De emenda- tione temporum (Paris. 1585, Leidze 4598, et ex au- Ctoris ipsius msto emendatius magnaque acces- sione auctius, elc., Colonie Allobrog. 1629, fol.) cum ejusdem TAesauro temporum, cujus altera edi- lio est. inscripta : Thesaurus. temporum. — Editio altera, in qua ejusdem Josephi Scaligeri tertia fere parie auctiores note et castigationes in Latinam lHic- ronymi interpretationem, et Greca. Eusebii, supre. ma auctoris cura emeudate, etc, Amstelod. ap. Joan. Janssonium 1058, fol. Clement, p. 179, nola ex Alex. Mori pr:efat. quedam, qu:e δά bistoriam hu- jus editionis auctioris pertinent, delibavit, HaBL. —

(b) Conf. Vallars. 1. €., p. xxvin sqq., et Pontaci Apparat., p. 12 sqq. Han.

(c) Alia νγενῖογ Ἐπιτομὴ χρόνων ab Adamo us- que ad Alexium Comnenum, quam ad calcem Zona- ra edidit Cangius, et in cujus titulo legitur: Ταῦ» τ᾽ ἱστορεῖ ὁ Καισωριεὺς ᾿᾽Ευσεθιος ὁ Παμφίλου ἐν τῷ opo, ὃς ἐκλήθη faccluxóc.

25 — EUSEBIUS CJESARIENSIS EPISCOPUS. 9t Mediolani in bibl. Ambros. (id. ib., p. 497 B.) — A xvni laudat Hieron. Pref in Oseam, testatus, illo

Basilee Eusebii quedam. (id. ib., p. 610 E.) In bibl. cathedr. Lexoviens. (id. Il, p. 1505 A), etc. De versione Italica Venet. 1550, 8, v. Paitoni Di- bliotheca, etc., 11, p. 60. — De Sanchoniath. Hist. Phenic. fragm. in libro 1 et Cumberlandi, etc., versione v. supra in vol. f, p. 224 sq., not. — De lMistoria Abgari, in Eusebii Prep. evang. Jo. Jortin in Remarks on ecclesiast. History, vol. 1, p. 88; vol. Il, p. 74 sq.; vol. lli, p. 451-469. — S. S. B.B. conjecture in locum Eusebii Prap. evang. lib. 1, ex Zoroastre laudatum, in Misc. obss. Belg., vol. Vi, tom. 1], p. 253-255. Hant.

Εὐαγγελιχὴ ἀπόδειξις, Demonstrationis evange- lice ex viginti libris, decem : primus (a) nimirum

(initio mutilus) usque ad decimum itidem extrema B

parte truncum (5). Hujus operis, quo veritatem christianz religionis ex sacris litteris et Vet. Test. maxime astruit, et vaticinia de Christo colligit al- «ue interpretatur, codices mss. rarissimi sunt, Montfauconiique judicio (c) videntur omnes descri- pti ex membranaceo codice antiquo, qui exstat in bibl. regis Galliz (d) : nam omnes sunt perinde in fronte mutili, et ab eadem voce incipiunt, atque in eadem desinunt. Libros viginti memorat Hierony- mus, c. 81 Catalogi, et Photius cod. x. Librum

(a) Primi libri argumentum perspicue exponit Eusebius xv, 1, Pro'parat., p. 190, ct cap. ult., p. $56, quod cum eo, qui in hodiernis codicibug pri- mus est, congruit, Atque czeteros. novem continen- ter ita ab auctore fuissesubjunctos atque connexos, ex ipsis librorum exordiis, in quibus numerus etiam subinde libri cujusque exprimitur, patet.

(^) Fabricius noster ex codice integriore bibl. Maurocordati, principis Walachi:, defectum in- gentem libri primi supplevit, decimique finem, ubi perpauca desiderabantur, subnexvit in fronte [e- lectus argument. et syllabi scriptorum de verit. relig. Christ., pag. 1-22, p»g. autem 74 seqq., repetiit ea qua in B. Gr. h. 1. scripserat, ac preterea. adno- tavit, judice Tilleiwoptio tom. Vll. Menor. H. F., s 55 sq., ceeptuin. id opus ante finitam A. C. 512

iocletiani persecutionem, continuatumque post illud tempus, pe coetui. Christianorum (a. 325), reddita (conf. Kollar. ad Lambecii Comment. |, yag 261 sq.) :1loca autem quz Ariaris favere vi-

eantur, notasse Jac. Billium lib. 1. Obss. S., c. 27, et plura emendasse stque illustrasse c. 98. Hant.

9 Montfauconus Diar. lta&c; p:g. 12, 49, ct in Biol. bibliothecar. mss. tom. 1, p. 55, minit cod. imperfecli, szxc. xv, De evangel. demon- strat. in bibl. Ambros. Mediolanensi. Est quoque tod. Gr. Oxonis in bibl. coll. S. Joan. Baptista. " Cat. codd. Angl. et Hib., M, p. 60, n. 1781.

ABL. (4) In bibl. publ. Paris. sunt (sec. cat. 11, pag. 9 sqq.) quinque codd. Jler:onstrat. evang., quorum primus exaratus est sz. xi, (res smc. xvi, et quintus manu Valeriani, Foroliviensis, Venetiis ἃ. 45435. HanL. (e) Pag. 952 sqq. libri 1 ed. Kollarii, ubi Lambe-

(1) Eusebii Eclogas propheticag e cod. Grseco biblioth. Csesar, Vindobon. Dune senum Gr. edidit Th. Gaisford. Oxonli 1842, in-8*, — Operi liuie non absimiles fuisse vl- dentur exe; « seu. apparitionis Domini in curne libri v (S. Hieron: m. De scriptor. ecctes. c. 81), qui exhibuerunt, αἱ ex fragmentis nuper in Jucem protractis conjicere li- cet, historiam Cbristi Domini ex vaticintis atque ex Evan

libro Eusebium de Osea quiedam disputasse. Aliud Eusebii opus fuit τῆς καθόλου στοιχειώδους εἰσα- γωγῆς. pluribus constans libris, cujus sextus, 56- primus, octavus et nonus, exstant adhuc mss. sub titulo Eclogarum propheticarum 46 Christo libri iv. Hos enim libros in bibl. Vindobonensi superesse testatur Lambocius lib. s, p. 159 564. ; lib. irj, p. 75 (e). Ex eodem Lambecio apponam heec libri quarti Eclogarum propheticarum : ᾿Αλλὰ γὰρ ἐν τέ- *apst xai τὴν τῶν ἐχλογῶν ὑπόθεσιν ἐν τῷ ΤΗΣ ΚΑΘΟΛΟΥ͂ ZTOIXEIQAOYZ ΕἸΣΑΓΩΓΗ͂Σ 'ENNA- ΤΩΙ τούτῳ συγγράμματι περιγράψαντες ἐν τῷ AE- KATO τοῖς ἀπὸ τῶν ἀθέων αἱρέσεων τὸν λογισμὸν ἀποδεδλαμμένοις ἑτέραν ἁρμόττουσαν ἔφοδον παρα- σχεῖν πειρασόμεθα. Mentio hujus operis in Eusebii Hist. eccles. lib. 1, cap. 2 (f) ubi opus illud a De- monstratione evangelica distinguit : ᾿Αλλὰ γὰρ ἐν οἰχείοις ὑπομνήμασι τὰς περὶ τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ ΠΡΟΦΗΤΙΚΑΣ EKAOTAZ συναγα- γόντες ἈΠΟΔΕΙΚΤΙΚΩΤΕΡΟΝ τε τὰ περὶ αὐτοῦ δη- λούμενα ἐν ETEPOIZ συστήσαντες, τοῖς εἰρημένοις ἐπὶ τοῦ παρόντος ἀρχεσθησόμεθα. Blondellus lib. De episcopis, p. AT, αἷἱ Eusebium in Demonstratione citare Historiam suam, sed lib. vi, eap. 15, p. 273, ad ἱστορίαν quidem suam, hoc est, ad nolitiam et

cius, postquam summam librorum dederat excer- pieraque plura, pag. 256 sq. demonstrat, illas

clogas Eusebium habuisse parentem; qud judi- ciun corroborat tum Lambecius et in additamento, a Kollario, p. 257 sqq. in nota allato, et in libr. ac vol, Ill, p. 202, ubi libri illi quatuor. eclog. in cod. LV iterum exstant, tum Kollarius p. 205 sqq. de cod. quem non adeo mancum ab initio esse docet, et Eusebio, illorum librorum auctori, pluribus et firinioribus usus argumentis, asserit, copiose do- cteque disputans. ldem Kollar, ad vot. I, p. 257, adnotat se in epistola ad eruditos de altera Com- mentariorum editione, exarata Vindob. 1760, jam

avioribus rationum momentis Eusebio attribuisse illas Eclogas, et ad vol. III, p. 205, refutat Oudi- num (Commentar. suorum tom. l, col. 514) et alios recentiores (v. J. Christoph. Mylii Biblioth. ano- - odere εἰ pseudonymorum, part. 1, pag. 30 οἱ

), quibus opus illud suspectum, et ab aliis Euse- bio substitutum videbatur. Ille Lambecii atque Kollarii observationes et vero disputationes futuro illarum Eclogarwm editori imprimis sunt. legende ac ponderandze (1). Idem Lambec. vol. VIII, pag. 12

E, ubi me- D sq., duo loca Eusebii H. E. lib. 1, cap. 11, et De-

monsisat. evangel. pag. 124 sq., in quibus hic Jose- phi de Christo testimonium commemorat, fusius recenset, cum aliis comparat serpere atque emendat, vindicatque Eusebium ab omni fraude, denique illud testimonium historiamque temporis late usque ad pag. 86 (ubi Kollarii noia nonest ne- gligenda) persequitur. HanL. De Eclogis Eus. pro- Dheticis imprimis vid. Munterus Fragm. Patr. Grec., p. 1, p. 56 sq.

(f) De quoloco v. Laumbec. et Kollar. tom. 1 Comment. de bibl. Cesar., p. 257.

gelils consarcinatam com uberrima doctrins evangelics ex posi Rone- Fragmenta complura hujus operis Gr»ce

dit A. Maius in Collect. Nova Veierum Script., t. 1. (Roma 1831) p. 1, p. 113 - 42. Cf. ejasdem Prolegom., πεν: (p. xiu.) Eptr. — Cf. Fassuzn, Institut. Patrol., 1

2s NOTITIA.

26

experientiam, provocat, Historig autem ecclesiasti- A J. Fabric. in listor. bibl. Fabriciang, 1, p. 91

εἰς, ἃ se scripte, neutiquam meminit. Verba sunt: Ei γοῦν τι δύναται xal ἡ ἡμετέρα ἱστορία, χαθ᾽ ἡμᾶς αὑτοὺς τὴν πάλαι βοωμένην Σιὼν ζεύγεσι βοῶν ὑπὸ Ῥωμαίων ἀνδρῶν ἀρουμένην ὀφθαλμοῖς παρειλή- φαμεν. Uberiorem ἐξέτασιν locorum propheticorum de vocatione gentium. facturym se promittit lib. r1 Demonstrat., p. 55, que in przsenti οὔτε ἀναλέ- γεῖν οὔτε ἑρμηνεύειν xaipóc, pag. 48. Illa ἐξέτα- σις, perinde ut decem ultimi Demonstrationis libri intercidere. Et dubito an diversi ab editis exstent in bibl. Vaticana, licet in Scaligeranis legas » I! ὦ & ax Valican les diz derniers livres. ᾿Αποδείξεων d'Eusibe, mais les Italicns sont εἰ jalouz, qu'ils ne les voudraient pas préter.

Latiue vertit Bernardinus Donatus, Veronensis, dicavitque interpretationem suam Paulo tertio, pontifici. Prodiit ejus versio Venetiis (a) primum, hine Colon. 1542, fol., et cum aliis Eusebii Operi- bus Basil. 4542, 4549, 1559 et 1570, fol. additis scholüs J. Jac. Grynmi; et Paris. 1587, fol. (b). Nonnulla in ejus versione castigat Jacobus Billius in Obsercationibus suis sacris ; et Georgius Calixtus, 8 54 Diss. quod Filius. Dei, Patribus V. T. in pro- pria hypostasi non apparuerit, notat. Donatum ple- raque de Christo durius et licentius ab Eusebio dicta, sic esse interpretatum, vt emolliret. Atque ob similem causam omisisse quzdam, monet Pos- sevinus in Apparatu sacro.

sqq. Hanr. Ex Prayp. evang. et ex Dem. evang. ex- cepta vernaculo sermone edidit οἱ notis iflustravit Roesslerus Ribl. PP. t. V, p. 205 sq.

11. Ἔχχλησιαστικὴ Ἱστορία. Historie ecclesiasti- c& libri x (c) e quibus ultimum dicavit Paulino (d) qui Tyri atque inde per sex menses Antiochi: post depositum Evstathium episcopus fuit. Absolutum opus Crispo (e) adhuc superstite, quem x, 9, βα- σιλέα φιλανθρωπότατον, et mox θεοφιλέστατον xat χατὰ πάντα τοῦ πατρὸς ὅμοιον appellat. Quanquam vero Hegesippus εἰ Africanus quodam modo Euse- bio prziverant, Papias quoque et Justinus atque Clemens Alexandrinus, lrenzus aliique varia in scriptis suis adnotaverant, qui ad historiam Ec- clesie et bzresium facerent, justum tamen eccle- - Siasticze historiz corpus nemo ante Eusebium con- didit ; unde merito ait se πρῶτον τῇ ὑποθέσει ἐπι- δῆσαι, primum aggressum esse hoc. argumentum. Deduxit autem illud a Christianismi "primordiis usque ad Licinium, a Constantino M. superatum exstinctumque, et pacem Ecclesie redditam A. C. $924. Indices capitum ab ipso Eusebio przfixos do- cet Valesius. Τὴν xa8Ólou ἱστορίαν, historiam wni- versalem ecclesiasticam vocat opus suum Eusebius lib. vin, cap. 2, pag. 294.

Latine vertere voluit Hieronymus (f) scripturus historiam ecclesiasticam, qui etiam libro De scripto- ribus ecclesiasticis pleraque. omnia repetiit ex Eu-

Grece typis nitidis regiis e. codice regio edidit (« sebio, licet translata liberius nec semper satis ac-

primus Rob. Stephanus. Paris: 1545, fol.

Grzce et Latine cum Donati versione, et variis lectionibus et castigationibus brevibus , Paris. 16928, foL, additis libro Eusebii contra Hieroclem, duobus contra Marcellum Ancyranum, et tribus De ecclesiastica. theologia. Haec editio repetita est Co- Jonim (sive Lipsim potius) 1688, fol, De Grecis Demonstr. evangel. edit, v. Goetzii Memor. bibl. Dresd., Vl, p. 384 sqq. (ubi quoque de Donato Ve- ronensi agitur) ; Clement., l. c, p. 191 sq., not., et

(a) Fabric. in Sgllabo script. pro V. Christ., p. 16, primam edit. Venetiis 1498, fol., prodiisse scribit ; contra Maittaire A. T. indic. p. 586 notat Roma 1498. Penes igitur auctorem sit fides : illius quidem editionis meminit nec cel. Panzer in A. T., nec Avudiffredus in ll. suis Speciminibus. WanL.

b) Vide supra ad ᾧ 2 de ed. notata. Ip. c) Apud Theophanem, p. 5, pro τὴν ὀχτάδιδλον, endum thv v βίδλον, ut Combefisius etiam in notis animadvertit. Adde llanckium p. 100 De scriptoribus Bys. Fallitur enim Jacobus Goarus, qui putat Theophanem ad opus Eusebii, quo veterum wartyrum acta collegerat, respicere idque octo li- bris constitisse. ᾿

(4) Hunc Paulinum ἱερώτατον vocat Eusebius lib. x, cap. 1. Senem jam fuisse patet ex p. 517 d. De iio multis Hanckius p. 106-115, contendens , anle Eustachium sedisse Antiochig el paulo ante con- cilium Nicznum diem obiisse. Sed veriora videntur quz habet Antonius Pagi ad A. C. 510 , num. 24.

« (e) Idem Hanckius, p. 103 seq., et Papebrochius tem. ΗΓ Act: Sanctor. April, p. 1 A. C. 335, n. 18,19.

. Pagi ad

curate. Vertit Eusebii Historiam Rufinus, sed ita ut varia passim librumque decimum (g) integrum propemodum omitteret, alia. adderet atque inter- polaret, et ipse libros duos novos subjuugeret (&),

-producentes historie telam ad Theodosii M. obi-

tum usque, sed incertis, quibus scatent, εἰ parum credibilibus narrationibus judicio et fidei Eusebii neutiquam respondentes. Rufini versio dicata Chro- matio, Aquileiensi' episcopo, et jam Augustino lib. De cura pro mortuis, c. 6, laudata, quz lucem vi-

(f) Hieron. in Vita S. Malchi: Prius exerceri eupio in. parvo opere, et veluti quamdam. rubiginem lingue abstergere, wt venire possim ad latiorem historiam. Scribere enim disposui (si tamen. vitam Deus dederit, et si vituperatores mei saliem (ugientem me et clausum persequi. desierin), αὐ eventu Salta- ioris usque ad nostram etatem, id est, ab apostolis

we ad hujus temporis (aciem, quomodo εἰ per quos Cliristi Ecclesia. nata sit et adulta, persecwtio- nibus creverit, mariysiis coronata sit, et. postquam ad Christianos principes venerit, polentia quidem εἰ divitiis major, viriutibus minor facta 511.

(9) Rufinus, epist. ad Chrowat. : Sciendum. est quod decimus liber hujus operis 1n Graco, quoniam perparum habei in. rebus gestis, per reliqua omuia tn episcoporum panegyricis tractatibus, nihil ad scien- tiam rerum cccupalus, omissis qua videbaniur super- ἢμα, historie, si quid habuit, nono conjunzimus li- bro, et in. ipso Eusebii narrationis dedimus finem. Decimum vero et undecimum librum mos. conscripsi- mus, etc. uie NES ἊΝ

(^) De horum duorum Rufüni librorum Greca versione dixi infra in. Socrate.

M EUSEBIUS CAESARIENSIS EPISCOPUS. 32 praeter illa quz ipse Valesius indicarat, retineren- A Gr., p. 46 et 65. — In cod. Coislin. 303, ful. 149,

tur. En inscriptionem :

Eusebii Pamphili, Socratis scholastici , Hermio Sozomeni, Theodoriti et Evagrii, item Philostorgii et Theodori Lectoris que exstant ,| Historie ecclesia- slice Grece εἰ Laline. in. tres. tomos. distributa. lenr. Valesius Graecum tezium. ex. mas. codd. emendavit, Latine vertit ,' et adnotatt..| illustravit. Gulielm. Heading novas elucidationes, presertim chronologicas , in hac editione adjecit. Cantabrigic, typis academ. 1720, fol., MI tom. In. primo tomo, qui peculiarem habet inscriptionem , continentur Eusebii — E. H. libri decem. Quibus subjungitur oratio Constantini ad sanctos εἰ Panegyricus Euse- bii. H. Vales. Gr. textum collatis τν mss. codd.

est locus Eusebii De Therapeutis, septem octove paginarum, (Montfauc. Bibl. Coist. , p. 421). — In M. Britannia, secundum Catal. codd., in cod. Bar- roc. n. CIIJC, fragm. ex H. E. et Eusebii senten- tiz, inter cod. bibl. Bodleian. DCCLXIII et MCCCXIX, inter codd. Laudi. H. E. ex versione Rufini, — N. MMCCLXXVIII, JJ. E. Gr. — N. MMCDVIII, synopsis Jl. E. — N. MMMMMMCDXNY, libri x1 (sic). Il. E. sed Latine, credo. — Oxon. in bibl. coll. Baliolens., N. CCYC, Lat. — In bibl. coll. Merton N. DXCIV, H. E. lib. xi, Lat. —In bibl. coll. Orielens. H. E. Lat. cum additamentis Rufini et cum translatione. ejusdem. — In bibl. coll. Mariz Magd. MMCUCCLI, Lat. — Cantabr. N. MCCLXXIX,

emendavit , Lat. vertit et adnotatt. illustravit. Hanc P Il. E. lr. Peritorum dicunt. — ln coll. S. Bene-

edit. crilicis plurium eruditorum (n. Wilh. Lowthii emendati. notisque hist. ct V. L. a Merico Casaub. margini exempl. Steph. ascriptis) observationibus locupletavit G.. Reading, cleri Londinens. bibliothe- car., Cantabr. 1720. Reading quoque, quidquid ex Pagi critica, Pearsonii Annalibus Cyprianicis, Cavei Hist. litt., Dodwello aliisque buc. pertineret , dili- genter congessit, et notas Valesii aliorumque et suas lextui subjecit commodius. Sub finem p. 795 sq. posuit V. L. codicis Castellani et eas quas Mer. Casaubon. exempl. Steph. manu ascripserat. Conf. Clerici Dibl. ancienne ei mod., toi. XVI, p. 75-150; Acta. erudit., Lips. 1724, p. 97; et Deumgarten,

Nachricht. von merkwürdigen Büchern. ., lom. X, p. C

510-3518.

Hzc Readingii ed. recusa est Turini 1748 fol., Ill voll.

Readingii merita, quz in critica quidem parte haud adeo insignia fuerunt, Strothius superare sustinuit in nova edit. ac recensione, cujus tamen primum tantum volumen lucem aspexit :

Eusebii Pamphili Historie ecclesiastice libri x. Ejusdem δὲ Vita Constantini libri w. Texium ad fidem codd. mss. et edd. recensuit , notasque. mazi- mam partem criticas adjecit Frid. Andr. Stroth, — Vol. I. Male ad Salam, 1779, 8, Grace. Varias editt. tam Gr. quam Lat. contulit, atque ea. quz antea fucrunt dispersa, collegit, in subsidiumque

dicti, N. MDCXXVIIL, libri xi Euseb. H. E. Tit. in vet. scripto, Ecclesiastica hist. per Ric. Mona- chum, — N. MMCDXXXI, 1]. E. Lat. — in tom. ll, Catal. in bibl. eccl. Wigorniensis, Eusebii H. E. libri x, a Rufino versi, una cum n libris per eum- dem additis. — In bibl, eccles. Sarisburiens. n. MI, Il. E. versio Rufini, eadem forsan n. MXXII. — In bibl. Norfolk, N. MMMCDYVL , H. E. Grece. — Inter codd. Car. Theyeri, N. MMMMMMDLXXXIX, Hist. lib. xi, Lat. — In bibl. Jacobea, n. MMMMM MMDCDXVII Lat. — In bibl, regia Matritensi est cod. a Vinventio Mariner. Valentino, ex cod. Esco- rial antiquiss. qui incendio forsan absumptus, non amplius exstat, descriptus, in quo sunt duo insi- gnia fragmenta ex Eusebii 1]. E., prius Περὶ τῶν μαρτύρων τῶν ἐν Καισαρείᾳ, ὑπὸ τοῦ Διοχλητιανοῦ xai Μαξιμίνου μαρτυρησάντων, quod jam est excu- sum ined. Eusebii; posterius Περὶ τῶν κατὰ διαφό- ρους χαιροὺς ἐν διαφόροις πόλεσι ἀθλητάντων ἁγίων μαρτύρων, quod, quia nondum editum est, lriarte in Catal. codd. Gr. Mairit., y. 548-552, primus evulgavit Grece. — In bibl. Leidensi H. E. Latine V. Catal, p. 339, n. 1. — Taurini, in bibl. regia inter codd. Lat. Rufini versio in codd. DLIX, DLX et DLXXV. — Florentis in bibl. Laur. Medicea cod. vetust. VII, plut. 70, de quo nondum excusso multus est Bandin. in Cat. codd. Gr. Il, p. 666 sq. — lbid. cod. XXI, n. 4, plut. 70, de quo cod. me-

vocavit Rufinum ac Nicephorum aliosque. Qua di- I) morabili, qui partem libri De martyribus in Pale-

ligentia effecit, ut. meliorem contextus formam at- que conslitulionem e(fingeret. In longa przfatione bistoriam criticam tam codicum et Eusebii et Itu- fini plurimorum, aliorumque subsidiorum scripto- rum, quam editionum confecit. Quare de codd. mss. pracipue Rufini Latinis, licebit nobis esse eo brevioribus. — 1n bibl. publica Paris. est in cod. CDXIV liber 1; — in octo codd. MCDXXX- MCDXXX VII decem libri sunt , interdum haud in- tegri; confector vero Catalogi, tom. ll, pag. 517, animadvertit, codicis MCDXXXI ope, nec a Valesio, nec a c:leris visi, operis illius editionem posse multo emendatiorem prodire; libri autem. septimi capp. 15 et 16 desiderar;. Adde Montfauc. Paícogr,

slina passis libro vut E. H., partem autem libro x subjectam οἱ alia habct, v. Bandin. 1. c., p. 681.— Venetiis in bibl. D. Marci II. E. lib. x, Gr., in tri-

"bus codd. CCCXXXVII-CCCXXXIX ; ν. Cai. codd.

Gr., p. 156 sq., et in tribus codd. lat. CCCXLV- CCCXLVH H. E. ἃ Rufino versa; v. Cat. codd. Lat., pag. 146 sq. — lbid. in cod. Macarii "Pobuvid Sunt excerpta ex Eusebii Jl. E., teste. Villoison. in Anecd. Gr., tom. Il, pag. 71. — Vindobonz, in bibl. Czesar., cod. ΧΙ! in catena in S. Lucam est longus locus de nativitate Christi ex Eusebii H. E. libr. 1, cap. 6 et 7, cujus codicis lectionem valde dif- ferre ab cditis, observavit Lambecius Comment. ut, p. 165 seq. — Excerpta quzdam ex Il. E. in cod.

53 NOTITIA. $4 CCCXXXII, n. 18, Lambec. V, p. 614 sq. — Mos- A Bruggemann View, etc., p. 595 sqq. — Epistolam

quz sunt ll. codd. — Montfaucon. in Bibl. biblio- thecar. mss. infinitam pene copiam mss. cum Gr. tum maxime Latinorum, in bibl. Vatic. aliisque obviorum, producit; quod quidem indicasse, ne nimis verbosus fiam, sufficiat. HanL.

Germanice, Eusebii et. Rufini atque Tripartitam Historiam cum continuatione usque ad A. C. 4545 edidit D. Gaspar Hedion. Argentorati, apud J. Her- wagium, (545, fol. Ελβκ. — 1t. Francof. ad Ma- num. 1582. fol. — Auciior paite iv cuin. continua- tione ab a. 1542. usque ad a. 1607, Basil, ap. Se- bast. Henric. Petri, fot. — Eusebii Kirchengeschich- le, aus dem Griech. — Und mit. Amnerkungen erlüáuteri von. Frid. Andr, Siroth., Quedlinb. 1777,

8, ll tom. Hanr. Excerpta in Roessleri Dibl, Pp., B:

tom. iV, p. 1 sqq. -

Belgice prodiit Dordraci 1615, fol. Fassa. — E Grzco sermone in Delgicum transtulit et adnotatt. illustravit, Abr. Arent van de Meersch, Ainstel. 4149, Δ. V. Kroln. Catal. bibl. suc, p. 99. Haar.

Anglice, per. Samuelem Parkerum versos et in epitomen redactos Eusebii libros x fHistorie eccle- siastice, didici ex Novellis Reip. litterariis ἃ. 1705, mense Augusto, pag. 229. Fas. — Eusebii, Socra- tis εἰ Evagrii H. E. cum Dorotheo De vitis prophe-

tarum, apostolorum et LXX discipulorum in lin- ᾿

guam Anglicam convertit Meredith Hammer, Lon- dini 1577, 1585, 1607, 16356, et, addita Vita Con- siantini M. ex Graco Eusebii Anglice versa, per γε Saltonftall., Lond. 4650, F., rec. cum Valesii adnolatt. Cantabr. 1685, 1692, 1696, 1709, fol. — Eusebii H. E. libros x Anglice vettit et compen- difecit Sam. Parker, przfixa diss. De usu atque au- &toritate H. E. et vita Eusebii, etc. Londini, 1703, 8 ; et, addito tomo Il, s. epitome H. E. Socratis, Sozomeni et Theodoriti, per eumdem Parker. Lond. 1729, 4. — Loca quedam Eusebii et Socratis versa in Whiston Collection of ancient. monuments. rela- ting to the, Trinity and. [ncarnation, etc. Londin. 1115, 8, passim — Epitome : An Abridgement of Eusebius. Pamphilus Ecclesiastical History, in. two parts. Part 1, À compendious commemoration of the remarkablest Chronologies which are contained in

Ecclesiz Smyrnzensis de martyrio Polycarpi (cujus magua pars est in Eusebii fl. E. iv, 15, et ab Usse- rio scparatim edita) atque epistolam Christianorum Lugdunensium ac Viennensium Anglice vertit atque explicuit D. Dalrymple de Ilailes in : Account of the martyrs at Smyrna and Lyon in ihe second. cen- Iurg, with explanatory notes. Edimburg., 1776, 8. V. quz notavi in. Introd. in hist. L. Cr., Ji, 2, p. 393.

In linguam Italicam ex Lat. versione est trans- lata H. E. Veuet. 1547, 8. V. P'aitoni Dibl. degli autori-tolgarizzati, tom. 1], p. 59. — De Canone librorum N. T. secundum Eusebium vide supra in vol. IV, pag. 851 «seq., quibus addes vindicias Eu- sebii a J. Ern. Christiano Schmidt scriptas, über den Kanon des Euscbius in llenckii Magazin für Religionsphilosophie, Exegese und Kirchengeschichte, tom. V, pait. "1, n. 16, 1796, 8. Eusebium defen- dit contra M. Weber in JBeyirágen sur. Geschichte des meutestamenllichen Kanons, p. 142 seqq., et ostendit, Eusebium distinguere iv classes librorum. Han.

Gallice, Claudio Seysselio, archiepiscopo Tau- rinensi interprete, qu:* versio laudatur in Morlerii Speciminibus lilterariis (Essais de littérature, tom. 1, pag. 95) : ex interpretatione Lud. Cousini. Paris. 1675 seq. 4. IV tom. Hunc Eusebii, Socratis, So- zomeni ac Theodoreti locos aliquot sublesta fide vertisse, arguit Paulus Colomesius in Obsersau. sacris, p. 61.

Eusebii Historiam integram propemodum in suum opus transcripsit Nicephorus Callistus; unde Vale- sius ad Eusebii capita numeros Nicephorianos in margine adnotavit. Totum quoque, ut jam dixi, Ca- talogum suum scriptorum ecclesiasticorum, paucis exceplis, ex Eusebii Historia concinnavit transtu- litque Hieronymus ; neque enim aliequi puto ab illo Historiam ipsam Eusebii integram Latine transla- lam, licet hoc aliquis suspicari possit ex his ejus verbis lib. 1 ἐπ Rufin. : Laudavi Eusebium in eccle- siastica Historia, in digestione temporum, in descri- pitone sancte terre, et hac ipsa opuscula in Latinum vertens mec lingua hominibus dedi. Etiam Hieronymo

that. famous History. Part ni, A summary or brief yy versionem Eusebianz Historiam tribuit Bridefertus

hint of the twelice persecutions sustained. by the an- cient Chrisuans.. by William Caton. — Londini 1736, 8. — Versio Dav. Dalrymple de Hailes An- glica B. E. vi, M, et de epistola Dionysii, episcopi Alexandrini, ad Fabium, episc. Antiochen., de persecutione Christianorum in J£gypto an. primo Decii imper., et explicat. historie martyrum in Pa- bestina sub Dioclet. ad πνεῖ, in. Remains of chri- stian Antiquity, with explanatory notes. Ediuburg., 4178-1780, 8, 11 tom. — The History of ancient Pa- ganism, es delivered by Eusebius, etc., ith crilical &nd historical notes. And secondly, α Phanician axd Egyptian Chronology, [rom the first Man, down te the first olympiad, etc. Londini 1645, 8. V.

Ramesiensis in glossis ad. Bedam De temporum ra- tione, cap. 98. Sed il'am Rufini esse constat. Quo sensu autem apocryphis accenseatur Historia Eu- sebii in Gelosiano decreto, disputant J. Pearsonius 1 Vindic. Ignatii, p. 48, et Mattigus Larroquanus in Observationibus ad Pearsonianas WVindicias, pag. 55 seq. Vide et Daluzium ad Antonium Augustinum De emendatione Gratiani, pag. 446 (111. seq. cdit. Mastrichtianz), ubi confutat Carolum Molinzum, qui de altero Eusebio Pamphili et altera historia eccles. cogitavit, Sane ex multis exemplis patet, in illo decreto apocrypha vocari non modo scripta supposita auctoribus per hzrelicos et falsa, sed eliam vera et certissima non hzreticorum modo

39

EUSEBIUS CJESARIENSIS EPISCOPUS.

40

pridem interciderunt. Nescio topographiamne illam A erudita przliminari dissertatione edidit Bernardus

intelligat Hebed Jesu, quando in Catalogo librorum Chaldaicorum, pag. 18, memorat Eusebii librum De figura mundi.

X. Conumentarios eruditissimos in Psalmos cL scripsisse Eusebium nostrum, testatur Hieronymus in Catalugo, cap. 81, et Suidas. [Illos Latine inter- pretatus fuit Eusebius Vercellensis, ut idem llieron. auctor est, epistola 89 ad Augusiin., et cap. 96 Catalogi, atque contra. Vigilantium, uhi docct haere - tica, hoc est quz Árianam (a) hzresin sapere vide- bantur, ab interprete prztermissa. Citatur Eusebius ἐπ Psalmos a Gelasio De duubus naturis, Thcodorito apud Anton, Agellium in psalm. txxxviti, et in ca- tenis editis ac inss. in Psalmos. Prünus Eusobii Ὑπομνήματα, sive Commentaria in Psalmos cxix, €x tribus codicibus, Perroniano, Seguieriano et Colbertino, collatis etiam Catenis inss. atque editis in Psalmos, eruit et cum Latina versione sua atque

a) Add. Lambec. lil De bibl. Cas., pag. 74. Mant. δ) Gr:eca ex cod. Vatic. supplevit Ang. Mai. Epi. €) Tale est, quod in verba psalmi cix, 4, Dizit Dominus Domino meo, affertur in synodi septimae sive Nicznm act. vi, sect. 5, tom. ΠῚ Binii, p. 662, quod in Montfauconi editione haud legitur. — . (d) In edit. Kollarii, pag. 58 sqq. in cod. Xl. qui continet commentarium amplissimum in totum Psal- terium et t cantica Mosis Exod. c. xv, et Deuteron. cap. xxxii, οἱ alia. cantica, «bi Kollar. p. 59, in noia observat bina illa Eusebiana excerpta esse ex hoc codice a Corderio tom. I. Expositionis Patrum Grecorum in Psalmos; plenius vero ct diligentius ex cod. Alexandrino a Grabio in Prolegom. tomi IV ( V. T. ex versione τῶν LXX et a Nic. Antonello in opere Athanasii De interpretat. sive de titulis Psal- morum, Ronz 1746. — ln eadem bibl. Caesarea, p. 64 εἰ 67, in codd. XIV et XV sunt Eusebiana in calena in Psalmos — Ibid. in cod, XIX, secundum Lambec., Ml, p. 91 sq., post canonem Paschalem sequuntur a fol. 205 hypotheses sive argumenta omnium Psalmorum totius Psalterii secundum Syin- machum, Origenem, Eusebium Pamphili, etc.. et a fol, 205, p. 2, narrante Lambecio, Eusebii Pam- phili et alterius cujusdam anonymi praffatiuncula in canticum Moysis in Exodo. Sed Kollarius in nota B et € refutat tam Oudinum quam Lambecium. Qu- dinus in Comment. de scriptor. ecclesiast., l, p. 314, hypotheses in hoc cod. XIX easdem cum iis esse scripserat, qux in aliis codd. Casareis, videlicet inter theologicos CLX VII, CLX Vill et. CCCXXI sub nomine Eusebii habentur. Sed Koll. animadvertit, Psalmorum hypotheses, quas cod, XIX habet, e di- versis reipsa collectas, uberiores, et longe diversas ab illis esse quas Eusebii nomine inscriptas in Col- lectione πουα Patrum, tom. 1, p. 2, edidit Montíau- con; cas Hd qua& in cod. CLXVII anepigraphz, et cod. CCCXXI sub Eusebii noinine habentur, conve- nire cum editis a Montfauconio, 2c proinde diversas omnino ab M resnesibus cod. XIX contentis; porro cod. CLXVIII non hypotheses in Psalinos, ut Oudin. opinatus est, sed in varia tam V. quam N.. T. cau- tica Commentarium, ex Eusebio et aliorum scripto- rum operibus depromptum conservare. Contra Lain- becium adnotat, prafatiunculam, quam anonymo tribuit Lamb., esse ejus tam in V. quam N. T. can- lica initium Commentarii, qui integer exstat in cod. Czssarco inter theologicos CLXVIII, fol. 592, p. 2. llic cod, describitur in tom. IV, p. 395, cujus qui- dem inscriptioest : Ἑρμηνεία ἘΠ ae Ex διαφόρων συλλεχθεῖσα παρὰ Εὐσεδίου ἐπισχόπου Καισαρείας. Enimvero Lambec. monct id non de toto Conimen-

de Montfaucon in Nova collectione Patrum, tomo I, Paris. 1706, fol. Latina versio Eusebii Vercellensis, et Greca ipsa in Psalmos posteriores xxxi interci- derunt (5). Multa in hoc operc fragmenta occurrunt interpretum, Aquilze, Symmachi et Thcodotionis (c). Citatur ctiam Origenes in psal. cxix, p. 195, et in psal. 1v Asterius, pag. 28. Eusebii Περιοχαὶ sive Ὑποθέσεις, argumenta brevia in Psalmos ex codice vetusto Biarberiniano edita fuerant in tomo VI Bii- bliorum polyglolton Londinens., pag. 137 seq. Argu- menta in Psalmos edita ctiam a Grabio in przf. ad temum tertium versionis Grece LXX Interpretum , Lond. 1709. Fragmentum in psalmum Lxxxvi fuit apud Thom. Galeum. Etiam in Catalogo mss. bibl

Mediceze video memorari Eusebium ín Psalmos

Priefatiunculas duas, alter: Περὶ τοῦ διαψάλματος, alteram ὑπόθεσιν εἰς τὴν ἀναχεφαλαίωσιν τῶν Va

μῶν memorat Lambecius, lll, pag. 24 et 29 (d).

tario esse intelligendum, sed tantum de iis exposi- tionibus que cum ex ipsius Eusebii, tum ex scri- pto "im ecclesiasticorum ipso antiquiorum operibus desumpta sunt; ea qua in eodem Commentario ad auctores Eusebio recentiores pertinent, post primam collectionem Eusebianam ab aliis pro lubity esse adjecta. Kollarius tamen nullam adjecit animadver- sionem, quam in tom. lil, 1l. c., promisit. — Ibid. p. 395, in cod. CLXVIV exstant : Eusebii iuterpre- tatio. diapsalmatis, εἰ argumenta generalia atque specialia in omnes et singulos psalmos, et a lol. 265, p. Z, fragmeuta Eusebii aliorumque scripto- rum eccles. in Commentario in varia V. et. N. T. cantica sacra. — Ibid. p. 458, in cod. CLXXXVIII, n. 22, repetitur anonymi expositio psalmi cin, ex Eusebio, Athanasio aliisque collecta. — ib. p. 959 et 2617in cod. CXLVI, n. 10et24, sunt in expositio- nibus iu V. T. excerpta ex Eusebio, Cyrillo aliisque. — ln tam. V, pag. 247, in cod. CCXL VI, n. 15, Euse- bii hypothesis in diapsalina.p. 595, in cod. CCCXXI, n. 2, Psalterium Davidis cum Eusebii prolegomenis de diap:almate el ejusdem argumentis singuloruin psalmorum. — Paris. in bibl. publ, in cod. CDLXIII, Eusebii Commentar, in. Psalmos. — In cod. CXLVI, in Catena in Psalmos, n. 8, excerpta de Psalinis ex Eusebio C:sar. — in alia catena in Psalmos, in cod. CLXIII, n. 1, Eusebii argumenta duo, et n. 5, quedam de Psalmis ex Eusebio ex- cerpta. — — In cod. Mediceo, cujus meninit Fa- brieius, vel potius in duobus, cod., n. XV, plut. 5, presertim in cod. lil, plut. 6, cujus quidem exhibe- tur, Εὐσεδίου ὑπόμνημα εἰς τοὺς Ψαλμούς, est po- lius. Catena. Patrum eccl. in his Eusebii in Psal- mos ; in posteriore est, n. IV, Eusebii in inscriptio- nes interpretatio quarumdam, compendii more de- scripta; n. V, Vl, ejusdem hypotheses οἱ argu- menta in Psalmos; n. ΧΙ, Eusebii in Psalmos ; n. XIV, oratio Manassis cum scholiis Eusebii et alioru:». Vide Bandini, 1, pag. 55 sqq., qui obser- vàt, Corderii expositionem Patrum Grzc. in Psal- 1n05 ex utroque codice posse emendari et uberrimo spicilegio augeri. — In bibl. Veneta D. Marci cod,

VII Psalterium cum amplissinm marginali Eusebii aliorumque Patrum catena (Catal. cad. gr., p. 19). — Divisio Psalmorum in cod. XIX regio Neapolit. — Eusebii hypothesis in catena Patrum in Psalmos in cod. Coishiniano XII. Vide Monufauc. biblioth. Coislin., p. 58. — Eusebii Comment. in Psalmos a. ὦ LI-XCV (Montf. [. c., pag. 115*, ex quo cod. illos edidit Montíauc. in nova sua Collectione. — Sic in aliis in Psalmos Catenis, in codd. M. Dritann. se- cundum Catal. cod, Augliar reperiuntur Eüsebiana,

47

EUSEBIUS CAJESARIENSIS ἘΡΙΒΟΟΡῚ 5

48

dbri subjungi solent, supra num. ὅ adnotatas videre A Ὁ ἡμέτερος ἱστοριογράφος Εὐσέδιος, ἣνίχα τὴν

' lieet. Tantum monebo, in editionibus quibusdam Latinis brevia J. Jac. Grynei et Suffiidi Petri scholia adjuncta esse. Gallice quoque interpreta- tionis. instar est, quod auctore Joanne Morino pro- diit opus ^ Histoire de la délivrance de l'Eglise €hrétienne, par l'empereur Gonstantin. Paris. 1620, fol.

XVII De Vita S. Pamphilii martyris, scripsisse se lestatur lib. vi (a), cap. 32, Eusebius, et lib. vii Hist. eccles., cap. 32, pag. 288, et De martyribus Pclestine, cap. 11, ubi tribus libris distinctum a se opus illud fuisse refert, quod confirmat etiam Hieronymus in Catalogo, cap. 81, et adversus Rufin., pag. 135, ubi libros elegantissimos appellat. Hujus, ut putat, operis genuinum ἀποσπισμάτιον de Pam- phili martyrio Grece ex ms. codice Mediceo regis Christianissimi descriptum exhibet Papebrochius 1. 1 Act. Sanctorum. Junii, pag. 64-74. cum Latina versione. [Fabr. in sua Hippolyti Opp. edit., t. HI, pag.217.] Latina illa ex Eusebio ac Metaphraste Jederant Lipomannus et Surius 1 Junii, et Valesius pag. 178, ad Euseb.

XIX. Τῶν ἀρχαίων μαρτυρίων συναγωγήν, anti- quorum mariyriorum collectionem, scripsisse se Eusebius testatur in Hist. eccles. lib. iv, cap. 15, pag. 156, et lib. v, procm., pag. 153, et cap. 21, pag. 189. Ex lioc opere przclaro, et quod integruin ad nos baud pervenisse dolendum est, multa super- esse videntur, in Vitis Patrum Latine sub Hiero- nymi nomine edilis, et in Simeone Metapbraste, qui Greco stylo sanctorum Vitas et martyria con- didit. Fragmentum ex hoc opere Eusebiano dare se credidit Papebrochius Narrationem de decem mar- tyribus JEgypti, Grece e ms. Vaticano cum Guil. Sirleti versione t. 1 Act. sanctor. Junii, pay. 420 Seq. Sie Acla. martgrii S. Luciani apud Surium et Bollandum ad 7 Januar. Latine edita, Usserius . apud Caveum suspicatus est Metaphrastem petiisse 'ex Eusebio. Integram ejus μαρτυρίων ἀναγραφὴν

in bibl. Scorialensi superfuisse affirmat Franciscus Bivarius ad Pseudo Dextri Chronicon, ad A. C. 508. Atque libros ires martyrum Eusebii nondum de

Greco versos ibi exstitisse, ex indice ejusdem bi- :

᾿Εχκιιησιαστιχὴν ἔγραφεν ἱστορίαν, παραλέλοιπεν ἐχεῖνα, ὧν μνήμην ἐποιήσατο ἐν ἑτέροις αὑτοῦ ποιή- μασι Καὶ γὰρ ἕν εἴχοσι «λόγοις, τουτέστιν ἐν δυο- δεκάσι, σχεδὸν τῶν ἐν ἁπάσαις ἐπαρχίαις μαρτύρων, ἐπισχόπων, ὁμολογητῶν xa ἁγίων γνναιχῶν xal παρθένων, παρεσκεύασς τὰ πάθη φέρεσθαι. Miror, Caveum huic operi tribuere libros non tiginti, sed undecim, ejusque rei auctorem laudare Acta Sil- vestri, a Combefisio edita. [Forsan illud de martyrs- bus Palestine, quod in editt. H.. E. adhsret li« bro virt, et. de quo v. Fabr. B. Gr. vol. X, pag. 55 $q ed. vet., pars fuit hujus collectionis martyrior. antiquiorum.] Confer de eodem opere Eusehiano Bollandum pref. ad t. 1 Act. sanctor. Januar.,

B pag. xvv et xiv, et Henschenium t. Il Aprilis,

p^g. 959; Baronium Diss. Martyrologio Romane praemissa, cap. 5-7, et Matthiam Frid. Beckium ad Martyrologium | Ecclesie Germanice, pag. 5 seq. Fas. In cud. MCDLII bibl. publ. Paris est n. XX! Onesimi, qui Pauli discipulus fuit, martyrium, et n. XXII, Pamphili, Valentis, Pauli, Seleuci, Por- phyrii, Theoduli et Juliani martyrium, auctorc Evuscbio. Hanr.

XX. Epistola ad Consiantiam Augustam, Licinii uxorem, laudata ab lconomachis in Actis synodi Nicanz secundze, act. v, pag. 608, et vt, pag. 661, t. Ill. Binii (Labbei t. VII), et a Nicephoro, Con- stantinopol. patriarcha, impugnata. Ex cadem Ni- cephorus Gregoras xix, 5, Hist., ubi Eusebium τῶν τότε λογίων τὸν πρῶτον appellat, pag. 591. Eam pleniorem Grece e ms. regio edidit J. Boivinius in nolis eruditis ad Niceph. Gregoram, pag. 795. Spuriam et Eusebio suppositam esse non dubitat Petavius xiv, 9, Dogm theol. de Incarnatione, Sed Eusebio recte a laudato Boivino vindicatur. b iisdem Actis Niczenz synodi affertur etiam aliquid, pag. 608 et 662, ex epistola Eusebii ad Euphratio- nem. sive Euphrasionem et ad Alexandrum Alexzan- drinum.

Latine tantum. exstant :

XXI. Apologie pro Origene liber primus, ex Rufini versione, inter Origenis atque Hieronymi Opera szpius sub Pamphili nomine editus. Et sane ex vo-

blothece a. 1579 didicit et ad Baronium scripsit p iuminibus sex (iot enim Apologia illa libros com-

Lindanus, ut narrat Baronius ad Martyrolog. 95 Sept. Duabus librorum decadibus sive viginti libris constitisse illud op:s, tradit scriptor Actorum S. Silvestri, apud Lambecium t. VIII, p. 521[p. 685 sg. ed. Kollar.] Verba scriptoris illius sunt ;

Wernsdorüi De Constantini M. religione pasobali 2d Euseb. De vita Const. M. libr. wv, cap. 99, Witteb. 4758, 4, et D. Erbard. Anton. Frommanni De codd. saeris, jussu Constuntini αὐ Eusebio cura- tis, ad Euseb. Vilam Const. libr. iv, c, 96. Co- burg. 1761, 4, recus. in ejus opusculis philologici atque historici argumenti, Coburgi 1770, 8, p. 303 sqq. — Euscbius's Life of Constantin, with an eraigon in his Praise, aud his oration to the clergy. Lond, 1657. — Saltonftall versio Anglica, ad

plexa est) Pamphilum una cum Eusebio priora quinque composnisse, sextum ab Eusebio additum esse, testatur Photius cod. cxviii. (b). Confer Eu- sebium ipsum vi, 25, Hist., et qux de hoc opere Tillemontius t. V Memor. eccles., parte in, pag. 60

diu est versioni H. E. de qua supra jam egimus, ΑΒΕ.

(a) Docet ibi Eusebius, illo se in opere exhibuisse πίναχας sive indices librorum tum Origenis, tum aliorum scriptorum ecclesiasticorum, quos Pamphi- M studio Libliothecz su: adornandz col-

(b! Est inter codd. Latinos bibl. Venet» D. Nis cod. XXXVII. V. Cai. codd. Lat., pag. 17.

ARL.

EUSEBIUS CJESARIENSIS EPISCOPUS.

gulari amore fiagraret, omnesque ecclesiasticorum A sebius, qui tot locis Pamphilum nominat, ejusque

svriptorum libros ac precipue Origenis, summo stu- dio conquireret, celeberrimsm scholam ac biblio- thecam instituit Czsarec. Cujus schol:e. magíster primus fuisse videtur Eusebius. Certe Eusebius in libro De martyribus Palestine diserte scribii, Ap- phianum, qui tertio persecntionis anno thartyrium consummavit, in urbe Csesarea sacris litteris a 86 erüditum fuisse. Ab eo tempore Eusebius cum Pamphilo semper conjunctissime vixit, ejusque in- dividuus comes ad mortem usque permansit : adeo ipsi charus, ut ab ejus emicitia cognomentum sor- titus sit. Pamphili, Nec vero solum superstitem, sed etiam mortuum singulari amore dilexit Euse- bius : ita ut post mortem Pamphili, semper de illo bonorifcentissime simul et amantissime loquere- tur. Testantur hoc tres libri De Vita Pamphili mar- tgris alj eo conscripti, qnos elegantissimos vocat Hieronymus. Idem etiam colligitur e pluribus locis qui in Historie ecclesiastica leguntur, et in libro De martyribus Palestine. Denique in libro 11 ad^ versus Sabellium, qui post Nicenum concilium ab Eusebio conscriptus est, Pamphilum martyrem frequenter przdicat, quanquam suppresso ejus no- mine. Nam et in ipso orationis exordio ita dicit : ' Puto adhuc aures obstrepi seas a memoria beati il- lius viri, qui illa religiosa [(requenter usus est voce. Nam et aures vestre. adhuc. sonum illius vocis reti- nent. Puto enim. me audire eum dicentem : « Unige-

amicitia tantopere gloriatur, nunquam tamen pro- pinquum aut aífinem suum vocat. Imo vero ex ipsius Eusebii testimonio manifeste conficitur, Pamphbi- lum martyrem Eusebii propinquum non fuisse. Nam in fine libri vn. Historia ecclesiastice, ubi de Ags- pio Ecclesiz Caesariensis episcopo verba facit, ita 16» quitur : Hujus tempore Pamphilum virum disertis- simum, vitaque et operibus vere philosophantem co- gnovimus ; in eadem Ecclesia presbyteri honore deco- ralum. Cum igitur Eusebius ipse testetur, a se tunc primum cognitum esse Pamphilum, satis apparet nulla necessitudine aut affinitate eos inter se con- ' junctos fuisse. -

Per hzc tempora contigit gravissima illa perse- cutio Christianorum, quz ἃ Diocletiano primum οὐρὰ, ἃ sequentibus deinceps Imperatoribus ad de- cimum usque annum prorogata est (a). Hujus persecu- tionis tempore Eusebius utpote Czsariensis Ecclesise tunc presbyter, in ea urbe perpeiuo fere permansit, et continuis hortationibus multos ad martyrium in- etruxit. Inter quos fuit Apphisnus, nobilis ado- lescens, cujus illustre certamen refert. Eusebius noster in libro De martyribus Palestinz. Eadem persecutione captus Pamphilus e£ in carcerem con- jectus, integrum biennium in vinculis exegit. Quo quidem tempore Eusebius amicum et contuber- nalem suum nequaquam deseruit : sed illem in- visens assidue, quinque libros Defensionis Origenis

nitus Dei Filius. » Hec enim religiosa vox per os ejus € in. carcere una cum illo elaboravit; sextum vero

semper promebatur. Memoria enim erat. Unigeniti ad gloriam non nati Patris, Audivimus autem Aposto- inm. precipientem honorari duplici honore debere presbyteros, eos mazime qui laborant. in. verbo et doctrinc. Ft pag. 99 iterum de eo ita loquitur : Hec won πος extollunt, memoria beati. illius viri. Utinam autem ita possim dicere, ut vobiscum semper ab eodem audiebam. Sedea que nunc dicuntur, illi placita. fuisse videntur. Gloria enim est proborum servorem, vera de Domino dicere; et honor eorum Patrum qui bene docuerunt, si repetantur eorum do- etring. Et rursus in eodem libro, pag. 57 : Hec au- diebamus semper a beato illo viro. Sape enim ita di- cebantur ab eo, wt quidam suspicarentur ore quidem

et ultimum cjusdem operis libram mortuo demum absolvit Pamphilo. Totum vero illud opus, confes - soribus in metallis Palzstinz degentibus ab Euse- bio et Pamphilo nuncupatum est, quemadmodum scribit Photius in Bibliotheca, capite 148. Ejusdem persecutionis tempore , eb quasdam, ut credibile est, Ecclesis necessitates, in Tyrum profectus est. Qna in urbe dum degeret, quinque /Egyptiorum marty- rum gloríosa certamina abs se visa esse testatur in libro vin, eap. 7. Sed et in ejusdem libri cap. 9, se in Agyptum ac Thebaidem venisse scribit, grasesnte adhuc persecutionis furore ; atque llic multorunà utriusque sexus martyrum admirabilem cotstantiam ocülis sui$ conspexisse. Sunt qui scribant, Euse-

eum ista proferre, corde autem aliter habere. Et qui- D bium in ea persecutione ut carceris molestiis libe-

dem memor vobis sum, audivisse me ab eo sancte no- bis juramento satisfecisse, quia non aliud in lingua, et uliud esset in corde ejus. Et paulo post : Sed nunc quidem paucis ob memoriam et honorem Patris illius nostri, ita boni, ita laboriosi, et pro Ecclesiis wbi- que vigilantis dicta sint nobis. Neque enim generis ejus memoriam [ecimus, neque educationis, aut eru- ditionis, aut alierius vite et propositi. Quos quidem Essebii locos ne quem sua laude defraudem, indi- €avit mibi vir doctissimus Franciscus Ogerius. Cz- terum ex his quz dixi satis colligitur, Fusebium nullo propinquitatis jure, sed tantum amicitiz vin- culo cum Pamphilo conjunctum fuisse, Certe Eu-

rarcter , idolis sacrificasse; idque illi objectum est ab episcopis el confessoribus JKgypliis in synodo Tyria, ot infra commemorabimus. Sed non dubitó quin id falsum sit et ab inimicis Eusebii confictum. Nam si tantum crimen revera admissum fuisset ab Eusebio, quomodo Caesariensis Ecclesiz: postea fa- ctus fuisset episcopus? Quomodo ab Antiochenis &d suscipiendum ilius urhis sacerdotium evocatus? Et tamen cardinalis Baronius illud quasi certum ratmmqce arripuit, quod Eusebio per jurgium et altercationem objectum est ab ejus adversariis, nee ullius testimonio confirmatum.

Per idein tempus scriptus est ab Eusebio liber

íaY Eusebius in Epistola ad Cusarienses de synodo Nicapa,

ΟΣ

EUSEBIUS C.ESARIENSIS EPISCOPUS.

64

bros comscripserant, et Judeorum contumaciam A Nicen:z commeioratio hic alieno loco ponitur,

erroremque gentilium validissimis rationibus con- vicerant. Sed qui rerum ecclesiasticarum historiam posteris traderet, nemo ante Eusebium eaxstiterat. Quo magis laudandus est Eusebius noster, qui et primus hoc argumentum excogitavit ; et cum illud aggressus fuisset, omnibus numeris absolutum re- liquit. Certe cum mulli post eum reperti sint, qui ilius exemplo incitati res ecclesiasticas scriptia prodere aggrederentur, omnes tamen ab iis tem- poribus historiam suam exorsi sunt in quibus Eu- sebius noster opus suum terminaveral ; superiorum vero temporum historiam, quam ille decem libris erposueral, integram ei atque intactam relique- .runt. Quamobrem si quis illum ecclesiastice histo- rig Patrem et conditorem appellare voluerit, is pro- fecto non absurde nec immerito id cognomen illi impositurus videtur. Quanam autem ratione ad hoc argwnentum accesserit Eusebius, non difficile est conjicere. Nam cum in extrema parte Chronicorum Canonum, tempus adventus Domini nostri et Pas- sionis ejus accurate notasset, nomína etiam epi- scoporum qui in quatuor przcipuis Ecclesiis sede-

rant, et. illustrium virorum qui in Ecclesia florue-

rant : hsereses denique ac persecutiones quibus vexata fuerat Ecclesia, suo tempore aique ordine digessisset, paulatim ad historiam ecclesiasticam conscribendam, quasi manu deductus est * ut quz in Chronicis Canonibus quasi compendio quodam perstrinxerat, in. Ecclesiastica Historia latius atque uberius pertractaret. Ipse certe in procemio Histo- rie ecclesiastice aperte indicat id quod dixi. Ubi etiam ab :wquis lectoribus veniam sibi dari postulat, sicubi fortasse hoc argumentum minus cumulate fuerit exsecutus : se enim omnium primur ad hoc scribendi genus accedere, et iter nullius antea tri- tuin vestigiis ingredi primum ccopisse. Verum hzc non tam excusatio ac venie deprecatio, quam lau- dis et gloriz captatio quibusdam videri possit. Porro cum constel ex Eusebii ipsius testimonio, Eccle- siasticam | Historiam pest chronologicos Canones ab eo scriptam fuisse, mirum tamen est, utrumque opus ad unam eamdemque metam procedere, ad annum scilicet vicesimum Constantini, qui fuit an-

quis unquam credat, Eusebium de Ario ita locutum fuisse, aut Hoxousi vocabulum Chronico suo in- texuisse, quod semper illi displicuit ut postea vi- debimus? Quomodo Eusebius dixit trecentos et octodecim episcopos Niczrme synodo interfuisse, cum in tertio lihro De vita Constantini disertissime scribat, paulo plus quam ducentos et quinquaginta in ea cousedisse? Non dubito tamen quin Éccle- siastica Historia ab Eusebio 2sbsoluta sit aliquot annis post synodum Nicznam. Sed cum Eusebius pace illa quz post persecutionem Diocletiani coli- tus affulsit Ecclesimz, Historiam suam claudere dc- erevisset, quemadmodum ipse testatur in exordio operis sui, Nicenze synodi commemorationem de B industria vitavit, ne seditiones ac tumultus episco- porum inter se rixantium exponere cogeretur. Quippe historiarum scriptores id praecipue curare ac providere debent, ut opus suum illustri et glo- rioso exitu concludant, sicut jampridsm monvit Dionysius Halicarnassensis in comparatione Hero- doti ἃς Thucydidis. Quis porro eventus illustrior ab Eusebio potuit optari, quam pax illa quz post Cruentissimam persecutionem a Constantino red- dita fuerat Christianis, cum exstinctis ubique per- secutoribus, ac postremo omnium Lícinio sublato, nullus jam przteritorum malorum superesset metus. Hac igitur pace historiam suam terminare malvit Eusebius, quam Nicznz synodi commemoratione. Ea quippe aynodo non tam sopita discidia, quam renovata esse videbantur. ldque non synodi'ipsiuc culpa ; sed pertinaci obstinatione eorum qui salu- berrimis sacrosancti concilii decretis acquiescere recusabant. Atque hac de vita scriptisque Eusebii a nobis dicta sufficiant. Superest ut. de ejus fide et ὀρθοδοξίᾳ pauca dicamus. Ac primum lectores mo- mitos velim, ne hica nobis Eusebii defensionem ' exspectent. Neque enim nostrum est de hujusmodi ' rebus pronuntiare, cum Ecclesig judicium et anti- quorum Patrum sententiam in iis potius sequi de- beamus. Proinde quedam duntaxatcapita hic adno- tabimus, quibus quasi fundamentis innixi, de Euse- bii fide certius etatuere possimus. Cum igitur de Eusebio nostro variz sint anti-

wus Christi 225. lllud praterea mirari subit, quod D quorum sententia , et quidam eum Catholicum, alii

cum Niezna synodus celebrata sit vicennalibus Constantini, nulla tamen ejus fiat. mentio, nec in Chronico, nec in Ecclesiastica Historia. Nam quod in Latino ejus Chronico ad annum Constantini quiu- tum decimum hzc leguntur, Alezaudring | Ecclesia XIX ordinatur episcopus Alexander, a quo Arius pre- Sbyter de Ecclesia ejectus, multos sue impietati s0- ciat. Ad quorum perfidiam coarguendam, synodus Cccxvi episcoporum in. Niceam urbem Bithynie congregala , omnes hereticorum machinas Houousu oppositione delevit, Satis. perspicuum est, ista non ab Eusebio scripta, sed ab Hieronymo addita fuisse, qui Eusebianum Chronicum multis de suo adjectis interpolavit. Ut enim illud omittam, quod synodi

hereticum ; nonnulli δίγλωττον, id est, dubiz atque ancipitis fidei fuisse censuerint, inquirendum a no- bis est cui potissimum sententie debeamus acce- dere. Constans juris regula est, in dubiis equiorem potius ac mitiorem sententiam amplecti oportere. Deinde cum Occidentales omnes,uno fere excepto Hieronymo, de Eusebio nostro honorifice sense- rint, cumque EcclesiaGallicana sanctorum numero eum ascripserit, ut ex Victorio Aquitano, Usuardo, aliisque colligitur, satius sine dubio est, ut Patrum nostrorum, quam ut Orientalium schismaticorum judicio subscribamus. Denique quorum auctoritas hac in re major csse debet quam pontificum Roma- manorum ? Atqui Gelasius in libro De duabus παι»

cs NOTITIA. 66 vis, Eusebium nostrum inter catbolicos scriptores A bat. imo qui er illius scriptis tantopere profecerat;

retulit, duoque ex cjus libris testimonia recitavit. Sed et Pelagius PP. eum inter historicos hono- ralissimum nominat, et ab omni hzreseos labe im- munem esse pronuntiat, tametsi Origenem hzreti- cum summis laudibus extulisset. At dicet aliquis Orientalium potius sequendum esse judicium, cum Orientales Eusebium, utpote bominem lingue su», melius nosse potuerint. Sed responderi po- tesi, non deesse quosdam ex Orientalibus, qui de Eusebio nostro bene senserint. Inter quos est So- «rates et Gelasius Cyzicenus. Quod si septima sy- nodi dcumenicz judicium nobis opponatur, in promptu est responsio. Neque enim de Eusebii fide agebatur in illa synodo, sed de imaginum cultu. Ad

qui Chronicum ejus canonem et librum De locis Be- braicis in Latinum sermonem converterat, hoc Eu- sebium infamat elogio; quod ne infensissimi qui- dem hostes unquam illi tribuerunt. Cujus rci cau- Sam invenire non possum, nisi quod Hieronymus suscepto adversus Origenem odio, cunctos ejus dogmatum defensores, ac precipue Eusebium no- . strum immodice est persecutus. Fatendum quidem est, Eusebium nostrum, etsi Arianorum signifer merito'dici non possit, tamen cum Arianorum si- gniferis post Nicenam synodum perpetuo versatum fuisse, et una cum illis. impugnasse catholicos epi- scopos, .Eustathium scilicet οἱ Athanasium, praci- puos Hoxocsi defeusores. Illud quoque in Euge-

quem subvertendum cum adversarii paulo ante in B bio reprehendendum videtur, quod licet zternitatem

urbe Regia congregati, testimonium ex Eusebii ad Constantiam epistola protuligsent, eoque maxime niterenWur: Patres septimz synodi ad elevandam hujus testimonii auctoritatem acclamarunt, Euse- bium Arianum fuisse. Verum id obiter tantum, ex occasione et odio illius epistole ἢ οἷς factum est, non aulem data opera, aul causa prius cogni- ta. Proferunt quidem loca quzdam er Eusebio, «quibus approbent illum Ariano dogmati adhzsisse. Sed nullum discrimen adhibent inter libros ante concilium Nicznum, et inter eos qui post illad con- cilium ab Eusebio sunt elaborati, quod tamen ficri omnino debuerai, ut de Eusebii fide certum ac lc- £itimum judicium promeretur. Quecunque enim ante Niczznam synodum s& pta sunt, Eusebio ob- jici et umputari non debent. Porro Eusebii epistola ad Alezzndrum, qua pro Ario illum interpellat, scripta est. procul dubio ante synodum Nicznam. Proinde testimonium illud Patrum septimz synodi adversus Esscbium, etsimaximam habet auctorita- tem, tamen prejudicium potius quam synodale ju- dicium nobis videtur. Sed Gracis liceat de Eusebio mosiro ita sentire, eumque affinem Ariane hzre- $i, aut etiam Arianum vocare. Hieronymum vero quis patienter ferat, qui non contentus hzreticum illum et Arianum dicere, Arianorum signiferun non "semel nominat * Potestne Arianorum signifer me- rito dici, is qui Arianorum dogma post Nicznam

Filii Dci adversus Arianos semper asseruerit, Ho- MOUSH tamen vocem nunquam ex animo probavit. Certe nec in libris contra Marcellum, nec in oratio- nibus de fide adversus Sabellium, ea voce uuquain usus est. lmo vero in | libro secundo adtersus Sa- bellium, non obscure significat eam vocem, utpote quz in Scripturis non legatur, sibi displicere. Sic enim ait ; Sicut ergo de his qua possunt queri iner- tium esi non querere | iia de his que non necesse est queri, audacia est querendi. Qua ergo debeut que- ri? Qua invenimus in. Scripturis posita. Que avtem in Scripturis non invenimus, non qucramus. Si emim oporteret nobis esse cognita, utique Spiritus. sanclus posuisset in. Scripturis. Et aliquando post hxc ba- bet - Non ita. periclitemur, sed tute loquamur. Si quid autem scriptum est, ne deleatur. In. fine autem orationis ita loquitur : Quee scripta sunt. dicito, et derelinquetur li». Quibus verbis HowousioN eine du- bio perstringit Eusebius. Sed nunc, si placet, ve- terum de Eusebio testimonia audiamus, In quibus illud maxime observandum est, etsi varia fuerunt hominum de Eusebio nostro judicia, quod quidem spectat ad ecclesiasticorum dogmatum puritatem, Omnes tamen summa eruditionis laudem uno con- sensu ei tribuisse. Unus Patrum memoria exstitit Josephus Scaliger, qui praecipiti quadam audacia ac maledicendi libidine abreptus, hane doctrine gloriam, quam necadversarii Eusebio unquam Invide-

syaodum perpetuo damnavit? Legantur ejus libri p) runt, ei adimere conatus est. Ejus verba si quis cu-

De ecclesiastica theologia, quos contra Marcellum seripsit diu post concilium Nies&num. inveniemus id quod dixi, damnatos ab eo fuisse qui dicerent

Filium Dei de non exstantibus esse factum, et fuis-

se tempes cum nom esset. ldem etiam de Eusebio testatur Athanasius in Epistola de decretis synodi Nicene his verbis: Et profecto infeliz in co fmit. Ut emm seipsum purgaret, accusavit deinceps Aria- nes, quod cum dicerent Filium Dei non ezsltitisse entequam gigneretur, hoc pacto negarcnt eum. ezsii- lisse ante incarnationem, Et. Athanasius quidem, qvi privatas inimicitias cum Eusebio gessit, hoc Eusebio. perhibet testimonium. Hieronymus vero qui nullas odii causas adversus | Eusebium habe-

pit cognoscere, inter testimonia veterum collocavi- mus: non quod ejus judicium bac presertim in parle magni faciamus, sed eo potius consilio, ut importuna ejus maledicentia omnium oculis subji- ceretur. Qui cum in Chronigum | Eusebii Canonem Commentarios scribere institnissel, in ipso opcris exordio reprehendit Hieronymum, quod Eusebium virum eruditissimum appellaverit. Ac principio qui- dem statueram adversus Scaligerum pluribus dis- putare, ejusque sententiam protixiori responsione subvertere. Sed quoniam ea res majoris est olii, ac fortasse tedium allatura esset lectoribus, in aliud tempus opportunius differctur.

! ECLZNMGERERMERMNL-HEC-— Cz CIR RR muU LOOUCÓÉCETENCÉUEEGCSC—

VETERUM TESTIMONIA PRO EUSEDIO.

bz epistola Constantini Magni ad Antiochenos, quam refert Euscbius in ejus Vita, pag. 510.

Fateor enim perlegisse me Acta in quibus ex honorificis testimoniis ac przconiis vestris in Eusebinm Casariensem episcopum, quem ego quoque et doctrinz et modestize casa jamdudum probe novi, vos in eum propensos esse, eumque vobis vindicare velle comperi. Et paulo post : Equidem virum illum quem vos οἱ honore et benevolentia dignum judicatis, plurimum laudo. Non tamen adeo despici oportet id quod apud singulos ratum firmumqtue manere debuerat, ut singuli contenti non sint sententiis suis, etc.

Ez ejusdem Constantini αὐ Eusebium epistola, agire laudat, quod Anitiochenam sedem recusaverit, pag. . :

Epistolam tuam sepius legi, et ecclesiastice disciplinae regulam accuratissime observatam a te coe gnovi. Enim vero in ea sententia perstare, qua: et Dco accepta, el apostolicze traditioni congrua esse videa- tur, summa pietatis est. Tu quidem beatu:n te in. hoc. ipso existimare debes, qui totius propemodum orbis testimonio, dignus universa Ecclesiz episcopatu judicatus sis. Nau cum omnes te apud se episcopum esse ainbiant, hanc tuam felicitatem sine controversia adaugent. Verum rectissime fecit prudentia tua, quz et mandata Dei, et apostolicam atque ecclesiasticam regulam custodire statuit ; episcopatum An- tiochensis Ecclesi: repudiaus, et in eo potius permauere desiderans, quem Dei mándatum ab initio sus- cepisset.

Ez ejusdem Constantini epistola ad synodum Autiochenam, pag. 519.

Legilitteras a. vestra sanctitate scriptas, et Fusebii collega vestri prudens propositum laudavi. Cumque cuncta quie gesta sunt, partim ex vestris, partim ex perfectissimorum vivorum, Acacii et Strategii comitum litteris cognovissem, remque ut. decebat accurate expendissem , scripsi ad populum Antiocbe- num, quid Deo acceptum et Ecclesie. congruum esset. Ejus epistolr exemplum bis littcris subjici pre- cepi, ut vos cognoscere possitis, quidnam ego juris ratione provocatus scripserim ad populum Antio- €henum : quandoquidem hoc litteris vestris continesatur, ut juxta populi e£ prudentise vestre suffra- gium ac voluntatem, Eusebius sanctissimus C.csariensium episcopus Antiochenz Eeclesie przsideret, ejusque curam susciperet. Ac litter: quidem Euscbii ecclesiasticae legi maxime inhzrere videban- Wir, etc.

Ex ejusdem Constantini ad Eusebium | epistola, in qua librum illius De Pascha laudat, pag. 545.

Exiuiam tuam doctrinam ct studii contentionem equidem supra modum admiratus sum, lcgique librum tuum perlibenter: utque in multorum qui divin: religionis observantiam sincere profitentur, manus ac notitiam perveniret, quemadaodum | optaveras, mandavi. Cum igitur intelligas , quanta cum voluptate bujusmodi munera a solertia tua nobis oblata suscipimus, cura ut frequentioribus posthac sermonibug quibus te innutritum esse profiteris , animum nostrum exhilares.

Βα epistola ejusdem Constantini ad Eusebium de. conficiendis sacre Scripture codicibus, pag. 545.

Visum est enim id s:guificare prudentie tux, ut quinquaginta codices divinarum Scripturarum, qua- rum apparatum et usw niaxime necessarium Ecclesiz esse intelligis, in membranis probe apparatis, ab arüi(icibus antiquariis venuste scribendi peritissimis describi facias, qui et legi facile, et ad omnem usum eireumferri possint.

Ez Eusebii. Nicomediensis epistola αὐ Paulinum episcopum. Tyri, quam refert Theodoriius in libro primo Historie ecclesiastice, cap. r

Nec domini mei Eusebii pro tuenda veritate studium silentio mandatum est, nec tua, domine, in eadem re taciturnitas. Ad nos enim de utroque fama pervenit : et quod consequens erat, Eusebii domini mei causa kelitiam, tua vero dolorem cepimus.

Ex libro Basilii ad Amphilochium De Spiritu sancto, cap. 99.

Quod si cui Palzstinus Eusebius propter multarum EL δέ τῳ καὶ ὁ Παλαιστινὸς Εὐσέδιος ἀξιόπιστος rerum peritiam idoneus videtur, cui babeatur διὰ πολυπειρίαν, χἀχείνου τὰς αὑτὰς φωνὰς ἐπι» fides, illius. quoque easdem voces ostendimus in δείκνυμεν ἐν τοῖς ἐπαπορήμασι Περὶ τῆς τῶν dp- quastiemhus De priscorum polygamia (a). χαίων zcAvvagíac.

(a) Hujus libri meminit Eusebius in lib. vii. Preparatioris, cap. 8.

"A VETERUM TESTIMONIA PRO EUSEBIO. - tribus voluminibus, id est, xvin, xix et xx. Apollinarius quoque uno grandi libro, hoc est, vicesimo sexto, et ante hos ex parte Methodius,

ldem Hieronymus in caput xxiv Matthei.

De boc loco, id est de abominatione desolationis quae dicta est a Daniele propheta, stante in loco san- cto, multa Porphyrius tertio decimo operis sui volumine contra nos blaspbemavit., Cui Euscbius, Czesa- ficnsig episcopus, tribus respendit voluminibus xvin, xix Εἰ xx.

Idem in epistola 84, ad Magnum.

Seripserunt: contra nos Celsus auque Porphyrius: priori Origenes ; alteri Methodius , Eusebius et Apellinarius fortissime respenderunt. Quorum Origea.s octu scripsit libros : Methodius usque ad de- cem millia procedit versuum : Eusebius et Apollinarius viginli quinque et triginta volumina condi- derunt. ὃ

Idem in epistola 65, ad Pawmmachium et Oceanum.

Quis prudentier, doctior, eloquentior Eusebio et Didymo, assertoribus Origenis inveniri potest ? Quo-

vum alter sex voluminibus τῆς Ἁ ποιλογέας ita eum , ut se, sensisse confirmat.

ldem Hieronymus in Pra [atione Commentariorum in Isaiam.

Eusebius quoque Pamphili, juxta historicam explanationem quiadecim edidit volumina. Idem in Pre[utione libri quinti Commentariorum in Isaiam.

Subeamne opus, in quod viri eruditissimi sudaverunt ? Origenem loquor et Eusebium Pamphili. Quorum alter liberis allegoriz spatiis evagatur ; et inlerpretatis nominibus singulorum, ingenium suum facit Ecclesiz saeramenta. Alter historicam expositionem €itulo repromittens, interdum obliviscitur popositi, et in Origenis scita cencedit. )

ldem in libro quinto Commentariorum in lsgiam.

Eusebius Caesariensis historicam interpretationem titulo repromilfens , diversis sensihus evagatus : Cojus cum libres legerem, aliud multe reperi quam Indice promittebat. Übicunque enim historia defe- cerit, transit ad allegoriam ; et ita separata consocial; ut mirer eum nova sermonis fabrica in epum porpus lapidem ferrumque eonjungere.

Item. Hieronymus in caput 1 Matthei.

Super hoc εἰ Africanus temporum scriptor; et Eusebius Cisariensis in libris Δισφωνίας E6eyre- 4Aíwv plenius disputarunt.

Rufinus in epistola ad Chromatium episcopum.

Injungis mihi ut. Ecclesiasticam historiam, quam vir eruditissimus Eusebius Caesariensis Grzeco sermone conscripserat, in Latinum converterem.

Augustinus in libro De haeresibus, cap. 83.

Cum Eusebii Historiam perscrutatus essem, cui Rufinus a se in Latinam linguam translatze subsequen- 6ium etiam temporum duos libros addidit, non inveni aliquam h:eresim quam non legerim apud istos; nisi quam in sexto libro ponit Eusebius, narrans eam exstitisse in Arabia. Itaque bos bzreticos, quopiam nullum eorum ponit auctorem, Arabicos possumus nyncnpare, qui dixerunt apimag cum corporibus mori atque dissolvi, et in fine seculi utrumque resurgere. Sed hos disputatione Origenis presentis et eos alloquentis, celerrime dieit fuisse correctos. |

Antipater, Bostrensis episcopus, in libro primo adversus Apologeticum Euscbii Csesariensis pro Origene.

Nam quoniam vir ille (Eusebius scjlicet) pluri- A

ir il Ἐπειδὴ πολυΐστωρ ὁ ἀνὴρ γέγονε, πάσας τὰς τῶν marum rerum scientia instructus fuit, quippe qui |

ἀρχαιοτέρων βίδλους τε xal συγγράμματα ἐξερευ-

omnes veterum scriptorum libros ac lycybrationes investigaverit,et oninium fere antiquorum opiniones ac sententias exposuerit : plurima etiam ingenii sui monumenta posteris reliquerit, quorum nonnulla ab omnibusg jure merito comprobantue : hujusmodi de illo viro existimatione abutehtes, quosdam in errorem inducere connnürr ; aífirmantes Scilicet, Eusehinm nunquam hzc scribere aggressurum fuisse, nisi antiquos omnes idem sentire accura- 6issiue cognovisset, Ego vero Eusebium quidem

νήσας xal ἀνιχνεύσας, καὶ τὰς πάντων μικροῦ δεῖν δόξας ἐχθέμενος, χαὶ πλεῖστα συγγράμματα vata- λείψας τῷ βίῳ. ὧν ἕνια καὶ πάσης ἀποδοχῆς ἄξια τυγχάνει" τῇ τοιαύτῃ τοῦ ἀνδρὸς ὑπολήψει χρώμενοι, συναρπάξειν ἐπιχειροῦσιν ἑνίους, ὡς ὅτι φασίν" Οὐχ ἂν εἴλετο Εὐσέδιος ἐπὶ τοῦτο ἰδεῖν, εἰ μὴ πάσας &xpi- δῶς ἠπίστατο τῶν παλαιῶν τὰς δόξας τοῦτο βουλο- μένας. Ἐγὼ δὲ, ὅτι μὲν πολυΐστῳρ ὁ ἀνὴρ, χαὶ οὐδέν τι τῶν παλαιοτέρων συγγραμμάτων τὴν ἐχείνηυ διέλαθε γνῶσιν, σύμφημ! xal ὁμολογῶ" βασιλιχῇ γὸρ

5 VETERUM TESTIMONIA PRO EUSEBIO. | " συνεργίᾳ χρώμενος, ῥᾳδίως τὰ πανταχοῦ πρὸς ἑαυτὸν A plurimarum rerum scientia instructissimum fuisse

συνάγειν ἠδύνατο.

fateor, nec ex veterum scriptis quidquam illius

subterfugisse notitiam. Usus enim imperatoris subsidio atque suffragio, cuncta que ubique erant, facillime

potuit congregare.

Ez libro primo excerptorum Historiz Ecclesiasticae Philostorgii.

Ὅτι τά τε ἄλλα, xal ὅσα πρὸς "leropiac fxst λόγων, ὁ Φιλοστόργιος, τὸν Παμφίλου Εὐσέδιον ἔπαι- νῶν, περὶ τὴν εὐσέδειαν διαμαρτάνειν φησί xal τὸ ἁμάρτημα ὁ δυσσεδὴς διηγούμενος, διότι ἄγνωστον τὸ θεῖον καὶ ἀχατάληπτον ἡγοῖτο. ᾿Αλλὰ χαὶ ἄλλα τοιαῦτά φησιν αὐτὸν πλημμελεῖν. Κατακαῦσαι δὲ αὐτὸν τὰς οἰχείας τῆς Ἱστορίας μνήμας μέχρι τῆς «τῶν παίδων διαδοχῆς τοῦ μεγάλου Κωνσταντίνου συν- επιμαοτυρεῖ.

Philostorgius Eusebium quidem Pamphili, tum ob alia multa, tum ob Historiam Ecclesiasticam Jaudibus afficit. Eumdem tamen in iis quz ad reli- gionem pertinent, lapsum esse dicit ; quippe qui Deum cognosci et comprehendi non posse existi- maverit. Hunc enim ejus errorem impius iste com- memorat. Sed et hujusmodi alios errores ab illo commissos esse affirmat. Caterum et ipse cum aliis testatur Eusebium Historiam suam usque ad tempora liberorum Constantini Magni perduzisse. .

Socrates in libro primo Historise Ecclesiastica. Εὐσέδιος ὁ Παμφῦλου, ἐν ὅλοις δέχα βιδλίοις τὴν 8 — Eusebius Pamphili res in Ecclesia gestas decem

Ἐκκχησιαστικὴν ᾿Ιστορίαν ἐχθέμενος, χατέπαυσεν εἰς τοὺς χρόνους τοῦ βασιλέως Κωνσταντίνου, ἐν οἷς καὶ ὃ παρὰ τοῦ Διοχλητιανοῦ κατὰ Χριστιανῶν γενό- grvo; πόλεμος ἀνεπαύσατο, Γράφων δὲ ὁ αὐτὸς Εἰς τὸν βίον Κωνσταντίνου, τῶν xav' “Ἄρειον μερικῶς μνήμην πεποίηται, τῶν ἐπαίνων τοῦ βασιλέως, καὶ τῆς κανηγυριχῆς ὑψηγορίας τῶν λόγων μᾶλλον ὡς ἐν ἐγχωμίῳ φροντίσας, ἥπερ τοῦ ἀχριθῶς περιλαδεῖν «à γενόμενα.

libris complexus, principatu Constantini Historiam Suam terminavit, quo tempore persecutio Diocle- tiani adversus Christianos finem accepit. ldem in libris quos De vita imp. Constantini conscripsit, ea quz ad Arium pertinent, singillatim minime est exsecutus, quippe qui μὲ in encomiis fleri solet, imperatoris laudes et panegyricam orationem con- lexere magis in animo haberet, quam res gestas accurate commemorare.

Idem Socrates. in eodem libro, cap.1, de Sabino, Macedonianorum episcopo, loquens, qui. Synodorum Bi- storiam scripserat, ita dicit :

Ναὶ ἑκαινεῖ μὲν τὸν Παμφίλου Εὐσέδιον ὡς ἀξιό- πιστὸν μάρτυρα ἐπαινεῖ δὲ xal τὸν βασιλέα, dx τὰ

Χριστιανῶν δογματίξειν δυνάμενον " μέμφεται δὲ τῇ C

ἐν Νιχαίᾳ ἐχτεθείσῃ πίστει, ὡς ὁπὸ ἰδιωτῶν xai οὐδὲν ἐπισταμένων ἐχδεδομένῃ xal ὃν ὡς σοφὸν xal ἀψευδῆ χαλεῖ μάρτυρα, τούτου τὰς φωνὰς ἐχουσίως ὑπερορᾷ.

Et Eusebium quidem Pamphili, tanquam testem fide dignissimum laudat : imperatorem quoque ipsum przconiig afficit, utpote qui Christians fidei dogmata apprime calleret. Fidem vero Niczz ex- positam reprehendit, tanquam ab ignaris et impe- ritis hominibus conscriptam. Et quem sapientem vi- rum ac veracem testem nominat, ejus verba sciens 2c prudens pro nihilo ducit.

ldem Socrates in libro τι, cap. 41.

"Exzdbh δέ τινες ἐπεχείρησαν xai αὐτὸν λοιδορῇ» σαι, φημὶ δὴ τὸν Παμφίλου Εὐσέδιον, ὡς ἀρειανίζοντα àv οἷς λόγοις ἐξέδωχε, μιχρὰ καὶ περὶ αὐτοῦ εἰπεῖν οὐχ ἄχαιρον ἡγοῦμαι. Πρῶτον μὲν γάρ, x. τ. λ.

Sed quoniam bunc quoque, Eusebium Pamphili intelligo, nonnulli criminari conati sunt, perindo quasi Arianum dogma in libris suis secutus fuerit, opportunum fore censeo pauca de eo disserere.

Prissum igitur concilio Niczno quo Filium Patri consubstantialem fuisse decretum est, οἱ interfuit et consensit. In tertio vero libro quem De vita Constantini scripsit, ita loquitur: « Omnes imperator ad concordiam incitavit, donec universos in iis de quibus antea dissentiebant, concordes atque unanimes prestitisaet. Adeo ut fides omnium consona apud Niczam obtinuerit. » Cum igitur Eusebius illius concilii mentionem faciens, cunctas animorum dissensiones sopitas esse dicat, et universos in unam eamdemque conspirasse senlentiam, quid caus: est eur nonnulli eum existiment Ariano dogmati consentire? Fallun- tur etiam Ariani, qui illum opinioni suz suffragari arbitrantur. Sed dicet fortasse aliquis, illum Ariani dogmatis assertorem videri, proplerea quod in libris suis crebro dicere solet, re& cu&isTUM. Cui nos id respondemos , et bac loquendi ratione et aliis hujusmodi qus dispensationem humanitatis Jesu Christi designant, ecclesiasticos scriptores uti consuevisse (a) : e ante hos omnes Paulum apostolum iisdeg: vocibus usum fuisse, qui tamen perversi dogmatis magister nunquam est existimatlus. Ceterum cum Arius Filium Dei creaturam periude ac czttera quz a Deo creata sunt, ausus sit dicere, audi, si placet, queemam de bac re fuerit Eusebii sententia in libro primo De ecclesiastica theologia (cap. 9, 10). « Uni- genitos, inquit, Dei Filius solus ipse et non alius et prodicatur et est. Unde merito quis reprehenderit

(e) Tbeodoritus in cap. 1 prime Epistole ad Gorinth.

ParRoL. Gs, XIX. 8

79 VETERUM TESTIMONIA PRO EUSEBIO. En) ptorum fide dignissimus Eusebius. Pamphili, qui A τῶν ἀρχαίων ἐχχλησιαστιχῶν συγγραφέων ἀξιοπιστό-

quamplurimis martyrum certaminibus conquisitis atque investigatis, ex iis qua simplici ac rudi stylo scripta fuerant eligens atque excerpens, Ecclesia- sticam historiam decem omnino libris accurate coascriptam nobis reliquit, incipiens quidem ab adventu Domini, progressus vero ad ea quz dixi tempora, non sine ingenti labore. Quomodo enim aliter fleri potuit ab eo, qui tantam curam susce- pit, ut hujusmodi collectionis harmoniam nobis conservarct ! imo vero summum, ut dixi, studium, et incredibilem laboris copiam ad id contulit. Nemo porro existimet ex iis qu:e. de illo circumferuntur, virum hunc in Arii impietatem unquam concessis- sc : sed credat, si quapiam protulit aut scripsit,

Arii dogma tantillum subolentia, ea non ex impio:

illius sensu protulisse unquam aut scripsisse, sed €x minus curiosa parumque sollicita simplicitate, ut ipse in libro Apologetico quem ad orthodoxos omnes episcopos misit, plenius approbavit.

κατος Εὐσέδιος ὁ τοῦ Παμφίλου, πλείστους ὅσους ἀγῶνας θέμενος xal διερευνησάμενος, ἐχ τῶν ἁπλῶς ἐχόντων τὴν ἀναλογὴν ποιησάμενος, ἐν δέχα τόμοις ὅλοις τὰ τῆς Ἐχχλησιαστικῆς ἡμῖν ἱστορίας ἀχριθῶς καταλέλοιπεν " ἀρξάμενος μὲν ἀπὸ τῆς τοῦ Κυρίου παρουσίας, πληρώσας δὲ εἰς τούσδε τοὺς χρόνους οὐχ ἀπόνως. πῶς γὰρ οἷόν τε ἦν τοσαύτην ἀναδεξάμενον φροντίδα τοῦ διασώσασθαι τῆς τοιᾶσδε συλλογῆς τὴν ἁρμονίαν ; ἀλλ᾽ ὡς ἀρτίως ἔφην, πολλὴν εἰσενεγχά- μένος τὴν σπουδὴν χαὶ πλοῦτον ἄφατον πόνου. ᾿Αλλὰ μηδεὶς οἰέσθω τὸν ἄνδρα Ex τῶν περὶ αὐτοῦ ἐπιπεφη- μισμένων, ὡς τῆς ᾿Αρείου βλασφημίας ποτέ τι πε- φρονήχει * ἀλλὰ πεπείσθω, ὡς εἰ καί τιν᾽ ἂν ἐλάλησεν, ἢ ἔγραψς μιχρόν τι τὰ "Apzlou ὑπονοούμενα, οὐ μὴν κατὰ τὴν ἀσεθη ἐχείνου ἔννοιαν, ἀλλ᾽ ἐξ ἀπεριέργου ἁπλότητος, χαθὼς xal αὐτὸς ἐν τῷ Ἀπο.Δογητικῷ, ᾧ διεπέμψατο πρὸς τὸ τῶν ὀρθοδόξων ἐπισχόπων xot- νὸν, μαρτυράμενος ταῦτα ἐπληροφόρησε.

Auctor Chronici Alexandrini, pag. 582.

Euscbius vero Pamphili et ipse prudentissimus scriptor in lunc modum narrat : Quoniom Judzi Christum die festo in crucem egerunt, vicissim ipsi eodem die periere.

Ὁ δὲ σοφώτατος Εὐσέδιος ὁ Παμφίλου συνεγρά-

, Ψατο οὕτως * Ὅτι ἐν τῇ ἑορτῇ τὸν Χριστὸν ἐσταύρω-

σαν οἱ Ἰουδαῖοι, ἐν τῇ αὐτῶν ἑορτῇ πάντες ἀπ-

«ovo.

Nicephorus in libro νι Historie, cap. 37.

Eodem tempore, eruditione juxta et vitze instituto

Ἐφ᾽ οὗ λόγῳ καὶ φιλοσόφῳ βίῳ διαζῶντα, καὶ τοῦ

philosophum Christianum, οἱ presbyteri dignitate C; αὐτόθι πρεσδείον ἠξιωμένον, τὸν θεῖον Πάμφιλον

auctum, divinum Pamphilum floruisse scimus. Cu- jus vitam et actus omnes, celebrem etiam quam ibi instituit profanze divinzeque pbilosophi: scholam, preterea constantem in variis persecutionibus confessionem, et certamina egregiumque pro Chri- sti nomine martyrium, Eusebius sororis ejus filius, eidemque adeo charus ut ab eo cognomen accepe- rit, peculiari scripto copiose est prosecutus : ad quem eos qui accuratius hzc cognoscere voluerint, rejicimus. Eusebius iste disciplinis omnibus per- ceptis, sacrarum maxime litterarum scientia eni- tuit, et ad Constantii usque tempora vixit. Et cum Christianz professionis studiosissimus esset, egre- giamque pro Christi honore z::mulationem spiraret,

Eywopgev* οὗ τὸν βίον καὶ τὰ καθ᾽ ἔχαστον αὐτῷ πε- κραγμένα, ἔτι δὲ καὶ περὶ ἧς συνεστήσατο ἐχεῖσε λόγων θείων χαὶ φιλοσόφων διατριθῆς, πρὸς δὴ τού- τοις καὶ τὴν ὑπὲρ εὐσεόείας τούτου ἐν διαφόροις διωγμοῖς ὁμολογίαν’ τούς *s ἀγῶνας αὐτοῦ, xal τὸ αελευταῖον ὡς τὸν τοῦ μαρτυρίου ἀνεδήσατο στέφα- νον, Εὐσέδιος ὁ τούτου ἀδελφιδοῦς, xal τοσοῦτον ἐχείνῳ φιλούμενος, ὡς xal τὴν ἐχείνου χλῇσιν ἐπί- θετον σχεῖν, εἰς λεπτὸν ἐν ἰδίῳ συντάγματι περιέλαθε" xal τοὺς ἀχριδῶς βουλομένους τὰ ἐκχείνου εἰδέναι, αὐτῷ παραπέμπομεν. Ὃς δῆτα Εὐσέδιος διὰ πάντων ἐλθὼν, μάλιστα τῇ περὶ τὰ θεῖα σπουδῇ ἐναχμάζει. ΚΑχρι δὲ xal Κωνσταντίου τὸν τῆς ζωῆς παρείλχυσε χρόνον. Χριστιανὸς δὲ τὰ μάλιστα. ὧν, χαὶ πολὺν τὸν

quindecim tomis Evangelicam preparationem, εἱ de- D ζῆλον ὑπὲρ Χριστοῦ πνέων, ἐν δεχαπέντε τόμοις τὴν

cem aliis Evangelicam demonstrationem est com- plexus. Et. primus ipse manum presenti argumento admovit, primusque libros eos Ecclesiasticam histo riam appellavit, decemque eam tomis absolvit. Est et aliud ejus volumen, in quo temporum certam accuratamque rationem digessit, et quem Canonem appellavit. Scripsit quoque De Constantini. vita li- hros quinque. Edidit et alium ad eumdem quem Tricennalem inscripsit. Ad. Stephanum itetg alium, de iis que in Evangeliis in dubium seu disputatio- nem vocantur, Sed et alia varia reliquit scripta, que multum Ecclesie afferunt utilitatis. Verum enimvero etiamsi talis fucrit, in multis tamen ap- paret, eum Arii seutentiam comprobasse, etc.

Εὐαγγελιχὴν συγγράφει προπαρασχευὴν, καὶ ἐν δέχα πάλιν τὴν Εὐαγγελικὴν ἀπόδειξιν. Καὶ πρῶ- τος οὗτος τῇ μετὰ χεῖρας ὑποθέσει ἐπέθαλεν, Ἐχ- κλησιαστιχὴν ἱστορίαν πρῶτος ὀνομάσας τὴν βί- λον" δέχα δ᾽ ἐν τόμοις τοῦτο τὸ σύνταγμα περιχλεί- εται. Καὶ ἄλλη 6i αὐτοῦ βίόλος ἐμφέρεται, ἣν Κα- vóra ἐπέγραψε, τὰς τῶν χρόνων ἀχριθουμένη γρα- φάς. Καὶ Εἰς τὸν βίον δὲ Κωγσταγντίγνοι πέντε λόγους ἐξέδωχε" xal ἕτερον δὲ πρὸς αὐτὸν, ὅν Τριαχοντα- ετηρικὸν ἐπιγράφειν" xal Στεφάνῳ περὶ τῶν ἐν τοῖς ἱεροῖς Εὐαγγελίοις ἀπορουμένων ἕτερον ἀνατίθησι" καὶ ἄλλα διάφορα συγγράμματα καταλέλοιπε, πολλὴν ὄνησιν τῇ Ἐχχλησίᾳ εἰσφέροντα. Πλὴν τοιοῦτος ὧν, ἐν πολλοῖς φαίνεται τὰ ᾿Αρείου πρεσδεύων, x. v.)

δι | VETERUM TESTIMONIA PRO EUSEBIO. 82 ᾿ Ex Actis manuscriptis sancli Silvestri pape.

Εὐσέδιος ὁ Παμφίλου, τὴν ᾿Εχχλησιασεικὴν συγ- A — Historiographus noster Eusebius Cxsariensis Pa-

Ὑράφων ᾿Ιστορίαν, παρέλιπε περὶ ἑχάστου ταῦτα εἰ- lv, ἀπερὲν ἄλλοις συντάγμασιν ἕφρασεν' ἐνέθειχεν(α) γὰρ ἔνδεχα λόγοις τὰ παθήματα σχεδὸν τῶν ἐν πάσαις ταῖς ἐπαρχίαις ἀθλησάντων μαρτύρων χαὶ ἐπισχόε πων, xai ὁμολογητῶν’ οὐ μὴν ἀλλὰ γυναιχῶν καὶ παρθένων, ὅσαι ἀνδρείιρ φρονήματι διὰ τὸν Δεσπότην ἠγωνίσαντο ᾿Χριστὸν, ἀνεγράψατο. Καὶ οὗτος μόνος τῶν ἐπισχόπων ἀπὸ τοῦ ἀποστόλου Πέτρου, καὶ χα- θεξῆς, τὰ παθήματα χατὰ τάξιν ἐξηγήσατο. Τούτων δὲ τῶν πόλεων χαὶ ἀποστολιχῶν θρόνων τὴν ἀρχιερω- σύνην ἐπεσπάσατο, τουτέστι τῆς μεγάλης τῶν πόλεων Ῥώμης, ᾿Αλεξανδρείας τε χαὶ ᾿Αντιοχείας, τῆς xà- νῆς ἕνεχεν ὠφελείας. "Ex τοῦ ἀριθμοῦ τοίνυν τούτων ὧν μέχρι τοῦ δεῦρο χρόνου ὁ προῤῥηθεὶς τῇ Ἕλλη-

lestini urbis episcopus, cum Historiam ecclesiasti- cam scriberet, przsermisit ea qua sunt in aliis opusculis, vel qui se meminit retulisse. Nam vi- ginti libros, id est duas decadas, omniam pene provinciarum passiones martyrum , episcoporum et confessorum e£ sacrarum mulierum ac virginum continere fecit. Delnde secutus et ab apostolo Pe- tro, omnium episcoporum nomina el gesta con- scripsit : et earum urbium qux arcem pontificatus per apostolicas sedes tenere noscuntur, urbs Roma, Antiochia, Hierosolyma, Ephesus, Alexandria, ha- rum urbium episcoporum omnium prztieritorum. usque ad tetupus suum Graco sermone conscripsit. Ex quorum numero unum episcoporum urbis Roms,

γιχῇ συνεγράψατο φωνῇ, τούτον τὸν βίον οὐχ ἐξίσχυσεν B sanctum Silvestrum me de Greco in Latinum

. μεταφράσα:, τουτέστι τοῦ ἁγίου Σιλδέστρου, x. τ. λ.

transferre precepisti.

Yeius auctor in Passione saneti Valeriani, que est decimo Kal. Januarii, «i habeiur in weteri — codice Mosciacensi.

Beatissimorum martyrum gloriosa certamina, ob honorem Christi Domini ac Dei nostri assiduis culti- bus ei solemnitate annua celebrantur, ut dum fidem martyrum plebs devota cognoscit et. illos trium- pbasse gaudeat, et se patrocinio eorum protegendam esse conlidat. Celebre enim habetur, sancti recor- dationis Eusebium historicum, Cizesariensis urbis episcopum, egregiz vitze beatissimum sacerdotem, ec- clesiastica quoque insfitetione doctissimum et przecipua sollicitudine venerandum, per omnem orbem, in quantum divino annuntiante Spiritu, ut gestum est, rei veritas decursa valuit reperiri, prout singularum provinciarum urbes, loca vel oppida illustrari triumpbis martyrum celestibus meraerunt , quorumque- principum tempore ordinata officiorum instantia innumerz persecutiones facte fuerant, declarasse. Qui, etsi martyrum singulorum integras non explicuit passiones, tamen Christianis devotis atque fidelibus, unde describi vel celebrari debeant veraciter intimavit. Dei itaque gratiam toto orbe diffusam fidelis cul- tor excoluit, dum velut exiguo tritici semine copiose messes agri fertilitate gignuntur, et multiplicata wbertate proficiunt. Ita per supradicti viri relationem ab unius codicis fonte diffusam, scriptis mauanti- wes fidelium, totum orbem celebrandz passiones martyrum rigaverunt. "

Usuardus in. Martyrologio.

Die 31 mensis Junii. Palestünz, sancti Eusebii epicopi et. confessoris, viri excellentissimi ingenii ef historiographi.

. Notkerus in Martyrologio.

Die 21 mensis Junii. In Cesarea depositio sancti Eusebii episcopi.

Manecharius in epistola ad Ceraunium Parisiensem. episcopum, quam prafizit Passioni sanctorum marty: rum Speusippi, Elasippi et Meleusippi.

Przcipois bestissimorum cpiscoporum personis assidae coc&quari meritis non desistens, in omni conver- saione sacerdotii, sancta quotidie exornari religione festinans, divinarum Scripturarum legendi studio universa dogmata peragrast. Nunc sanctorum martyrum gesta ad laudis tuz cumulum pro amore reli- gionis congregare in urbe Parisiaca devotus intendis. Unde sancto Eusebio Cesariensi in zmulationis stadio coequandus es, οἱ pari glorie dono perpetualiter memorandus.

Ez ceteri Breviario manuscripto Ecclesig Lemovicensis. Sancti Eusebii episcopi confessoris.

Lzcri0 1. Euscbius Czesarez Palzsiins episcopus ob Pamphili martyris amicitiam Pamphili nomen ac- eepit, eo quud cam eodem Pamphilo divinz Bibliothecze investigator diligentissimus exstiterit. Vir quidem erat memoratu dignissimus per hzc tempora, tum multarum rerum peritia, tum ingenio mirabili.et apud genüiles et apud Christianos, inter philosophos pracipuus et nobilissimus habitus est. Hic cum aliquando Ariana hzresi laborasset, ad synodum Nicsnam accedens, Spiritu sanctg iuspiratus, Patrum àen.en- Gam secutus est, ac deinceps usque ad mortem sanctissime cum orthodoxa fide vixit.

Lacrio 3. Fuit autem iu. divinis Seripturis studiosissimus , ac Bibliotbec:e divinz cum Pamphilo martyre diligentissimus investigator. Multa eisdem temporibus scripsit, maxime vero libros Evengelice

(e) ᾿Ε»ἐθεικεν. Legendum videtur ἐνέθηχεν vel ἐντέθειχεν. Epi. Para.

81 VETERUM TESTIMONIA CONTRA EUSEBIUM. $8 ldem in tractatu De synodis Arimini et Beleuciz. Precipue autem Acacius, quid Eusebio magistro A Μάλιστα δὲ ᾿Αχάχιος cl. dv εἴποι πρὸς Εὐσέδιον

880 responsurus esi? Qui non solum synodo Niez- 15 subscripeil, sed εἰ per epistolam populis suis significavit, eam esse veram fidem que apud Niceam ex commuul consensu tradita est. Etsi enim eo quo τοὶ εἶἰξ modo, excusavit se per illam Epistolam, voc “8 tamen synodi non repudiavit. lmo Arianos accusavit, quod cum dicerent : Non erat Filius antequam gigneretur, eum ne ante partum quidem Maris exstitisao affirmarent.

τὸν ἑαυτοῦ διδάσχαλον; "Oc οὐ μόνον ὑπέγραψεν ἐν «fj κατὰ Νίκαιαν συνόδῳ, ἀλλὰ καὶ δι' ἐπιστολῆς ἐδήλωσε τοῖς ὑπ᾽ αὐτὸν λαοῖς, ταύτην εἶναι πίστιν ἀληθῆ, τὴν ὁμολογηθεῖσαν ἐν τῇ χατὰ Νίχαιαν συν- Ob * εἰ γὰρ καὶ ὡς ἠθέλησεν ἀπελογήσατο διὰ τῆς ἐπιστολῆς, ἀλλά γε τὰς λέξεις οὐχ ἡρνήσατο" ἀλλὰ xai χατηγόρησε τῶν ᾿Αρειανῶν, ὅτι λέγοντες, Οὐχ ἦν πρὶν γενηθῆναι ὁ Υἱὸς, οὐδὲ πρὸ Μαρίας αὐτὸν ἤθελον εἶναι.

ldem in epistola ad episcopos Africe.

Neque ejus rei ignarus erat Eusebius episcopus

Kai τοῦτο ἐγίνωσχεν Εὐσέδιος ὁ γενόμενος ἐπί-

Caesariensis. Qui cum prius suffragaretur Arianicte σχοπὸς τῆς Καισαρείας, πρότερον μὲν συντρέχων τῇ sectm, postea tareen Nicseni concilii decretis sub- B ᾿Αρειανιχῇ αἱρέτει, ὕστερον δὲ ὑπογράψας ἐν αὐτῇ

scripsit, et apud suos idipsum propriis litteris af- firmavit, cujus hsc verba sunt : Novimus quosdam ex priscis eruditos et przclaros antistites, aliosque scriptores, cum de Patris et Filii Deitate loqueren- iur, voco consubstantialitatis usos esse.

τῇ ἐν Νικαίᾳ συνόδῳ, ἔγραψε τοῖς ἰδίοις διαδεδαιού- μενος, ὄνι χαὶ τῶν παλαιῶν τινὰς λογίους xai ἐπιφα- νεῖς ἐπισχόπους καὶ συγγραφέας ἔγνωμεν ἐπὶ τῆς τοῦ Πατρὸς καὶ ΥἹοῦ θεότητος τῷ τοῦ ὁμοουσίου χρη- σαμένους ὀνόματι.

Idem in tractatu De Synodis Arimini et Seleuciz.

Eusebius quoque ex Cresarea Palestins, in litte- ris ad Euphrationem episcopum non veritus est pa- lam dicere, Christum non esse verum Deum.

Ὁ δὲ ἀπὸ Καισαρείας τῆς Παλαιστίνης Ἑὐσέδιος, Ὑράφων πρὸς Εὐφρατίωνα τὸν ἐπίσκοπον, οὐχ ἐφοδή- θη φανερῶς εἰπεῖν ὅτι ὁ Χριστὸς οὖχ ἔστιν ἁληθινὸς Θεός.

Hieronymus ἐπ epistola ad Ctesiphontem adversus Pelagianos. Fecerat hoe ei in sancti Pamphili martyris nomine, ut librum primum sex librorum defensionis Ori- genis Eusebil Caesariensis, quem fuisse Arianum, nemo est qui nesciat, nomine Pamphili martyris

praenotaret.

Idem in libro secundo Adversus Rufinum. Statim de portu egrediens, navem impegit. Referens enim de Apologia Pamphili martyris, quam nos

Eusebii Arianorum principis, probavimus, etc.

ldem in libro primo Adversus Rufinum.

Eusebius Csariensis episcopus, cujus supra memini, in sexto libro τῆς ᾿Απολογίας Origenis, hoc idem objicit Methodio episcopo et martyri, quod tu in meis laudibus eriminaris ; et dicit : « Quomodo ausus est Methodius nunc contra Origenem scribere, qui hzc et h:ec de Origenis locutus est dogmatibus ? » Non est hujus loci pro martyre loqui, Neque enim omnia in locis omnibus disserenda sunt. Nunc teligis- se sufliciat, boc ab Ariano homine objici clarissine et eloquentissimo martyri, quod tu in me et amicus laudas, et offensus accusas.

Socrates, lib. 1 Bistoris ccclesiastiez, cap. 25.

Eusebius quidém Pamphili scribit, statim post C Εὐσέδιος μὲν οὖν ὁ Παμφίλου φησὶν εὐθὺς μετὰ

synodum /Egyptios inter se tumultuatos esse, cau- sam tumultus non addens. Quo (t ut in bilinguis suspicionem venerit, proplerea quod dum causas narrare subterfugit, indicare videtur se his qua spud Niczam decreta fuerant, minime assentiri,

τὴν σύνοδον, πρὸς ἑαυτὴν στασιάζειν τὴν Αἴγυπτον, τὴν αἰτίαν μὴ προστιθείς " ἐξ ὧν χαὶ διγλώσσον δόξαν ἐχτήσατο, ὅτι, τὰς αἰτίας λέγειν ἐχκλίνων, μὴ συν- ευδοχεῖν τοῖς ἐν Νιχαίᾳ συνέθετο.

Theodoritus in interpretatione Epistole Pauli ad Hebraeos, de Arianis loquens, ita acribit :

Quod si ne hoc quidem sufficit ad eis persuaden- duin, Eusebio certe Palestino credere eos oportel , quem patronum suorum dogmatum appellant.

El δὲ μηδὲ τοῦτο ἱκανὸν πεῖσαι αὐτοὺς, Εὐσεδίῳ γοῦν ἐχρῆν πεισθῆναι τῷ Παλαιστινῷ, ὃν τῶν οἰχείων δογμάτων ἀποκαλοῦσι συνήγορον.

Antipater Bostrorum episcopus in libro primo Adversus Eusebii Apologeticum pro Origene.

Nego tamen eum ad exactam ecclesiasticorum -

dogmatum cognitionem pervenisse. Quocirca pro-

Οὐχ ἕτι δὲ πρὸς τὴν τῶν δογμάτων ἀκχρίδειαν φθάσαι φημὶ τὸν ἄνδρα " ὅθεν πολυμαθίας μὲν παρα-

miscuz quidem doctrinz atque eruditionis gloriam D χωρητέον αὐτῷ, δογμάτων δὲ γνῶσιν οὐχέτι. ᾿Αλλὰ

ei omnino concedimus : dogmatum vero notitiam, non item. Quin potius ab accurata illerum ccgni-

καὶ πάνυ χατόπιν τοῦτον τῆς τοιαύτης ἀχριδείας γενόμενον ἐπιστάμεθα. Kl μετὰ βραχέα " “Ὥστε 5h

95 VETERUM TESTIMONIA CONTRA EUSEBIUM. 9$ in Ecclesiastica Sua. historia magis ambigua facit. A Οὕτω μὲν οὖν ταῦτα ἰστσρούμενα παρά τινων εὕρη“

in quibus libris szepe cum Ario facere deprehen

ditur. Ac statim in libri principio, Usvidem citans, Ipse dizit et facta sunt , ipse mandavil εἰ creata aunt", ait Patrem et factorem , pro conditore ac duce universi haberi, qui regio nutu. imperet, se- cundum autem ab eo divinum Verbum paternaex- sequi jussa. Post nonnulla item dicit, huic ut Pa- tris potenti:e et sapienlise, secundas partes regni et imperii in emnes esse creditas. Et paulo poct ite- Tum: Ác essc naturam quamdam, qui ante mun- dum vixerit et substiterit, ac Deo ac Patri universi in rerum factarum opificio ministrarit. Εἰ Salomon sub persona sapientis Dei ait: Dominus condidit me principium viarum suarum *, etc. Deinde post alia plura inferi : Et super hec omnia sicut Dei Verbum, quod ante fuit οἱ ante szcula omnia fa- clum esi, vencrabilem lionorem a Deo Patre ade-

ται" ἀμφίδολα δ' ἐχεῖνος αὐτὰ, δι᾽ ὧν ἐν τῇ "ExxJn- σιαστικῇ ἱστορίᾳ εὕρηται συγγραψάμενος, τίθησι " πολλαχοῦ γὰρ ἐν τῷ εἰρημένῳ συγγράμματι 'Ἄρεια- νίζων καταλαμδάνεται αὐτίχα περί που τὴν ἀρχὴν τοῦ βιδλίου τὸν Δαδὶδ εἰσότων λέγοντα, Αὐτὸς εἶπε, καὶ ἐγενήθησαν' αὐτὸς ἐνετείλατο, καὶ ἐκτίσθησαν, φησὶ τὸν μὲν Πατέρα καὶ ποιητὴν, ὡς ποιητὴν xal πανηγεμόνα νομίζεσθαι, βασιλιχῷ προστάττοντα νεύ- ματι" τὸν δὲ τούτου δευτερεύοντα θεῖον Λόγον, ταῖς πατρικαῖς ὑπουργοῦντα ἐπιταγαῖς. Καὶ μετά τινα «λέγει, τοῦτον ὡσανεὶ τοῦ Πατρὸς ὑπάρχοντα δύναμιν καὶ σοφίαν, xai τὰ δευτερεῖα τῆς χατὰ πάντων βα- σιλείας καὶ ἀρχῆς ἐμπεπιστευμένον᾽ καὶ αὖθις μετ᾽ ὁλίγα" Καὶ ὅτι ἔστιν οὐσία τις προχόσμιος, ζῶσα xal ὑφεστῶσα, ἡ τῷ Θεῷ καὶ Πατρὶ τῶν ὅλων εἰς τὴν τῶν γενητῶν δημιουργίαν ὑπηρετησαμένη. Καὶ ὁ Σολομὼν λέγει προσώπῳ τῆς τοῦ Θεοῦ σοφίας " Κύριος ἔκεισέ

pium, adorari tanquam Deum. Hze et alia demon- με ἀρχὴν ὁδῶν αὑτοῦ, καὶ ἑξῆς. Καὶ μεθ᾽ ἕτερα strant Eusebium Ariana dogmata probasse; nisi — x.ls(ova φάσκχει" xaX ἐπὶ πᾶσι τούτοις, οἷα Θεοῦ Δό quis dicat,'id opus ante conversionem ab eo fuisse γον προόντα xal πρδιαἰώνων ἁπάντων οὐσιωμένων conscriptum. [f.-vov] τὴν σεδάσμιον τιμὴν παρὰ τοῦ Πατρὸς εἴλη - φότα, προσχυνεῖσθαι ὡσὰν θεόν. Ταῦτα χαὶ ἕτερα δὲ τοῖς ᾿Αρειανίζουσι δόγμασι δειχνύουσιν ὁμόφρονα τὸν Εὖ- σέδιον" εἰ μή τις φαίη πρὸ τῆς ἐπιστροφῆς αὐτῷ πονηθῆναι τούτων τὴν συγγραφήν.

Baronius αὐ annum | Christi 510, cap. 58.

Certe Socrates dealbat Athiopem, dum nititur ipsum Eusebium ab Ariana hsresi excusare, ac plane immunem reddere. Ipse enim Eusebius licet tandem, ut imperatori morem gereret, Niczno concilio sub- scripsisset, iisdem plane sordibus sciens volensque turpius inquinatus est, ut sus lota in volutabro luti, et ut canis ad vomitum suum reversus. Adeo ut qualis ipse fuerit usque ad diem obitus, non sit aliunde quaerendum, quam ex rebus post Niczenum concilium ab eo gestis, singulis ferme annis superius recitatis. Ut autem excuset illum ab Ariana bzresi, citat libros ab eo scriptos contra Marcellum Ancyranum epi- scopum, recitatque ex illis fragmenta quzdam quibus demonstratur, eam de Filio Dei Eusebii fuisse sententiam, ut ncgarit ipsum esse creaturam, tanquam unam ex reliquis creaturis, ex. nibilo a Deo crea- tis. Verum dum nititur ex his Eusebium purgare, aperte signilicat, se Arii ct Arianorum bzresis laby- rintbum minime penetrasse. Et paulo post : Ceterum Eusebii Pampbili inconstantiam, et post Nicenum concilium, cujus (idei regule subscripserat, ad errores pristinos reditum suggillat sepius Athanasius ; eumque demonstrat in Niceno concilio tanquam ludionem in scena lusisse, babitu catholico super in- ducto ; quem, egressus inde, exuens, personam, quanam esset, in omnibus, ut ait. Epiphanius, prse se tulit. Adeo ut idem Eusebius Eusebio Nicomediensi conjunctus, biga impietatis effecti ambo, pari cursa et impetu, impulsore nequam spiritu agitali, in suum ipsorum et aliorum ezitium in praceps delati sint. Ut non immerito appellari ipse Eusebius Cesariensis meruerit a sancto Hieronymo et aliis, Ariane fa- ctionis signifer, propugnator apertissimus, et inter Arianos facile princeps. Cujus et memoriam adeo ex- secrata est Niczena synodus secunda, ut plane eum jam defendere velle, nihil aliud existimandum sit, quam Ecclesiam catholicam impugnare. Unde et pudere Sixtum oporteat, dum adversus omnium anti- quorum Patrum sententias, ipsum Eusebium catholicum asseverare non dubitat ; cum frigide eum exeu- sans, Eusebii Nicomediensis esse tradit, quod erroris ascribitur Eusebio Pamphili: perinde ac si eo- rudem Patrum sententiz de eodem ambiguz sint, ac de Eusebio Nicomediensi possint interpretari. Uti- nam vel exiguus saltem ejus excusandi relinqueretur locus. Quam libentissime ipse historicus pro histo- rico laborarem, cui (quod magna fiducia ingenue profitemur) vel ex ea parte plurimum Ecclesia catbo- lica debet, quod rerum ecclesiasticarum quamplurima antiqua monumenta inagno labore collecta, fideliter posteris tradiderit! Ter quaterque felix tot peregregiis lucubrationibus editis, nisi cum impietas Ariana τοῖ tantisque sordibus turpiter aspersisset, et ante, persecutionis tempore, lapsus a fide, eamdem tanto- pere labefactassel. Quod vero simplicitate quadam et rerum inscitia in suo. Senctorwm catalogo Petrus inter Sanctos eumdem Eusebium retulit, et errore atque incuria quadam in aliquod Martyrologium irre- psit, in nostris ad Itomauum Martyrologium notis, pluribus diximus.

! Ps. xxxn, 9. * Prov. vini, 22,

9) VETERUM TESTIMONIA CONTRA EUSEBIUM. 98 Scaliger in Elencho Trih:eresii, cap. 2.

Eusebius, quo nullus ecclesiasticorum veterum plura ad historiam Christianismi contulit ; nullus plura errata in scriptis suis reliquit ; nullius plures halucinationes exstant hodie, etc.

]dem in libro v1 De emendatione temporum, cap. 1, sub fnem.. ^ Quanto majorem diligentiau ἃς judieium in tantis viris desideramus, tamto impensior dala est opera, wt non negligenter illorum scripta a nobis legantur. Nam et longe plura deprehendet lector eruditus, majore sludio quam judicio ab Eusebio et aliis veteribus collecta. Nos unum tantum Eusebium dis- cussimos, quod ipse, ut diximus, omnium illorum veterum clausula est. ltaque unum Eusebium noris, omnes noris.

Idem Scaliger in Animadversionibus ad Chronicnm Eusebianum, pag. 8, exponens verba illa Uieronymi : 1* Quam Eusebius hujus conditor libri, non tam ignorasse utpote eruditissimus,» etc., iia notat : Si eruditissimus vocandus qui multa legit, sane nemo illt hanc laudem invidere potest. Sin autem

is eruditissimus qui judicium cum mulla lectione conjunxit, alium potius quam Eusebium producere debuit.

Suidas in voce Διόδωρος.

Διόδωρος μονάζων, ἐν τοῖς χρόνοις Ἰουλιανοῦ xal A — Diodorus monachus, qui episcopus fuit Tarsi in Θύάλεντος ἐπισχοπήσας Tapsüv τῆς Κιλιχίας. Οὗτος — Cilicia, temporibus Juliani ac Valentis. Hic varia ἔγραψεν, Ux; φησι Θεόδωρος ᾿Αναγνώστης ἐν τῇ Exx.ln- scripsit opuscula, ut refert Tieodorus Lector. in σιαστικῇ ἱστορίᾳ, διάφορα" εἰσὶ δὲ τάδε Χρονικὸγν, — Ecclesiastica Historia: hzc autem inscribunwr : διορθούμενον τὸ σφάλμα Εὐσεδίου τοῦ Παμφίλον περὶ Ckronicum, in quo Eusebii Pamphili in digeren is φῶν χρόνων. temporibus error castigatur.

105

EUSEBII CAESARIENSIS OPP. PARS I. — HISTORICA.

104

que sanctis Flebrzeorum litteris contentas Ilebraicas A quarumvis gentium neque ipsorum Hebrzorum (8)

antiquitates atque ehronologiam sermoni meo ad- jungere : scilicct ut possimus apprime intelligere, quanto tempore antc salutarem Dei manifestationem Moses exstiterit (1), ncc non qui post eum IIcbrzo- rum prophetz divino Spiritu afflati vaticinati sunt: atque nt facile cognoscamus , Grzcorum vel Bar- barorum insignes homines, qui in singulis genti- bus florere visi sunt, quo tempore occurrerint cele- bribus illis veteribus apud Hebrzos, proplietis vi- delicet, iisque singulis qui eidem genti cum impe- rio prafuerunt *.

2. Sed enim jam inde ab exordio palam cunctis edico, ne quis unquam arroganter coutendat, quasi fieri possit ut lemporum certissima cognitio acqui-

universalem chronologiam nos posse evidenter ad- discere. Porro autem contenti erimus, si przsens noster tractatus ad duo statuenda nos adjuvet: nempe primo, ut nemo sibi persuadeat (quod hacte- nus ἃ quibusdam factitatum 651) fleri posse ut ac- curata scientia ratio temporum comprehendatur, quz profecto hallucinatio est; deinde ut quisque probe sciat, id tantummodo curatum a nobis, ut aliquo pacto quinam sit hujus controversiz status percipiatur, ne prorsus in ambiguitate nutemus (5).

$. Et Grzcos quidem non est mirum diu admo- dum omni memoria caruisse (4) : quippe qui variis malisqu^ exterminiis obnoxii fuerunt; diuque, nempe usque ad Cadmi zetatem, nullis prorsus litie-

ratur. Quod sane quisque sibi persuadebit, si prime B ris usi sunt : primus enim dicitur Cadmus littera-

veracem Magistrum cogitet familiaribus suis dicen- tem ** : « Nun est vestrum nosse horas el tempora, quz Pater posuit in sua potestate. » Etenim is Dei Dominique more non de ullima tantum consum- piione, sed de cunctis temporibus eam pracisam sententiam protulisse mihi videlur; videlicet ut eos compesceret, qui nimis audacter inanibus ejus- modi scrutationibus mentem attendunt, Deinde et noster hic sermo vehementi testimonio eamdem ma- gistri sententiam | probabilem faciet : videlicet ne- que Grzcorum neque Barbarorum meque aliarum

rum elementa e Phoenicum regione eis attulisse. Sane et in Platonis libro jure castigat JEgyptius ille Solonem : « O Solon *'*, inquit, Greci semper pueri estis, neque senex Grzcus unquam invenitur : ideoque priscorum temporum doctrinam nemo a vobis discere queat (5j... » Porro et. Agyptiorum multz: feruntur iusanz historie, itemque Chaldsso- rum. Εἰ quidem hi plus quam quadraginta annorum myriades temporibus suis continere se putant (6); JEgyptii "5 autem. deorum, semideorum, prseter- eaque manium et mortalium aliorum regum maul-

μοχθηρίᾳ προδήλῳ * πάντα, ὡς οἷός τε ὧν (T), ἀναλεξάμενος ἐκ τῶν προειρημένων ἱστοριχῶν ἀνδρῶν. Hac

ex Syncello, p. 6, B, sed aliquantum interpolata.

() Ἐγὼ περὶ πολλοῦ τὸν νῷ λόγον τιθέμενος, τὰ ἑχάστῳ EOM συναγηοχὼς, xol τὴν kx τῶν

ἱερῶν Β

οἱ μετ᾽ αὐτὸν γενόμενοι π

v φερομένην "E6patxtv ἀρχαιολογίαν xaX χρονογραφίαν μετ σαι διὰ σπουδῆς προὐθέμην᾽ ὡς ἂν ἐἰϊβείημεν ὁπόσοις πρόσθεν y frat, τὰ κατ᾽ αὐτὸν σὺν θείῳ Πνεύματι προσεφωνῆχασε" καὶ ὡς ἂν E

εἴρας θέμενος, τὸ ἀχριδὲς ἀνιχνεῦ- ρόνοις εἰς γὼ plov δὐονάνειις Macr καὶ

ix προχείρου διαγινώσχειν, τίσιν Ελλήνων ?] βαρδάρων ol xag! ἑκάστῳ ἔθνει γενόμενοι σοφοὶ ἣ ποιηταῖς 4 uae- γράφοι, xal ὅσοι ἄλλοι γεγόνασι διαφανεῖς, συνήχμασαν" καὶ ποίοις τε xpo ἀπεδείχθησαν πρῶται βασι- u

λεῖαι, xal τῶν ἐπισημοτάτων πόλεων ἀνιδρύσεις. Ex chronographo in

niorum.

“2 Ὦ Σόλων, λιὸν μάθημα. Ex Platonis Tin:eo, non procul initio.

*) Οὐχ ὑμῶν ἔστι γνῶναι χρόνους fj xatpous, οὺς ὁ Πατὴρ ἔθετο ἐν τῇ ἰδίᾳ ἐξουσίᾳ. Ex Act. εἰ. ) 1. ot, Exe ἀξὶ παϊδὲς Masi. γέρων πὼς" δος δὰ ἐστιν p»

ito bibliothece Romane Barberi-

λλήνων οὐδεὶς, οὐδέ ἔστι παρ᾽ ὑμῖν χρόνῳ πο-

(7) Εὐσέδιο; ὁ Παμφίλου μνησθεὶς ἐν τοῖς Χρονικοῖς αὐτοῦ, φησὶν οὕτως" Αἰγύπτιοι δὲ θεῶν xal ἡμῶν xa παρὰ τούτοις νεχύων xat θνητῶν ἑτέρων βασιλέων πολλὴν xal φλύαρον συνείρουσι μυθολογίαν. Syn-

cello, p. 40, D.

latus initia : Τὸ παλαιὸν πρὸ πέντε xal εἴχοσι xol iter cad ἑτῶν τῶν Τρωϊχῶν, βασιλέας φασὶ vevé-

αι Ῥώμης τὸν ἀριθμὸν πλέον f] λ΄" ἔτη δὲ αὐτοὺς κατάρξαι χίλια - μετὰ δὲ ταῦτα ὕπατοι προειστή- χεισαν τῆς Ῥωμαίων ἀρχῆς ἔπειτα δήμαρχοι χαὶ οἱ διχτάτωρες, καὶ πάλιν ὕπατοι ἐπὶ χρόνον - xal οὗτοι υξ' (a) αὖθις ὃὲ l'átog καταλύσας τὴν τῶν ὑπάτων ἀρχὴν ἐμονάρχητε Ῥωμαίων, x. τ. λ.

llinc amanik, imbecilles. Hxc duo vocabula foerat eliam converti (quod in specimine olim fecimus) Perse et non Perse (nempe alie gentes). Certe anti- quitus Persa dicebantur ab Armeniis AR!X cx pro- vincia maxima Aria, de qua vide Mosis Chorenen- sis Ceographium, cap. 91. lta eos appellat idem Chore- nensis, Hist. ει, 40, 71, 81, nec non Eliszeus aliique historici ; non Persas autem ANARIK.

(4) Nempe Eusebius vel maxime curat, ut ve- tustatem Judaicz gentis, verzsque adco religionis,

hoc opere ostendat: quod studium in procmio quoque posterioris Chronicorum canonum libri aperte prodit. ld autem diu ante Eusebium factita- veral Josephus in Antiquitatibus Judaicis et in li- bris Adversus Apionem.

(2) Hic locus in Armeniaca interpretatione paulo obscurior incertiorque est.

(3) Eamdem fere modestiam prz se fert Eusebius eliam in Ecclesiastica historia 1. 4.

(4) Eadem sententia est Joscphi, Contra Ap. 1, - 4, quo Josephi loco utitur Eusebius Prep. ev., x, T.

e Paulo aliter se habet Grzeci textus sententia, quod et de aliis aliquot locis dictum esto.

(6) Hzc Babylonorium commenta diserte con- deinnat aut. stultitie aul. vanitatis aut impudeniiz Cicero, De divin. 1, 19, cujus auctoritas minime prajudicala instar omnium sit. ltem legatur Diodo- rus Siculus, Hist, n, 31.

(7) Corrige ὡς οἷόν τε 1.

(a) Hee quoque annorum ccctr sopputatio a primis consulibus ad Julii principatum probe congruit cum Eusebi!

119

EUSEBII CJESAIUENSIS OPP. PARS I. — HISTORICA.

veniet. Namque post Ezechiam residuis Judaeis Ma- A daos, Phoenices et Syros in servitutem redegit.

masses imperat Ezechis filius quinque annis et quinqvaginta (1) : deinde Amosus (2) aunis duode- fin (5) : tum Josias triginta annis et uno (4) : post- : ea (5Joachimus, sub cujus regni primordiis occupa- turus Hierosolyma Nabuchodonosorus supervenit, captivosque Judzos Babylonem transtulit (6). Atqui ab Ezechia ad Nabuchodonosorum anni octo excur- runt et octoginta, quot. nimirum Polybistor ex hi- storia Chaldaica supputavit,

$. Ilis omnibus absolutis, pergit denuo Polyhi- stor res aliquot etiam a Senecheriino gestas expo- nere : deque hujus filio (7) eadem plane ratione scribit qua libri Hebrzeorum, accurateque admodum cuncta edisserit. Pythagoras sapiens fertur ea tein-

Neque sane opus est me pluribus confirmare, Po- lyhistorem item in his cum Hebraica Historia con- gruere. Post Nabucodrossorum regnat ejus filius Amilmarudochus annis duodecim, quem .Hebrzo- rum littere Illmarudocbum (12) appellant. Mox Po- lyhistor ait imperavisse Chaldzis Neglisarum annis quatuor : deinde Nabodenum annis septemdecim. Eo regnante Cyrus Cambysis fllius Babylonicam re- gionem copiis invasit, quicum Nabodenus certamine inito, victus se fuga proripuit. Regnavit autem Ba- bylone Cyrus annis novem, donec in planitic Da- harum (413) alio przlio conserto periit. Tum impe- rium tenuit Cambyses annis octo: exin Darius annis sex et triginta : deinde Xerxes czteriquePer-

pestate sub his regibus exstitisse (8). Jam post Sa- B sarum reges.

mugem imperavit Chaldzis Sardanapallus (9) vi- ginti annis et uno. [s ad Astyagem (10), qui erat Medicz gentis praeses et satrapa, legationem misit*, ut filio suo Nabucodrossoro desponderet Amuhiam (M) e filiabus Astyagis unam. Deinde Nabucodros- sorus dominatus est tribus annis supra quadraginta, qui et collecto exercitu impressionem faciens ju-

4. Jam vero de Chaldzorum regno uti breviter distincteque tractat Berosus, ita prorsus loquitur et Polyhistor : ez quibus manifestum est, Naba- chodonosorum armata manu cepisse Judsos. Ab hoc autem ad Cyrum Persarum reget anni septua- ginta con(lantur (14) : quare et Hebrzorum historia consonat, nempe quod hi septuaginta annis in ca-

: iij Χαλδαίων τς’ ἐδασίλευσεν Ναδοπολάσαρος ἔτη κα’, ὁ πατὴρ τοῦ Natuvyolovics . Τοῦτον ὁ Πολυῖ

ξανδρος Σαρδανάπαλον χαλεῖ, πέμψαντα πρὸς ᾿Αστνάγην σατράπην M

lac, καὶ τὴν θυγατέρα δον

'Αμυίςην λαθόντα νύμφην εἰς τὸν υἱὸν αὐτοῦ Ναδουχοδονόσορ. Ex Syncello, p. 410 A

(4) IV. Reg. xxt. 1. 12) Armeniaca Biblia mss. omnia pro Ammone habent Amosum, quz lectio Grzce etiam occurrit

p. 959 C. ait Medos regnasse annis xxx. ld videtur ex Polyhistore diccre. Quare tempus valde con- traberetur. :

m eidiciue apud Biblia Breitingeri IV Reg. xxi, C (10) De Astyage zquale Nabuchodonosori toquitur E

(S) Sic codes Armeniaeus, non. ut vulgo, duohus. Reapse ita sensisse Eusebium, testis est luculentus &yneellus p. 214 C his verbis: 15' ἔτη Εὐσέδιος λέγει βασιλεῦσαι (τὸν "Apio;) κατὰ τοὺς Θ΄. ψεύδεται δέ. Duodecim annis ait. Eusebius. dominattm esse (Amosum) ex LXX virorum sententia ; quod. falso ab eo dicitur, Jam in ipso LXX. virorum (IV fieg. τῶν, 49) textu Alexandrino legitur δύο ; sed in Va- ticano ,δώδεχα, uam sententiam Arweniacus quo- que Bibliorum interp.es seculus est: at contra Clemens. Alerandrinus Strom, 1, 21, ed. Oxon. p. $90 (quem super horum regum temporibus con- ferre juvabit) lectionem codicis Alexandrini retinet, ]pse tainen se inox emendat Eusebius cum annos ὌΧΧΧΥΙΙ supputat, Quare veteris scribis. mendum id dicerem nisi in tabulis quoque regum Juda deinceps addendis legeretur duodecim.

(4) Cap. xxu, 4

(5) Cap. xxii, 54.

Ὃ Cope itv 1.

) rdane, de quo legesis IV Heg. xix 57; Tob. 1, 21. Tum 1 ese. ιν, 2, 10; Brncelum p. 205 A. Quanquam nomen hoc sxpe corruptum est.

(8) De Pythagora rursum dicet Eusebius cap. 9. sud Je idees cum reri ll. Sardanapuallus,

,SCFipturam perpetuam in Eusebio jampridem nolavit Scaliger (ἴλη od Ewseb. ed- Amstelod. p. 65,64) et ex nominis ctymologia sapienter asse- ruit. De duobus Sardanapallis Photius in Lexico, pens. epe rie mura inum virum fortem,

m Cailistlenes apud Suidam voc. X δαγάπαλος. Porro Choreneusis Hist. 1, 91, at quos'am existimasse Nabuchodonosorum vixisse IUE Armeniis Rlacia, successore Paraeri, quos Arbacis Medi. Igitur pater Nabuchodono- d abopalassarus, qui a Polyhistore dicilur Sar- danapallus, incidisset in .Arbacis atatem. Sed enim banc temporum rationem quis probci? Syncellus

usebius, apud Syncellum p. 226 D. Interiin juvat hic errorem Wistonorum Chorenensis interpretum obiter coarguere. Ait Cborenensis (fist. 1, 29) a Golthaniensibus (qua est Armeniaca provincia can- tilenis dedita) in carmine Artaxeris filiorumque ejus figurata diclione memorari etiam stirpem As- lyagis, quam visasAzUNOS (nempe draconum gemus) appellant : quia nimirum aspamBacH in Persarum lingua significat idem quod apud Armenios visAB, nempe draconem. Ea re non bene intellecta Wistoni aiunt in. notis, nusquam sibi occurrisse in Arme- niaca lingua vocem ASDAHAGH, qud viu nolionem- que draconis subjectam baberet. (41) Ita etiam inferius cap. 9, quanquam hic tex» tus Grzecus habet ᾿Αρωΐτην. 83] IV Reg. xxv, 27 ; Hierem. ει. $1; sed paulo, aliter. [ (13) Cod. in campo Daas. Jam Daharum seu Mas- sazetarum planitiem Cyrique ibidem interitum de-

p scribit Herodotus 1, 204 seqq

(14) Consouat apprime Clemens Alex. Strom. 1, 21, p. 391 : Na6ovyobovócop πρὸ τῶν Περσῶν fivtuo- νίας ἔτεσιν ἑδδομήχοντα ἐπὶ Φοίνιχας xat Ἰουδαίους ἐστράτευσεν, ὥς φησι Βηρωσσὸς ἐν ταῖς Χαλδαϊχαῖς ἱστορίαις * Nabuchodonosorus Lxx annis ante princi- patum Persarum. adversus Phanices et Judaeos ex- peditionem suscepit, ui Berosus tradit in Chaldaicis historiis. ltem Tatianus Orat. cap. 56 : Βηρωσσὸς τὴν Χαλδαίων ἱστορίαν ἐν τρισὶ βιδλίοις χατατάξας καὶ τὰ περὶ τῶν βασιλέων ἐχθέμενος, ἀφηγεῖταί τινος αὐτῶν ὄνομα Nafou σορ τοῦ στρατεύσανεος ἐπὶ Φοίνιχας χαὶ Ἰουδαίους, ἅτινα ἴσμεν γεγονότα πρὸ τῆς Περσῶν ἡγεμονίας ἔτεσιν ἐδδινλήχοντα. Βέτονκα qui Οἰαίάσογμηι historiam ribus libris complezws esl, ac res gestas regum exposuit, quemdam ex iis commemorat nomine Nabuchodonosorum, a quo Phor nicibus et “μα κεἰς bellum illatum est. Id autem con- ligisse ante Persarum imperium annis Lxx nobis ez ploratum esi. |

i37

EUSEBII C.ESARIENSIS OPP. PARS. 1. — HISTORICA.

128

Derosus est, vir gente Cbaldzeus, atque nobilis inter A — 2. Ipsa, vero Berosi verba attexam, cujuscemodi

eos qui scientiarum disciplinas coluerunt. Quippe is el astronomize libros, et quidquid Chaldzorum ingenia philosophata sunt, ad Grecam linguam waustulit. Hic ergo Berosus priscorum scripturas presse secutus, de diluvio et de hominum supremo exterminio, eadem ratione qua Moses, historiam contexuit : itemque de arca instar capsz adornata, Ín qua Noachus generis nostri auctor servalus est, queque ad cacumen Armeniaci montis adhzsit. Deinde Noachi posteros singillatim enurmerans, et 8uà cuique Lempora tribuens, ad Nabupalaesarum Babylonis et Chaldizorum regem delabitur, resque ab co fortiler gestas persequens, ait quo pacto quove cousilio filium suum (1) Nabuchodrossoruin

ea se mibi obtulerunt. Ut pater illius Nabupalassa- rus edoctus est, summum salrapam, quem procu- ratorem /Egypto, Syrie Phonicizque prefecerai, conversis armis fidem mutasse, cum ipse per se jam ad panas expetendas (2) non valeret, partem copiarum quamdam filio suo Nabuchodrossoro, va- lida tunc ztate juveni, tradidit, eumque satrapam bello persequi jussit. Nabuchodrossorus (5) statim ac eo venit manusque conseruit, superior rebelli evasit, illasque denuo regiones imperio suo sub- junxit. Accidit autem ut pater ejus Nabupalas- sarus per id tempus in morbum implicitus mortem cum vita Babylone cominutaret, postquam anno uno supra viginti regnasset. At Nabuchodrossorus,

eum innumeris copiis ingentique apparatu in &gy- D cognito non (4) diu post parentis obitu, res Agypti

ptum nostramque regionem miserit, postquam fama ad ejus aures venit, provinciarum harum incolas seditionem moliri. Jam hic eo profectus omnes di- tione sua pressit, llierosolymitanum templum in- flammavit, universumque gentis nostrze populum laribus eversum. δὰ Babylonicum agruin traduxit. Atque ita contigit urbi destrui, temploque in ruinis considere septuaginta annis ad Cyrum usque Per- sarum regem primum. Ait autem, Dabylonium hunc regem dominatum esse Egypto, Syriz, Phonicie et Arabiz, praecellentem omnibus vi et strenuitate qui ante eum Chaldzis et Babyloniis imperave- rant.

czlerarumque regionum rile rompoiuit : tum (8. ptivos Judzos, Phoenices, Syros, et /Egyptios jus- sit cum gravis armaturz exercitu ab aliquot amicis suis, itemque reliquas manubias et supellectilem, Babylonem deduci, quo et ipse reversus est (5).

$. Ibi vero rem publicam in Chaldzorum pote- state esse offendil, sibique regnum ab optimate quodam asservari. Universze igitur ditionis patria potitus, captivos in Babylonici agri partibus oppor- tunissimis collocari jussit ; tum belli manubiis Deli templum et reliqua affluenter exornavit, atque in ipsam urbem exira vagantes adduxit aquas (6),

C inunivitque locos, ne in posterum obsessoreg 818»

αὸ vévoz, γνώριμος δὲ τοῖς A παιδείαν ἀναστρεφομένοις, ἐπειδὴ περί τε ἀστρονομίας, xal περὶ τῶν παρὰ

Χαλδαίοις φιλοσοφουμένων αὖτ

$ εἰς τοὺς Ἕλληνας ἐξήνεγχε τὰς συγγραφάς. Οὗτος τοίνυν ὁ Bnpos

σὸς ταῖς ἀρ-

χαιυτάταις ἑπαχολουθῶν ἀναγραφαῖς, περί τε τοῦ γενομένου κατακλυσμοῦ xal τῆς ἐν αὑτῷ φθορᾶς τῶν ἀνθρώπων καθάπερ Μωῦστς οὕτως ἱστόρηκε" xal Sep τῆς λάρναχος, ἐν T], Νώχος ὁ bi γένους ἡμῶν ἀρχηγὸς διεσώθη, tug

“προσενεχθείστς αὐτῆς ταῖς ἀχρωρείαις τῷ

ὧν ᾿Αρμενίων ὀρῶν. Εἶτα τοὺς ἀπὸ Νώχου xa

ταλέγων, χαὶ

χρόνους αὐτοῖς προστιθεὶς, ἐπὶ Νααδολάσσαρον παραγίνεται, τὸν βαθυλῶνος καὶ Χαλδαίων βασιλέα, xal τὰς

φιὕτου πράξεις ἀφηγούμτνος λέγει, τίνα τ

ρόπον πέμψας ἐπὶ τὴν Αἴγυπτον καὶ ἐπὶ τὴν ἡμετέραν n τὸν

υἱὸν τὸν ἑαυτοῦ Ναθδουχοδονόσορον μετὰ πολλιῇς δυνάμεως, ἐπειδήπερ ἀφεστῶτας αὐτοὺς ἐπύθετο, ἐχράτησε, χαὶ τὸν ναὸν ἐνέπρτ, σε τὸν ἐν ἹἹεροξολύμοις, ὅλως τΞ πάντα τὸν παρ᾽ ἡμῶν λαὸν ἀναστήσας, εἰς Βχδυλῶνα μετῴκισεν συνέθη Gb xal τὴν πόλιν ἐρημωθῆναι χρόνον ἐτῶν ἑδδομήχοντα, μέχρι Kupou τοῦ Περσῶν βασιλέως" χρατῆσα!. δέ φησι τὸν Ββαδυλώνιον Αἰγύπτου, Συρίας, Φοινίχης, ᾿Αραδίας, πάντας δὲ ὑπερθαλλόμενον ταῖς πράξ:σι τοὺς πρὸ αὐτοῦ Χαλξαίων xal αδυλωνίων βεθασιλευχότας. 2. Ei0' ἑξῆς ὑποχαταθὰς ὀλίγον ὁ Βηρωσσὸς, πάλιν παρατίθεται ἐν τῇ τῆς ἀρχαιότητος eoe ela: $ abo Mde-

αὐτὰ δὲ παραθήσομαι τὰ τοῦ Βηρωσσοὺ τοῦτον ἔχοντα τὸν τρόπον’ ᾿Αχούσας δ᾽ ὁ πατὴρ auto

e

σαρος, ὅτι ὁ τεταγμένος σατράπης Ev τε Αἰγύπτῳ xal τοῖς περὶ τὴν Συρίαν τὴν Κοίλην xat τὴν Φοινίχην τόποις ἀποστάτης γέγονεν, οὐ δυνάμενος αὐτὸς ἔτι χακοπαθεῖν, ὄν στη σας τῷ a Ναδουχοξονοσόρῳ ὄντι ἔτι

ἐν ἡλιχίᾳ μέρη τινὰ τῆς δυνάμεως, ἐξέπεμψεν ἐπ᾽ αὐτόν. Συμμίξας

& Na6ovy 3opo, τῷ ἀποστάτῃ, xal

παραταξάμενος, αὑτοῦ τε ἐχυρίευσεν, καὶ τὴν χώραν ἐξ ἀρχῆς ὑπὸ τὴν αὑτοῦ βασιλείαν ἐποίησεν. To δὲ πατρὶ αὑτοῦ συνέθτ Ναδολαπσάρῳ, κατὰ τοῦτον τὸν χαιρὸν ἀῤῥωστήσαντι, ἐν τῇ Βαδυλωνίων πόλει

λάξαι τὸν βίον, ἔτη βεθασιλευχότι εἰχοσιέν (7). Αἰσθόμένος δὲ

ταλ- τ᾽ οὐ πολὺ τὴν τοῦ πατρὸς τελεντὴν Ναδου.

χοδονόσορος, καταστήσας τὰ xazà τὴν Αἴγυπτον πράγματα xal τὴν λοιπὴν χώραν, xoi τοὺς ἀἰχμδμίτοος Ἰουδαίων τε xai Φοινίχων xai Σύρων xai τῶν χατὰ τὴν Αἴγυπτον ἐθνῶν συντάξας τισὶ τῶν φίλων βαρνυτάτης δυνάμεως xal τῆς λοιπῆς ὠφελείας ἀναχομίζειν εἰς τὴν Βαδυλωνίαν, αὐτὸς ὁρμήσας ὀλιγοστὸς

παρεγένετο διὰ τῆς ἐρήμου εἰς Βαδυλῶνα.

. Καταλαδὼν ὃὲ τὰ πράγματα διοιχούμενα ὑπὸ Χαλδαίων, χαὶ διατη βελτίστου αὑτῶν, χυριεύσας ἐξ ὁλοχλήρου τῆς πατριχῖς ἀρχῆς, τοῖς μὲν La cundis πα τάξεν αὐτοῖς ἀποιχίας ἐν τοῖς ἐπιτηδειοτάτοις τῆς Βαδυλωνίας τόποις ἀποδεῖς

μένην τὴν βασιλείαν ὑπὸ τοῦ γενόμενος συνέ- εἴξαι" αὐτὸς δὲ ἀπὸ τῶν ix νοῦ

πολέμου λαφύρων τό τε Βήλου ἱερὸν καὶ τὰ λοιπὰ χοσμήσας φιλοτίμως, τήν τε ὑπά χουσαν ἐξ ἀρχῆς πόλιν, xai ἑτέραν ἔξωθεν προσχαριπτάμενος xal ἀνακαινίσας, πρὸς τὸ μηκέτι δύνασθαι τοὺς πολιορχοῦντας τὸν ποταμὸν ἀναστρέφοντας Ent τὴν πόλιν χατασχευάξειν, ὑπερεθάλετο τρεῖς μὲν τῆς ἔνδον πόλεως περιθόλους, τρεῖς δὲ τῆς

(1) Codex arm. ΖΙΥΒΌΝΥΙΝ ΟΚΤΙΝ, quodammodo unicum suum filium.

(2) Patet Armenium interpretem legisse xaxo- ποιεῖν pro xaxozaÜciv.

(3) Hiis, quie sequuntur, utitur Eusebius etiam in Prep. ev. ix, 40.

(4) Particula »on excidit ab Armenio codice.

quod significat D — (5) Paulo aliter Gr. textus.

(6) Nihil de aquis textus Graecus Josephi, qui et

paulo aliter se habet.

(7) Hoc loco Josephus habet εἴχοσι ἐννέα, sed

in. Antig. x, 11, cixos:év, cui lectioni suffragatur

Syncellus, p. 210 A. .

138

EUSEBII CESARIENSIS OPP. PARS 1. — ΠΙΒΤΟΙΙ͂ΟΑ. 418

peditata ab Assyriis, 4015 quidem historiam pro- A urbem Ninum quotannis submittebatur, ea occa

meruit, duce exercitus Memnone Tithoni (1) filio. Namque Asie regnum tenente Tautano (2), qui erat vigesimus sextus (5) a Ninya Semirauidis filio, feruntur Greci cum Agamemnone adversus Trujam expeditionem suscepisse, cum jam Assyrii : plus mille annis Asiz prefuissent. Priamus vero Trojanorum rex bello graviter pressus regi Assyrio« yum semet commendabat (4) , missieque oratoribus opem rogabat: qui ei concessit /thiopss decem ille totidemque Susianos (5) cum ducentis eurri- bus et Memnone Tithoni filio copiarum duce. His dictis, mox addit: has Memnonis strenuitates bar- baros in regiis codicibus narratas affirmare (6).

$. Sardanapalius * tricesimus quintus (7) a Nino

sione amicitiam iniit cum exercitus Babylonici duce, ab eoque rogatus imperium sustulit Assyriormn, Ilzc Diodorus secundo Bibliotheca historice libro. De Assyriorum imperio eadem quoque Cephalion

his verbis refert (8).

CAPUT XY.

*** Cephalionis historici. — De regno Assyriorum.

4. Ea scribere aggredior, quorum alii quoque meminerunt, in primis Hellanicus Lesbius et Cte- sias Cnidius (9) nec non llerodotus llalicarnassen- sis (10). Principio Assyrii dominati sunt Asiz, ex quibus (41) erat Ninus Delides : quo regnante mul- Ue res et facinora maxima contigerunt. Deinde loquitur. de Semiramidis natalibus, nec. pon Zo-

fundatore imperii fuit, et Assyriorum regum extre- b roastri (12) magni Bactrianorum regis, ct de bello

mus, cunctosque, qui cum pracesserant, mollitia ignaviaque superavit. Et paulo post ait **, eum adeo in luxuriam fuisse projectum, ut non solum ipse turpiter vitam amiserit, verum etiam universum Assyriorum imperium evertercit, cujus incolumilasg, pra cseteris, que memorantur, diutissime manse- ral. Arbaces quidam genere Medus, vir insignis virtute et strenuus, dux Medice militie, qux in

ράφειν s χία «οἷς

ρωσὶν ὑπ᾽ ᾿Ασσυρίων, "Aclas, ὃς ἦν εἰχοστὸς ἀπὸ Νινύον τοῦ

4«εῦσαι, τὴν ἥγεμονίαν ἐχόντων τῆς ᾿Ασίας τῶν ᾿Ασσυ oc, ὑπῆχοον δ᾽ ὄντα τῷ Τεύταμον μυρίους μὲν Αἰθίοπας, ἄλλους δὲ τοσούτους Σου-

ρυνόμενον τῷ πολέμῳ xai βασιλεύοντα τῆς T. Coe αὐτὸν πρεσθευτὰς περὶ βοτθείας" ἮΝ

διὰ τὸ pe ὑπ᾽ αὐτῶν πεπράχθαι μνήμης ἄξιον. M ἧς ἐστρατήγει Μέμνων ὁ Σεμιράμεως, φασὶ τοὺς μετ᾽ "Aya

quo hic a Semiramide superatus est (15); de annis denique quibus Ninus regnavit, duobus videlicet supra quinquaginta , nee nou de cjus obitu. Postea regnantem Semiramin Babylonis monia excita- visse ait ea rationc, qua a multis dicta cst , nempe Ὁ Ctesia, ἃ Zenone , ab Herodoto, aliisque deinceps. Praterea Semiramidis narrat expeditionem in In. diam, ejusque cladem et fugam: cmdem etiam

γὰρ τετύχηχεν ἀναγραφῆς fj πεμφθεῖσε

ἐθωνοῦ. Terbi dp Obi τῆς μβνονος Ἕλληνας ἐπὶ Τροίαν στ

lov ἔτη πλείω τῶν χιλίων. Καὶ τὸν μὲν Πρίαμον ie.

ασιλεῖ τῶν ᾿Ασσυρίων, πέμψαι

σιανοὺς σὺν ἅρμασι διακοσίοις ἐξχπουστεῖλαι, στρατηγὸν χαταστήσαντα Μέμνονα τὸν Τιθωνοῦ. Περὶ Puy οὖν ποῦ Μέμνονος τοιαῦτ᾽ ἐν ταῖς βασιλικαῖς ἀναγραφαῖς ἱστορεῖσθαί φασιν οἱ βάρδαροι. Er eodem Diodors,

ῃ-ς 93. (') Σαρδανάπαλος δὲ, τριαχοστὸς μὲν ὧν ἀπὸ Νίνου τοῦ συστηταμένου τὴν ἡγεμονίαν, ἔσχατος δὲ γενό: Nr pede Bascur , ὑπερῆρεν ἅπαντας τοὺς πρὸ αὐτοῦ τρυφῇ xal ῥαθυμέ. Ez eodem Diodore, ν᾿

n, ?3.

(*) Τοιοῦτος δ᾽ ὧν b» τρόπον, οὐ μόνον αὐτὸς αἰσχρῶς κατέστρεψε τὸν βίον, ἀλλὰ καὶ "Accu ἡγεμονίαν ἄρδην ρον Αἰ aisi ic Yevojeben d τῶν μνημονενομένων. ᾿Αρθάκης γάρ τ Μῆδος μὲν “ὃ γένος, ἀνδρείᾳ δὲ xaX ψυχῆς λαμπρότητι διαφέρων, ἐστρατήγει Μήδων τῶν xav ἑνιαντ' ἐχπεμπομένων εἰς τὴν Νῖνον. Κατὰ δὲ τὴν στρατείαν, γενόμενος συνήθης τῷ στρατηγῷ τῶν Βαδθυλωνίων, ὑπ᾽ ἐχεΐῖνου παρ- εχλήθη χαταλῦσαι τὴν τῶν ᾿Ασσυρίων ἡγεμονίαν. Ex eodem Diodoro, n, 25,24. .

(^), Παρέστω Κεφαλίων ἐπίσημος εἷς, οὐχ ὁ τυχὼν, οὕτω q&sxov* "Apyouat γράφειν ἀφ᾽ ὧν ἄλλοι τε ἐμνημόνευσαν, καὶ τὰ πρῶτα Ἑλλάνιχός τε ὁ Λέσδιο;, καὶ Κτησίας ὁ Κνίδιο;, ἔπειτα ᾿Ηρόδοτος ὁ ᾿Αλιχαρ- νασοεύς. Τὸ παλαιὸν τῆς ᾿Ασίας ἐδασίλευσαν οἱ ᾿Ασσύριοι, τῶν δὲ ὁ Βήλου Νῖνος. Εἶτ᾽ ἐπάγει γένεσιν Σεμι- es n E. 9 μάγου, ἔτη τε v£' τῆς Νίνου βασιλεία;. Μεθ᾽ ὃν Βαδυλῶνα, φησὶν, ἡ Σεμίραμις ἐτείχισε «ρόπον, ὡς οἷσι λέλεχται, Κτησίᾳ, Ζήνωνι, Ἡροδότῳ, χαὶ τοῖς μετ᾽ αὐτοὺς, στρατείην τε αὐτῆς χατὰ

(4) Πυπο Tittfonum Memnonis patrem , eumdem C interpres , quem nos ex Graecis reliquiis corrigen-

esse atque Babium regem Assyriorum putat Syn- — dum esse putavimus. eel;us p. 155 A. à ] (9) Apud Diodorum Sic., lib. n. Recole superics ids scribit hoc nomen etiam Syncellus, p. caput. 1

10) Lib. :. (5) In Diodori textu edito est vicesimus, eamque Hu) lta codez Arm.; non ut Grzcus textus Ai; lectionem eon(irmant tres Diodori codices Ambro- — axem.

siani. Ab Eusebio tainen scribitur ticesimus sextus, (12) In Chorenensis Historia 1, 5, 16, itemque etiam sequente capite in tabulis : necnon ἃ Syn- — spud Eznichium cap. 55, scribitur Zeradastes. Apud celio, P 168 B. ᾿ Agathiam autem, p. 62. B, etiam Zo et Za-

(4) lta codex Arm. paulo aliter atque est in ράδης. Diodorus it, 6, appellat Oxyarien : tum εἰ

rxco., Stratagema narrat quo bic magus Bactrianus a Se-

(5) Cod. Arm., perperam, Nusianos. miramide (Nino adhuc. regnante) superatus est.

(6) Memnonis expeditio resque apud Trojam gesta (15) Nihil de hoc bello est in Gr:eco textu, uti narrantur prolixe apud Quintum Calabrum, i, v. hunc sehabet , Cephalionis. Verumtamen Chorenen - 99 "m. sis quoque Hist. 1, 17, eumdem hunc Cephalionis

(7) ta. legebat Eusebius apud Diodorum, nunc — Jocum refert dicentis, a Semiramide jam regnante

autem in Graco Diodori text edito legitur tricesi- 9s, necnon in codicibus tribus Ambrosianis. In tabulis mox addendis Sardanapallus tricesimum sezium locum obtinet.

(8) Hoc in capitulo non semel erravit Armenius

Zoroastrum fuisse superatum. Quanquam idem Cho- renensis tum hoc tum priore laudati libri capite contrariam item sententiam innuit, secundum quaa Semiramis cladem a Zoroastro passa traditur.

167

EUSEBII CJESARIENSIS OPP. PARS I. — HISTORICA.

10

lllud quinque procre&tionum, quod ἃ Naasone ad A trecenti consurgent (4), quod ipsius Jephtzi testimo-

Davidem pertinet, nisi ab annis cprxxx detrahantur anni xL Mosis in deserto degentis ; tum et quatuor Salomonis, ita ut reliqui sint coxxxvi usque ad Da- vidis obitum; hique in quinque procreationes ita tribuantur, ut. cuique viro cum gigneret, annus gelatis Lxxxv (1!) assignetur : quam si quis paulo per- spicacior consideret, doctrinam veram agnoscet ; presertim si ad Davidis etiam natalia respiciat. Se- ni quippe Jesss natus est octavo loco David, post septem fratres natu majores (2). Hinc quoque, in- quimus, ratio ztatis praecedentium zstimanda est. Jgitur de sententia nostri Regnorum libri a relicta Agypto ad Salomonem templumque constructum anni labuntur corxaxx : ita tamen ut tempora quo- que alienigenarum in his comprebendantur, serici interposita Judicum qui rerum ex ordine potiti sunt.

99. Sed enimet alio modoex ipso libro Judicum res lucidius innotescit. Jus populo reddcbat Jephtzeus, contraque eum Amorrhzorum bellum conflatum est Jordanis fluvii incolarum. Is autem nuntium ad ho- stem misit his verbis :* « Num tu melior Balaco, filio S-pboris (5), rege Moabitarum ? Hic autem num forte cum lsraele rixatus est manusve conseruit quo tempore Israel incolebat Esebonem ejusque subur- bana, Azerum cum suis pagis ad amnem Jordanem ab annis trecentis? Quidni eos per id tempus in libertatem vindicaverunt? » Atqui bis docet Jeph- teus, a Mosis temporibus Balacoque Sephoris filio vsque ad suam ztatem annos interjacere trecentos. ld autem evi spatium nullo pacto conficitur, nisi tempora alienigenarum, ut dizimus, eadem esse putentur qua Judicum potestate fungentium. Revera si annos, quibus populus alienigenarum vi pressus servivit, seorsim suppules, tempora mehercule tre- centesimi anni fines satis excedent. Contra si an- nos dominantium Judicum tantummodo numeres, a definito Mosis tempore ad Jephtzum anni tibi

*) Καὶ vov χρείσσων εἶ σὺ τοῦ Βαλὰχ υἱοῦ Σεπφὼ d ie soc riri ἐν αὐτοῖς ; ἐν τῷ eiie.

nio firmatur.

$0. Nostra igitur chronologia bac ratione explics- tur.

A MOSE USQUE AD SALOMONEM,

Mosis anni xr.

Josuss anni xxvii.

Alienigenarum et

Gothonielis judicis anni Lxxx (5).

Alienigenarum nec non

Deborz et Baraci anni xt.

Gedeonis anni xL.

Abimelechi anni in.

Tholz anni xxn.

Jairi anni xxu.

Alienigenarum et

Jephta judicis anni vi.

Sebegonis (6) anni vit.

Labdonis (7) anni vin.

Alienigenarum et

Samsonis anni xx (8).

Eo tempore gestum est bellum lliacum.

Heli anni x.

Samuelis et Saulis anni xL.

Davidis anni xr.

Salomonis anni iv usque ad templi ssdificium.

Sunima a Mose egressuque ab Agypto usque ad templi structuram, anni cpLxxx (9).

34. De Josua Mosis successore liber illius 9100» nymus nihil narrat, przterquam quod anno setatis centesimo decimo obiit, llebrsi tamen annis septem supra viginti ducatum ab eo gestum confismant, adeo ut ipse annum agens ztatis quadragesimum tertium ex /£gypto cum Mose discesserit. Jam vel ipsius Samuelis tempora quandoquidem sacri libri perspicue non tradunt, ego quidem quod a dive apostolo de Saule dictum est, id Sauli sque et Sa- mueli communem esse putem. Certe Samuelem plu« rimis annis praefuisse populo apparet : Saulis vero

μετὰ

Moá6; . i βασιλέως μὴ μάχῃ ἐμαχήσατο Le

Ἰσραὴλ ἐν Ἐσεδὼ xai ἐν

σ Kaum v ᾿Αροὴρ xal kv ταῖς pdiseud αὐτῆς, xaX kv πάσαις ταῖς παρὰ τὸν Ἰορδάνην, τριακόσια ἕτη ;

τί ὅτι οὐχ ἐρύσαντο αὐτοὺς ἐν τῷ xat

1) Corrigit xxxvii Aucherus. 2) 1 Reg. xvi, 10,11. ὅ) In codicis. Arm. textu Soporis, in. margine

ris.

(4) Atqui nonnisi ccLzxx, uti nunc se habent apud codicem Arm. numeri in tabula proxime ad- denda. Jam in hac universa quastione constituenda magnopere laborasse Eusebium tradit Syucellug p.

(5) Prztermissum posthinc ab Eusebio Aodum, decem annis judicem, criminatur Syncellus p. 26 B : Εὐσέδιος "Ab τὸν χριτὴν οὐχ ἐστοιχείωσεν xpi- γαντα τὸν Ἰσραὴλ Écr, δέχα.

(6) Idem ac ἔριον vel Esebon, Deinde omitti- tur /glon vel lon, qui Eusebio omittitur. etiam in tabulis infra addendis judicum, et in. secundo li- bro dicitur abesse a textu τῶν LXX, quod testatur etiam Samuel historicus. Nunc autem plane occur-

xsv ; Ex Judic. xx 25,26.

D rit hic /Eglon apud τοὺς LXX, non apud Biblia Ars,

ex eorumdem fonte deducta

(ἢ lta Eusebius constanter Labdon toto hoc ope- re οἱ Prep. ev. x, 14, uti etiam Greca Biblia ; quanquam Armeniaca ab bisderivata habent Abdox, uti εἰ Latina Vulgata.

(8) Audiendus hic rursus SROUIMg, p. 36 : σέόιος μετὰ τὴν τελευτὴν τοῦ Σαμψὼν τοῦ «ἧς ἀναρχίας, ἤτοι εἰρήνης τοῦ λαοῦ μ' ἔτη ἐν τῷ χατὰ πλάτος οὐχ ἔθηχεν’ Eusebius post is judicis obitum annos xL libertatis, seu publice pacis in diffusiore chronographie parte mon recenmstit, Rursus Eusebius quod annos Sampsonis cum an- nis alienigenarum permiscuit reprehenditur ἃ Syn« cello, p. 165 B.

(9) Atqui hec summa e przdictis numeris aon conflatur. Videbatur tamen esse lacuna in codice Arm. inter Labdouem et Sanpsonem.,

115

EUSEBII CAESARIENSIS OPP. PARS I. — HISTORICA,

antiquata est. Tunc Aggzus et Zacharias e pro- A bitur, ejusque incole inter ethnicos Babylonio regi

phetarum duodecim ordine vaticinia canebant, itemque Angelus, nimirum Malachias, qui explica- tur munitus : pontifleatum autem Jesus Josedcchi filius gerebat. Hzc przwictus vir ait. Sed enim, quod usque ad alterum Darii annum septuagena- rium illud templi exitium manserit, testis contem- poralis adest Zacharias propheta, qui anno Darii secundo in hzc verba erumpebat : « ' Quousque te, Domine omnipotens, Hierosolymorum non miseret csterarumque Judzz urbium, quas abhinc annis septuaginta contemnis? » Qus tu reputans, roga- bis, cur nam initio librorum Esdr: dictum sit: « ** Anno primo Cyri Persarum regis, ut Dei verba, Jeremiz ore prolata, in rem conferrentur, excitavit

servient. Tum et illam gentem, inquit Dominus, et Chaldzorum regionem subvertam. » Quse omnia sub Cyro evenerunt, Captivitatis tamen tempus haud- quaquam a templo everso percensendum est, sed paulo altius repetendum, nempe ab altero 708- chimi Judzorum regis anno(1), quo regnante prima captivitas a Nabuchodonosoro rege Babylo- niorum invecta est; imo vero ab eo tempore, quo Jeremias valicinandi initium fecit, Inde enim us- que ad urbem obsessam templumque inflammatum, anni xL excurrunt; ad primum vero Cyri annum, septuaginta. Ex eo spatio quod abs Jeremia vati- cinium exorso ad Cyrum interjacet, prior periodus septuagenaria conflatur. Rursus a templo sublato

Dominus Cyri regis Persarum spiritum, qui. jussa p ad Cyrum anni sunt xxx, íta ut altero Darii anno

ejusmodi scriptis litteris universo regno propo- suit? » Jam et ea, quz ibi sequuntur, liberationem Judzorum declaraut, et Cyri de instaurando tem- ple mandatum. Atqui hzc nonne persuadeant, se- ptuagenariam captivitatis periodum sub Cyro po- tius quam sub Dario fuisse copclusam?

9. His ego occurrens aio : duo tempora septua- genaria prophetico sermone esse przenuntiata, quo- rum primum ἃ templo everso exordiens, desinit in annum secundum Darii, quod diserte dicitur a Lacbaria ; alterum a Judzis in servitutem redactis usque ad captam Babylonem Chaldzorumque re- gnum sublatum, cujus temporis periodus ab ipso vaticinio initium capit, οἱ sub Cyro concluditur,

septuaginta item anni exsistant (2). Denique oc- tavo (3) Darii anno templum restitutum est.

9. “5 Deinceps Judzis nullus indigena rex fuit : pontificibus suis tanquam principibus ducibusva utebantur : cztterum Persarum regibus obtempera- bsnt, quandiu Persidis regnum mansit (4). Exin ia Macedonum potestate fuerunt, qui post Alexan- drum regia auctoritate prsefulserunt, usque ad An- tiochum Epiphanem, qui Syrie regno potitus Ju- deam gentem vexare cepit ut ad ethnicam su- perstitionem traduceret. Sub hoc videlicet Mata- thias Asamonis filius Iierosolymitanus sacerdos, ejusdemque filius Judas, cognomento Machabzus, tum οἱ liorum successores principatum Judaiesm

secundum Jeremiz dictum, qui futura prssagiens C redintegrarunt, eumdemque ad Augustum usque

aiebat : « *'* Hzc inquit Dominus: Postquam an- nos sepiuaginta Babylone exegeritis, ego quidem vos invisam, meique oraculi tenax ad bunc locum re- ducam. » Rursusque vaticinans : « **** Universa, in- quit, regio hzc ad excidium vastitatemque voca-

retinderunt ; cujus ztate regnum alienigena, Re- manorum jussu, obtinuit Herodes. Atque eo de- mum tempore Servatoris nostri Jesu CnaisTt nata- lia fuerunt, relatzeque a Moyse prophetiz finis impo- situs,'***** « Nunquam scilicet desideratum iri prin-

(77) Διέμεινάν τε ἐξ Exelvou τοῦ χρόνου Ἰουδαῖοι ἀδασίλευτοι, ὅσα ἐπὶ ἰδίοις βασιλεῦσιν, ἄρχουσι μὲν καὶ

(1) Mta codex Arm. anno; sed confer rem librum. De hebdomadis septuaginta Euscbius apud Syncellum p. 249 D.

(2) Audiendus Syucellus p. 217 B-C, apud quem Eusebius paulo aliter loquitur : "Arb ιγ' ως Ἰω- εἰου τινὲς τῶν ἐξηγητῶν, ἐν οἷς xal Εὐσέδιος, τὸ ἐθδομηχονταετηριχὴν τῆς αἰχμαλωσίας ν βού- λονται μετρεϊσῆαι ἕως τοῦ πρώτου ἕτους Κύρου γινό-

μενον ἔτη ἑδδομήχοντα. Κατὰ δὲ δεύτερον τρόπον, ὁ αὑτὸς ἑ Pudautete χρόνος συνάγεται ἀπὸ τοῦ ἐν:στῶτος δ' ἔτους ᾿ ωαχεὶμ, ἀφ᾽ οὗ xai θὲὸς διὰ

προφήτου ἐγχαλεῖ τοῦ λαοῦ τοῦ Ἰούδα περὶ τῆς ἀπει-

αν των» τοῖς p ὑκ- αχεδόσι, μέχρις ᾿Αντιόχου ἡ νοῦς, δυξαίων ἔβνος, Ab excerpits Scaligeri ed. Amstel p ΒΗ

sterio- D θείας, ἐπὶ τὸ πρῶτον ἔτος τοῦ αὐτοῦ Κύρου. Κατὰ

δὲ γ' καὶ τελευταΐον ἀπὸ τοῦ τα’ ἕτους Σεδεχίου, ἕως τοῦ δευτέρου ἕτους Δαρείου. Τισὶν δὲ ἀχριδέστερον ὃ0-»

χεῖ ἀπὸ τοῦ ε' ἕτους τῆς προφητείας Ἱερεμίον, σιν Εὐσέόδιος, τὰ o' ἐπὶ τὸ α’ ἕτος Κύρου ud.

Sed enim hoc loco Syncellus prs oculis babebet pun Eusebii nostri verba libri i1, Ad annum Abre ami 1457. (ἢ Atqui cap. 11, n. 5, dictum est serte. i) Textus Grecus, Assyriis primo regibus ses Persis obtemperabani; exin, εἰς. -

Osochor annis τι.

Psinnaches annis ix.

Psusennes annis xxxv.

Summa annorum est cxxx.

Vicesima secunda dynastia Bubastitarum qn re- gum.

Sesonchosis annis xxt.

Osorthon annis xv.

Tacelotbis annis xut.

Summa annorum xix.

Vicesima tertia dynastia Tanitarum i1 regum. : Petubastis annis xxv.

Deinde Osorthon annis 1x, quem AEgyptii Hercu- lem nuncupaverunt.

Psammus annjs x.

Summa annorum xLiv.

Vicesima quarta dynastia.

Bocchoris Saites annis σαν, sub quo agnus locu- tus est (1).

Vicesima quinta dynastia Ktbiopum wu: regum.

Sabacon, qui captum Bocchorim vivum conibus- sit , regnavitque aunis xit.

Sebichos filius ejus annis xi.

Taracus (2) annis xx.

p ἔτη ς΄.

Ὁμοῦ ἔτη pX.

EUSEBII CESARIENSIS OPP. PARS 1. — HISTORICA.

193 A Summa annorum xLIv.

Vicesima sexta dynastia Saitarum ix regum.

Ammeres JEthiops annis xm (δ).

Btephinathis annis vir.

Nechepsos annis vi.

Nechaus annis viu (4).

Psammetichus annis σεν (5).

Nechaus alter annis vi. Ab hoc Hierosolyma capta sunt, Joachasusque rex in Egyptum captivus abductus.

Psamrmuthes alter, qui et Psammetichus, annis xvit.

Vaphres annis xxv, ad quem reliquis Νὰ κωκὼ, Hierosolymis in Assyriorum potestatem redactis, confugerunt.

B Amosis annis xui.

Summa annorum cLxvir.

Vicesima septima dynastia Persarum vit regum.

Cambyses , qui regni sui quinto (6) anno ΑΕ. ptiorum potitus est, annis ii.

Magi mensibus vir.

Darius annis xxxvi.

Xerxes Darii annis xxi.

Artaxerxes annis xz.

Εἰκοστὴ δευτέρα δυναστεία Βουδαστιτῶν βασιλέων τριῶν.

Α΄. Σεσό ωσις κα΄. Β΄, Ὀσωρϑὰ Uk ιε΄, T". Ταχέλωθις ἔτη ιγ΄.

Ὁμοῦ ἔτη μθ΄.

Ἑιχοστὴ τρίτη δυναστεία Τανιτῶν βασιλέων «ριῶν.

Α΄. Πετουδάστις E Β΄ Mz" ὃν Ὁσωρθῶν ἧς

Γ΄. Vagpou ἔτη δέχα. Ὁμοῦ ἔτη uy. Εἰχοστὴ τετάρτη δυναστεία.

ὃν Ὁσωρθὼν ἕτη e, ὃν "HpaxMa, Αἰγύπτιοι ἐχάλεσαν.

Βόχχωρις Σαΐτης ἔτη μδ΄, ἐφ' οὗ ἀρνίον ἐφθέγξατο.

Ὁμοῦ ἔτη μδ΄,

,

. Σαδάχων, ὃς Βό ιν αἰχμάλωτον ἑλὼν ἔκαυσε ζῶντα, καὶ ἐδασίλενοι ἢ Ἐπ ιδ΄.

Εἰκοστὴ πέμπτη δυναστεία Αἰθιόπων βασιλέων τριῶν.

Β΄. Σεδιχὼς νὶ δ. T. ies ^ νἱὸς ἔτη ι Ταραχὸς ἔτη x'.

Ἔχτη καὶ εἰχοστὴ δυναστεία Σαϊτῶν βασιλέων θ΄.

i: ἤἌμμερις Αἰϑί ιδ΄. B. Στεφινάδης ἔτη ζοῦ

xoc ἔτη μέ', Q'. Νεχαὼ δεύτε Οὗτος εἶλε Ἵερου- Ξ τ x τὸ cor i τ᾿ Qe a Baer) eic At

ἰχμάλωτον εἰς Αἴ-

€. Υὐπτον ἀπήγα

Z'. Ῥάμμου ις ἕτερος, ὁ xal Ῥαμμήτιχος, ἔτη ur. κε, ᾧ προσέφυγον Dolenc ὑπὸ

φρὶς i τῆς Ἱερουσαλὴμ ol τῶν Ἰουδαίων ὑπέ-

e." "pod ἔτη "tn p&r [s

Εἰκοστὴ ἑόδδόμη δυναστεία Περσῶν βασιλέων T.

A'. Καμδύσης ἕτει muet αὐτοῦ ἐδασίλευσεν Αἰγύπτου Es Y. uii icum Β΄. Μάγοι μῆνας ζ΄.

(1) Pecudesque ἰοεκία; "inei:

Mug rtg Hist. B ΚΕ ik T2Ce

iin. fer οἱ in margine codicis Arm. At in

la im margine codicis Arm. et in Greco

pros qe A dria lou ἔτη xa'. Ἀρταξέρξης ὁ Μακχρόχειρ ἔτη μ΄.

textu : δὶ in textu codicis xvin. Be n margine codicis Arm. vt. 6) beisp ont codicis Arm. ta in Greco textu et in margine Αι in textu codicis zv.

(7) Seribe pix'.

901 EUSEBII CASARIENSIS OPP. PARS I. — HISTORICA. 208 mum secundum, qui fuit postremus Cleopatrz, A ejus anni xri, mensesque vr. Post eum Alexandris

eadem ratione aucto numero scribebantur, uti Cleopatra annus secundus supra vicesimum idem esset et septimus.

40. Porro autem Octavianus Cesar, qui et Au- gustus, Actiaco przlio ZEgypti regnum ἃ Cleopatra abstulit anno altero olympiadis octogesimze quartze supra centesimam. Nunc inter centesimz. undeci- mz olympiadis annum primum, quo Arid:eus idem- que Philippus successit in imperium (1), et cente- sim: octogesimze quarte olympiadis annum alte- rum, septuaginta tres olympiades annusque unus interjacent, nempe anni ccrcur (2). Totidem vero suppulantur auni regum urbis Alexandrie usque ad Cleopatra excessum.

11. Tempora igitur Ptolemzorum sic omnino se habent. Alexander Macedo primo anno olympia- dis centesimz undecims regnum auspicatur. ls Alexandriam in Egypto condit. Diuturnitas imperil

totique Fgvpto dominati sunt hi :

Ptolemzus Lagi annis x1 ;

Ptolemeus Philadelphus annis xxvii;

Ptolemzus Evergetes annis xxiv;

Ptolemzus Philopator annis xxi;

Ptolemsus Epiphanes annis xxiv (δ);

P'tolemzus Pbhilometor annis xxx (4);

Ptolemzus junior, cognomento item Evergetes, annis xxix,

Ptolemaeus Physcon, cognomento Soler, annís xvit (5) cum mensibus vi ;

Ptolemzus, idemque Alexander, qui a patris cui matre (6) expulsus fuit, annis i (7);

Ptolemseus Philadelpbus, ab exsilio redux, post

B Alexandrum ejectum, annis vin (8) ;

Ptelemzus Dionysus, idemque Philadelphus (9), annis xxx ;

Ptolemzi filia Cleopatra annis xx (10).

τὸν αὐτὸν τρόπον προστιθεμένου τοῦ ἀριθμοῦ, ἐγράφετο, ὡς γενέσθαι «b δεύτερον xal εἰχοστὸν αὐτῆς τὸ xal

ξόδομον.

10. "Amb δὲ Κλεοπάτρας Ὀχτάουιος Καῖσαρ, ὁ καὶ Αὔγουστος, μάχῃ, κατὰ τὴν ἑχατοστὴν ὀγδοηχοστὴν τετά ἣν dais χάτης ὀλυμπιάδος ἔτους πρώτου, ἀφ᾽ οὗ "Aptbatüg

«ἢ iv ᾿Αχτί ἑχατοστῆς E

ιαδέχεται κρατήσας Αἰγύπτου , ἐν ἔτει δευτέρῳ. ᾿Απὸ τῆς » ὁ xal Φίλιππος, διεδέξατο τὴν ἀρχὴν,

ν ἀρχ

ἐπὶ τὴν ἑκατοστὴν ὀγδοηχοστὴν τετάρτην ὀλυμπιάδα, καὶ ταύτης ἔτος δεύτερον, ὀλυμπιάδες γίνονται δ ἤχοντα τρεῖς, xal ἐνιαυτός . τούτων, ἔτη σί)γ΄. Τοσαῦτα δὲ xai ἀριθμεῖται τὰ ἔτη τῶν ἐν ᾿Αλεξανδρείᾳ

Ξιλευσάντων ἐπὶ τῆς Κλεοπάτρας τελεν

τῆς. 41. 0t Πτολεμαίων χρόνοι τὰν. μετὰ ᾿Αλέξανδ

χατὰ τὸ πρῶτον ἕτος τῆς ἐχατοστῆς ἐνδεχάτης ὀλυμπιάδης βασιλεύει, χτίζει τε τὴν

&phc Αἰγύπτῳ᾽ ὁ δὲ τῆς ἀρχῆς αὐτοῦ χρόνος ἕτῃ ιδ’,

Πτολεμαῖος ὁ Λάγου ᾿ς

Πτολεμαῖος ὃ PSU ἴῃ λη΄. Πτολεμαῖος ὁ Εὐεργέτης ἔτη x&. Πτολεμαῖος ὁ Φιλοπάτωρ ἔτη κα΄. Πτολεμαῖος ὁ ᾿Επιφανὴς ἔτη x

)a'. τολεμαῖΐος ὁ τὴ

»

(4) Magnus auctoris error; etenim hoc anno non Aridzeus Alexandro fratri, sed ipse Alexander Philippo patri successit, teste ipso mox Eusebio

11. Tum in aliis Chronicorum Eusebii locis ^ arae regnare incipit anno m olympiadis

iv :L.

(2) Aliter Epiphanius De meus. et pond. cap. 12, aii : Ὁμοῦ ἀπὸ τοῦ πρώτου Πτολεμαίου τοῦ υἱοῦ Λάγου, μέχρι Κλεοπάτρας, A primo Ptolemmo Lagi filio ad sunt cccvi.

(3) Ita in margine codicis Arm. et Grace. At in lextu codicis Arm. xxi,

(4) Grace, xxxi.

(δ) Grece, xvi.

(6) Hzc erat Cleopatra, uxor Epipbanis; nam Alezander filius erat. Evergetz, hic autem frater Philometoris et filius Epiphanis. Sed locus fortasse mendosus.

(7) Dicendum videtur : Ptolemaeus ,. idemque Alexander, majore fratre pulso mairis jussu, otc. Numerum quidem annorum trium regnantis Ale- Xandri quis probet? Recole superius, col. 202.205

uic Epiphanius tribuit annos 31.

(8) Ma scribit Eusebius. eiiam in tabulis regura €t iu. Canone seu posteriore libr». Sed enim paulo ante dixit. idem Eusebius Piolemao Alexandro successisse Soterem ab exsilio reducem ; hui. autem Alium Alexandri primi Afexandrum secundum, qui ob occisum statim uxorem, ipse quoque parricidii

ἔτη τριαχόσια ἕξ" Clopalrqur anni

βασιλευσάντων Αἰγύπτου. ᾿Αλέξανδρος ὁ Μαχεδὼν π ᾿Αλεξάνδρειαν τὴν μῆνες ζ΄.

Πτολεμαῖος ὁ Φύσχων, ὁ χαὶ Σωτὴρ, ἔτη tc", μῆνας ς΄. Πτολεμαῖος ὁ καὶ ᾿Αλέξανδρον, ἀξωσθέντὸς ὧν neat 6 dto. ελθὼν ἀπὸ Πτολεμαῖος ὁ Φιλάδελφος χατελθὼν ἀπὸ τῆς φυγῆς, ἐξωσθέντος τοῦ ᾿Αλεξάνδρου, ἔτη η΄. Πτολεμαῖος ὁ Διόνυσος ἔτη Y. Πτολεμαίου θυγάτηρ Κλεοπάτρα ἔτη χδ'.

C ejus cesusa trncidatus sit : isti autem Alexandro successisse novum Dionysum. lpee igitur aliam quodammodo rationem nunc inire videtur Euse- bius ; et fortasse merito. Cum enim satis constet, regem qui Novum Dionysum praecessit. mortuum esse in exsilio Tyri, legato Romanis regno (Cic. n, iu Rull. 16).qui teri potest ut Novus Dionysus Alexandro II, qui Alexandrie interfectus est, suc- cesserit? Profecto hzc est illa in Lagidarum suc- cessione famigerata quxstio in qua tantopere cri- tici »stuant, quainque nuper sapientissimus "- que Vicecomes denuo sibi versandam putavit (Ice- nogr. Gr. t. ll, p. 600). Alexandrum terium quemdam Manutios secutus scribebat in albo Peta-

vius ( De doctrin. temp. lib. x, 43). Vicecomes hunc

Pbiladelplium existiniabat eumdem esse Ptolemaeum

octavum secundo regnantem, neque Alexandrum

M occisum Alexandrim, sed exsilio tantuminodo

multatum. Jam quod in hoc catalogo Eusebiwe

Alexandrum ἢ omittat. non est mirum, quandoqui-

dem superius col. 204 dixit cjusdem regnum xi

UETuS ab AEgyplis in seriem non fuisse re- tum.

(9) Inauditum videtur hoc Philsdelphi cogno-

men, et certe in Graco textu non legitur. L.

(10) Scribendi sunt prorsus xxt, uti est in mar-

"gine codicis Arm. et. in Graco textu : quanquam

ctiam Tertullianus adv. Jud. cap. 8, scribit aunos Cleopatrae xx, tuai alios ejusdem annos xit). arceat conreguante Augusto.

D

215

EUSEBII CAESARIENSIS OPP. PARS. 1. — IIISTORICA.

216

excurrunt Lxxx (1), et a migratione lonica usque A tenent. Id ipsum Castor quoque in Aistorig Epito-

ad primam olympiadem anni sunt ccrxvit.

CAPUT XXVIII. Summatim de Atheniensium regibus (2).

1. Hic dextrum est catalogum etiam Athenien- sium regum attexere, e certioribus veterum memo- riis prelibata summatim historia. Primus ab Athe- niensibus memoratur Ogygus, in cujus ztatem in- yens illud et perantiquum diluvium incurrisse fer- tur. Hujus vequalis habetur Phoroneus, Inachi filius, Argivorum rex, quem ipse Plato in Timeo suo (3) commemorot his verbis : « Cam eos commovere studeret (4) ad sermonem de hujus urbis antiqui- tatibus, vetustissima narrare aggressus est de pri- mo illo Phoroneo, deNiobe, deque rebus quse di- luvium consecutz. sunt. » Ogygus autem incidit in etatem Messappi regis noni Sicyoniorum, Delochi- que regis octavi Assyriorum. Jam post Ogygum, quia diluvium vasta omnia fecisset, regnatuin esse negant in ea regione, qux nunc dicilur Attica, an- nis cxc (5) usque ad Cecropem.

9. Jam hi anni ex Argivorum quoque regno sup- putantur, quod ante Ogygi statem initium cepit. Nimirum a fine Phoronei Argivorum regis (suh quo Ogygeum diluvium contigisse relatum est) adPbor- bantem, cui coxtaneus Cecrops Diphyes hodierne Auice primus praefuit , congeruntur anni cxc (6). Tum a Cecrope ad primam olympiadem numeran- iur reges xwvit, el principes, quos mors finiebat, xu : sub quibus fabulosa portenta inter Grzcos ce- lebrantur. Hinc Graci Attieorum reges digerere incipiunt: vetustiorum enim certas rationes non

me narrat. : CAPUT XXIX. Castoris de Athenarum regno.

Athenarum quoque reges ex ordine exponemus, ducto initio a Cecrope , cognomento Diphye ; atque in Thymoelen desinemus. Regum quidem, qui Ere- chthidz dicli sunt, tempora annis constant CCCCL. Deinde regnum delapsum est ad Melanthum Andro- pompi Pyliensem , atque ad ejus filium Codrum, quorum amborum dominatio annos occupat Ln (7). Sublato regno, proxime consecuti suut principes quos mors finiebat. Horum initium est a Medonte Codri, finis in Alemzone JEschyli: tempora autem annorum ccix. Deinde qui decennalem potestatem

B gerebant secuti sunt vi1; hique annis Lxx vigue-

runt. Tandem annui principes a Creonte orsi in Theophimum desiverunt, sub quo penitus terra nostre (8) rebus et facinoribus fnis est impositus. Hzc Castor. Nos autem singulorum regum catalo- gun persequamur. CAPUT XXX. Alhenarum reges.

* 4. Primus Cecrops Diphyes snnis τ, (9), sub quo Prometheus, Epimetheus et Atlas. 1s quidem regnat Athenis zqualis Triope regis septimi Argi- vorum, nec non Maratbonii qui decimo tertio loco Sicyone dominatus est. Sub eodem Moses quoque spud Hebrzos cognoscebatur, quod opportune dein- ceps demonstrabimus (10). Sub eodem item, nempe Deucalionga atate, Thessalia diluvio obruta tra- ditur : tum sub Phaethonte JEthiopia ardentis ignis furore correpta est.

νῆσον εἷλον" ἀφ᾽ οὗ ἐπὶ τὴν Ἰώνων ἀποικίαν ἔτη £* ἀπὸ δὲ τῆς Ἰώνων ἀποιχίας ἐπὶ ὀλυμπιάδα πρώτην

Un oSv. Ab excerptis Scaligeri p. 95.

Περὶ τῶν ᾿Αθηναίων βασιλέων ὡς ἐν ἐπιτομῇ. 4, Ἑξῆς δ᾽ ἂν εἴη τούτοις καὶ τὸν τῶν Ἅδην σι βασιλευσάντων χατάλογον συνάψαι. Πρῶτος παρ᾽ ᾿Αθη-

ναίοις μνημονεύεται "Ὥγυγος, xa0' ὅν παρ᾽ “

λέγεται συγχρονίσαι Φορωνεὺς ὁ Ἰνάχου ᾿Αργείων tiro ἐπιμέμι

νηται, ὡς πάνυ παλαιῶν,

λόγῳ ἐπι τῶν ἀρχαίων tlc ἀξγνς τῶν τῇδε τῇ πόλει, τὰ ἀρχαιότατα λέγειν ἐπιχει τὸν χαταχλυσμόν. » Γίνεται δὲ σιλέα, xal xax Bey ᾿Ασσυρίων ὄγδοον βασιλέα. σ

λεχθέντος χαὶ Νιόδης, καὶ τὰ με χυῶνος

σιιοῦ πολλὴν φθοράν φασιν ἀθα

js

πελευταίων Φορωνέως. ᾿Αργείων βασι

ὃν μνημονεύεται

σιν ὁ μέγας xal παλαιὸς ἱστορεῖται χαταχλυσμός. Τού demie Τούτων toU opt e. χρόνων μποῦν ἢ

Πλάτων ἐν αὑτοὺς περὶ ρε τε τοῦ πρώτου

γος xatà Méaauz Roy ἔννατον Σ»- Μετὰ δὲ "Ὥγυγον διὰ τὴν ἀπὸ τοῦ χαταχλυ-

yov* « Καί ποτε ταρεταγεν po περ

εὐτον διαμεῖναι τὴν νῦν ᾿Αττιχὴν, μέχρι Κέχροπος ἔτη 2. Ταῦτα δὲ διαριθμεῖται τὰ ἔτη καὶ anb ec ἀρείων acis] λέως (1 HN xa

gh'- ας πρὸ Ὠγύγου ἀρξαμένης. ᾿Απὸ γὰρ τῶν fist "ard ques ἘᾺΝ

You υσμὰς θαντα, ἐφ' οὗ τῆς ᾿Αττιχῆς πρῶτος ἐθασίλευσε Κέκροψ ὁ διφνὴς, συνάγεται ἕτη £M». ᾿Απὸ δὲ Kéxponoc ἐπὶ Ἵ

τὴν isa ὀλυμπιάδα χαταριθμοῦνται βασιλεῖς μὲν ἑπταχαίδεχα, ἄρχοντες δὲ ται γεγὸν deuda μυθολογούμενα. UL δ᾽ οὖν

ναι τὰ ἐν Ἕλλησι

βίου δώδεχα, ἐφ᾽ ὧν λέγε- μετὰ τὸν "Ὥγνγον καὶ τὸν καταχλυσμὸν ᾿Αθη-

ναίων βασιλεῖς εἰσὶν οἶδε, Ab excerptis Scaligeri, non sine varielate,p. 94-21.

(1. Πρῶτος Κέκροψ ὃ διφυὴς, κατὰ Μαραθώνιον σιλεύσας ὃς ἦρξε Σιχυῶνος τ Ἐν κα τας, τὰ y. ατὰ δὲ τοῦτον Moore παρ᾽ Ἑδραΐοις ἐγνωρίξετο,

(1) Grace. tx. De hac re videsis Marshamum D

Chron., pp. 334, 545, 544 (2) Hunc titulum de Greco exemplari expressi-

Tus.

(5) Edit. Ficini p. 1045 B. Meminit Platonici hu- jus loci etiam Syncellus p. 496 D.

e Solon videlicet J£gvptios sacerdotes.

(5 Codex Arm. hic mendose centum et novem.

(6) Nimirum Apidis anni sunt. xxxv, Argi Lxx, f£;riasi Liv, Phorbantis xxxi (hoc enim Phorbantis 3nno regnum a Cecrope initum dicitur in poste- riore Eusebii libro); summa annorum cxc.

ὡς xavà καιρὸν ἐπιδείξομεν, ἐφ᾽ οὗ ὁ ἐπὶ Asuxa- λίωνος χαταχλυσμὸς ἐν Θεσσαλίᾳ, fj τε ἐπὶ Φαέθοντος ἐχπύρωσις ἐν Αἰθιοπίᾳ.

(7) Castoris hic locus recurrit in posteriore libro ad annum 889 non sine varietate. Conferendus etiam Syncellus p. 178 B.

(8) Hinc Athen: videntur Castoris patria ; de qua varie traditur apud Vossium in Gr. historicis.

(9) Exemplar nostrum Arm. bic v; sed t. bis in posteriore libro. ' :

(40) In posterioris libri procemio. Jam ob bane de Mosis sequiore ztatesententiam sexcenties vapalat apud Syncellum Eusebius.

(1) Ita lego pro βασίλεων-.

(12) Dic pt:

925

viclores, cum antea ob veterum incutiqm nemo fuisset litteris consignatus : dopec-yigesima octava (1) olympiade cum vicisset-síadiyrp'Corcbus Eleus, ipse primus in album ;rejaus esi, eamque primam olympiadem bálithz esie, ex qua. Greci sua tem- porg. qupputant.- "Aristodemo suffragatur et Poly- Δάν Αἱ Cállimaehus ait, xin (2) olympiades post

*. Miphitum non esse scripto commendatas, neinpe us-

que ad quartam decimam quam vicit Corcbus. Miti vero affirmant, inter agonem, quem Hercules Aicmens instituerit, primamque scriptam olympia- dein interjectos esse annos. ccccLit. Porro Elei (3) unoquoque qüinquennio, nempe annis quatuor in- terpositis, agonem peragunt.

CAPUT XXXIII.

Grecorum olympiades (4) a prima usque ad qua- Qragesimam septimam supra ducentesimam , qua Romanis imperabat Antoninus Severi filius.

l. Olympias, qua vicit Corcbus Eleus stadium. Solius enim stadii usus fuit usque ad tertiam deci- mam exactam olympiadem.

II. Antimachus Eleus stadium.

Remus et Romulus nascuntur.

ἀθληταὶ ἀναγράφεσθαι, οἱ δηλαδὴ νιχηφόροι" m ἃ T niea ηλαδῇ νιχηφόροι φ᾽ e Ld δεκατρεῖς ὀλυμ. Pe s Πολλοὶ δὲ λέγουσιν, ἀπὸ τῆς ὑπὸ ἀριθμουμένην ὀλυμπιάδα, γενέσθαι μεταξὺ συντελουμένων. Ex Syncello, Ἑλλήνων ὀλυμπιάδες ἀπὸ τῆς Σεδήρου. Πρώτη diu Δευτέρα. ' ντίμαχος Ἠλεῖος στάδιον. Ῥῶμος καὶ Ῥωμύλος ἐγεννήϑησαν. Τρίτη. “Ανδροκλος Μεσσήνιος στάδιον. Τετάρτη. Πολυχάρης Μεσσήνιος στάδιον. Πέμπτη. Αἰσχίνης Ἠλεῖος στάδιον. ἔχτη, Οἰδώλας Δυμαῖος στάδων. Ἑδδόμη. Διηχλῇς ἱμεσσήνιας στάδιον. Ῥω pru ἔχτισε. : . ᾿Αντιχλῆς Μεσσήνιος στάδιον. Ἐννάτη. Ξενοχλῆς Meco lues στάδιον. A:xátn. Δωτάδης Μεσσήνιος στάδιον" Ἐνδεκάτη. λεωχάρης Μεσσήνιος στάδιον. Δωδεχάτη. Ὀξύϑεμις Κορωναῖος στάδιον. Τρισκαιδεχάτη. Aen. Κορίνθιος στάδιον. ἸΤεσσαρεπσχαιδεχάτη. Δ Πεντεχαιδεχάτη. ὃ Λάχο

y. ᾿Ἐχχαιδεχάτη. Πυθαγόρας Λάχων στάδιον. (pies Hg tides ἙἘπιδαύριος στάδιον.

EUSEBII CAESARIENSIS ΟΡΡ, agon ab Iphito institutus fuerat) co»ptos esse scribi A

T τοῦ γὰρ οὐδεὶς ἀνεγράφη,

τὸ στάδιον νιχῶν Κόροιδος Ἠλεῖος, ἀνε πρῶτος Ka h ὀλυμπιὰς αὔτη πριίύτη ἐτάχθη,

νες ἀβθμοῦξι τοὺς χρόνους. Τὰ δὲ αὐτὰ d pe jUxo6io E Meere i € ἀπὸ Ἰφίτου παρεῖσθαί φησι, μὴ ἀναγραφείσας, τῇ δὲ τεσσαρεσχαιδεχ'

Ἡραχλέους τοῦ ᾿Αλχμήνης τοῦ ἀγῶνος θέσεως ἐπὶ "

ἔτη υνθ'. "Avouct δὲ Ἠλεῖοι πενταετηρικὸν τὸν ἀγῶνα, τεσσάρων ἐτῶν

p. 195-196, et e Scaligeri excerptis, p. 39.

πρώτης ἐπὶ τὴν σμζ', xa ἣν Ῥωμαίων ἐδασίλευσεν ᾿Αντωνῖνος υἱὸς

κπιὰς, ἣν ἐνίκα Κόροιδος Ἡλεῖος στάδιον. Τοῦτο γὰρ ἠγωνίζοντο μόνον ἐπὶ ὀλυμπιαχῶν ἀγώνων.

PARS I. — HISTORICA.

MI. Androcius Messenius stadium.

IV. Polychares Messenius stadium.

V. JEschides (5) Eleus stadium.

VI. OEbotas Dym:zeus stadium.

VI. Darcles Messenius stadium.

Romulus Romam condit.

VIII. Anticles Messenius stadium.

ΙΧ. Xenocles Messenius stadium.

X. Dotades Messenius stadium.

XI. Leochares Messenius stadium.

XII. Oxytbemis Coronzus stadium.

XIII. Diocles Corinthius stadium,

XIV. Desmon Corinthius stadium. Additus esi recursus , quem vicit Hypenus Eleus.

XV. Orsippus Megarensis stadium. Additus est dolichus (6) : nudi currebant, vincebatque Ácas- .thus Laco.

XVI. Pytbagoras Laco stadium.

XVII. Polus Epidaurius stadium.

XVIII. Tullus Sicyonius stadium. Addita est lucta, vicitque Hlybatus Laco. Additum etiam quinquoer- tium, vicitque Lampis Laco.

XIX. Menus Megarensis stadium.

XX. Atheradas Laco stadium.

ἀμελησάντων τῶν mpot£pmv τῇ τστοδ xa Πολύδιος ἱστορεῖ. Καλλί δὲ

p et Κάξοιδον ν πρώτην

ἔσμων Κορίνθιος στάδιον, Προσετέθη xat δίαυλον, xal ἑνίχα Ὑπήνιος Ἠλεῖος. βόιππὸς Μεγαρεὺς στάδιον. Προσετέθη δολιχὸς, καὶ γυμνοὶ ἔδραμον,

ἐνίκα “Αχᾶνθος

boire d Τέλλις Σικυώνιος στάδιον. Προσετέθη πάλη, καὶ ἐνίκα Εὐρύδατος Λάχων, Προσετέθη καὶ

“πενταθλος, χαὶ γγεαχαιδεχ

Εἰχοστή.

ΣΝ Fan ed Aáxtov. δ - Μένος Μεγαρεὺς στάδιον. ᾿Αθηράδας Λάχων xr

Ἢ γορεδυϊσαι octava abest ἃ cedice Arm.

in ma ici race tels mendo m codicis Arm. et Grace. At in

ex Arm., Heraclidg pro Elei.

N M auctor hujus operis olympiadum est illa : ppias Eleus , non admodum priscus homo, a Piu- AS ín Numa cap. 1 memoratus? Nomina quidem certaminum variorum olympicorum exstant expli - canturque apud Platonem Delegibus vin, p. 855, ed.

C Serrani. — Auctor catalogi olympisdum credendus.

est potius Longinus vel Phlegon. Cf. caput M. Eg emendandis. .

. (9) Grace /Eschines. Ejusmodi multas in Olym- pionicarum nominibus varietates per se ipse lector deinceps notabit; quze certe rariores sunt, quam ille nominum in synodalibus subscriptionibus La- - tinorum discrepantie a Graecis.

(6) Dolichus erat plurium stadiorum curriculum,

251 ΕΌΒΕΒΙ! CASARIENSIS OPP. PARS 1. — HISTORICA. e»

CI. Damon Thurinus stadium. A CXVIL Psrmenides Mitylenseus stadium.

CU. Idem secundo. CXVIII. Andromenes Corintbius stadium. Ante-

CH. Pythostratus Ephesius stadium. nor Atheniensis, aut Milesius, in pancratio adver

€tV. Phocides Atheniensis stadium (1). Hac satus circumstantibus se (9) victor exstitit sine olympias a Pvsseis acta est. unctione tribus in setatibus.

€. Porus Cyrenzus stadium. CXIX. Andromenes Corinthius stadium.

ΟΥ̓͂Ι. Idem secundo. CXX. Pythagoras Magnesius ad Maeesndrum sta-

CV. Micrinas Tarentinus stadium. dium. Luctam Ceras Argivus qui bovis ungulas evel» —

ΟΥ̓ΤΙΙ. Polycles Cyrenzus stadium. lebat.

CIX. Aristolocbus Atheniensis stadigm. CXXI. Idem Pythagoras secundo.

CX. Anticles Atheniensis stadium. CXXII. Antigonus Macedo stadium.

CXI. Cleomantis Clitorius stadium. CXXII. idem secundo.

CXII. Eurylas Chalcidicus stadium. CXXIY. Philomelus Pharsalius stadium.

Alexander Babylonem cepit, et Darium interemit. CXXY. Lagus JEglensis stadium. CX1M. Clito Macedo stadium. Ageus Argivus do- CXXVI. Idzus, vel Nicator, Cyrenzus stadium. lichum, qui victoriam suam eodem die Árgum ve- Β CXXVII. Perigenes Alexandrinus stadium. niens narravit. CXXVIH. Seleucus Macedo stadium. CXIV. Micennas Rhodius stadium. CXXIX. Philinus Cous stadium. Addita est Alexander obiit. Mox cum imperium ejus inter — equuleorum biga, vicitque Philistiachus Macedi (5). se plures dividerent, Jgypti et Alexandris? regnum CXXX. Philinus idem secundo.

obtinuit Ptolerus. CXXXI. Ammonius Alexandrinus stadium. Addi- CXV. Damasias Amphipolitanus stadium. ius est singularis equus, vicitque Hippocrates CXVI. Demosthenes Laco stadium. "Thessali fllius.

Ἑ κατοστὴ πρώτη. Aii) Θούριος στάδιον.

Ἕ κατοστὴ δευτέρα. Ὁ αὐτὸς τὸ δεύτερον στάδιον.

Ἑκατοστὴ τρίτη. Πυθόστρατος ᾿Εφέσιος στάδιον. S

Ἑκατοστὴ τετάρτη. Φωχίδης ᾿Αθηναῖος πάλην" αὕτη ὑπὸ Πισαίων ἐτέθη.

Ἑχατοστὴ πέμπτη. Παῦρος Κυρηναῖος στάδιον.

Ἑχατοστὴ Éxvn. Ὁ αὐτὸς τὸ δεύτερον.

Ἕκατοστὴ ἑἐδξδόμη. Μικρίνας Ταραντῖνος στάδιον.

Ἑκχατοστὴ ὀγδόη. Πολυχλῆς Κυρηναῖος στάδιον.

Ἑκχατοττὴ ἐννάτη. ᾿Αριστόλοχος ᾿Αθηναῖος στάδιον.

Ἑκατοστὶ,͵ δεχάτη. ᾿Αντιχλῆς ᾿Αθηναῖος στάδιον.

Ἑχατοστὴ ἑνδεκάτη. Κλεόμαντις Ἀλειτόριος στάδιον,

Ἑκχατοστὴ δωδεχάττ. Εὐρύλας Χαλχιδεὺς στάδιον.

᾿Αλέξανδρος Βαδυλῶνα χατέσχε, Δαρεῖον χαθελών. Ξ

"Exatooch τρισκαιδεχάτη. Κλίτων Μαχεδὼν στάδιον. ᾿Αργεὺς ᾿Αργεῖος δολιχὸν, ὃς ἐν "Ἄργει τὴν ἑαυτοῦ νίχην αὐθημερὸν ἀνήγγειλεν.

Ἑκατοστὴ τεσσαρεσχαιδεχάτη. Μιχίννας Ῥόδιος στάδιον. ἐς oed ἐτελεύτησε" μεῦ᾽ ὃν εἰς πολλοὺς διαιρεθείσης τῆς ἀρχῆς, Αἰγύπτου xal ᾿Αλεξανδρείας ἐδασί-

υδε Πτολε .

Ἕκατρστὴ πιντεψαυδεκ τη, Δαμασίας ᾿Αμφιπολίτης στάδιον.

Ἑχατοστὴ ἐχχαιδεχάτν. Δ 090 Λάχων στάδιον.

Ἑκατοστὴ ἐπταχαιδεχάτη. αρμενίδης Miei vais στάδιον.

'Ἑχατοστὴ ὀχτωκαιδεχάτη. 'Avópouévne Κορίνθιος στάδιον. ᾿Αντήνωρ ᾿Αθηναῖος ἣ Müfgsws, παγχρά» τιον, ἀχόντιον, περιηδονίχης, ἄληπτος (&) ἐν ταῖς τρισὶν ἡλιχίαις.

Ἑκχατοστὴ ἐννεαχαιδεχάτη. ᾿Ανδρομένης Κορίνθιος στάδιον.

Ἕκχατοστὴ εἰχοστῆ. Πυθαγόρας Μάγνης στάδιον πάλην Κερᾶς ᾿Ἀργεῖος, ὃς χηλὰς ἀπέσπα βοός.

Ἑ κατοστὴ εἰχοστὴ πρώτη. Πυθαγόρας τὸ δεύτερον.

᾿Ἑκατοστὴ εἰχοστὴ δευτέρα, ᾿Αντίγονος Μαχεδὼν στάδιον.

Ἑκατοστὴ εἰχοστὴ τρίτη 'O αὐτὸς τὸ δεύτερον.

Ἑκχατοστὴ εἰχοστὴ τετάρτη. Φιλόμηλος Φαρσάλιος στάδιον.

"Exatooch εἰχοστὴ πέμπτη. Λάδας Αἰγιεὺς στάδιον.

Ἑκατοστὴ εἰχοστὴ ἔχτη. Ἰδαῖος, 3j Νιχάτώρ, Κυρηναῖος στάδιον.

Ἑκχατοστὴ εἰ ἐδδόμη. Περιγένης ᾿Αλεξανδρεὺς στάδιον.

Ἑκατοστὴ εἰχοστῇ ὀγδόη. Σέλευχος Μακεδὼν στάδιον. Βελιστίχη γυνὴ ἀπὸ τῆς Μαχεδονίας τῆς ἐπὶ θα- λάσσῃ συνωρίδι πωλιχῇ Evixnoc. .

ἝΞατοστὴ εἰχοστὴ ἐννάτη. Φιλῖνος Kio; στάδιον.

'Ἔ ς.χατοστὴ τριακοστή. Ὁ αὐτὸς τὸ δεύτερον.

᾿ΕἙχατοστὴ τριαχοστὴ πρώτη. ᾿Αμμώνιος ᾿Αλεξανδρεὺς στάδιον. ..

(1) Grece, ἱμρίαης, Ο Rices invictus tribus in etatibus. (2) Wa loquitur hoc loco Armeniacus interpres (3) tà. codex Arm. At Grecus textus ponit in quaquam in Greco textu habetur περιοδινίχης. — superiore olympiade Belistichen Macedonicam mu- m jut quatuor solemnia Gra«orum certamina, lierem. laque perversionem ordinis nominisque ANRpu Pythia, lsthinia et Nemea vicisset, is di- — Armeniacus interpres fecit. cebalur περιοδονίχης. periodi victor, Sed hic dicen- (4) Interpres Arm. videtur legisse ἄλειπτος, quod dum est vicit pancratium, jaculum, [titque periodi- — ipsum perperam intellexit eine wnctione,

?39

EUSEBII CJESARIENSIS OPP. PARS I. — HISTORICA.

1*6

CCXVI. llermogenes Xantbius (ilerum) sta- A luctam et pancratium (2) vicisse scriptus est ab

dium.

CCXVIIH. Apollinus (1) Alexandrinus, vel Helio- dorus, stadium.

CCXIX. Stephanus Cappadox stadium.

Nerva Romanis imperavit, deinde Trajanus.

CCXX. Achilles Alexandrinus stadium.

CCXXI. Theonas, idemque Swarsgdus, Alexan- drinus stadium,

CCXXII. Callistus Sidetes stadium. Denuo cur- sug equorum.

CCXXIIH. Eustolus Sidetes etadium.

CCXXIY. Isarion Alexandrinus stadium.

Adrianus Romanis imperavit.

CCXXV. Aristeas Milesius stadium.

Eleis, et a Dionysio Seleuciensi coronatus. CCXXXII. Demetrius Chius stadium. CCXXXIV. Heras Chius stadium.

CCXXXV. Mnasibulus Elateensis stadium. Verus et Antoninus Romauis impersverunt. CCXXXVI. Aithales Alexandrinus stadium. CCXXXVIIl. Eudzmon Alexandrinus stadium. CCXXXVIUI. Agathopus AEgineta stadium. CCXXXIX. Idem secundo.

Commodus Romanis imperavit.

CCXL. Anubion, idemque Phidus, Alexandrinus stadium. .

CCXLI. Hero Alexandrinug stadium.

CCXLII. Magnes Libys Cyrenzeus stadium.

CCXXVI. Dionysius Sammeus Alexandrinus sta- Β' CCXLIIL Isidorus, idemque Artemidorus, Alexan-

dium

CCXX YII. Idem secundo.

CCXXVIlf. Lucas Alexandrinus stadium.

CCXXIX. Epidaurus, idemque Ammonius, Ale- »andrinus stadium.

Antonius Pius Romanis imperavit.

CCXXX. Didymus Clideus Alexandrinus sta- dium,

CCXXXI. Cranaus Sicyonius stadium.

CCXXXII. Atticus Sardianusstadium. (Socrates)

Διαγοσιοστὴ ἑπτακαιδεχάτη. Ἑρμογένης Ξάνθιος τὸ δεύτε Διαχοσιοστὴ ὀχτωχαιδεχάτη. ᾿Απολλώνιος ᾿Αλεξανδρεὺς,

drinus stadium. Pertinax et deinde Severus Romanis imperave- runt. . CCXLIV. Idem secundo. CCXLV. Alexander Alexandrinus stadium. CCXLVI. Epinicius Cyzicenus cognomento Cy- 888, stadium. h . . CCXLVII. Saturninus Cres Gortynius stadium.

Antoninus Bassianus (4) Romanís imperavit.

στάδιον. ᾿Ηλιώόωρος, στάδιον.

Διαχοσιοστὴ ἐννεαχαιδεχάτη. Στέφανος Καππάδοξ στάδιον. Νερούας Ῥωμαίων ἐδασίλενε, μεθ᾽ ὃν [Τραϊανός]. Διαχοσιοστὴ εἰχοστῆ, ᾿Αχιλλεὺς ᾿Αλεξανδρεὺς στάδιον.

Διαχοσιοστῇ εἰχοστὴ πὶ

. Θεωνᾶς, ὁ xal Ἐμάραταν Αἰεξανδρεῖις στάδιον.

Διαχοσιοστὴ εἰχοστὴ δευτέρα. Κάλλιστος Σιδήτης ac s pensis εἰχοστὴ τρίτη, βὐστολος Σιδήτης στάδιον. Διαχοσιοστὴ εἰχοστὴ τετάρτη. Ἰσαρίων ᾿Αλεξανδρεὺς στάδιον.

᾿Αδριανὸς Ῥωμαίων ἐδασίλευε.

Διαχοσιοστὴ εἰχοστὴ πέμπτη. ᾿Λριστέας Μιλήσιος στάδιον. Διαχοσιοστὴ εἰχοστὴ Exzn. Διονύσιης ὁ Σαμμεὺς ᾿Αλεξανδρεὺς στάδιον.

Διαχοσιοστὴ εἰχοστὴ ἑδδόμη. Ὃ αὐτὸς τὸ δεύτερον.

Διαχοσιοστὴ εἰχοστὴ ὀγδόη. Λουχᾶς ᾿Αλεξανδρεὺς στάδιον.

Διαχοσιοστὴ εἰχοστὴ ἐννάτη. Ἐπίδαυ

᾿ἈΑιντωνῖνος Εὐσεδὴς Ῥωμαίων ἐ Διακοσιοστὴ Διαχοσιοστὴ τρια Διαχοσιοστὴ

σίλενε.

t?

Διαχοσιοστὴ τριασχοστὴ Διαχοσιοστὴ τριαχοστὴ πέμπτη. Μνασίδουλος "E ᾿Αντωνῖνος ES [y xoi A

Διαχοσιοστὴ τρια; ἔχτη. ᾿Αειθάλτ,

ὁ xaX ᾿Αμμώνιος ᾿Αλεξανδρεὺς στάδιον.

τριαχοστή. Δίδυμος ᾿Αλεξανδρεὺς στάδιον. eri πρώτη. i denis ἘΣ στάδιον. sh ET " n τριαχοστὴ δεντέρα. ᾿Αττιχὸς tavbc στάδιον. Σωχράτης ν χαὶ παγχράτιον βαψά» νος ὑπὸ Ἡλείων, παρεδραδεύθη ὑπὸ Διονυσίου Σελευχέως. ? "em Διαχοσιοστὴ τριαχοστὴ τρίτη: Δεμήτριος Χῖος στάδιον. «ετάρτη. Ἥρας Χῖος στάδιον. τεὺς στάδιον. ούχιος Βῆρος Ῥωμαίων ἐδασίλευον. ς ᾿Αλεξανδρεὺς στάδιον.

Διαχοσιοστὴ τριαχοστὴ ἐδδόμη. Εὐδαίμων ᾿Αλεξανδρεὺς στάδιον.

Διαχοσιοστὴ τρια; ὀγδόη. ᾿Αγαθόπους Αἰγει ς στάδιον. Ata τἰιακόσεῃ, ἐννάτη. Ὁ αὐτὸς τὸ ASI Κόμοδος Ρωμαίων ἐδασίλευε

Διαχοσιοστὴ τεσσαραχοστή. ᾿Ανουδὶ, ὁ xal Φειδοὺς ᾿Αλεξανδρεὺς στόδιον. Gt .

Διαχοσιοστὴ τεσσαραχοστὴ πρώτη. Ἢ Διαχοσιοσὶ ἢ τεσσαραχοστὴ δευτέρα. Μάγι τὰ oer! τεσσαρτχοστὴ EU Pr aed "À Περτίναξ, εἶτα Σεθῆρος, Ῥωμαίων ἐδασίλευσαν. Διαχοσιοστὴ τεσσαραχοστὴ τετάρτη Διαχοσιοστὴ τεσσαραχοστὴ πέμπτη, ᾿Αλέξανδ᾽

Διαχοσιοστὴ τεσσαραχο

'Αλεξανδ άγνης UT στάδιον.. ανδρεὺς στάδιον.

. Ὁ αὐτὸς τὸ δεύτερον. ᾿Αλεξανδρεὺς στάδιον.

Γορτύνιος στάδιον.

Διαχησιοστὴ τεσσαραχοστὴ ἔχτη. Ἐπινίχιος Tn ὁ καὶ Kuvdc, στάδιον.

X ἐδδόμη. Σατορνῖλος K ᾿Αντωνῖνος, ὁ χαὶ Kap χκαλλες, Ῥωμαίων ἐδ

M Grace, Apoilonius.

i: Cod. Arm., omnium virium certamen.

9) lta legisse Arm. interpretem censeo. In edd.

ἐδασίλενε.

Grecis, Μάρχος Πίος. (4) Graecus textus. Καράχαλλος * sed veram

tasse Eusebii lectionem hic etin tabulis regum -

255 CAPUT XXXIX. Thessalorum | reges.

1. Thessali et Epirotie diu paruerunt iisdem qui Macedonibus prasidebant; a Romanis autem liber- tatem cum jure utendi suis legibus adepti sunt post Philippum in Thessalia armis Titi Romano- rum ducis profligatum (1). Sed et ipsi demum sti- pendiarii Romanorum facti sunt eadem qua Mace- dones causa. .

9. Scilicet post obitum Alexandri his quoque Arid?us, qui et Philippus, imperavit annis se- ptem. Huic successit Cassander Epirotarum et Thessalorum rex annis novemdecim. Tum Philip- pus ejus filius mensibus (2) quatuor. Deinde et hu- jus fratres Antipster εἰ Alexander annis duobus

EUSEBII CAESARIENSIS OPP. PARS 1, — HISTORICA.

356

Α Thessalia fuerunt; deinceps vero principes annui

suffragiis publicis legi ceperunt. Primus autem creatus est Pausanias Echecrati, Pherzeus. Deinde Amyntas Cratetis, Pierius, quo imperante Titus Romain reversus est. Deinde /E£acides Callia me- tropolitanus. Deinde Epidromus Andromachi, La- risszus, mensibus octo; reliqua autem ejus anni parte. Eunomus Polycleti, Larisseus, meosibus quatuor. Posthinc Eunomus anno uno. Deinde JEacides Calliz metropolitanus iterum. Deinde Pra- vilus (11) Phaxiz, Scotuszus. Deinde Eunomus Po- lycleü, Larisseus, iteruts, Deinde Androsthenes Wdalti, Gyrtonius (12). Deinde Tbrasymachus Alexan- dri, Atravius. Deinde Laontomenes Damothonis, Phereus. Deinde Pausanias Damothonis. Deinde

mensibusque sex. Item Demetrius Antigoni (2) an- D Theodorus Alexandri, Argivus (13). Deinde Nicocra-

nis sex totidemque mensibus. Postea Pyrrhus (57) annis quatuor totidemque mensibus. Deinde Lysi- machus Agathoclis annis sex. Mox et Ptolemeus, cognomento Ceraupus, 3nno uno mensibusque quinque : quem excepit Meleager mensibus duo- bus: post quem Antipater Lysimachi (4) quinque et quadraginta diebus : post quem Sosthenes anno uno. Consecutum est interregnum duobus annis et mensibus totidem. Exin dominatus est Autigonus Demetrii annis triginta quatuor, mensibusque duo- bus. Circa hos annos Pyrrhus receptis in deditio- nem Antigoni copiis, paucisque locis potitus, prae- lio deinde Derdii (5) 4 Demetrio filio Antigoni de- bellatus est, rebusque exutus (6). Brevi tempore post, exstineto Antigono, regnavit ejus filius Deme- irius anvis decem. Fost hunc Antigonus Deme- trii (7) ejus, qui Cyrenem profectus est (8), et Olympiadis (9) fili» Polycleti Larisszi, annis no- vem Hic Achzis suppetias validas ferena Cleome- nem Lacedzmouum tyrannum praelio superavit , Spartanosque libertate donavit, ac divinos prope bonores apud Aclzorum gentem promeritus est (10). Post hunc Philippus Demetrii regnavit annis xxi. cum mensibus ix : tum prelio in Thes- salia a Tito duce Romani exercitus debellatus est. A Romanis autem libertatem potestatemque utendi 581» legibus acceperunt Thessali itemque reliqui Graci qul vectigal Philippo pendebant.

tes Phaxini, Scotuszus. Deinde llippolochus Ale- xippi, Larisseus. Deinde Cleomachides OEnei, La- riss:eus, Deinde Phyrinus Aristomenis, Gompbensis.

4. Eo anuo Philippus rex obiit in Macedonia, potestate in filium Perseum translata. Js Thessalis imperaverat, ut dictum est, annis viginti (14) tribus cum mensibus novem, Macedonibus aulem annis

- omuino quadraginta duobus et mensibus novem.

Iam vero a certzsimg et quartis decim olympia- dis anno altero, quo tempore rebus prspos:ius est Philippus (Aridews), usque ad Philippum Demetrii - exstinctum, cujus obitus incidit in centesimss et quinquagesimas olympiadis annum alterum cum quinque mensibus, conflantur anni cx,iw, men- sesque v.

5. Thessalorum regum summa.

I. Arideus, idemque Philippus, annis vir.

Il. Cassander annis xix.

11. Philippus mensibus 1v.

IV. Antipater (15) et Alexander annis i1 et veen- sibus vi. .

V. Demetrius annis,v! et mensibus vi.

VI. Pyrrhus annis im (16) et mensibus rv.

VII. Lysimachus annis vi.

Vill. Ptolemzus, idemque Ceraunes, 8880 2. et mensibus v. ?

ΙΧ. Meleager mensibus IJ.

X. Antipater diebus xrv.

$. Et primo quidem anno nulli principes in p ΧΙ. Sosthenes anno t.

(1) Legendus Livius xxxii, 10 sqq., tuin xxxi, $2, xxxiv. 4.

(2) Codex Arm. hic annis, sed inferius mensibus.

(5) Codex Arm. Antipatri, quod vitium emenda- vimus etiam col. 249, ». 4,

$*) Pyrrhus. ita. est etiom in Veneta editione ; sed tamen scribendum omnino est Alexander Pyr- vhi filius.

(^) Hlursus videtur dicendum — Philippi. Vide sup. col. 254, n. 6

(5) Videtur dicendum Arois.

(6) Legendi sunt Justinus xxv, et Plutarchus in Pyrrho. Jaw si scribas superius Argis, dices hic rebusque humanis exutus.

(7) Immerito igitur hic Antigonus videbatur Al- €vonei filius Reineccio Monarch. iert. p. 199. A Pausania vu, 7, dicitur Antigonus. ἀνεψιὸς τῷ Φι-

λίππῳ, χαὶ μητέρι αὐτοῦ συνοιχῶν, Philippi patrue- lis ei vitricus.

(8) Videsis cap. 38, n. 9.

(9) Demetiii uxor erat Phthia; ergo Olyrapiag concubina. Neque buc trahenda videtur Olym Pyrrhi epirotz regis filia, que Demetrii auxi imploravit, teste Justino xxviu, 4.

(40) Hzc de Antigono late przdicant Polybius w, 70; Livius xr, 54; Pausanias 1, 9, vr; 406; vit, 7" vit, 8; Justinus xxviti, 5,4, et Suidas.

10) Inferius, Praviles.

12) Ita in margiue codicis Arm,;at ia textu GCor- tonius. Num Gortynins ἢ

15) Puta ez Argis amphilochicis.

14) Deest hic viginti in cod. Arm.

13) Codex Arm., Antigonus.

16) Superius 1v.

$39

PIIE' OAYMIIIAZ. U. ὑπ. Κορνεφηχίου xat Πομπηΐου. A'. ὑπ. ᾿Αντωνίνου χαὶ Λέδωνος. E'. ὑπ. Ὀχταδιανοῦ Αὐγούστου xal Κιχέρωνος. G^. ὃκ. Ὁχταδιανοῦ Αὐγούστου τὸ β' καὶ Κορδιλίου. PHG' ΟΛΥΜΙΠΑΣ. T". ὅπ. Ὁχταδιανηῦ Αὐγούστου τὸ γ’ xa Κράσσου. ἸΡ. ὑπ. Ὁχταδιανοῦ Αὐγφύστου τὸ δ' χαὶ Κράσσου πὸ β΄. Θ΄. ὑπ. ᾿Δενοδάοδου χαὶ Σωσσίου. V. ὅπ. Ὁχταδιανοῦ Αὐγούστου τὸ ε’

ῬΠΖ' ΟΛΥΜΙΠΑΣ. TA". ὑπ. Ὀχταδιανοῦ Αὐγούστου τὸ ς’ καὶ ᾿Αγρίππα. IB. ὑπ. ᾿Οχταδιανοῦ Αὐγούστου τὸ ζ’ καὶ ᾿Αγρίππα τὸ β΄. IT*. ὑπ. Ὀχταδιανοῦ Αὐγούστου τὸ t! χαὶ Ταύρου. 1Δ΄. ὑπ. Ὁχταδιανοῦ Αὐγούστου τὸ θ’ xat Σιλανοῦ.

PIIH' 0AYMIIIAZ. TE. ὑπ. Ὀχταδιανοῦ Αὐγούστου τὸ ι' xal δλάχχου. Kq'. ὅπ. Ὀχταδιανοῦ Αὐγούστου τὸ ια’ καὶ Πίσωνος. IZ. ὑπ. ᾿Οχταδιανοῦ Αὐγούστου τὸ tB' xal ᾿Αρουντίου. IR. ὑπ. Ἱκέλσου καὶ Τιδερίου.

PII& OAYMITIAE, 10. ὑπ. Δολλίου xat Λεπίδου. K'. ὑκ. ᾿Απουληΐου καὶ Νερδά. KA'. ὑκ. Σατουρνίλου χαὶ Λουχρητίου. KB. ὅπ. Αεντούλου xat Δεντούλου.

PII ΟΛΥΜΊΠΑΣ. ΚΓ΄. ὅπ. Αεντούλον τὸ β’ xai Κορνηλίου. ΚΔ΄. ὅπ. Φορνιχίου xal Σιλανοῦ. KE. ὑπ. Δομετίου xai ᾿Αενοδάρδου. KG. óx. Αἰδωνος χαὶ Πίσωνος.

ῬΠΙΑ’ ΟΛΥΜΠΙΑΣ. KZ'. ὑπ. Κρόσσου xai Λεντούλου. KH. ὑπ. Νέρωνος χαὶ Κλάρην. K6. óx. Μεσσαλὰ καὶ Κυρινίου. A'. 6x. Ῥρουδελλίου xai Σατορνίνου.

ῬΠΙΒ’ ΟΛΥΜΙΠΑΣ. ΔΑ΄. 0x. Μαξίμου xoi Τουδέρωνος. ΑΒ. ὑκ. ᾿Αφριχανοῦ xal Μαξίμου τὸ f. AI". ὃπ. Δρούσου xal Κρισπένου. ΔΔ΄. ὑπ. ΚΚενοωρίνου καὶ Γάλλον. ῬΠΙΡ' ΟΛΥΜΠΙΑΣ. ME. ὁπ. Νέρωνος τὸ [f xal Πίσωνος τὸ f. Ae". ὑκ. Βάλθου xai Βετέρου. ME. ὑπ. Ὀχταδιανοῦ Αὐγ. τὸ cy* καὶ Σύλλου. Mit. ὑκ. Σαδίνου χαὶ Ῥουφίνου. ῬΙΠΔ'’ ΟΑΥ̓́ΜΠΙΑΣ. M9. ὑπ. Ὀχταδιανοῦ Αὐγ. τὸ ιδ' καὶ Σιλανοῦ. W'. 5x, λεντούλου Πίσωνος. Xt. 0x. Πουδλίου Καίσαρος καὶ Παύλου. MP. ix, Ουϊνδιχίου χαὶ Οὐάρου. PIIE' OAYMIIAZ. MT. ix, Λαμίου καὶ Σερδηλίου. M5. ὑς, Μάγνου καὶ Βαλερίου. MP. ὑπ, Λεπίδου ναὶ Πλάγχου. Mq. ἐκ, Τιδερίου Καίσαρος καὶ Κακήτωνος.

*

xaX ᾿Απουληΐου.

CIIRONICORUM LIB. ].

A CLXXXV OLYMPIAS.

ΠῚ. Cornificio et Pompeio coss.

IV. Antonino et Libone coss.

V. Octaviano Augusto et Cicerone coss.

VI. Octaviano Augusto 11 et Corvilio coss. CLXXXVI OLYMPIAS.

VII. Octaviano Augusto 11 et Crasso coss.

Vll. Octaviano Augusto 1v ct Crasso 11 coss.

IX. JEnobarbo et Sosio coss.

X. Octaviano Augusto v et Apuleio coss. CLXXXVII OLYMPIAS.

XI. Octaviano Augusto vi et Agrippa coss.

XII. Octaviano Augusto vu εἰ Agrippa n coss.

B XIll. Octaviano Augusto vut et Tauro coss. XIV. Octaviano Augusto 1x et Silano coss. CLXXXVIII OLYMPIAS. XV. Octaviano Augusto x et Flacco coss. XVI. Octaviano Augusto x1 et Pisone coss. XVII. Octaviano Augusto xi et Aruntio cos3. XVIII. Celso et Tiberio coss. CLXXXIX OLYMPIAS. XIX. Lollio et Lepido coss. XX. Apuleio et Nerva coss. XXI. Saturnilo et Lucretio coss. XXII. Lentulo et Lentulo coss. CXC OLYMPIAS.

XXI. Lentulo i1 et Cornelio coss. XXIV. Fornicio et Silano coss. XXY. Domitio εἰ /Enobarbo coss. XXVI. Libone et Pisone coss.

CXCI OLYMPIA 5. XXVI. Crasso et Lentulo coss. XX VIlI. Nerone et Claro coss. XXIX. Messala et Cyrinio coss. XXX. Rubellio et Saturnino coss.

CXCII OLYMPIAS. XXXI. Maximo et Tuberone coss. XXXII. Africano εἰ Maximo 11 coss. XXXIII. Druso et Crispino coss. XXXIV. Censorino et Gallo coss.

CXCIII OLYMPIAS.

XAXV. Nerone 11 et Pisone 11 coss.

XXXVI. Balbo et Vetere coss.

XXXVII. Octaviano Aug. xii et Sylla coss. XXXVII. Sabino et Rufino coss.

CXCIV OLYMPIAS. XXXIX. Octaviano Aug. xiv et Silano coss. XL. Lentulo et Pisone coss.

XLI. Publio Cesare et Paulo coss. XLII. Vindicio et Vario coss.

CXCV OLYMPIAS. XLIII. Lamia et Servilio coss. XLIV. Magno et Valerio coss. XLV. Lepido et Planoo coss. XLVI. Tiberio Ciesare et Capitone coss.

C

295

EUSEBII CJESARIENSIS OPP. PARS IT. — HISTORICA.

Vitellius mense aperi decimo In palatio est in- A Οὐϊτέλλιος βασιλεύσας μῆνας c, ἐσφάγη ἐν τῷ πα-

teremptus. Romanorum imperator VII Yespasianus ab. exer- citu electus, annis ix, mensibus x1, diebus xxu.

CCXII OLYTMPIAS. Ll. Galba et Tito Rufino coss. 11. Vespasiano imp. solo cos. Ili. Vespasiano imp. n et Nerva coss. IV. Vespasiano Auguato 11 et Tito coss. CCXllI. OLYMPIAS. V. Vespasiano Augusto 1v et Tito i1 coss. VI. Domitiano et Messalino coss. VII. Vespasiano Augusto v et Tito m coss. VIII. Vespasiano Aug. v1 et Tito iv coss. CCXIY OLYMPIAS. IX, Vespasiano Augusto vir et Tito v coss. X. Tito vi et Domitiano 1 coss. Hoc auno Vespasianus imperator morbo cor- reptus, ex defectione moritur, annos natus Lxx. Romanorum imperator Vlll Titus, illius fllius, annis it. l. Tito Augusto vit et Domitiano 11 coss. M. Golba et Pollione coss. His predictis coss. gravi morbo oppressus Titus mortem obiit annos natus x.t. Romanorum imperator 1X Domitianus annis xvi CCX Y OLYMPIAS. T. Domitiano Augusto iv et Sabino coss. M. Domitiano Augusto v et Tito Rufo coss. HI. Domitiano Augusto vi et Sabino coss, IV. Domitiano Augusto vn et Fulvio coss.

CCXVI OLYMPIAS. V. Domitiano Augusto viti et Dolabella coss. . VI. Domitiano Augusto ix et Saturnino coss. VII. Domitizno Augusto x et Tito Rufo i1 coss. Vll. Fulvio 1t et Atratino coss.

CCXVII OLYMPIAS, IX. Domitiano Augusto x1 et Nerva coss. X. Glabrione et Trajano coss. XI. Domitiano Augusto xi! ct Saturnino coss. XII. Pompeio et Crispino coss.

CCXVIII OLYMPIAS,

λατίῳ Ῥώμης. Ῥωμαίων C ἐθασίλευσεν Οὐεσπασιανὸς ἔτη θ΄, μῇ- νας ια΄, ἡμέρας χβ’, στέψαντος αὐτὸν τοῦ στρατοῦ. ZIB ΟΛΥΜΠΙΑΣ. Α΄. ὑπ, Γαλδὰ xat Τίτου ῬΡουφίνου, Β', ὑπ. Οὐεσπασιανοῦ αὐτοχράτορος μόνου. Yv. ὑπ. Οὐεσπασιανοῦ αὐτοκράτ. τὸ β' xaX Νερονα. Δ’. ὑπ. Οὐεσπασιανοῦ Αὐγούστου τὸ γ΄ xà Τίτον. ΣΙΓ’ ΟΛΥΜΠΙΑΣ. Οὐεσπασιανοῦ Αὐγούστου τὸ δ' καὶ Τίτου τὸ β΄. Δομετιανοῦ καὶ Μεσσαλίνου. Οὐεσπασιανοῦ Αὐγούστον τὸ £' xat Τίτου τὸ γ΄. Οὐεσπασιανοῦ Αὐγούστον τὸ ς’ καὶ Τίτου τὸ δ΄. ZIA' ΟΛΥ̓ΜΠΙΑΣ. Θ΄. ὑπ. Οὐεσπασιανοῦ Αὐγούστου τὸ ( xal Τίτου τὸ ε΄. V. ὑπ. Τίτου τὸ ς’ καὶ Δομετιανοῦ τὸ β’. Ἐν τούτῳ τῷ χρόνῳ νόσῳ βληθεὶς Οὐεσπασιανὸς ὁ βασιλεὺς καρεθεὶς τελευτᾷ, ὧν ἐτῶν ο΄. Ῥωμαίων η' ἐδασῇλευσεν Τίτος, ὁ υἱὸς αὐτοῦ, ἔτη P.

E. ὑπ. ζ΄. ὑπ. Ζ'. ov. H'. ὑπ.

Α΄, ὑπ. Τίτου Αὐγούστου τὸ ζ᾽ xat Δομετιανοῦ τὸ γ'. Β΄. ὑπ. Γαλδὰ xat Πουλλίωνος.

"Emi τῶν προχειμένων ὑπάτων πάθει δεινῷ βλη- θεὶς Τίτος ἀπέθανεν, ὧν ἐτῶν μβ'.}

Ῥωμαίων 6 ἐδᾳσίλευσεν Δομετιανὸς ἔτη tc".

ZIE' OAYMIIIAZ.

Α΄. ὑπ. Δομετιανοῦ Αὐγούστου τὸ δ' xai Σαδίνου Β΄. ὑπ, Δομετιανοῦ Αὐγούστου τὸ ε' xat Τίτον Ῥρούφου. Γ΄, ὑπ. Δομετιανοῦ Αὐγούστου τὸ c" xal Σαδίνου. Δ'. ὑπ. Δομετιανοῦ Αὐγούστου τὸ QC καὶ Φουλθίου.

ZIQ' OAYMIIAE. E. ὑπ. Δομετιανοῦ Αὐγούστου τὸ wy καὶ Δολαξελλά. (ζ΄. ὑπ. Δομετιανοῦ Αὐγούστου τὸ θ' xal Σατουρνίνου. Z'. ὑπ. Δομετιανοῦ Αὐγ. xbv xal Τίτου Ῥούφου τὸ β΄. H'. ὑπ. Φουλθδίου τὸ f' καὶ ᾿Ατρατίνου.

ΣΙΖ’ ΟΛΥΜΙΠΑΣ. Θ΄. ὑπ. Δομετιανοῦ Αὐγούστου τὸ ur! χαὶ Νεροῦα. Y. ὑπ. ([)λαδρίωνος καὶ Τραϊανοῦ. IA". ὑπ. Δομετιανοῦ Αὐγούστου τὸ v καὶ Σατορνένου. IB. ὑπ. Πομπηΐου καὶ Κρισπίνου.

ΣΙΗ’ ΟΛΥΜΠΙΑΣ.

XII. Domitiano Augusto xu; et Flavio Clemente Ὁ ἸΓ΄- ὑπ. Δυμετιανοῦ Αὐγούστου τὸ ow καὶ Φλαυῖον

(088. XIV. Asprenate et Laterano coss. XV. Domitiano xiv et Clemente τι coss. XVI. Valente et Vetere coss. Domitianus occísusest, an. nat. xtv. Romanorum imperator X Nerva anno 1. CCXIX OLYMPIAS. T. Nerva Augusto et Tito Rufo i11 coss Nerva morbo conflictatus vitz finem fecit vir. Kalend. Februarii, Romanorum imp. XI Trajanus an. xix. l. Trajano Augusto 2010 cos. If. Palma et Seneciane coss. 111, Trojano Augusto 11 et Pontiano coss.

Κλήμεντος. 1Δ'. ὑπ. ᾿Ασπρενάτου xal Λατεράνου. IE'. ὑπ. Δομετιανοῦ Αὐγ. τὸ V xal Κλήμεντος τὸ ff. Iq'. ὑπ. Οὐάλεντος καὶ Βετέρου. Δομετιανὸς ἀνηρέθη, ὧν ἑτῶν με’. Ῥωμαίων v ἐθασίλευσεν Νεροῦας ἕτος α΄. ΣΙΘ' ΟΛΥΜΠΙΑΣ. A'. ὑπ. Νεροῦα Αὐγούστου καὶ Τίτου Ῥούφου τὸ y". Νεροῦας νοσήσας ἐτελεύτησεν πρὸ η΄ Καλενδῶν Φεδρουαρίου. Ῥωμαίων τα’ ἐδασίλευσεν Τραϑανὸς ἔτη ιϑ’. Α΄. ὑπ. Τραϊανοῦ Αὐγούστου μόνου. B'. ὑπ. Παλμὰ xat Σενεχίωνος, T". ὑπ. Τραϊανοῦ Αὐγούστου τὸ f καὶ Ποντιανοῦ.

297 ZK' OAYMIIIAEX.

Δ΄. ὅπ. Τραϊανοῦ Αὐγούστου τὸ γ' χαὶ Πέτον. Ε΄. ὑπ. Συριανοῦ καὶ Συρίου. (τ΄. ὑπ. Τραϊανοῦ Αὐγούστου τὸ δ' χαὶ Μαξίμου. Z'. ὑπ. Συριανοῦ τὸ f' καὶ Μαρχέλλου.

[ZKA' ΟΛΥΜΠΙΑΣ. ΒΡ. 0x. Κανδίδου xat Kovabpáov. Θ΄. ὅπ. Κομόδου καὶ Kepazávov. Ῥ. ὑπ. Συριανοῦ τὸ γ' xat Σενεχίωνος τὸ β'. μ΄. ὑπ. Γάλλου xal Βραδοῦα.

ZKP ΟΛΥΜΠΙΑΣ. IE. ὑπ. Παλμᾶ xai Τούλλου. HI". ὑπ. Ὀρφίτου xat Πρισχιανοῦ. IA. Ox. Πίσωνος xat Ἰουλιανοῦ.

CHRONICORUM LIB. 1. : A CCXX OLYMPIAS.

293

IV. Trajano Augusto ui et Pzeto coss. V. Syriano et Syrio coss. Vl. Trajano Augusto iv et Maximo coss. VIL. Syriano n ct Marcello coss.

CCXXI OLYMPIAS. VIII. Candido et Quadrato coss. IX. Commodo et Ceratano coss. X. Syriano "1 et Seneciono i1cossg. XI. Gallo et Bradua coss.

CCXXII. OLYMPIAS. XII. Palma et Tullo coss. XII. Orfito et Prisciano coss. XIV. Pisone et Juliano coss.

IE. ὑπ. Τραϊανοῦ Αὐγούστου «b s' καὶ ᾿Αφριχανοῦ. B XV. Trajano Augusto v et Africano coss.

IKI' ΟΛΥΜΠΙΑΣ. Kq*. ὑπ. Πρισχιανοῦ καὶ Κέλσου. IZ". 6x. Μάλσου καὶ Βουλχίσχου. IH". ὑπ. Μεςεσαλᾶ xat Πέδωνος (1). WF. ὁκ. Διλιανοῦ xai Βετέρου. Ὃ βασιλεὺς Τραϊανὸς ὑδρωπιάσας ἀκέθανεν ἐν Σε- ληνοῦντι πόλει τῆς Σελευχείας, ὧν ἐτῶν Ec.

Ῥωμαίων (£^ ἐδασίλευσεν Αἴλιος ᾿Αδριανὸς ἔτη κα΄. ΣΚΔ’ ΟΛΥΜΠΙΑΣ. A'. ὅπ. ᾿Απκρωνιανοῦ xa Νίγῥου. B. &x. AUoo ᾿Αδριανοῦ Αὐγούστου χαὶ Σαληνάτορος.

ΟΟΥΧΙΠ OLYMPIAS. XVI. Prisciano οἱ Celso coss. XVII. Malso et Vulcisco coss. XVIII. Messala et Pedone ccs. XIX. liano et Vetere coss.

Trajanus imperator aqua intercute moritur Selinunte, Seleucie civitate, cum esset annorum Liv.

Romanorum imperator XII Alius Adrianue, ann, xxi.

CCXXIV OLYMPIAS. I. Aproniano et Nigro coss. V. Alio Adriano Aug. et Salipature coss.

Κ᾽. 6x. AD4oo ᾿Αδριανοῦ Αὐγ. τὸ 6 xat Ῥουστικίου. C {Π|. Alio Adriano Aug. it et Rusticio coss.

&. ὑπ. Σεδήρου xai Φούλχου. IKE OAYMIHAE. ἘΞ. bx. Σεδῆρου τὸ β᾽ καὶ Αὐγουρίνου. ς΄. ὃκ. "Mil xai Πανσά. : Σ. ox. . Ὁ τὸ P' καὶ Παμπίνου. Et. ὑπ. Τλαδρίωνος καὶ Τορχονάτου. XKQ' ΟΛΥΜΠΙΑΣ. Q. ὁπ. ᾿Δσιατιχκοῦ χαὶ ᾿Αχυλέίνου. T ὑπ. Σεδήρου τὸ γ' χαὶ ᾿Αμδιγούλου (8). "1Δ', 0x. Τιτιανοῦ καὶ Γαλλιχανοῦ. Wi. óx. Τορχουάτου xai AlGuvoc. IKZ OAYMIIAEX, IT". ὑπ, Μαρχέλλου xal Κέλσου. 1Δ΄. ὑκ. Κατουλλίνου καὶ Δίδωνος. YE. óx. Ποντιανοῦ χαὶ ἹΡούφου. ἘΦ΄ ὑπ, Αὐγουρίνου καὶ Σεργιανοῦ. ZKH' ΟΛΥΜΊΠΑΣ. IZ. tx. Ἱεδερίου xax Σισίννου. IH. iv, Σεδήροῦ καὶ Οὐάρου. 10. às. Ποντιανοῦ τὸ f καὶ ᾿Αχυλίνου. ἹΚ΄ ὑπ, Κομόδου καὶ Ποντιανοῦ τὸ γ΄. ZK6 ΟΛΥ̓ΜΙΠΑΣ. ΚΑῚ is, ADuavoo Καίσαρος καὶ Βαλδίνου. Eni τούτων τῶν ὑπάτων Αἴλιος ᾿Αδριανὸς νοσή- € ülrac ἡμέρας, ἐτελεύτησεν, ὧν ἐτῶν o7. ιΥ ἐδασίλευσεν ADsoc ᾿Αντωνῖνος ὁ Εὐσε- 8 Κη xy. : (1) Cod., Πόδωνος. ParRoL. Ga. XIX.

IV. Severo et Fulco coss. CCXXY OLYMPIAS, V. Severo 11 et Augurino coss. VI. Aviola et Pansa coss. VII. Aproniano u et Pampino coss. Vill. Glabrione et Torquato coss. CCXXV1 OLYMPIAS, IX. Asiatico et Aquilino coss. X. Severo πὶ et Ambigulo coss. XI. Titiano et Gallicano coss. Xll. Torquato et Libone coss.

. CCXXVIl OLYMPIAS, XUI. Marcello et Celso coss.

D XIV. Catullino et Libone 11 coss.

XY. Pontiano et Rufo coss.

XVI. Augurino et Sergiano coss. CCXXYIII OLYMPIAS,

XVII. Hibero et Sisenna coss.

XVIII. Severo et Varo cess.

' XIX. Pontiano 11: et Aquilino coss.

XX. Commodo et Pontiano 111 coss.

CCXXIX OLYMPIAS.

XXI. Aliano et Balbino coss. ,

His coss. Alius Adrianus, cum paucis diebus mgrotasset, vita excessit, annos natus Lx1vii.

Romanorum imperator XIII, JElius Antoninus Pius, annis xxt.

2) lta cod., pro ᾿Αμόιδ.

(3) ;P Ü S

999

Í. Camerino et Nigro coss. |. Antonino Augusto et Prasentino coss. Ili. Antonino Augusto i! et Marco Aurelio Vero filio ejus cuss. CCXXX OLYMPIAS, IV. Severo iv et Silano coss. V. Rulino et Quadrato coss. Vl. Torquato et Herode coss. VII. Aviola et Maximo coss.

CCXXXI OLYMPIAS. VIII. Antonino Aug. 11 et Aurelio 11 coss,

IX. Severo v et Verino coss.

X. Largo et Messalino coss.

ΧΙ. Torquato i1 et Juliano coss. CCXXXIl OLYMPIAS.

XII. Orfito et Prisco coss.

XIII. Glabrione et Vetere coss.

XIV. Condiano et Maximo coss.

XV. Glabrione n et Jumilio (1) coss. CCXXXMHI OLYMPIAS.

XVI. Presente et Rufino coss.

XVII. Commodo et Laterano coss.

XVIil. Severo v1 et Sabiniano coss.

XIX. Silvano et Augurino coss. CCXXXIV OLYMPIAS.

XX. Barbaro et Regulo coss.

XXI. Tertullo et Sacerdote coss.

XXII. Quintillo et Prisco coss.

XXIII. Bradua et Vero coss.

His coss. (mortuus) est /Elius Antoninus (Lorii) $nnos natus Lxvit.

Romanorum imperator XIV, Marcus Aurelius An- toninus, qui et Verus dictus, filius Antonini Pii, nec non Lucius Aurelius Commodus, illius frater, annis xix. ^

CCXXXV OLYMPIAS. I. Marco Aurelio Yero et Lucio Commodo Augusto

"1 COSS.

Il. Marco Aurelio Vero et Lucio Commodo Augusto

ΜΙ 0088.

Itf. Rusticio et Aquilino coss. IV. Aliano et Pastore coss. CCXXXVI OLYMPIAS. V. Macrino et Celso coss. Vi. Orfito et Pudente coss. VIL. Pudente 1 et Pollione coss. - VIII. Marco Aur. Vero it οἱ Quadrato coss,

CCXXXVI! OLTMPIAS. IX. Aproniano et Paulo coss. X. Prisco et Apollinare coss. XI. Cethego et Claro coss. ΧΙ]. Severo et Herenniano coss. , CCXXXVIII. OLYMP/AS. XII. Orfito 11 et Maximo coss.

(3) Nempe Iomuilo,

EUSEBII CESARIENSIS OPP. PARS I. — HISTORICA. Α Δ΄. ὑπ. Καμερίνου xal Νίγρου.

$00

Β΄. ὑπ. ᾿Αντωνίνου Αὐγούστου xa Πραισεντίνου. Γ΄. ὑπ. ᾿Αντωνίνου Αὐγούστου τὸ β' xal Μάρχου Αὐ- ρηλίου υἱοῦ αὐτοῦ. ZA'OAYMIIAZ- A'. ὑπ. Σεδήρου τὸ δ' xat Σιλανοῦ. * E. ὑπ. Ῥουφίνου xaX Κουαδράτου. Q'. ὑπ. Τορχουάτου καὶ Ἡρώδου. Z'. ὑπ. ᾿Αδιολᾶ xaX Μαξίμου. ZAA' GAYMIIAS. H'. ὅπ. ᾿Αντωνίνου Αὐγούστου τὸ Y' xai Αὐρηλίου τὸ β΄. Θ΄. ὑπ. Σεδήρου τὸ c' xat Οὐηρίνου. T. ὑπ. Λάργου καὶ Μεσπαλίνου.

p Δ΄. ὑπ. Τορχουάτου τὸ β' χαὶ Ἰουλιανοῦ.

ZAB ΟΛΥΜΠΙΑΣ. TB'. ὑπ. Ὀρφίτου xai Πρίσχου. IT*. ὑπ. Γλαδρίωνος καὶ Βετέρου. IA' ὑπ. Κονδιανοῦ xat Μαξίμου. IE. ὑπ. Γλαδρίωνος τὸ β' xaX Ἰουμιλίου. ZAI' OAYMIIIAZ. IQ. ὑπ. Πραίσεντος xai Ῥουφίνου. IZ'. ὑπ. Κομόδου xal Λατεράνου. ]H'. ὑπ. Σεθῆρον τὸ c' xaX Σαδινιανοῦ. I&. ὑπ. Σιλθανοῦ xai Αὐγουρίνου. ΣΛΔ' OAYMIIIAZ. K'. ὑπ. Βαρθάρου καὶ Ῥηγούλου. ΚΑ΄. ὑπ. Ἱερτύλλου xal Σαχερδότου.

€ KB. ὑπ. Κυϊντύλλου xat ΠΡρίσχου.

KI". ὑπ. Βραδούα xat Οὐήρου.

"Ez τούτων τῶν ὑπάτων (ἐτελεύτησεν) Αἴλιος ᾿Αντωνῖνος (ἐν Λωρίῳ) ὧν ἐτῶν &.

Ῥωμαίων ιδ' ἐδασίλευσεν Μάρχος Αὐρήλιος "Àv- τωνῖνος, ὁ xal Οὐῆρος, υἱὸς ᾿Αντωνίνου τοῦ Εὗσε- θοῦς, xaX Λούχιος Αὐρήλιος Κόμοδος, ἀδελφὸς αὐτοῦ, ἔτη ιθ’,

ΣΛΕ’ ΟΛΥΜΠΙΑΣ. Α΄. ὑπ. Μάρχου Αὐρηλίου Οὐήρου καὶ Λουχίου Κομή-

δου Αὐγούστου τὸ β'.

Β΄. óx. Μάρχου Αὐρηλίου Οὐήρον καὶ Λουχίου Κομό- δου Αὐγούστου τὸ γί.

Γ΄. ὑπ. Ῥουστιχίου xal ᾿Αχυλίνου.

A'. ὑπ. Αἰλιανοῦ καὶ Πάστορος.

XAG" OAYMIIIAZ. Ε΄. ὑπ. Maxpíivou καὶ Κέλσου. Q*. ὑπ.ῖ Ὀρφίτου χαὶ Πούδεντος. Z'. ὑπ. Πούδεντος τὸ β' xai Πουλλίωνος. H'. ὑπ. Μάρχου Αὐρηλίου Οὐήρου τὸ γ᾽ xa Κουα- δράτου. ZAZ' OAYMIIIAZ. 8. ὑπ. ᾿Απρωνιανοῦ καὶ Παύλου. Y. ὑπ. Πρίσχου xai ᾿Λπολιναρίου. 1Δ΄. ὑπ. Κεθήγου xal Κλάρου. 18’, ὑπ. Σεδήρου xaX Ἐρεννιανοῦ.

ZAH' OAYMIHAS. IV'. ὑπ. 'Opclzou τὸ β΄ xaX Μαξίμον.

$05

CCXLV OLYMPIAS.

ΙΧ. Severo Augusto 1n et Antonino coss.

X. Plautiano et Geta coss.

ΧΙ. Chilone et Libone coss.

XH. Antonino n et Libone 11 coss. CCXLVI OLYMPIAS.

XIII. Albino et Amiliano coss.

XIV. Apro et Maximo coss.

XV. Antonino iu et Geta im coss;

-XVI. Pompeiano et Atto coss.

CCXLVII OLYMPIAS. XVII. Faustino et Rufino coss. XVIM. Gentiano et Basso coss. XIX. Apro i et Ápro coss.

EUSEBII CAESAIUENSIS OPP. PARS. 1. — ΠΙΒΤΟΒΙΟΑ.

802 EME' ΟΛΥΜΠΙ͂ΑΣ. Θ΄. ὑπ. Σεδήρου Αὐγούστου τὸ γ' καὶ ᾿Αντωνίνου. T. ὑπ. Πλαυτιανοῦ xat Γέτα. IA'. ὑπ. Χίλωνος xai Λίδωνος. 18’. ὑπ. ᾿Αντωνίνου τὸ β' xai Γέτα τὸ β΄. ZMQ' ΟΛΥΜΠΙΑΣ. IT". ὑπ. ᾿Αλδίνου χαὶ Αἰμιλιανοῦ. 1Δ΄. ὑπ. "Anpou xai Μαξίμου. IE'. ὑπ. ᾿Αντωνίνου τὸ γ᾽ καὶ Γέτα τὸ γ'. 1Q*. ὑπ. Πομπηϊανοῦ xai "Aztov. ZMZ' OAYMIIIAX, IZ'. ὑπ. Φαυστίνου xai '"Pougivou. ΙΗ΄. ὑπ. Γεντιανοῦ καὶ Βάσσου. ΙΘ΄. ὑπ. "Anpou τὸ β’ καὶ "Anpov.

. His coss. obiit Severus in solo barbarico, annos p Τούτοις τοῖς ὑπάτοις ἐτελεύτησεν Σεύτιρος εἰς τὸ

natus Lxv.

Romanorum imperator XIX, Antoninus Caracal- lus, Severi filius,annis vil. J. Antonino Augusto 1v et Albino coss.

CCXLVIII OLYMPIAS,

Il. Messala et Sabino coss. Ill. Lentulo et Cereale coss. ]V. Sabino n et Anulino coss. V. Prasente et Extricato coss.

CCXLIX OLYMPIAS. VI. Antonino Augusto v ct Advento coss. VII. Antonino Augusto vi et Sacerdote coss. Tlis coss. Antoninus Caracallus dum contra Persas proficiscitur, inter. Edessa et Carras interficitur, a8unos nalus Lx.

Romanorum imp. XX, Macrinus an. 1. I. Antonino et Comazonte coss.

Macrinus ;nterfectus est. Archelaide, annos na- tus Lu.

Romanorum imperator XXI, Antoninus Helioga- balus, annis 1v. 1. Grato et Seleuco coss.

CCL OLYMPIAS. M. Artonino Augusto ui et Alexandro coss.

Il. Maximo et AEliano coss. 1V. Flaviano et Crispino coss.

His consulibus Antoninus Heliogabalus Augu- D

stus Roniz a cognato suo interfectus est, annos na- tus xxxvi.

Ἰλοπιδπογυπὶ imperator XXIl, Alexander Mammaee filius, annis xiu. I. Fusciano οἱ Dextro coss.

CCLI OLYMPIAS.,

11. Alexandro n et Marcello coss. lli. Albino et Maximo m coss. IV. Modesto et Probo coss. V. Alexandro ni et Dione coss.

CCLII OLYMPIAS, . $1. Agricola et Clemente coss. (1) Imo an. xznr.

βαρδαρικχὸν, ὧν ἑτῶν Gt". Ῥωμαίων ιθ' ἐδασίλευσεν ᾿Αντωνῖνος Καράχαλλος, υἱὸς Σεξήρου, ἕτη ζ΄. Α΄. ὑπ. ᾿Αντωνένου Αὐγούστου τὸ δ΄ χαὶ ᾿Αλθίνου. ZMH' ΟΛΥΜΠΙΑΣ. Β', ὑπ, Μεσσαλᾶ xai Σαδίνου. Γ', ὑπ. Λεντούλου xal Κερεαλίου. A'. ὑπ. Σαδίνου τὸ β' χαὶ ᾿Ανουλλίνου. E'. Πραίσεντος xai Ἑξτριχάτου. ZM8 ΟΛΥΜΠΙ͂ΑΣ. Qr. ὑπ. ᾿Αντωνίγου Αὐγούστου τὸ ε΄ χαὶ ᾿Αδούεντος. Z'. ὑπ. ᾿Αντωνίνου Αὐγούστου τὸ c' xaX Σαχερδότου. ᾿ Ἐπὶ τούτων τῶν ὑπάτων ᾿Αντωνῖνος Καράκαλλος χατὰ Περσῶν ἀπελθὼν xai ἀναλαδὼν τὴν Ὀσροηνὴν, συμθαλὼν εἰς τὸν πόλεμον ἐσφάγη, μέσον Ἐδέσσης xai Καῤῥῶν, ὧν ἐτῶν E (1). Ῥωμαίων χ’ ἐδασίλευσεν Μακρῖνος ἔτος a'. A'. ὑπ. ᾿Αντωνίνου χαὶ Κωμάζοντος. Μαχρῖνος ἐσφάγη ἐν ᾿Αρχελαῖδι, ὧν ἐτῶν VO".

Ῥωμαίων xa! ἐδασίλευσεν ᾿Αντωνῖνος Ἡλιογάδα - λος ἕτη &. Α΄. ὑπ. Γράτον καὶ Σελεύχου. ZN' OAYMHIAE. Β΄. ὑπ. ᾿Αντωνίνου Αὐγούστου τὸ [/ xaX ᾿Αλεξάν- ὅρον. Γ’, ὑπ. Μαξίμου χαὶ Αἰλιανοῦ. Δ΄. ὑπ. Φλαδιανοῦ xal Κρισπίνου.

Ἐπὶ τού.ων τῶν ὑπάτων ἐσφάγη ᾿Αντωνξνος Ἰιογάδαλος Αὔγουστος ἐν Ῥώμῃ ὑπὸ ἰδίου αὐτοῦ συγγενοῦς, ὧν ἐτῶν Ac".

Ῥωμαίων x6' ἐδασίλευσεν ᾿Αλέξανδρος Μαμμαΐας ἔτη ir.

A'. ὑπ. Φουσχιανοῦ xal Δέξτρου. XNA' ΟΛΥΜΠΙΑΣ. . ὑπ. ᾿Αλεξάνδρου τὸ β' καὶ Μαρχέλλου.

pn T. ὑπ. ᾿Αλδίνου xaX Μαξίμου τὸ f'. A

. ὅπ. Μοδέστου χαὶ Πρόθου. Ε΄, ὑπ᾽ ᾿Αλεξάνδρου τὸ 1" καὶ Δίωνος. ZNB' OAYMUIAX. Qr ὑπ. "Avoexó)a xoi Κλήμεντος.

E

Z'. ὑπ. ἸΙομπηϊανοῦ xai Πελεγμιανοῦ.

FP. ὑπ. Λούππου καὶ Μαξίμου τὸ γ΄.

Θ΄. ὑπ. Μαξίμου τὸ & καὶ Πατερνοῦ. ENI' ΟΔΥΜΠΙ͂ΑΣ.

l'. ὑπ. Μαξίμου τὸ ε΄’ xa Οὐρανοῦ.

JA'. ὑπ. Xe6fpov xaX Κυντιανοῦ.

IB'. ὑπ. Μαξίμου «b c* xal ᾿Αφριχανοῦ.

IT". ὑπ. Περπέτου καὶ Κορνηλίου.

Ἕπὶ τῶν προχειμένων ὑπάτων ἐσφάγη ὑπὸ τοῦ στρατοῦ ᾿Αλέξανδρος Αὔγουστος, ὡς ἔστιν ὑπὸ τὸν κακπκυλεῶνα αὐτοῦ ἐν Μογοντιαχῷ, ὧν ἑτῶν λ'" τὴν δὲ μητέρα αὐτοῦ Μαμμαίαν, οὖσαν μετ᾽ αὐτοῦ, ἔπνι- ξαν ἐν σχοινίῳ εἰς τὸν παπυλεῶνα ἔσω.

Ῥωμαίων xy' ἐδασίλευσεν Μαξιμῖνος, Αὔγουστος ἀναγορευθεὶς ἀπὸ στρατοῦ, ἔτη γ΄.

ΣΝΔ' ὈΛΥΜΠΙΑΣ. Α΄. ὑπ. Οὐλπιχίου ἐν Ποντιανοῦ. Β΄. ὑπ. Γορδιανοῦ xai ᾿Αδιολά. Γ΄ ὑπ. ᾿Αλδίνου καὶ Οὐενούστου.

Ἐπὶ τούτων τῶν ὑπάτων ἐπελθόντες ol στρατιῶται ἔσφαξαν Μαξιμῖνον Αὔγουστον εἰς ᾿Αχυλήϊαν, ὄντα ἐτῶν ξε΄. Καὶ ἐδασίλευσεν Βαλόδῖνος μῆνας Y', xol ἐσψάγη" xai ἑἐύασίλευσεν Πούπλιος ἡμέρας ἑχατὸν, καὶ ἐσφάγη.

Ῥωμαίων χδ' ἐδασίλευσεν Γορδιανὸς σενιὼρ ἔτη ς΄.

Α΄. ὑπ. Γορδιανοῦ Αὐγούστου τὸ f' καὶ Πομπηϊανοῦ, ZNE' ΟΛΥΜΠΙ͂ΑΣ. Β΄. ὃπ. ᾿Αττιχοῦ xat Πραιτεξτάτου. T*. ὑκ. Αὐρηλιανοῦ καὶ Πάππου. Δ΄. ὅκ. Περεγρίνου xai Αἰμιλιανοῦ. Ν᾽. Cx. Φιλίππου χαὶ Τατιανοῦ. ZNG' ΟΛΥΜΠΙΑΣ. G*. os. Πραΐίσεννος καὶ ᾿Αλθίνου. "πὶ τούτων τῶν ὑπάτων νόσῳ βληθεὶς Γορδιανὸς δε κὼρ τελευτᾷ, ὧν ἑτῶν off. Ῥωμαίων χε' ἐδασίλευσε Φίλιππος ὁ ἰουνίωρ, ἅμα Φιλίππῳ τῷ υἱῷ αὐτοῦ, ἕτη ς΄. Δ΄. x. Φιλίππου Αὐγούστου τὸ β' xal Φιλίππου τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ. , Β. ὑπ. Φιλίππου Αὐγούστου τὸ γ' xaX Φιλίππου τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ τὸ P'. Γ΄. ὑπ. Αἰμιλιανοῦ τὸ ff xaX ᾿Αχυλίνου. ΣΝΖ' ΟΛΥΜΠΙΑΣ. Δ΄. ὅπ. Δεχίου καὶ Γρατιανοῦ. E". 6x. Γάλλου xai Βολουσιανοῦ. (΄. or. Βολουσιανοῦ τὸ B' xat Μαξίμου Φῶλιππος 6 ἰουνίωρ πολλοὺς συμδαλὼν πολέμους εὐτυχῶς ἔπραξεν" xal ὡς πολεμεῖ τοῖς Γήπεσιν, ἐκχονδύλησεν ὁ ἵππος αὐτοῦ, xal συμπεσὼν αὐτῷ μη- ρόκλαστος ἐγένετο" χαὶ ἐλθὼν ἐν τῇ Ῥώμη, ἐξ αὖ» τοῦ τοῦ χλάσματος τελευτᾷ, ὧν ἑτῶν με΄. Ῥωμαίων χς’ ἐδασίλευσεν Δέκιος ἔτος α΄. A'. ὅπ. Δεκίου Καίσαρος καὶ Δεκίου υἱοῦ αὐτοῦ. Ἐξελθὼν δὲ ὁ αὐτὸς Δέχιος εἰς πόλεμον χατὰ Φράγχων, ὡς ἀπέρχεται, ἐσφάγη μετὰ τοῦ υἱοῦ ὑ πὸ «ινος τῶν ἐξάρχων ἐν ᾿Αδύρτῳ, ὧν ἑτῶν ξ΄.

(Δ Imo Feliciano.

CHRONICORUM LIB, I, A VII. Pompeiano et Pelegmiano (1) coss.

Vill. Lupo et Maximo iu coss. IX. Maximo iv et Paterno coss.

CCLIII OLYMPIAS, X. Maximo v et Urbano coss. XI. Severo et Quintiano coss. XII. Maximo vi ct Africano coss. XIfl. Perpetuo et Cornelio coss.

Przedictis coss. Alexander interfectus est ab exer- citu, cum esset in suo tabernaculo, Moguntiaci, an- nos tum natus xxx; ejusque mater Mammza, quz cum filio erat, intra ipsum tabernaculum laquco est suffocata.

Romanorum imperator XXIII, Maximinus Aug. ab

B exercitu renuntiatus, annis ru.

CCLIV OLYMPIAS. I. Ulpicio et Pontiano coss. Il. Gordiano et Aviola coss. III. Albino et Venusto coss.

His coss. irzuentes milites Maximinum Augustum Aquilei:e interfecerunt, cum annum ageret Lxv. Cui successit Dalbinus ; quo tertium post mensem cz- so, imperium adeptus est Publius, qui post centuin dies pariter est interemptus.

Romanorum imperavit XXIV Gordianus senior, an- nis vt.

I. Gordiano Augusto i et Pompeiano coss. CCLY OLYMPIAS, II. Attico et Pratexalo coss.

€ Π|. Aureliano et Pappo coss.

IV. Peregrino et ZEmiliano coss. V. Philippo et Tatiano coss.

CCLYI OLYMPIAS. VI. Presente et Albino coss.

' Mis coss. Gordianus senior ex morbo decessit, an.

LxXix natus.

Romanorum imperator XXV Philippus junior, una cum filio Philippo, annis vi. 1. Philippo Augusto εἰ, et Philippo filio ejus coss.

M. Philippo Augusto 1u et Philippo filio ejus it,

6088. :

111. Emiliano it et Aquilino coss. CCLVIU OLYMPIAS.

IV. Decio et Gratiano coss.

V. Gallo et Volusiano coss.

YI. Volusiano τι et Maximo coss.

Philippus jenlor multa bella feliciter confecit. Is dum contra Gepidas prmliatur, equo cespiante lapsus, femur contrivit, Romamque reverso, ex eo vulnere moritur, cum esset annorum xLY.

Romanorum imp. xxvi, Decius an. 1. I. Decio Caesare ct Decio lilio ejus coss.

Jpse vero Decius, dum Francis bellum illaturus proficiscitur, ab uno ex proceribus cum filio occidi- tur Abyr, annos natus LX.

δΛ1.

EUSEBII ΟΕ ΒΆΒΙΕΝΘΙΒ OPP. PARS, T. — HISTORICA.

313

iV. Rursus decies, et Maximiano Galerio vit coss. A Δ΄. ὑπ. Πάλιν δέχατον (1), xaX Μαξιμιανοῦ Γαλε-

Y. Maximiano Herculeo viit et Galerio Maximo coss. VI. Constantino Augusto 11 et Licinio coss.

CCLXXII OLYMPIAS. VII. Constantino Augusto in et Licinio u coss.

VIN. Constantino Augusto 1v et Licinio ut coss.

IX, Volusiano et Aniano coss. X. Constantino Augusto v et Licinio 1v coss.

CCLXXiV OLYMPIAS.

ΧΙ. Sabino et Rufino coss.

XII. Gallicano et Symmacho coss.

XIII. Licinio v et Crispo Caesare coss.

XIY. Constantino Augusto vi et Licinio v coss.

CCLXXY OLYMPIAS,

XV. Constantino Augusto vir et Constantio Cesare (088. |

XVI. Crispo n et Constantio it coss.

XVII. Frobiano et Juliano coss.

XVIII. Severo et Rufino coss.

CCLXXVI OLYMPIAS.

XIX. Crispo i et Coustantio im coss. XX. Paulino et Juliano coss.

Piissimus Constantinus Constantem lilium suum, qui tutn Caesar erat, Augustum renuntiavit ex a. d. v1 M. Novembris, et imperii vicennolia egit.

(1) Cod. Παλινδεχάτου. Agitur autem de consu- latu decimo Diocletiani. Yidesis adnotationes ad Chronicon paschale. Keapse autem apud Almcleve-

ρίου τὸ C. E. ὑπ. Μαξιμιανοῦ Ἑρχουλίου τὸ η΄ xat Γαλερίου Μαξίμου. Qn. ὑπ. Κωνσταντίνου Αὐγούστου τὸ β' xal Λιχι- νίου. ΣΟΓ' ΟΛΥΜΠΙ͂ΑΣ.

Z'. ὑπ. Ἑωνσταντίνου Αὐγούστου τὸ γ᾽ χαὶ Λιχι- νίου τὸ β΄.

H'. ὑπ. Κωνσταντίνον Αὐγούστου τὸ δ᾽ xai Λικχινίου τὸ γ΄.

Θ΄. ὑπ. Βολουσιανοῦ καὶ ᾿Ανιανοῦ. ;

P. ὅπ. Κωνσταντίνου Αὐγούστου τὸ ε' καὶ Aute νίου τὸ δ΄.

ΣΟΔ' OAYMIIIAZ.

IA', ὑπ. Σαδίνου καὶ 'Ῥουφίνου. IB. ὑπ. Γαλλικανοῦ xa Συμμάχον. 1Γ΄. ὑπ, Atxtvlou τὸ ε’ xat Κρίσπου Καίσαρος. IA. ὑπ. Κωνσταντίνου Αὐγούστου τὸ c' xal Aw . κινίου τὸ ε΄. ' XOE' ΟΛΥΜΠΙΑΣ. IE. ὁπ. Κωναταντίνου Αὐγούατου τὸ ζ᾽ καὶ Κων: σταντίου Καίσαρος. IQ* ὑπ. Κρίσπον «b f καὶ Κωνσταντίον τὸ ff. 1Ζ'. ὑπ. Προδιανοῦ καὶ Ἰουλιανοῦ. 1Η'. ὑπ. X:6fpoo καὶ Ῥουφίνου. ΣΟΦ’ ΟΛΥΜΠΙΑΣ.

109’. ὑπ. Κρίσπον τὸ y' καὶ Κωνσταντίου τὸ γ΄, Κ΄. ὑπ. Παυλίνου xa Ἰουλιανοῦ.

Κωνσταντῖνος ὁ εὐσεδθέστατος Kurvevavta τὸν αν» τοῦ υἱὸν Καίσαρα ὄντα, ἀνηγόρευσεν Αὔγουστον πρὸ c" ἰδῶν νοεμδρίων, xat εἰχοσαετηρίδα τῆς βασιλείας αὑτοῦ ἧξεν. — nii fastos bis occurrit decimus Diocletiani consula-

tus, vel potius dicitur, post consulatum — Diocle- tiani x.

EUSEBII PANPHILI CURONICORUM LIBER PRIMUS EXPLICIT.

CHRONICORUM LID. Ii,

523

abis annos ccccvi (1). Samson autem est, quem A Cujus dii natum Ganymedem ad sidera raptum

oris robore Herculi similem ferunt posteri Ju- » : et mihi videntur non multum distare tem- ler se, siquidem ambo circa Trojze captivi- perunt. Post bxc iterum ad priora conver- €um ccc tibi et xxix (2) annos pes retro- apleverit, Grecorum Cecropem diphyem et t invenies flebrzorum. Nam a x1v Cecropis que ad captivitatem Troja, et ab Lxxx :eta- si, in quo populom Israeliticum de /Egvpto asque ad Labdon et Samson judices, com- r anni cccxxix. Itaque sine ulla ambiguitate οἱ Cecrops, qui primus Atheniensium rex lem fuere temporibus. TO iste est Cecrops diphyes indigena, sub

Vina Jovi magnis voluerunt (undere mensis. Quo tempore Tantalus quoque et Tityus fuerunt, et Apollo natus est. Nam Latona Jovis conjux tempore Tityi fuit: Latopz autem et Jovis Apollo fllius. Post quos Cadmus Thebas venit,

Qui Semelem genuit, de qua pulcherrima proles Liber condignam partu tulit edita frugem.

Porro Liber et reliqui, quos mox inferemus, post cc (4) annum Cecropis fuerunt; Linus scilicet et Zethus et Amphion, Muszus, Orpheus, Minos, Per- seus, JEsculapius, gemini Castor et Pollux, Hercu- les, cum quo Apollo servivit Admeto, Post quos facta est Trojana urbis eversio, quam Homerus longo sequitur intervallo; Homerus autem Solone et

sum in arce oliva exorta est, e Athenien- B Thalcte Milesio czterisque, qui cum his septem Sa-

18 ex Minerva appellatione sortita nomen. us omnium Jovem appellavit (5), simulacra Mram) siatuit, victimas immolavit, nequa issmodi rebus in Grzcia unquam visis. Cz- que qua apud Grecos mira jactantur, pos- -tropis annis deprehenduntur. Si autem » €onsequenter et Moysi, qui cum Cecrope L iunc enim scribitur diluvium sub Deuca- wndium sub Phaethonte, Erichthonius Vul- 'errze filius, Dardanusque qui Dardaniam de quo Homerus :

s primum genuit celesti Jupiter arce.

seque raptus οἱ Europz, sacra Cereris »t-

pientes appellati sunt, multo prior reperitur, Deinde Pythagoras exstitit, qui se non sapientem, ut prio- res, sed philosophum, id est amatorem sapientiz, dici voluit. Quem secutus Socrates, Platonem eru- divit; a quo famosa in partes philosophia divisa est. Horum singulos juxta ordinem sequentis histo- rig suis locis inseremus.

5. Igitur Moyses cunctos, quos supra memoravi- mus, antecedit; quia xtate Cecropis fuisse mon- stratus est. Ab Lxxx autem anno Moysi et egressu Israel ex gypto, rursum ad superiora conversus, usque ad primum annum Abrahz, reperies annos Dv (5): quos similiter a xiv anno Cecropis usque ad Ninum et Semiramim Assyriorum principes sup»

& delubrum in Eleusina, frumenta Tripto- C putabis. Primus quippe omni Asiz, exceptis Indis,

pem Trois:

Ninvs Beli fllius regnavit. [taque manifestum est,

tv ἁνιὼν χρόνους, phe τῆς Ἰλίου ἁλώσεως, εὑρήσεις ἔτη συγχεφαλαιούμενα vv. Καὶ καθ᾽ "E6palouc i ^

ou τοῦ Ἰουδαίων Ba

τκποστοῦ ἔτους Ὁ

Mw Χριτοῦ xai τοῦ Σαμψὼν, τὸν ἴσον συνάξεις á ῷ ἐνῳ παρ᾽

"ἴον γενέσθαι φασὶν ἐοιχότα τῷ Bog

ci)éug ἀνιὼν ἐπὶ τὸ τρίτον ἔτος Λαύδων τοῦ παρ᾽ Ἑ θραίοις

(phy ἐτῶν υη’ - ὄν χατὰ τὴν τοῦ σώματος ἀλχὴν Ἕλλησιν Ἢ ραχλεῖ. Καὶ ἐντεῦθεν ἐπὶ τοὺς ἀνωτέρω

lv ταυτῷ τε συναγαγὼν ἀριθμὸν Exürv ταῦ’, εὕροις ἂν χατὰ μὲν Ἑδραίους Μωῦσέα, χατὰ δὲ Ἕλλη-

τὸν esr xr . K douy WLioo) ὁ διφυὴς

τὴν πόλιν ᾿Αθήνας ὠνόμασεν ΄

Ὑηγενῆς, ἐφ᾽ οὗ ἡ ἐν τῇ ἀχροπόλει ἐλαία πρώτως iqUn. Οὗτος ἀπὸ τῆς ὃς πρῶτος λέγεται Ζῆνα χεχληχέναι θεὸν, μὴ πρότε

v οὕτω παρ᾽

ὠνομασ ν, ἔπειτα βωμὸν παρ᾽ ᾿Αθηναίοις ἱδρῦσαι, βοὺν θῦσαι, πρῶτος ᾿Αδηνᾶς ἄγαλμα Hn agir pii oia ix Lec pd ὑπαρχόντων, ἀατώτερα δὲ τῶν Κέχροπος ἱστορεῖται χρόνων τὰ

ἰησι θαυμαζόμενα. Γίνεται γὰρ μετὰ

Μωσίς, . τέχετο νεφελ mpéa Ζεύς (6).

xpona ὁ xavà Δευχαλίωνα χαταχλυσμὴς, χαὶ ἡ ἐπὶ Φαέϑον- Ἐριχθονίου τε γένεσις, xat ἡ ὑπὸ Δαρδάνου τῆς Δαρδανίας χτίσις, ὃν πρῶτον, φησὶν Ὅμη-

τε ἁρπαγὴ, xai Δήμητρος μυστήρια, xal ἡ τοῦ ἐν Ἐλευσίνι τεμένους χαθίδρυσις, Τριπτολέμου

Τρωός τε βασιλεία, οὗ υἱὸν

e... os. s 5 «᾿Ανηρείψαντο θεοὶ Διὶ οἰνοχουδύειγ, Κάλλεος εἵγεχα οἷο, ἵν᾽ ἀθανάτοισι μετείη (1).

συνεχρόνισε Ταντάλῳ" ναὶ μὴν (T) ἡ Λητὼ χατὰ Τάνταλον, χαὶ ᾿Απόλλωνος γένεσις" Λητὼ γὰρ ἤλχησε Διὸς κυδρὴν παράκοιτιν» (8).

€ ὁ Σεμέλης πατὴρ εἰς Θήδας ἔρχεται"

Καδμείη δ᾽ ἄρα οἱ Σεμέλη τέκε φαίδιμον υἱὸν,

Μιχθεῖσ᾽ ἐν φιλότητι Διώνυσον ποιυνγηθῆ (9). qv οὖν ἀπάντιον πρεσδύτερος γεγονὼς συνίσταται Μωῦσῆς, ὡς ἂν χατὰ Κέχροπα τὴν ἡλικίαν ἀχμά- ) δὲ τοῦ π΄ Μωϊσέως πάλιν ἀνιὼν ἐπὶ τὸ πρῶτον Exoz ζωῆς "A6pakp, εὑρήσεις ἔτη φε’. Τοσαῦτα

*e Cbvi.

lices aliquot babent hic et inf. cccxxvn. 2 oysix est equalis, Moyses autem stior, .ut dictum est, qui fieri. potest. ut sevem deum appellaverit? Sed enim Eusc- wm seutlentixm refert, non. suam: quod f ad Aliraliami annum ccn.

liger scribit centesimum, sed. codices ha-

bent duceatesimum.

(5) Lege lib. 1, 16, 19, 20.

(6) Hiad. xx, 215.

(7) Miad. xx. 234, 955. s

(1) Na! μήν. Sic editi, Forte legendum xat μὴν» Emr.

(8) Oduss. xi, 579. ς

(9) Hesiod, Theogon, x. 939, 94S.

CIRONICORUM 118. 1]. wm operum exslilerint ; et si qua alia digna A

ia putavit antiquitas. Qux» universa in, suis

am summa brevitate ponemus (1). OBTESTATIO EUSEBII.

TE, QUICUNQUE HOS DESCRIPSERIS L!DROS, PER

NUM JESUM CHRISTUM, ET GLORIOSUM EJUS AD-

936 VENTUM, ΙΝ QUO VENIET JUDICARE. VIVOS ET MORTUOS: UT CONFERAS QUOD SCRITSERIS, ET EMENDES AD EXEMPLARIA EA, DE QUIBUS SCRIPSERIS, DILIGENTER : ET Π0ΟῸ ADJURATIONIS GENUS SIMILITER TRANSCRIBAS, ET TRANSFERAS IN EUM CODICEM, QUEX DESCRIPSE- RIS.

REGUM SERIES 9?

AXXYPION ΒΑΣΙΛΕΙ͂Σ. ; Ec v6. paie ἔτη μθ΄. ἃς, ὁ χαὶ Ζάμης, ἔτη λη΄. we ἔτη λ΄. μος ἔτη μ΄. i ἔτη x. εμέθρης ἔτη λη΄. χος ἔτη λε΄. Ὡς ἔτη v6". δας (5) ἔτη 36. Wc ἔτη λ΄. ἤλεων ἔτη χη΄. wc ἔτη x6 (6). δος ἔτη λ΄. tlle; ἔτη μό, πάδης ἔτη λη΄. πῆς ἔτη με’. px ἔτη xe.

deg E xp. qaoc, ὁ xa Ταυτάνης, ἔτη 26. lloc, Ern μδ΄.

asebii io subtexitur tum in editioni- | ia. Vaticanis plerisque Eusebii codicibus sm illud exordium libri, sive primorum po- 1 descripto ; quod scriptum nequc Eusebium parentem neque flieronymum neque alium

ASSYRIORUM REGES (3).

Ninus annis Lit. Semiramis annis xiu.

p Ninyas, qui et Zames, annis xxxvi.

Arius annis Xxx. Aralius annis xL. Xerxes annis xxx. Armamithres anuis xxxvi, Belochus annis xxxv. Baixus annis Lit (4). Altadas annis xxxii. Mamythus annis xxx. Macchaleus annis xx1. Splierus annis xx. . Mainylus annis x3x. Sparethus annis xt.. Ascatades annis xL. Amyntas annis xtv. Belochus anuis x1 v. Ballepares annis xx. Lamprides annis xxxn. Sosares annis xx. Lampares annis xxx. Panyas annis xLv. Sosarmus annis xix. Mithr:zeus annis. xxvn. Tautanes annis Xxxit. Teutzus annis XL (7).

cum posteriore potius quam cut priore libro con- ruere, imo ab illo manifeste desumi, ex singu- orum laterculorum initiis cognoscitur, ubi regno- rum comparationes fiunt. Sed sive Eusebius, sive ignotus aliquis, hanc fecit Iucubrationem, ea utique

; bone frugis auctorem, palam est. Jgitur p pus est, teste codice Armcuiorum in quo pariter

nobilissimo chronici opere tam vilis et spu- ra prorsus expelli debuit, quam medii itum atas frustra tuetur; etenim scimus rum temporum hominibus fabulosas magis fas historias, quam severas et sanas, pla- Czteroquin confer similia scripta apud Ca- snag. T. {1, p. 148 seqq. irum bzc regum latercula Eusebium aucto- ieant, an potius alium queinvis, qui detracta »»e regnantium nomina huc congessrrit, debitari polest; deque hac re doctissime rit V. cl. B. Burghesius in Arcadicis ephe- ws anni 1820, mens. Febr., p. 221 seqq. ww Eusebius in proamiis de universa ope- maleria diligenter pra'fari soleat, nihil au- bis regum tabulis d:cat, res sane dubia eva- : wero. tabule modo cum chronici priorc agruunt, odo cum posicriore, modo deni- uriusque libri textu discrepant. Sed tamen

we latercula servata sunt; preterquam quod in codicibus quoque ferme sex Vaticanis eadem occur- runt, itemque in aliis mss. el editionibus.

(5) Ab acephalis codicis Armeniaci laterculis absunt reges Assyriorum, et pars principum He- braicorum usquc ad Jephteim. Attamen esploratum est reges Assyrios hac omnino statione fuisse col- locandos.

(4) S aperius col. 159, xii. Sed in canone Lir.

(5) ««nonymius Scaligerianus E 22, Σέύως. :

(6) lta etiam sup. col. supradict., cum tamen in Latinc: textu sin! xx, ut. in canone. Sed enim ejus: modi varietates ipse per sc lector deinceps notabit.

(7) Post Teutzium sequnntur apud Syncellum p. 451- 055, Arabelus, Chalaus, Anebus, Babius. quos Eusc bius otuisit, ideoque ob contractum Assyrio- rum tempus reprehenditur (jure an secus non de- finim us) ab eodem Synceelto p. 169. B.

$21

Thinzus annis xxx. Dercylus annis xL. Eupalmes annis xxxvim. Laosthenes annis xtv.